ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਹੇ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਤੁਹਾਡੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨਾਲ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰੀ ਪਾਪ ਤੁਰੰਤ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਬਿਲਕੁਲ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਜਿਵੇਂ ਵਿ਷ਣੁ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਇਹੀ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਖਾਨਦਾਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਪਿਤਰੀ ਮਾਸੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਅਸੀਂ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਮਾਨਵ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਜਿਹੜੇ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਹਾਂ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗੇ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਵਣਵਾਸੀ, ਅਚਲ ਮਨ ਵਾਲੇ ਸੰਤ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ? ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਸਿਖਰਲੇ ਆਚਾਰਯ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ—ਮੌਤ ਨੇੜੇ ਆਉਣ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਹੇ ਮਾਹਰ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ, ਉਚਾਰਨਾ, ਕਰਨਾ, ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਪੂਜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਜਾਂ, ਜੇ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਹੋਰ ਕੁਝ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਦੱਸੋ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਤਾਂ ਪੱਕੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਘਰ-ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਗਾਵਾਂ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵੇਲੇ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਸੂਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਵਲੋਂ ਪੁੱਛੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ, ਬਾਦਰਾਯਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਗਿਆਤਾ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ ਦੀਆਂ ਖਾਸ ਖੂਬੀਆਂ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਆਦਿ ਹਨ; ਖੁਸ਼ੀ ਦੁੱਖ-ਸੁਖ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਦੁੱਖ ਤਾਂ ਇੱਛਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨਵਾਨ ਬੰਦਾ ਬੰਧਨ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮੂਰਖ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਆਦਿ ਨਾਲ ਜੋੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਮੇਰਾ ਰਸਤਾ ਵੇਦ ਹੈ। ਮਨ ਦੀ ਉਲਝਣ ਗਲਤ ਰਾਹ ਹੈ; ਸਵਰਗ ਤਾਂ ਸਤੋਗੁਣ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਹੈ। ਨਰਕ ਹਨੇਰਾ ਅਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਹੈ; ਦੋਸਤ, ਅਧਿਆਪਕ ਤੇ ਆਪ ਇੱਕੋ ਹਨ। ਘਰ ਸਰੀਰ ਹੈ; ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਦੌਲਤ ਹੈ, ਤੇ ਅਸਲ ਅਮੀਰ ਉਹੀ ਹੈ। ਜੋ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਗਰੀਬ ਹੈ; ਜਿਸ ਨੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ, ਉਹ ਤਰਸਯੋਗ ਹੈ। ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਅਟੁੱਟ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਅਸਲ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਤੇ ਜੋ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ, ਉਹ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ। ਹੇ ਉੱਧਵ, ਤੇਰੇ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਉੱਤਮ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਧਰਮ ਤੇ ਅਧਰਮ ਦੀਆਂ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਕਿਉਂ ਦੱਸਣੀਆਂ? ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਲੱਭਣਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਗੁਣ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਦੋਵੇਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ: ਗੋਪਾਂ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਦੋਨੋਂ ਭਰਾਵਾਂ—ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਰਾਮ—ਨੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਬੁਝਾਈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਲੰਭਾ ਦੈਤ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਵੱਡੇ ਗੋਪ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈਆਂ ਤੇ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀਆਂ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਰਾਮ, ਜੋ ਵਰਜ ਵਿੱਚ ਆਏ ਹਨ, ਉਹ ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਿਖਰਲੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਵੇਲੇ ਮੀਂਹ ਦਾ ਮੌਸਮ ਆ ਗਿਆ। ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਜਾਗ ਪਏ, ਅੰਬਰ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਗੱਜਣ ਲੱਗੇ। ਅਸਮਾਨ ਘਣੇ ਕਾਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਿਆ, ਬਿਜਲੀ ਚਮਕੀ, ਗੱਜਣ ਵਾਲੀ ਗੂੰਜ ਸੀ, ਤੇ ਅੰਬਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚਮਕਦਾ ਸੀ—ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਜਿਵੇਂ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਹਮ। ਜਦੋਂ ਸਮਾਂ ਆਇਆ, ਬੱਦਲਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਰਸਾਇਆ, ਜੋ ਉਹ ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਖਿੱਚ ਕੇ ਲਏ ਸਨ। ਵੱਡੇ ਬੱਦਲ, ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਡੋਲਦੇ ਹੋਏ, ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਜੀਵਨਦਾਇਕ ਮੀਂਹ ਵਰਸਾਉਂਦੇ ਗਏ, ਬਿਲਕੁਲ ਦਇਆ ਵਾਂਗ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਨਾਲ ਸੁੱਕੀ ਹੋਈ ਧਰਤੀ, ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਗਈ, ਬਿਲਕੁਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਵੇਂ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਇਆ ਸਰੀਰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਫਿਰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਜੁਗਨੂ ਹੀ ਚਮਕਦੇ ਸਨ, ਗ੍ਰਹਿ ਨਹੀਂ—ਜਿਵੇਂ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਪਾਪ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਕਪਟੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵੇਦ ਚਮਕਦੇ ਨਹੀਂ। ਬੱਦਲਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਿਹੜੇ ਮੇਡਕ ਚੁੱਪ ਸਨ, ਉਹ ਟਰਟਰਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ—ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਪਣੇ ਵਰਤ ਪੂਰੇ ਕਰਕੇ ਫਿਰ ਜਪ-ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਛੋਟੀਆਂ ਨਦੀਆਂ, ਜੋ ਸੁੱਕ ਗਈਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਧਾਰਾ ਤੋਂ ਭਟਕ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਹੁਣ ਫਿਰ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ—ਜਿਵੇਂ ਸੁਤੰਤਰ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਹਰੀ ਘਾਹ ਨਾਲ ਤੇ ਇੰਦਰਗੋਪ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈ, ਖੁੰਭੀਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਈ—ਇਹ ਸਭ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਵਾਂਗ ਸੀ। ਖੇਤਾਂ, ਪੱਕੀ ਫ਼ਸਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਗਏ, ਕਿਸਾਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਪਰ ਉਹ ਮਾਣੀ ਲੋਕ, ਜੋ ਕਿਸਮਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਉਹ ਅਫ਼ਸੋਸ ਕਰਦੇ ਰਹਿ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਜਲ ਅਤੇ ਥਲ ਦੇ ਜੀਵ, ਨਵੇਂ ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਤਾਜ਼ਗੀ ਪਾ ਕੇ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਗਏ—ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਜਿਵੇਂ ਹਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ ਜੀਵ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਦੀ, ਜਿਹਨੂੰ ਹੋਰ ਛੋਟੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਮਿਲ ਗਈਆਂ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਉਚਾਲੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਉਫਾਨੀ ਹੋ ਗਈ—ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਜਿਵੇਂ ਕੱਚੇ ਯੋਗੀ ਦਾ ਮਨ, ਰਜੋ ਤੇ ਤਮੋ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਹਾੜ, ਜਿਹੜੇ ਮੀਂਹ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਵੱਜੇ, ਪਰ ਉਹ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਡੋਲਦੇ—ਜਿਵੇਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹਿਲਦੇ। ਰਾਹਾਂ, ਘਾਹ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਤੇ ਪਛਾਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈਆਂ—ਜਿਵੇਂ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਲੋਂ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕਰਕੇ ਉਹ ਅਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਛਿਪ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵੀ ਛਿਨਭੰਗੁਰ ਹਨ; ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਵਲੋਂ ਵੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨਿਭਾਹ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਇੰਦਰਧਨੁਸ਼ ਗੁਣ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ; ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਜਿਵੇਂ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਨਾਲ ਗੁਣ-ਰਹਿਤ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਗੁਣੀ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਜੋ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਜਿਵੇਂ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਅੰਨ੍ਹਾ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਤੇਜ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਚਮਕਦਾ। ਮੋਰ, ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਆਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਤਪਦੇ ਤੇ ਉਦਾਸ ਰਹਿੰਦੇ, ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਆਸ ਕਰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਉਸਦੇ ਭਗਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦਰੱਖਤਾਂ ਨੇ, ਜੜ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ; ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਕੇ ਸੁੱਕ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਗਲੇ, ਠੰਢੇ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਝੀਲਾਂ ਅਤੇ ਜਲਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਗਏ—ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਜਿਵੇਂ ਵਿਅਰਥ ਆਸਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਘਰ-ਗ੍ਰਿਹਸਥੀ ਦੇ ਉਲਝਣਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੀਂਹ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਵਹਾਅ ਨੇ ਕੰਢਿਆਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ—ਜਿਵੇਂ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਕਪਟੀਆਂ ਦੇ ਝੂਠੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬੱਦਲ, ਹਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਚਲਦੇ ਹੋਏ, ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਪਾਣੀ ਵਰਸਾਉਂਦੇ ਸਨ; ਜਿਵੇਂ ਦੌਲਤ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਦੁਜਾ-ਜਨ (ਬ੍ਰਾਹਮਣ) ਵਲੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਮੇਂ ਤੇ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਰੀ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ, ਗਾਵਾਂ ਤੇ ਗੋਪਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਜੋ ਪੱਕੀਆਂ ਖਜੂਰਾਂ ਤੇ ਜੰਬੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਉਥੇ ਆਨੰਦ ਮਾਣਣ ਲੱਗੇ। ਗਾਵਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਥਣ ਭਾਰੀ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚਲਦੀਆਂ ਪਰ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਬੁਲਾਹਟ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਆ ਗਈਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਥਣ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਿੱਜੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਜੰਗਲ ਦੇ ਜੀਵ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਹਦ ਨਾਲ ਟਪਕਦੀਆਂ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨੇੜੇ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਡਿੱਗਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ। ਕਈ ਵਾਰੀ, ਜਦੋਂ ਮੀਂਹ ਦਰੱਖਤਾਂ ਜਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਉਥੇ ਜਾਂਦੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ, ਤੇ ਮੂਲ, ਕੁੰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਫਲ ਖਾਂਦੇ।