ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਿਸ ਦਿਨ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡਿਆ, ਓਸੇ ਵੇਲੇ ਕਲੀ, ਜੋ ਅਧਰਮ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਪਰੰਤੂ ਸਮਰਾਟ ਨੇ ਕਲੀ ਨਾਲ ਵੈਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਮਧੁਮੱਖੀ ਫੁੱਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਰਸ ਹੀ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਸਮਰਾਟ ਲਈ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਫਲ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ। ਕਲੀ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਹੱਕ ਜਤਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਜੋ ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਨਿਡਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਹ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਬੇਪਰਵਾਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਲੀ ਐਸਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਆਦਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭੇੜੀਆ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਦੀ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਚਰਿਤ੍ਰ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਨਾ ਤੇ ਸੇਵਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਋ਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, ‘‘ਹੇ ਭਲੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਸਦਾ ਸੁਚੱਜੀ ਕੀਰਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮਰਣਧਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਚਰਿਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪਿਲਾਉਂਦੇ ਹੋ।’’ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਮਨ ਉਲਝੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਗੋਵਿੰਦ ਦੇ ਕਮਲ ਚਰਣਾਂ ਦੀ ਮਧੁਰ ਮਦਿਰਾ ਪਿਲਾਈ। ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਦਾ ਇੱਕ ਪਲ ਵੀ ਸਵਰਗ ਜਾਂ ਮੁਕਤੀ ਨਾਲ ਵਟਾਂਦਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਹੋਰ ਦੌਲਤਾਂ ਦੀ ਤਾਂ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ। ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣ ਕੇ ਰੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਹੋਏ ਜੋਗੀਆਂ ਦੇ ਅਗਵਾ ਵੀ ਉਸ ਅਗੁਣੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੇ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਪਰਮ ਭਗਤ, ਸਾਨੂੰ ਹਰੀ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਉੱਚੇ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸੁਣਾਓ, ਜੋ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਭਗਤ ਸੀ ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਅਟੱਲ ਬੁੱਧੀ ਮੁਕਤੀ ਵਲ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਆਸਪੁਤ੍ਰ ਦੁਆਰਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਗਰੁੜਧਵਜ ਦੇ ਚਰਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਏ। ਇਸ ਲਈ, ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਵੱਡੀ ਸੁਭਕਾਰੀ, ਅਚੰਭੀ ਅਤੇ ਜੋਗਯੁਕਤ ਕਥਾ ਸੁਣਾਓ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਸਾਫ਼ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਅਨੰਤ ਚਰਿਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੇ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ। ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, ‘‘ਅੱਜ ਅਸੀਂ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਨੀਵੀਂ ਜਾਤ ਵਿਚ ਜੰਮੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਵੱਡਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਕੇ ਧੰਨ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ। ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੀ ਬਾਣੀ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਕਰਕੇ, ਕੁਲ ਦੀ ਮਲਿਨਤਾ ਤੇ ਮਨ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਤੁਰੰਤ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜਿਹੜਾ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਤਾਂ ਹੋਰ ਕਿੰਨਾ ਵਧੀਆ ਲਾਭ ਹੈ! ਉਹ ਅਨੰਤ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਟੱਲ ਹੈ, ਅਪਾਰ ਗੁਣਾਂ ਕਰਕੇ 'ਅਨੰਤ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।’’ ਜੋ ਕੁਝ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਉਹੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਅਤੁੱਲ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਚਰਨ-ਧੂੜ ਲਈ ਉਹ ਵੀ ਤਰਸਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਆਪ ਕਿਸੇ ਉਪਾਸਨਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਲੋਂ ਚਰਨਾਂ ਦੇ ਨਖਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਹੋਈ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਫਿਰ, ਮুকੁੰਦ ਦੇ ਚਰਨ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਪਵਿੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ? ਉੱਥੇ, ਜੋ ਭਗਤ ਅਤੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਦੇਹ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਮੋਹ-ਮਾਇਆ ਛੱਡ ਕੇ, ਹੰਸ ਜਿਹੇ ਉੱਚੇ ਜੋਗੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਚ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਅਹਿੰਸਾ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਕਰਤੱਵ ਹੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਮੈਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਪੁੱਛਿਆ, ਹੇ ਆਰਯਮਨੋ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਸਮਝ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ। ਜਿਵੇਂ ਪੰਛੀ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਜੋਰ ਅਨੁਸਾਰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਡਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਿਆਨੀ ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਤੀਰ-ਕਮਾਨ ਚੁੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਹਿਰਣ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਥੱਕ ਗਿਆ, ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਵਿਅਕੁਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਟਿਕ ਕੇ ਬੈਠਿਆ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਸਨ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ, ਸਾਹ, ਮਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਵੱਸ ਕਰਕੇ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਨਾਲ ਏਕ ਰੂਪ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਜਟਾਧਾਰੀ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗਚਰਮਾ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਾਜਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਗਲਾ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਸੁੱਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਭਿੱਖ ਮੰਗੀ। ਪਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਨਾ ਘਾਹ, ਨਾ ਮਿੱਟੀ, ਨਾ ਹੋਰ ਭੇਟ, ਨਾ ਹੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਦਿੱਤੇ। ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਲੱਗਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਉਪੇਖਾ ਹੋਈ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਕਦੇ ਵੀ ਉਹ ਐਨੀ ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ; ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਈ ਈਰਖਾ ਤੇ ਗੁੱਸਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਮਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੰਪ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਕੰਧੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਸ਼ਰਮ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, ‘‘ਕੀ ਇਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆਣੀਆਂ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਮੂੰਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੈ ਜਾਂ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਝੂਠ ਹੈ?’’ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ਸੀਲ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਹੋਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਅਨਯਾਯ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਓਥੇ ਹੀ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, ‘‘ਹਾਏ! ਇਹ ਰਾਜਿਆਂ ਵਲੋਂ ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਅਨਯਾਯ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਲੋਭੀ ਯਜਮਾਨ ਯਜਨਾ ਦੇ ਭੋਗ ਖਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸੇਵਕਾਂ ਵਲੋਂ ਮਾਲਕ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਅਪਰਾਧ, ਦਰਬਾਨਾਂ ਜਾਂ ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਵਿਰੁੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਪਰਾਧ ਵਰਗਾ ਹੈ।’’ ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ‘‘ਜਦਕਿ ਉਹ ਜਨਮ ਤੋਂ ਕਸ਼ਤਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ; ਫਿਰ ਅਜਿਹਾ ਦਰਬਾਨ ਘਰ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਖਾਣ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?’’ ਫਿਰ ਉਹ ਆਖਦਾ, ‘‘ਹੁਣ ਜਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜੋ ਭਟਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਮ ਦਾ ਪੁਲ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ; ਮੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੇਖੋ।’’ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਅੱਖ ਲਾਲ ਹੋ ਗਏ। ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸ਼ਾਪ ਰੂਪ ਬਾਣੀ ਛੱਡੀ, ‘‘ਮੇਰੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਤਕਸ਼ਕ, ਇਹ ਵੰਸ਼ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ, ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਡੱਸ ਲਵੇਗਾ।’’ ਫਿਰ ਉਹ ਮੁੰਡਾ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਸੱਪ ਦੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਆਂਗੀਰਸ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕਰੁਣ ਰੋਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲੀਆਂ ਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਧੇ ਉੱਤੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਸੱਪ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, ‘‘ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਰੋ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਕਿਸਨੇ ਤੈਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦਿੱਤਾ?’’ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਸਾਰੀ ਘਟਨਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬੇਵਜ੍ਹਾ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਜਤਾਈ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, ‘‘ਹਾਏ, ਅੱਜ ਤੂੰ ਵੱਡੀ ਵਿਪੱਤੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਜਦਕਿ ਤੇਰਾ ਅਪਰਾਧ ਛੋਟਾ ਸੀ, ਪਰ ਸਜ਼ਾ ਵੱਡੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਰਾਜੇ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ, ਹੇ ਅਪਰਿਪੱਕਵ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ! ਉਸ ਦੀ ਅਜੈਯ ਸ਼ਕਤੀ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਸੁਖੀ ਤੇ ਨਿਰਭਯ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।’’ ਉਹ ਆਖਦਾ, ‘‘ਜਦ ਰਾਜਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਰਦੇਵ ਤੇ ਚਕ੍ਰੀ ਵੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਦੀ ਉਪੇਖਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਚੋਰ ਛਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜਦ ਰੱਖਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਤੁਰੰਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਭੇੜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਗੱਡਰੀਏ ਦੇ। ਅੱਜ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਅਪਰਾਧ ਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਤੋਂ ਵਿਹੁਣ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਦੌਲਤ ਲੁੱਟਦੇ, ਮਾਰਦੇ, ਸ਼ਾਪ ਦਿੰਦੇ, ਗਾਈਆਂ, ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਜਾਇਦਾਦ ਹੜਪ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।’’ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਚਾ ਧਰਮ ਤੇ ਵਰਣ-ਆਸ਼੍ਰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ 'ਚ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਲੋਕ ਧਨ ਤੇ ਭੋਗ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ, ਕੁੱਤਿਆਂ ਤੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਵਾਂਗ, ਜਾਤੀਆਂ ਦੀ ਮਿਲਾਵਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।