ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਅਰਜੁਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਧਿਆਨ ਦੇ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਚੇਤਨਾ ਵਿਚ ਅਡੋਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਯੁੱਧ ਭੂਮੀ 'ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਸਮੇਂ, ਭਾਗ ਅਤੇ ਮੋਹ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ। ਦੁਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਦਵੈਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸੰਦੇਹ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ, ਤੇ ਉਹ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਦੇਹ ਦੀ ਪਛਾਣ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਜਨਮ-ਮਰਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਗਿਆ। ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਅੰਤ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਉੱਚੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚੱਲਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕਰ ਲਿਆ। ਪ੍ਰਿਥਾ ਨੇ ਵੀ, ਅਰਜੁਨ ਤੋਂ ਯਾਦਵਾਂ ਦੀ ਨਾਸ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਸੁਣ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਮਨ ਨਿਰੰਤਰ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਹਟ ਗਈ। ਜੋ ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਹਟਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਹ ਅਜਨਮਾ ਭਗਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਕੰਡਾ ਦੂਜੇ ਕੰਡੇ ਨਾਲ ਹਟਾ ਕੇ ਦੋਵੇਂ ਨੂੰ ਹੀ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਨਾਟਕਕਾਰ ਕਈ ਰੂਪ—ਮੱਛੀ ਆਦਿ—ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਹਟਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਮੁਕੁੰਦ, ਭਗਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਮੰਗਲਮਈ ਸਰੀਰ ਸਮੇਤ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਓਸੇ ਸਮੇਂ ਕਲੀ, ਜੋ ਅਧਰਮ ਦਾ ਕਾਰਣ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋਣ ਲੱਗੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਜਾਗਰੂਕ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਤੇ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ, ਨੇ ਕਲੀ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੂੰ—ਸ਼ਹਿਰ, ਰਾਜ, ਘਰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ—ਲੋਭ, ਝੂਠ ਤੇ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਪੋਤੇ, ਜੋ ਗੁਣ ਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਵਿਚ ਬਰਾਬਰ ਸੀ, ਨੂੰ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ, 'ਤੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ। ਮਥੁਰਾ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਵਜ੍ਰਾ ਨੂੰ ਸ਼ੂਰਸੇਨਾਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਬਣਾਇਆ, ਤੇ ਠੀਕ ਰੀਤੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਯਜਨ ਦੀ ਅੱਗ ਪੀਤੀ। ਉਥੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸੰਬੰਧ, ਸਾਥੀ ਤੇ ਸਮਪਤੀ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੀ, ਤੇ ਮਮਤਾ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿਚ, ਮਨ ਨੂੰ ਸਵਾਸ ਵਿਚ, ਹੋਰ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਨੇਰੇ ਵਿਚ, ਤੇ ਸਵਾਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਵਿਚ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਵਿਘਟਨ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ। ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵਿਚ, ਫਿਰ ਏਕਤਾ ਵਿਚ, ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਆਤਮਾ ਵਿਚ, ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਅਵਿਨਾਸੀ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿਚ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਛਾਲਾ, ਉਪਵਾਸ ਕਰਦੇ, ਜਟਾ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਮਸਤਕ ਖੁੱਲਾ, ਉਹ ਅਜਾਣ, ਪਾਗਲ ਜਾਂ ਉਪਸੰਮਤ ਵਰਗਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਦਿਖਾ ਗਿਆ। ਵਿਅਸਨ ਰਹਿਤ, ਉਹ ਸੁਣਿਆ ਨਹੀਂ ਜਿਵੇਂ ਬਹਿਰਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਉੱਤਰ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚੱਲ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰ ਚੁੱਕੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਮੁੜ ਆਉਣਾ ਨਹੀਂ। ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਭਰਾ, ਪੱਕਾ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਏ, ਕਿਉਂਕਿ ਧਰਤੀ ਦੇ ਲੋਕ ਕਲੀ, ਅਧਰਮ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਆਪਣੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਪੂਰੀ ਨਿੱਘਾ ਨਾਲ ਨਿਭਾ ਕੇ, ਤੇ ਆਤਮਾ ਦੇ ਆਖਰੀ ਲਕਸ਼ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਨ ਵੈਕੁੰਠ ਦੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਕੰਵਲ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਨਿਰਭਰ ਭਗਤੀ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਪਰਮ ਧਾਮ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਹ ਅਤਿ ਦੁਲਭ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਇੰਦ੍ਰੀ-ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੇ ਅਸ਼ੁਧਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਸਿਰਫ ਪਵਿੱਤਰ ਆਤਮਾ ਲਈ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਵਿਦੂਰ ਨੇ ਵੀ, ਪ੍ਰਭਾਸਾ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਤਿਆਗ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿਚ ਲਾ ਕੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਚੇਤਨ ਵਿਚ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਧਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਪਤੀਆਂ ਦੀ ਵਿਅਸਨਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਭਗਵਾਨ ਵਾਸੁਦੇਵ 'ਤੇ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਜੋ ਕੋਈ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਇਹ ਕਥਾ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਹੈ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੇ ਪਰਮ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ, ਮਹਾਨ ਭਗਤ, ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਨਿਪੁੰਨ ਗੁਰੂ ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਦਿਸਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਰਾ ਦੀ ਧੀ ਇਰਾਵਤੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਜਨਮੇਜਯ ਪਹਿਲਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤਿੰਨ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਕਰਕੇ, ਬਹੁਤ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਰਦਵਤ ਪੁਰੋਹਿਤ ਸੀ, ਤੇ ਉਥੇ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਦ ਉਹ ਦਿਸਾਵਾਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਲੈਣ ਗਿਆ, ਉਸ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਲੀ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ, ਜੋ ਰਾਜਾ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿਚ ਸ਼ੂਦਰ ਸੀ, ਤੇ ਗਾਂ ਤੇ ਬਲਦ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਰਾਜਾ ਨੇ ਦਿਸਾਵਾਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਲੈਣ ਸਮੇਂ ਕਲੀ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਫੜਿਆ? ਇਹ ਸ਼ੂਦਰ, ਜੋ ਰਾਜਾ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਗਾਂ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕੌਣ ਸੀ? ਹੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਭਗਤ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਕਥਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਜੋ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦਾ ਰਸ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਹੋਰ ਨਿਰਫਲ ਗੱਲਾਂ, ਜੋ ਜੀਵਨ ਦੀ ਉਮਰ ਹੀ ਖਰਚ ਦਿੰਦੀਆਂ, ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਦੀ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਸੁਜਨ, ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਮਰਤ ਲੋਕ, ਜੋ ਅਮਰਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਮਹਾ-ਰਿਸ਼ੀ ਸ਼ਾਮਿਕ ਨੇ ਇੱਥੇ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਦ ਤਕ ਮੌਤ ਇੱਥੇ ਹੈ, ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਮਰਦਾ; ਇਸ ਲਈ ਮਹਾ-ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਹੇ, ਹਰੀ ਦੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਪੀਤਾ ਜਾਵੇ! ਇਸ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਲੋਕ ਆਲਸੀ, ਮੰਦ ਬੁੱਧੀ, ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਰਾਤਾਂ ਸੁੱਤਿਆਂ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਦਿਨ ਵਿਅਰਥ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ। ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ, ਜੋ ਕੁਰੁ-ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਕਲੀ ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੁਸਜਜਿਤ ਰਥ, ਜੋ ਕਾਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋਤੀ ਹੋਈ ਸੀ ਤੇ ਸਿੰਘ ਦਾ ਝੰਡਾ ਲਗਾ ਸੀ, 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸੈਨਿਕਾਂ—ਰਥ, ਘੋੜੇ, ਹਾਥੀ, ਤੇ ਪੈਦਲ—ਨਾਲ, ਦਿਸਾਵਾਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਲੈਣ ਨਿਕਲ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਭਦ੍ਰਾਸ਼ਵ, ਕੇਤੁਮਾਲ, ਭਾਰਤ, ਉੱਤਰੀ ਕੁਰੁ, ਤੇ ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼ ਆਦਿ ਖੇਤਰਾਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਲੈ ਕੇ, ਉਨਾਂ ਤੋਂ ਕਰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀਆਂ, ਦੇਵ-ਸਮਾਨ ਮਨੁੱਖਾਂ, ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਧਨੰਜਯ ਨੇ ਉਥੇ ਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕਦੇ ਨਾ ਵੇਖੀਆਂ ਵਿਲੱਖਣ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਮਕਾਨ, ਤੇ ਦੇਵ-ਕੰਨਿਆ ਵਰਗੀਆਂ ਸਤਰੀਆਂ ਵੇਖੀਆਂ। ਉਥੇ ਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਹਾਨ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੀ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪ ਅਸ਼ਵਥਾਮਨ ਦੇ ਅੱਗ-ਬਾਣ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚਿਆ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਤੇ ਪਾਂਡਵ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚ ਕਿਵੇਂ ਪਿਆਰ ਸੀ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਭਗਤੀ ਕਿਵੇਂ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਖੁਲੇ ਦਿਲ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਦੌਲਤ, ਕਪੜੇ, ਤੇ ਹਾਰ ਦਿੱਤੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋਏ, ਮਹਾਨ ਪਾਂਡਵਾਂ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਅਰਜੁਨ, ਭੀਮ, ਨਕੁਲ, ਸਹਦੇਵ, ਪ੍ਰਿਥਾ, ਵਿਦੂਰ, ਤੇ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਆਖਰੀ ਯਾਤਰਾ ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਵਿਭੂਤੀ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਨੇ ਰਾਜ-ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਚਲ ਕੇ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਵੰਸ਼-ਰੱਖਿਆ, ਯਜਨ ਤੇ ਜਿੱਤਾਂ ਨਾਲ, ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤਕ ਲੰਘਾਇਆ।