ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਕਈ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਇਕਾਗ੍ਰਤਾ ਅਤੇ ਯੋਗ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਤਕਲੀਫਾਂ ਨੂੰ ਆਸਨ ਤੇ ਸਾਸ ਰੋਕਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਦੂਰ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਕੁਝ ਲੋਕ ਤਪੱਸਿਆ, ਮੰਤਰ ਜਾਂ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਮਨ ਦੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਮੇਰੀ ਉਪਰ ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ, ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਜਪ ਕੇ ਜਾਂ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚਲ ਕੇ ਅਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਨੌਜਵਾਨ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੁਚੱਜਾ ਤੇ ਮਜਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪਰਿਪੂਰਨਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਮਾਹਰਤਾ ਵਡਿਆਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨਾਸਵੰਤ ਹੈ, ਵਾਂਗੂ ਦਰੱਖਤ ਦਾ ਫਲ। ਜੇਕਰ ਯੋਗ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਵਾਲਾ ਹੋ ਵੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇਸ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਸਗੋਂ ਯੋਗ ਛੱਡ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਯੋਗੀ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਅਡੋਲ, ਇੱਛਾ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੇ ਸੁਖ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰੇਮੀ ਮਹਿਲਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਤੇ ਬੈਠੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਵਿਹਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਪਤੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਡਰੀ ਹੋਈ, ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਝੁੰਡ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜੀ ਹਰਣੀ ਵਾਂਗ ਬੈਠ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਈ, ਲਾਚਾਰ ਤੇ ਬਿਨਾ ਸਹਾਰੇ ਦੇ, ਰੋ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਜੂ ਲੈ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਦਬਾਉਂਦੀ ਹੋਈ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਕਾਰਦੀ ਹੈ, "ਉਠੋ, ਉਠੋ, ਹੇ ਰਾਜਾ! ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਤੇ ਡਾਕੂਆਂ ਅਤੇ ਬਦਚਲਣ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਤੋਂ ਡਰਦੀ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਰਹ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਲੱਕੜੀ ਦੀ ਚਿਤਾ ਬਣਾਂਦੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਉੱਤੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਤੇ ਆਪ ਵੀ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਮਰਣ ਲਈ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਥੇ, ਉਸਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਮਿਤਰ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪਰਿਪੂਰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਠੰਢ ਪਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, "ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਕਿਸਦੀ ਹੈਂ? ਇਹ ਕੌਣ ਪਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਤੂੰ ਦੁੱਖ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈਂ? ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਪੁਰਾਣਾ ਮਿਤਰ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਕਦੇ ਘੁੰਮੀ ਸੀ? ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਪ ਯਾਦ ਹੈ, ਹੇ ਮਿਤਰ? ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ, ਸੰਸਾਰੀ ਸੁਖਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ।" "ਹੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਾਲੀ, ਤੂੰ ਤੇ ਮੈਂ ਹੰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਦੋਸਤ ਸੀ, ਜੋ ਮਨ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸੀ; ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਸਾਡਾ ਵਿੱਛੋੜਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਪਰ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡਕੇ, ਸੰਸਾਰੀ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਗਈ, ਤੇ ਇਕ ਔਰਤ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਥਾਂ ਵੇਖੀ।" "ਉਥੇ ਪੰਜ ਬਾਗ, ਨੌਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ, ਇਕ ਰੱਖਿਆਕਾਰ, ਤਿੰਨ ਕੋਠੜੀਆਂ, ਛੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਪੰਜ ਮੰਡੀ, ਤੇ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਵਾਲੀ ਕੁਦਰਤ—ਇਹ ਔਰਤ ਦਾ ਘਰ ਹੈ। ਪੰਜ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਸੁਖ ਹਨ, ਨੌਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਰਾਹ ਹਨ, ਪਚਣ ਦੀ ਅੱਗ ਤੇ ਭੋਜਨ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ, ਪਰਿਵਾਰ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਮੰਡੀ ਕਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਕੁਦਰਤ ਅਬਿਨਾਸ਼ੀ ਹੈ, ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਮਾਲਕ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਆ ਗਿਆ ਪਰ ਪਛਾਣਦਾ ਨਹੀਂ।" "ਉਥੇ ਤੂੰ, ਰਾਮ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ, ਮਗਨ ਹੋਈ, ਆਪਣੀ ਯਾਦ ਤੇ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਗਵਾ ਬੈਠੀ; ਇਸ ਸੰਗਤ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਅਜਿਹੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ। ਤੂੰ ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਧੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਨਾ ਇਹ ਨਾਇਕ ਤੇਰਾ ਦੋਸਤ ਹੈ; ਤੂੰ ਪੁਰੰਜਨੀ ਦੀ ਪਤੀ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਨੌਵੇਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੀ ਹੋਈ ਸੀ।" "ਇਹ ਸਭ ਮੇਰੀ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਮਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਪੁਰਸ਼ ਤੇ ਪਤਿਵਰਤਾ ਨੂੰ ਅਸਲ ਸਮਝਦੀ ਹੈਂ; ਦੋਵੇਂ ਸੱਚ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਹੰਸਾਂ ਆਪਦੇ ਆਪ ਦੀ ਰਾਹ ਤੱਕਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਤੂੰ ਹਾਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਮੈ ਨਹੀਂ ਹੋ; ਤੂੰ ਹੀ ਮੈਂ ਹੈਂ—ਇਹ ਸਮਝ ਲੈ, ਹੇ ਮਿਤਰ; ਗਿਆਨੀ ਸਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਤਾ ਭੀ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।" "ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਦਰਪਣ ਤੇ ਆਪਣੀ ਨਿਗਾਹ ਵਿਚ ਦੋ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਐਸਾ ਹੀ ਸਾਡਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁਭਾਵ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨ ਦਾ ਹੰਸ, ਦੂਜੇ ਹੰਸ ਵਲੋਂ ਜਗਾਇਆ ਗਿਆ, ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਰਤ ਗਿਆ; ਇਸ ਸਿੱਧੀ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭੁੱਲੀ ਹੋਈ ਯਾਦ ਆ ਗਈ। "ਹੇ ਬਰਹਿਸ਼ਮਤ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਬਾਤ ਰੂਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਰੂਪ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਥਾ ਚਲਦੀ ਹੈ—ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ, ਜਦੋਂ ਚੰਬੇ ਦੀਆਂ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਸਜੀ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਯੋਗ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਵਿਹਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਤਾਈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਨਰਮ ਚਾਨਣ ਨਾਲ ਪੂਰਬੀ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਲਾਲੀ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਉਹ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਪਿਆਰਾ ਬੰਦਾ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਗੋਲ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਲਾਟਸ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕੇਸਰੀ ਰੰਗ ਨਾਲ ਨਵਾਂ-ਨਵਾਂ ਰੰਗਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਰਮ ਗਾਈਆਂ ਨਾਲ ਸੋਹਣਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਮਿੱਠਾ ਤੇ ਮੋਹਕ ਗੀਤ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਗੀਤ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਜਾਣੇ, ਉੱਥੇ ਆ ਗਈਆਂ, ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਖੜਾ ਸੀ, ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲ ਹਿਲਦੇ ਹੋਏ। ਕਈ, ਦੁੱਧ ਦੋਹਦੇ ਦੋਹਦੇ ਕੰਮ ਅਧੂਰਾ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੀ ਆਈਆਂ; ਹੋਰ, ਦੁੱਧ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਆਏ ਬਿਨਾ ਹੀ ਚਲ ਪਈਆਂ। ਕੁਝ ਰੋਟੀ ਪਕਾਉਂਦੀਆਂ, ਕੁਝ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਂਦੀਆਂ, ਕੁਝ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ, ਪਰ ਸਾਰੀਆਂ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਅਧੂਰੇ ਛੱਡ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਲ ਦੌੜ ਪਈਆਂ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਸੁਰਮਾ ਲਾ ਰਹੀਆਂ ਸੀ, ਕਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਜਾ ਰਹੀਆਂ, ਕਈਆਂ ਦੀਆਂ ਪੋਸ਼ਾਕਾਂ ਤੇ ਗਹਿਣੇ ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਪਰ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਲ ਜਾ ਪਹੁੰਚੀਆਂ। ਜਦੋਂ ਪਤੀ, ਪਿਓ, ਭਰਾ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਰੋਕਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਚੁਰਾ ਲਏ, ਇਸ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਰੋਕ ਸਕਿਆ। ਕੁਝ ਗੋਪੀਆਂ, ਜੋ ਘਰੋਂ ਨਿਕਲ ਨਹੀਂ ਸਕੀਆਂ, ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਗਈਆਂ; ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿੱਚ ਲਾ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਤੋਂ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਅਸਹਿਨੀ ਪੀੜ੍ਹ ਨਾਲ ਉਹ ਤੜਫ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਉਸ ਧਿਆਨ ਦੀ ਬਰਕਤ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਸ਼ੁਭ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ; ਉਹ ਅਚਲ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਕਰ ਗਈਆਂ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਮਿਟ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਈਆਂ—even ਪ੍ਰੇਮੀ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਵੀ—ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਜੋ-ਤਮੋ-ਸਤੋ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰ ਤੁਰੰਤ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬੰਧਨਤਾ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ 'ਤੇ ਰਾਜਾ ਪਰਿਕਸ਼ਿਤ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਮੁਨਿ, ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਰਮ ਪਿਆਰਾ ਮੰਨਿਆ ਸੀ, ਨਾ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮ; ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਵਹਾਉਂਣਾ ਕਿਵੇਂ ਰੁਕ ਗਿਆ?" ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਪਾਪੀ ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲ ਨੇ ਵੀ ਮੁਕਤੀ ਪਾਈ ਸੀ; ਜੇਕਰ ਜੋ ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦਾ ਵੈਰੀ ਸੀ ਉਹ ਵੀ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ।