ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਪੁਰੰਜਨ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਆਸੁਰੀ ਰਾਹੀਂ ਗ੍ਰਾਮਕ ਨਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ, ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਅਹੰਕਾਰ ਸੀ। ਫਿਰ, ਪੱਛਮੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਵੈਸ਼ਸ ਨਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇਸ ਵਾਰੀ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਲੋਭ ਸੀ। ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦੋ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਅੰਧਾ ਅਤੇ ਅਵਮੀਸ਼ਾ, ਚੁੱਪ ਅਤੇ ਚਤੁਰ ਹਨ; ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਜਿਸ ਕੋਲ ਨਜ਼ਰ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲੰਘਦਾ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅੰਦਰਲੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿਸੂਚੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਤਾਂ ਉਹ ਭਟਕਾਵੇ, ਸੁੱਖ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਉਪਜਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਇੱਛਾ ਵਲੋਂ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ, ਮੋਹ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਰਾਣੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਦ ਪੀਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਮਦ ਪੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਖਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਖਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਗਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਗਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਰੋਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਰੋਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਹੱਸਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਹੱਸਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੋਲਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਬੋਲਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੌੜਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਦੌੜਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਖੜੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਲੰਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਲੰਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਕਈ ਵਾਰੀ ਉਹ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਬੈਠ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੁਣਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਣਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੇਖਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੇਖਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੂੰਘਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੂੰਘਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੂਹਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਛੂਹਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗੁਣਾਂ ਵਲੋਂ ਛਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਨਾ ਚਾਹੇ, ਅਗਿਆਨ ਵਲੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਉਸਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਖਿਡੌਣਾ। ਇਸ ਤੋ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਗਵਾਲੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਅਸਧਾਰਣ ਕਰਤੱਬਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਅਸਲ ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ, ਨੰਦ ਜੀ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਗਰਗ ਮুনি ਦੇ ਬਚਨ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪੁੱਛਦੇ। ਉਹ ਆਖਦੇ: ਇਹ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਕੰਮ ਵਾਕਈ ਅਚੰਭਤ ਹਨ; ਇਹ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਬੱਚਾ, ਸਿਰਫ਼ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਕਿਵੇਂ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਕੌਲ ਫੁੱਲ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੋਵੇ? ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਅੱਖਾਂ ਅੱਧੀਆਂ ਖੁਲੀਆਂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਨੇ ਪੂਤਨਾ ਦੇ ਦੂਧ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਜਾਨ ਵੀ ਪੀ ਲਈ, ਜਿਵੇਂ ਸਮਾਂ ਸਭ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਲੱਤ ਨਾਲ ਰਥ ਦਾ ਪਹੀਆ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਦਾ ਹੋ ਕੇ, ਜਦ ਤ੍ਰਿਣਾਵਰਤ ਰਾਖਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗਲੋਂ ਫੜ ਕੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਡਾ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਦ ਮਾਂ ਨੇ ਮੱਖਣ ਚੋਰੀ ਕਰਣ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਓਖਲੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਦੋ ਅਰਜੁਨ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਲੰਘ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਰੁੱਖ ਡਿੱਗਾ ਲਿਆ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਵੱਛਿਆਂ ਨੂੰ ਚਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਬਕਾਸੁਰ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਫਾੜ ਦਿੱਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਕਾਸੁਰ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਜਦ ਬਕਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਦੈਤ, ਵੱਛਿਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁੱਸ ਗਿਆ, ਤਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਕਪਿੱਥਾ ਫਲ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਗਧੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਦੈਤ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਤਾਕਤਵਰ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਤਾਲਾ ਬਾਗ ਨੂੰ ਸੁੱਖਮਈ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਲੰਭਾ ਦੈਤ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਗਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਸੱਪ ਰਾਜੇ ਨੂੰ, ਜਿਸਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਸੀ, ਝੀਲ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਜਲ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ ਰਹਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨਾਲ ਐਸਾ ਪਿਆਰ ਹੈ ਜੋ ਛੱਡਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਨੰਦ ਜੀ, ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਨਮਜਾਤ ਪਿਆਰ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਿਆ? ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਵਲੋਂ ਪਹਾੜ ਚੁੱਕਣ ਜਿਹਾ ਅਸਧਾਰਣ ਕੰਮ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਸਾਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਬਾਰੇ ਸੰਦੇਹ ਹੈ। ਨੰਦ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਗਵਾਲਿਆਂ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ ਤੇ ਮੁੰਡੇ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ। ਇਸ ਬੱਚੇ ਬਾਰੇ ਗਰਗ ਆਚਾਰਯ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਜੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਚਿੱਟਾ, ਲਾਲ ਅਤੇ ਪੀਲਾ ਰੰਗ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ; ਹੁਣ ਉਹ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਮਹਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਵਸੁਦੇਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ; ਹੁਣ ਇਹ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਵਾਸੁਦੇਵ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਅਨੇਕ ਨਾਂ ਤੇ ਰੂਪ ਹਨ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਤੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ। ਮੈਂ ਉਹ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਲੋਕ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਇਹ ਗਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਗੋਕੁਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ, ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਸੁਖ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਸਦੇ ਕਾਰਨ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਾਰ ਹੋ ਜਾਓਗੇ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਧਰਮੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕੂ ਪੀੜਦੇ ਸਨ, ਬਿਨਾ ਰਾਜੇ ਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹੀ ਬਚਾਉਂਦਾ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਮਿਲ ਕੇ ਡਾਕੂਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਜਿਹੜੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਇਸਦੇ ਉੱਤੇ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਦੁਖ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗਦੇ; ਜਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਦੈਤ ਵੀ ਹਾਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਨੰਦ ਦਾ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਨਾਰਾਇਣ ਵਰਗਾ ਹੀ ਗੁਣਾਂ, ਭਾਗ, ਯਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਹੈ; ਇਸਦੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀ ਨਹੀਂ। ਗਰਗ ਆਚਾਰਯ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸਿੱਧੀ ਸਿੱਧੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ। ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਨੰਦ ਜੀ ਦੀ ਗੱਲਾਂ ਅਤੇ ਗਰਗ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਸੁਣ ਕੇ, ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਅਤੁੱਲ ਪ੍ਰਭਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਤੇ ਸੁਣਕੇ, ਨੰਦ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਹੈਰਾਨੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ। ਜਦ ਇੰਦਰ ਨੇ ਯਜਨਾ ਰੁਕਣ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਹੋ ਕੇ, ਤੇਜ਼ ਮੀਂਹ, ਓਲੇ ਤੇ ਹਵਾ ਭੇਜੀ, ਤੇ ਗਵਾਲੇ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਘਬਰਾਏ, ਤਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣਾ ਆਸਰਾ ਜਾਣਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ, ਇਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਉਖਾੜ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਚਾ ਖਿਡੌਣਾ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਇੰਦਰ, ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ, ਗਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਦੇ ਛੱਬੀਏਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ, ਉੱਤਮ ਤਿਆਗੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਹੈ। ਜੋ ਸੰਤ, ਜੋ ਅਸਕਤੀ ਰਹਿਤ, ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਸ਼ਾਂਤ, ਸਮਦਰਸ਼ੀ, ਮਮਤਾ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਦੁੰਦਾਂ ਤੋਂ ਅਡੋਲ ਤੇ ਲੋਭ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਪਜਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਕਥਾਵਾਂ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀਆਂ ਹਨ, ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੋ ਲੋਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸੁਣਦੇ, ਗਾਂਦੇ ਜਾਂ ਮਨਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਠਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।