ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ, ਪੁਰੰਜਨ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦਰਵਾਜੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਜਿਵੇਂ ਜुगਨੂ ਰੌਸ਼ਨੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਦੋ ਦਰਵਾਜੇ ਇਕੱਠੇ ਬਣੇ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦਿਉਮਤਸਾਖਾ ਨਗਰ ਦੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਲੰਘਦਾ। ਪੂਰਬੀ ਪਾਸੇ ਹੀ, ਨਲਿਨੀ ਅਤੇ ਨਾਲਿਨੀ ਨਾਮ ਦੇ ਦੋ ਦਰਵਾਜੇ ਬਣੇ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਅਵਧੂਤਸਾਖਾ ਸੁਗੰਧਤ ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ। ਨਗਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੁਖਿਆ ਦਰਵਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਕਈ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨੌਕਾਵਾਂ ਸਨ। ਇੱਥੋਂ ਨਗਰ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਸਵਾਦ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ। ਦੱਖਣੀ ਪਾਸੇ ਪਿਤ੍ਰਹੂ ਦਰਵਾਜਾ ਸੀ—ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਦੱਖਣੀ ਪੰਚਾਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ। ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ ਦੇਵਹੂ ਦਰਵਾਜੇ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਉੱਤਰੀ ਪੰਚਾਲਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਇੱਥੇ ਵੀ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨ। ਪੱਛਮ ਪਾਸੇ ਆਸੁਰੀ ਦਰਵਾਜਾ ਸੀ—ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਗ੍ਰਾਮਕਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਅਹੰਕਾਰ ਦੇ ਸਾਥ ਨਾਲ। ਪੱਛਮ ਦੇ ਹੀ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਦਰਵਾਜੇ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਵੈਸ਼ਸਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਲਾਲਚ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ। ਨਗਰ ਦੇ ਦੋ ਦਰਵਾਜੇ—ਅੰਧਾ ਅਤੇ ਅਵਮੀਸ਼ਾ—ਚੁਪ ਅਤੇ ਚਤੁਰ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਲ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਸੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਕਰਮ ਕਰਦਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅੰਦਰਲੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ, ਵਿਸੂਚੀ ਦੇ ਸਾਥ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੋਹ, ਸੁਖ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਇੱਛਾ ਦੇ ਵਸ਼, ਮੋਹ ਅਤੇ ਅਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਰਾਣੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈਂਦਾ। ਕਈ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੀਣੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਮਦਿਰਾ ਪੀ ਲੈਂਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਖਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਖਾਂਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਸ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਰਸ ਲੈਂਦਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਗਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਗਾਉਂਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਰੋਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਰੋਂਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਹੱਸਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਹੱਸਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੌੜਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਦੌੜਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਖੜੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਲੇਟਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਲੇਟ ਜਾਂਦਾ; ਕਈ ਵਾਰ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਬੈਠ ਜਾਂਦਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੁਣਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਸੁਣਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੇਖਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਵੇਖਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੁੰਘਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਸੁੰਘਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੂਹਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਛੂਹਦਾ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸ ਕੇ, ਅਗਿਆਨ ਮਨੁੱਖ, ਚਾਹੇ ਨਾ ਚਾਹੇ, ਉਸ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਖਿਡੌਣਾ, ਆਪਣੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਕਰਕੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਜਦੋਂ ਗੋਪਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਦੇ ਅਦਭੁੱਤ ਕਰਤੱਬ ਦੇਖੇ, ਉਹ ਅਚੰਭਿਤ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ, ਨੰਦ ਜੀ ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਗਰਗ ਮুনি ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ, "ਇਹ ਮੁੰਡੇ ਦੇ ਕਰਤੱਬ ਵਾਕਈ ਅਸਧਾਰਣ ਹਨ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਜਨਮ ਲੈ ਸਕਦਾ, ਜਦਕਿ ਇੱਥੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ? ਇਹ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਬੱਚਾ, ਇਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਕਿਵੇਂ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਰਾਜਾ ਲੋਟਸ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਨੇ ਅਧ-ਖੁੱਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਪੂਤਨਾ ਦੀ ਛਾਤੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦ ਵੀ ਲੈ ਲਈ, ਜਿਵੇਂ ਸਮਾਂ ਸਭ ਦੀ ਜਿੰਦ ਲੈ ਜਾਂਦਾ। ਜਦ ਉਹ ਰੇੜੀ ਹੇਠਾਂ ਪਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਰੇੜੀ ਨੂੰ ਲੱਗੇ, ਅਤੇ ਚੱਕਾ ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਹੋ ਕੇ, ਤ੍ਰਣਾਵਰਤ ਰਾਖਸ਼ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਰਦਨ ਫੜ ਕੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਿਆ, ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨੇ ਉਸ ਮੁਸੀਬਤ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਮਾਂ ਨੇ ਮੱਖਣ ਚੋਰੀ ਕਰਣ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਠੀਕਾ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਦੋ ਅਰਜੁਨ ਵ੍ਰੱਖਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਚੱਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਦਰਖ਼ਤ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤੇ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਗੁਆਂਢੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬਕਾਸੁਰ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਦਕਿ ਬਕਾ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਜਦਕਿ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼, ਬੱਛੜਾ ਬਣ ਕੇ, ਬੱਛੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਕਪਿੱਠਾ ਫਲ ਡਿੱਗਾ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਗਧਾ ਰਾਖਸ਼ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਅਤੇ ਤਾਲਾ ਬਾਗ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਰਸੀਲੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਲੰਬਾ ਰਾਖਸ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ, ਅਤੇ ਗਾਂਆਂ ਤੇ ਗੋਪਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਸੱਪ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਚੂਰਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਝੀਲ ਤੋਂ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਸਭ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਲਈ ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਹੈ ਜੋ ਛੱਡੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ। ਨੰਦ ਜੀ, ਅਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰੀਤਿ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ? ਇੱਕ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਬੱਚਾ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਕਿਵੇਂ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ? ਇਸ ਲਈ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਬਾਰੇ ਸੰਦੇਹ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।" ਨੰਦ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ, ਗੋਪੋ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ। ਇਸ ਬੱਚੇ ਬਾਰੇ, ਗਰਗ ਆਚਾਰਯ ਜੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਰੰਗ ਧਾਰਨ ਕੀਤੇ: ਸਫੈਦ, ਲਾਲ, ਅਤੇ ਪੀਲਾ; ਹੁਣ ਉਹ ਕਾਲਾ ਰੰਗ ਧਾਰਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਮਹਾਨ ਵਸੁਦੇਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ; ਹੁਣ, ਇਹ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਗਿਆਨੀਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਸੁਦੇਵ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਅਨੇਕ ਨਾਮ ਤੇ ਰੂਪ ਹਨ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਗੁਣ ਤੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ। ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਲੋਕ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਇਹ ਗੋਪਾਂ ਅਤੇ ਗੋਕੁਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਏਗਾ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਦ virtuous ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੁੱਟੇਰਿਆਂ ਨੇ ਤੰਗ ਕੀਤਾ, ਰਾਜ ਵਿਹੁਣ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਨੇ ਬਚਾਇਆ, ਤੇ ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਲੁੱਟੇਰਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਪ੍ਰੀਤਿ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਦੁਖ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਜਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਰਾਖਸ਼ ਪਰਾਜਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਇਸ ਲਈ, ਨੰਦ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਾਰਾਏਣ ਦੇ ਗੁਣ, ਭਾਗ, ਯਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਹੈ; ਇਸ ਦੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਰਗ ਜੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਦੱਸਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ। ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਨਾਰਾਏਣ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਜਟਿਲਤਾ ਦੇ ਕਰਤੱਬ ਕਰਦਾ ਹੈ।" ਜਦ ਨੰਦ ਜੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ, ਅਤੇ ਗਰਗ ਜੀ ਦੀ ਵਾਣੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਦੀ ਅਣਗਣਤ ਚਮਕ ਦੇਖੀ ਤੇ ਸੁਣੀ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਨੰਦ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ, ਅਤੇ ਅਚੰਭੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ।