ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਭਾਰੀ ਓਲੇ ਪੈਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੇ ਜੀਵ ਜਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਓਲਿਆਂ ਦੀ ਚੋਟ ਨਾਲ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹਰਿ ਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਇੰਦਰ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਕਰਕੇ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਿਕਟਵਰਤੀ ਗੋਪਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ, "ਸਾਡੀ ਯਜਨਾ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਣ ਕਰਕੇ ਇੰਦਰ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਨਾਸ਼ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਅਜੀਬ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਪੱਥਰਾਂ ਵਾਲੀ ਬਾਰਸ਼ ਤੇ ਤੂਫ਼ਾਨ ਭੇਜ ਰਿਹਾ ਹੈ।" ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੁਣ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਬਲ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਉਚਿਤ ਉੱਤਰ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੂਰਖਤਾ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਸ਼ਟ ਕਰਾਂਗਾ।" ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਸੱਚੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਅਯੋਗ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਟੁੱਟਣ ਨਾਲ ਉਹ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, "ਇਸ ਗੋਵਾਲੀ ਸਮਾਜ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆਸਰਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮਾਲਕ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਮੰਨ ਲਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਬਲ ਨਾਲ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਚਨ ਹੈ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਇਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਗੋਵਰਧਨ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਬਿਲਕੁਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਛਤਰੀ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਚਾ ਚੁੱਕ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਗੋਪਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਮਾਂ, ਪਿਓ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਵਸਨੀਕੋ! ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਸਮੇਤ ਪਹਾੜ ਦੇ ਖੋਹ ਵਿਚ ਆ ਜਾਓ, ਜਿੱਥੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਠੀਕ ਲੱਗੇ।" ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਸ਼ਵਾਸਨ ਦਿੱਤਾ, "ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਪਹਾੜ ਡਿਗਣ ਦਾ ਡਰ ਹੋਵੇ, ਨਾ ਹੀ ਹਵਾ ਤੇ ਮੀਂਹ ਦਾ; ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।" ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਮਨ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ, ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਸਹਾਰਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਜਿੰਨੀ ਥਾਂ ਮਿਲੀ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਖੋਹ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਹ ਭੁੱਖ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਦਰਦ ਤੇ ਆਰਾਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਸੱਤ ਦਿਨ ਤੱਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਪਹਾੜ ਚੁੱਕਦੇ ਦੇਖਦੇ ਰਹੇ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਿਲਾਏ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਅਚੰਭਿਤ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਯੋਗ ਬਲ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਜਦ ਇੰਦਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਦਲ ਹਟਾ ਲਏ। ਜਦੋਂ ਆਕਾਸ਼ ਖੁਲ ਗਿਆ, ਸੂਰਜ ਚਮਕਿਆ, ਤੇ ਮੀਂਹ ਤੇ ਤੂਫ਼ਾਨ ਰੁਕ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਗੋਵਰਧਨ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਗੋਪਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਹੁਣ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਓ, ਡਰੋ ਨਾ, ਹਵਾ ਤੇ ਮੀਂਹ ਰੁਕ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਦਰਿਆ ਵੀ ਠਹਿਰ ਗਏ ਹਨ।" ਫਿਰ ਗੋਪ ਆਪਣੇ ਪਸ਼ੂਆਂ, ਰਥਾਂ, ਸਮਾਨ, ਔਰਤਾਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਸਮੇਤ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਾਹਰ ਆ ਗਏ। ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਵੀ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੇ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮ ਭਰੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਚੁੱਪਚਾਪ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਇਆ। ਗੋਪੀਆਂ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਦਹੀਂ ਤੇ ਅਖੰਡ ਚੌਲ ਚੜ੍ਹਾਏ, ਤੇ ਸਦਾ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਯਸ਼ੋਦਾ, ਰੋਹਿਣੀ, ਨੰਦ ਤੇ ਬਲਰਾਮ—ਜੋ ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿਚ ਅਗੇਵਾਨ ਸਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਗਲ ਲਾਇਆ ਤੇ ਦਿਲੋਂ ਅਸੀਸਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਦੇਵਤੇ, ਸਿੱਧ, ਸਾਧ, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਚਾਰਣ—all ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸ੍ਰੀਫਲਤਾ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਨਗਾਰੇ ਵੱਜਣ ਲੱਗੇ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ, ਤੁੰਬੁਰੂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਗੀਤ ਗਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਹਰੀ ਬਲਰਾਮ ਸਮੇਤ ਆਪਣੇ ਗੋਵਾਲੀ ਪਿੰਡ ਵੱਲ ਪਰਤ ਆਏ। ਗੋਪੀਆਂ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਚੰਭੀ ਲੀਲਾਵਾਂ ਗਾਉਂਦੀਆਂ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੀਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਾਵੁਕ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਸਮੇ ਸਕੰਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਦੇ ਪਚਵੀਅੰ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਉੱਚਤਮ ਵੈਰਾਗੀਆਂ ਲਈ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਕਥਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ: "ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲੋਂ ਅਸਕਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਭਜਣ। ਜੋ ਵਿਦਵਾਨ ਹਨ, ਅਸਕਤ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮੀ ਤੇ ਸਾਵਧਾਨ ਹਨ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਭਜਣ।" "ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਸਤੋਗੁਣ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ ਰਜ ਤੇ ਤਮ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਫਿਰ ਵੈਰਾਗ ਨਾਲ ਸਤੋਗੁਣ ਨੂੰ ਵੀ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੀ ਵਿਅਕਤਿਤਾ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਕੇ।" "ਜੋ ਆਤਮਾ ਹੋਰ ਆਤਮਾਵਾਂ ਤੋਂ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਬਾਹਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਅੰਦਰ।" "ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਅੱਠ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਸਰਵਭੌਮਤਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹਨ, ਉਹ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭਾਗਵਤਿ ਦੀ ਵੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ; ਉਹ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।" "ਜੋ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਾਂਤ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਦੇ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਕਾਲ ਦਾ ਹਥਿਆਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ, ਪੁੱਤਰ, ਮਿੱਤਰ, ਅਧਿਆਪਕ, ਸੁਹਿਰਦ ਤੇ ਪੂਜਨਯ ਦੇਵਤਾ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰਾ ਹਾਂ।" "ਇਹ ਸੰਸਾਰ, ਪਰਲੋਕ, ਆਤਮਾ ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਇਥੇ ਆਪਣਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਧਨ, ਪਸ਼ੂ, ਘਰ—ਇਹ ਸਭ..." "ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹੋਰ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਕੇ, ਕੇਵਲ ਮੈਨੂੰ, ਸਭ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ, ਅਨਨ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭਜਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।" "ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਤੇ ਆਦਿ-ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਆਤਮਾ ਦਾ ਡਰ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।" "ਮੇਰੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਹਵਾ ਚਲਦੀ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਇੰਦਰ ਮੀਂਹ ਪਾਂਦਾ ਹੈ, ਅੱਗ ਸੜਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਮੌਤ ਫਿਰਦੀ ਹੈ।" "ਜੋ ਯੋਗੀ ਗਿਆਨ ਤੇ ਵੈਰਾਗ ਨਾਲ, ਭਗਤੀ ਦੇ ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ, ਮੇਰੇ ਭੈ-ਰਹਿਤ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਦਾ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।" "ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਭਲਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭਾਵ ਭਰੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਮਨ ਸਦਾ ਮੈਨੂੰ ਲਗਾ ਕੇ ਰੱਖਣ।" "ਸੱਤ ਦਰਵਾਜੇ ਉੱਪਰ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ, ਦੋ ਅੱਗੇ, ਦੋ ਹੇਠਾਂ; ਹਰ ਇੱਕ ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਲਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਮਾਲਕ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਨ।" "ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਪੰਜ ਦਰਵਾਜੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹਨ, ਇਕ ਦੱਖਣ ਤੇ ਇਕ ਉੱਤਰ ਵੱਲ, ਤੇ ਦੋ ਪੱਛਮ ਵੱਲ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।" "ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਜਿਵੇਂ ਜੁਗਨੂ, ਦੋ ਦਰਵਾਜੇ ਇਕੱਠੇ ਬਣੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦਿਉਮਤਸਖਾ ਜਮੀਨ ਨੂੰ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਨਲਿਨੀ ਤੇ ਨਾਲਿਨੀ ਨਾਮ ਦੇ ਦੋ ਦਰਵਾਜੇ ਵੀ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹੀ ਇਕੱਠੇ ਬਣੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਅਵਧੂਤਸਖਾ ਸੁਗੰਧਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਅੱਗੇ ਮੁੱਖਿਆ ਨਾਮਕ ਦਰਵਾਜਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਤੇ ਭੋਜਨ ਵਾਲੀਆਂ ਨਾਵਾਂ ਹਨ; ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਸवाद ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਵਪਾਰੀ ਨਾਲ, ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪਿਤ੍ਰਹੁ ਨਾਮਕ ਦਰਵਾਜੇ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਦੱਖਣੀ ਪਾਂਚਾਲਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਦੇਵਹੁ ਨਾਮਕ ਦਰਵਾਜੇ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਉੱਤਰੀ ਪਾਂਚਾਲਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਆਸੁਰੀ ਨਾਮਕ ਦਰਵਾਜੇ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਗ੍ਰਾਮਕਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਨਿਰ੍ਰਿਤਿ ਨਾਮਕ ਦਰਵਾਜੇ ਰਾਹੀਂ ਪੁਰੰਜਨ ਵੈਸ਼ਸਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲਾਲਚ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਹ ਮਹਾਨ ਕਥਾ, ਜੋ ਪਰਮ ਵੈਰਾਗੀਆਂ ਲਈ ਉੱਤਮ ਹੈ, ਸਦਾ ਲਈ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦੀ ਰਹੇ।