ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਿਵੇਂ ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਬਣਾਉਂਦੀ ਨਹੀਂ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਰੀ ਤੇਜ਼ ਬੁੱਧੀ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਆਪ ਹੀ ਚਮਕਣ ਵਾਲਾ, ਅਜਨਮਾ, ਅਪਾਰ ਪਰਮ ਤੱਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਨੁਭਵ ਹੈ—ਇਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਬੋਲਣ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਕੋ ਇਕ, ਦੂਜਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਮੰਨਣਾ ਹੀ ਮੋਹ ਮਾਇਆ ਹੈ—ਸੱਚੇ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਭਿੰਨਤਾ ਨਹੀਂ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਆਤਮਾ ਦਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਆਸਰਾ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਕੁਝ ਨਾਮ ਤੇ ਰੂਪ ਰਾਹੀਂ, ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਵਿਅਕਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਵਡਿਆਈ ਦੇ ਵਚਨ ਹਨ—ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੂਜਪਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਯੋਗੀ ਦੀ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੱਕੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਉਪਜਣ ਵਾਲੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਕੁਝ ਨਿਯਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਯੋਗ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨਾਲ, ਆਸਨ ਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਰਾਹੀਂ ਰੋਗ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਕੁਝ ਤਪ, ਮੰਤ੍ਰ ਜਾਂ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਨਾਲ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਹਟਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਕੁਝ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ, ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਜਪ ਕੇ ਜਾਂ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਮਾਰਗ ਤੇ ਚੱਲ ਕੇ ਅਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਗਿਆਨੀ ਆਪਣੇ ਨੌਜਵਾਨ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਚਤੁਰਾਈ ਵਡਿਆਈ ਜੋਗ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਰੀਰ ਨਾਸਵੰਤ ਹੈ, ਰੁੱਖ ਦੇ ਫਲ ਵਾਂਗ। ਜੇ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਲਈ ਯੋਗ ਬਣ ਵੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉਸ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ, ਸਗੋਂ ਯੋਗ ਛੱਡ ਕੇ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਯੋਗੀ ਮੇਰੇ ਸ਼ਰਨ ਆ ਕੇ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਅਡੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਵਾਸਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਪਿਆਰੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਸਥਾਨ ਤੇ ਬੈਠੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਵਰਤਾਅ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿਚ ਗਰਮੀ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਸਤਿਨਾੜੀ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜੀ ਹਰਣੀ ਵਾਂਗ, ਉਡੀਕ ਵਿਚ ਬੈਠ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਈ, ਬਿਨਾ ਸਹਾਰੇ ਤੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੀ, ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਹੰਝੂ ਲੈ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਦਬਾ ਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਪੁਕਾਰਦੀ ਹੈ: ''ਉਠੋ, ਉਠੋ, ਰਾਜਾ! ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਤੇ ਚੋਰਾਂ ਅਤੇ ਬੇਧਰਮੀ ਖ਼ਤਰੀਆਂ ਤੋਂ ਡਰ ਰਹੀ ਹੈ।'' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀ, ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਕੇ ਅੱਥਾਹ ਹੰਝੂ ਵਗਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਲੱਕੜਾਂ ਦੀ ਚਿਤਾ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਉੱਤੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ ਤੇ, ਮਰਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਕੇ, ਵਿਲਾਪ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਥੇ, ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਮਿੱਤਰ, ਜੋ ਆਤਮ-ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਤੋਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, ''ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਕਿਸ ਦੀ ਹੈਂ? ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਤੂੰ ਰੋ ਰਹੀ ਹੈਂ? ਕੀ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪਛਾਣਦੀ ਹੈਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ-ਪਹਿਲ ਘੁੰਮਦੀ ਸੀ?'' ''ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ, ਦੋਸਤ, ਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਅਣਜਾਣ ਸਾਥੀ ਸੀ? ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਚਲੀ ਗਈ, ਸੰਸਾਰੀ ਸੁਖਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈ। ਹੇ ਉੱਚੀ ਜਾਤ ਵਾਲੀ, ਤੂੰ ਤੇ ਮੈਂ ਹੰਸ ਵਾਂਗ, ਮਨ-ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਸਾਥੀ ਸੀ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲ ਇਕੱਠੇ ਰਹੇ, ਕੋਈ ਵਿੱਛੋੜਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪਰ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਦੁਨੀਆਵੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਈ, ਤੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਵਲੋਂ ਬਣਾਈ ਥਾਂ 'ਤੇ ਆ ਪਹੁੰਚੀ।'' ''ਉਥੇ ਪੰਜ ਬਾਗ, ਨੌਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ, ਇੱਕ ਰੱਖਵਾਲਾ, ਤਿੰਨ ਕੋਠੜੀਆਂ, ਛੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਪੰਜ ਮੰਡੀ ਅਤੇ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਵਾਲਾ ਥਾਂ ਸੀ—ਇਹ ਔਰਤ ਦਾ ਘਰ ਸੀ। ਪੰਜ ਵਿਸ਼ੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸੁਖ ਹਨ, ਨੌਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਰਸਤੇ ਹਨ, ਪਾਚਕ ਅੱਗ ਤੇ ਭੋਜਨ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ, ਪਰਿਵਾਰ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਸੰਘਣਾ ਹੈ। ਮੰਡੀ ਕਰਮ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਤੱਤ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹਨ, ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਮਾਲਕ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਹੈ ਜੋ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦਾ।'' ''ਉਥੇ, ਰਾਮਾ ਦੇ ਸੰਗ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਮੋਹ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ ਆਪਣੀ ਯਾਦ ਤੇ ਸੁਣਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਗਵਾ ਬੈਠੀ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ, ਹੇ ਮਿੱਤਰ, ਤੂੰ ਇੰਨੀ ਨੀਵੀਂ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਆ ਗਈ।'' ''ਤੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਧੀ ਹੈਂ, ਨਾ ਇਹ ਤੇਰਾ ਸਜਣ ਹੈ; ਤੂੰ ਪੁਰੰਜਨੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਨੌਂ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਘਰ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਸਭ ਮੇਰੀ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਮਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਪੁਰਖ ਤੇ ਪਤਿਵਰਤਾ ਨੂੰ ਅਸਲ ਮੰਨ ਰਹੀ ਹੈਂ; ਦੋਵੇਂ ਝੂਠ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਹੰਸ ਸਾਡੀ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।'' ''ਮੈਂ ਤੂੰ ਹਾਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਤੋਂ ਵੱਖ ਨਹੀਂ; ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਮੈਂ ਹੈਂ—ਇਹ ਸਮਝ ਲੈ, ਦੋਸਤ। ਗਿਆਨੀ ਕਦੇ ਸਾਡੇ ਵਿਚ ਰਤਾ ਭਰ ਭੀ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।'' ''ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਕ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਦਰਪਣ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਨਿਗਾਹ ਵਿੱਚ ਦੋ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਡੀ ਅੰਦਰਲੀ ਹਕੀਕਤ ਹੈ।'' ''ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨ ਦਾ ਹੰਸ, ਦੂਜੇ ਹੰਸ ਵੱਲੋਂ ਜਗਾਇਆ ਗਿਆ, ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਰਤ ਗਿਆ; ਇਸ ਸੁਧਾਰ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭੁੱਲੀ ਹੋਈ ਯਾਦ ਮੁੜ ਲੈ ਲਈ।'' ''ਹੇ ਬਰਹਿਸ਼ਮਤ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੂਪਕ ਰਾਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਭਗਵਾਨ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਕਰਤਾ ਹਨ, ਉਹ ਅਲੰਕਾਰਿਕ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿਚ ਹੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।'' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਪਤਝੜ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਖਿੜੇ ਜੂਈ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਯੋਗ-ਮਾਇਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਰਸ ਭੋਗਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ। ਓਸ ਵੇਲੇ ਚੰਨ, ਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰਬੀ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਰੰਗ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਉਹ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰੇਮੀ ਲੰਮੇ ਵਿਛੋੜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ, ਚੰਨ ਦੀ ਗੋਲਾਈ, ਕਮਲ-ਸਮਾਨ ਚਿਹਰਾ, ਕੇਸਰੀ ਰੰਗ ਨਾਲ ਨਵੀਂ-ਨਵੀਂ ਰੌਣਕ, ਤੇ ਨਰਮ ਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਜੰਗਲ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗੋਪੀਆਂ ਲਈ ਮਿੱਠਾ, ਮਨਮੋਹਣਾ ਗੀਤ ਗਾਇਆ। ਉਹ ਸੁਰ ਸੂਣ ਕੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਧੀ, ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਜਾਣੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਕੋਲ ਆ ਪਹੁੰਚੀਆਂ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੰਨ ਫੜਕਾਉਂਦੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਕੁਝ, ਦੁੱਧ ਦੁਹਾਉਂਦੀਆਂ, ਕੰਮ ਅਧੂਰਾ ਛੱਡ ਆ ਗਈਆਂ; ਕੁਝ, ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਉੱਤੇ ਦੁੱਧ ਰੱਖ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਾ ਪਿਲਾ ਕੇ ਹੀ ਦੌੜ ਪਈਆਂ। ਕੁਝ, ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਂਦੀਆਂ, ਕੰਮ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਚਲ ਪਈਆਂ; ਕੁਝ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਖਵਾਉਂਦੀਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਆ ਗਈਆਂ; ਹੋਰ, ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ, ਆਪਣਾ ਖਾਣਾ ਅਧੂਰਾ ਛੱਡ ਆ ਗਈਆਂ। ਕੁਝ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਲਈ ਲਗਾਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਾਂ ਸਫਾਈ ਕਰਦੀਆਂ, ਕੁਝ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਰੰਗਦੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਗਹਿਣੇ ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ, ਫੌਰਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਤੀ, ਪਿਓ, ਭਰਾ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਰੋਕਿਆ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਚੁਰਾ ਲਏ ਸਨ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੁਕ ਨਹੀਂ ਸਕੀਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ।