ਕਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਜੋਗ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਧੂਆਂ ਵਾਂਗ ਅਖੰਡ ਮਨ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਇਸ ਜੋਗ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰੋ। ਭਗਵਾਨ, ਜੋ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਹੈ, ਨੇ ਇਹ ਗਿਆਨ ਭ੍ਰਿਗੂ ਆਦਿਕ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਾਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਵੀ ਨਵੀਂ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰ ਸਕੀਏ। ਅਸੀਂ, ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ, ਜਦੋਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ। ਜੋ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਉਪਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਦੁਹਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਭਲਾਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਪਰਮ ਗਿਆਨ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ—ਇਹ ਗਿਆਨ ਦੀ ਨੌਕ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਮਹਾਂਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਭੀ ਆਦਮੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੂਜਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਵਸਤੂ ਵੀ ਜਲਦੀ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। "ਹੇ ਮਨੁੱਖ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਇਹ ਜੋ ਮੈਂ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਗਾਈ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਵੱਡਾ ਤਪ ਸਮਝ ਕੇ ਜਾਪੋ ਅਤੇ ਅਭਿਆਸ ਕਰੋ; ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਮਨਚਾਹਾ ਲੱਛ ਪਾ ਲਵੋਗੇ।" ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਇਕ ਵਾਰ ਇੰਦਰ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਗੋਵਰਧਨ ਉਠਾਉਣ ਦੇ ਵਾਸਤੇ, ਡੰਡੇ ਵਰਗੀ ਮੀਂਹ ਵਗਾ ਦਿੱਤੀ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਕਹਿਰ ਵਾਲੇ ਸਾਂਵਰਤਕ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਭਰੇ ਬੋਲ ਬੋਲੇ: "ਹਾਏ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੋਪਾਂ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਤੇ ਵੱਡਿਆਈ! ਇਹ ਜੰਗਲ ਵਾਸੀ ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ, ਸਾਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕੁਝ ਲੋਕ ਗਿਆਨ ਦੀ ਖੋਜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸਿਰਫ ਕਰਮ-ਕਾਂਡ ਅਤੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੋਪਾਂ ਨੇ ਵੀ ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰ ਲਿਆ—ਇਹ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਬੱਚਾ, ਅਹੰਕਾਰੀ ਤੇ ਅਗਿਆਨੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਸਮਝਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਉੱਤੇ।" "ਇਹ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਧਨ ਤੇ ਮਾਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ ਵੱਲੋਂ ਹੋਰ ਵੀ ਅਹੰਕਾਰੀ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਹੁਣ ਮੈਂ, ਏਰਾਵਤ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ, ਨੰਦਾ ਦੇ ਗੋਪਾਂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਵਾਂਗਾ।" ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, ਮੋਹਰੇ ਛੁਟੇ ਹੋਏ ਬੱਦਲਾਂ ਨੇ ਨੰਦਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਉੱਤੇ ਬੇਹਿਸਾਬ ਮੀਂਹ ਪਾ ਦਿੱਤੀ। ਬੱਦਲਾਂ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ, ਗੱਜਦੇ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚਲਦੇ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਓਲੇ ਵਗਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਮੋਟੀਆਂ ਤੇ ਪਤਲੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਵਗਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ, ਧਰਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡੁੱਬ ਗਈ, ਉੱਚ-ਨੀਵਾਂ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਤਿੱਖੇ ਤੇ ਬੇਹੱਦ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਜਾਨਵਰ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਗੋਪ ਤੇ ਗੋਪੀਆਂ, ਠੰਢ ਅਤੇ ਡਰ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਗੋਵਿੰਦਾ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਆ ਗਏ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਢੱਕਦੇ ਹੋਏ, ਤੂਫ਼ਾਨ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ, ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਪਏ। ਉਹ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, "ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ, ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ! ਹੇ ਮਹਾਨ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਗੋਕੁਲ ਤੇਰੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਸਾਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਕਹਿਰ ਤੋਂ ਬਚਾ, ਹੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ!" ਜਦ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਓਲੇਆਂ ਦੀ ਮਾਰ ਕਰਕੇ ਜੀਵ ਜਾਨ ਤੋਂ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਮਝ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਇੰਦਰ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸਾਡੀ ਪੂਜਾ ਰੁਕਣ ਕਰਕੇ, ਇੰਦਰ ਸਾਡੀ ਨਾਸ਼ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਅਜੀਬ ਤੇ ਭਿਆਨਕ, ਪੱਥਰ ਵਾਲੀ ਮੀਂਹ ਤੇ ਤਿੱਖੀ ਹਵਾ ਭੇਜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਜੋਗ-ਬਲ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਉੱਚੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਤਰ ਦਿਆਂਗਾ; ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੂੜਪਣ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਮੈਂ ਤੋੜਾਂਗਾ।" "ਸੱਚੇ ਨੇਕਕਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਜੋ ਅਸਮਰਥ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਟੁੱਟਣ ਨਾਲ ਉਹ ਠੰਢੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਜੋਗ-ਬਲ ਨਾਲ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਸ਼ਰਨ ਆ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭੂ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਮੰਨ ਲਿਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਗੋਪਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਾਂਗਾ—ਇਹ ਮੇਰਾ ਵਚਨ ਹੈ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ ਨੇ ਇੱਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਜਤਨ ਦੇ, ਗੋਵਰਧਨ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਝਲੇ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਚਕ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਗੋਪਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਾਂ, ਹੇ ਪਿਓ, ਹੇ ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ! ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਗਾਈਆਂ ਸਮੇਤ ਪਹਾੜ ਦੇ ਗੁਫ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਢੁਕਵੀਂ ਜਗ੍ਹਾ ਮਿਲੇ, ਚਲੇ ਜਾਓ। ਤੁਸੀਂ ਨਾ ਤਾਂ ਪਹਾੜ ਦੇ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਡਰੋ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਹਵਾ ਜਾਂ ਮੀਂਹ ਤੋਂ; ਤੁਹਾਡੀ ਰਾਖੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।" ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਮਨ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ, ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਸਹਾਰਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਜਿੰਨੀ ਜਗ੍ਹਾ ਸੀ, ਪਹਾੜ ਹੇਠਾਂ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਹ ਭੁੱਖ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਦਰਦ ਤੇ ਆਰਾਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਸੱਤ ਦਿਨ ਤੱਕ ਦੇਖਦੇ ਰਹੇ ਕਿ ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ ਪੈਰ ਹਿਲਾਏ ਬਿਨਾ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਥਾਮੇ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਦ ਇੰਦਰ ਨੇ ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ ਦੇ ਅਦਭੁਤ ਜੋਗ-ਬਲ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣੀ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਤੇ ਅਚੰਭਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਟੁੱਟ ਗਈ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੱਦਲ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾ ਲਏ। ਜਦ ਅਸਮਾਨ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਸੂਰਜ ਚਮਕਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਹਵਾ ਤੇ ਮੀਂਹ ਬੰਦ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਗੋਵਰਧਨ ਉਠਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਗੋਪਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਡਰੋ ਨਾ, ਆਪਣੇ ਘਰ-ਵਾਲੇ, ਧਨ-ਦੌਲਤ, ਬੱਚਿਆਂ ਸਮੇਤ ਪਹਾੜ ਹੇਠੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਓ; ਹਵਾ ਤੇ ਮੀਂਹ ਰੁਕ ਗਏ ਹਨ, ਦਰਿਆ ਵੀ ਠੰਢੇ ਪਏ ਹਨ।" ਫਿਰ ਗੋਪ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੀਆਂ ਗਾਈਆਂ, ਰਥਾਂ, ਸਮਾਨ, ਔਰਤਾਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਸਮੇਤ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਾਹਰ ਆ ਗਏ। ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਵੀ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਮੁੜ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲੀ ਥਾਂ ਤੇ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਆ ਕੇ ਕਿ੍ਰਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਗੋਪੀਆਂ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਦਹੀਂ ਤੇ ਅਖੰਡ ਚੌਲ ਚੜ੍ਹਾਏ ਤੇ ਸਦਾ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਯਸ਼ੋਦਾ, ਰੋਹਣੀ, ਨੰਦਾ ਅਤੇ ਰਾਮ—ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਸਨ—ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ, ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਓਤ-ਪੋਤ ਹੋ ਕੇ, ਦਿਲੋਂ ਅਸੀਸਾਂ ਦੇਣ ਲੱਗੇ। ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ, ਸਿੱਧ, ਸਾਧ, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਚਾਰਣ ਆਦਿ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਵੱਜਣ ਲੱਗ ਪਏ—ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਨਗਾਰੇ ਗੂੰਜਣ ਲੱਗੇ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਆਗੂ ਤੁੰਬੁਰੂ ਆਦਿ ਗਾਉਣ ਲੱਗੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ!