ସ୍ନାତ୍ଵାନୁସଵନଂ ତସ୍ମିନ୍ ହୁତ୍ଵା ଚାଗ୍ନୀନ୍ଯଥାଵିଧି । ଅବ୍ଭକ୍ଷ ଉପଶାନ୍ତାତ୍ମା ସ ଆସ୍ତେ ଵିଗତୈଷଣଃ
ସେଠାରେ, ନିୟମିତ ସମୟରେ ସ୍ନାନ କରି, ବିଧିମତ ଭାବେ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ କରି, ଜଳ ଖାଇ ଏବଂ ମନକୁ ଶାନ୍ତ କରି, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ଛାଡ଼ି ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ବସିଛନ୍ତି।
ଜିତାସନୋ ଜିତଶ୍ଵାସଃ ପ୍ରତ୍ଯାହୃତଷଡିନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ହରିଭାଵନଯା ଧ୍ଵସ୍ତଃ ଅଜଃସତ୍ତ୍ଵତମୋମଲଃ
ଯୋଗାସନ ଓ ଶ୍ୱାସକୁ ଜୟ କରି, ଛଅଟି ଇନ୍ଦ୍ରିୟକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ହରିଙ୍କ ଧ୍ୟାନ ଦ୍ୱାରା ରାଗ ଓ ଅଜ୍ଞାନର ମଳକୁ ଦୂର କରି, ସେ ସତ୍ତ୍ୱଗୁଣରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଵିଜ୍ଞାନାତ୍ମନି ସଂଯୋଜ୍ଯ କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞେ ପ୍ରଵିଲାପ୍ଯ ତମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯାତ୍ମାନମାଧାରେ ଘଟାମ୍ବରମିଵାମ୍ବରେ
ବୁଦ୍ଧିକୁ ଜ୍ଞାନରେ ଏକତ୍ର କରି, ଶରୀରର ଜ୍ଞାତାକୁ ଆତ୍ମାରେ ଲୟ କରି, ଏବଂ ଆତ୍ମାକୁ ବ୍ରହ୍ମରେ ବିଲିନ କରି, ମଟିର ଭିତର ଆକାଶ ଯେପରି ଆକାଶରେ ଲୟ ହୁଏ, ସେପରି ଅବସ୍ଥାନ କରୁଛନ୍ତି।
ଧ୍ଵସ୍ତମାଯାଗୁଣୋଦର୍କୋ ନିରୁଦ୍ଧକରଣାଶଯଃ । ନିଵର୍ତିତାଖିଲାହାର ଆସ୍ତେ ସ୍ଥାଣୁରିଵାଚଲଃ । ତସ୍ଯାନ୍ତରାଯୋ ମୈଵାଭୂଃ ସନ୍ନ୍ଯସ୍ତାଖିଲକର୍ମଣଃ
ମାୟା ଓ ତାହାର ଗୁଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନଶ୍ଟ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ମନ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ, ସମସ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି, ସେ ଅଚଳ ଦ୍ୱାରା ଥିବା ଦଣ୍ଡ ଭଳି ଅଚଳ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛନ୍ତି। ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ତାଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି ବାଧା ନ ଆସୁ।
ସ ଵା ଅଦ୍ଯତନାଦ୍ ରାଜନ୍ ପରତଃ ପଞ୍ଚମେଽହନି । କଲେଵରଂ ହାସ୍ଯତି ସ୍ଵଂ ତଚ୍ଚ ଭସ୍ମୀଭଵିଷ୍ଯତି
ହେ ରାଜା, ଆଜିଠୁ ଗଣିଲେ, ପଞ୍ଚମ ଦିନରେ ସେ ନିଜ ଶରୀରକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବେ ଏବଂ ସେ ଶରୀର ରାଖା ହୋଇଯିବ।
ଦହ୍ଯମାନେଽଗ୍ନିଭିର୍ଦେହେ ପତ୍ଯୁଃ ପତ୍ନୀ ସହୋଟଜେ । ବହିଃ ସ୍ଥିତା ପତିଂ ସାଧ୍ଵୀ ତମଗ୍ନିମନୁ ଵେକ୍ଷ୍ଯତି
ପତିଙ୍କର ଶରୀର ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ୁଥିବାବେଳେ, ସେଇ ସତୀ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଓ ଭାଉଜ ଦୁଇଜଣେ ବାହାରେ ଦଢ଼ି ରହି, ପତିଙ୍କୁ ଅଗ୍ନିକୁ ଯିବା ଦେଖିବେ।
ଵିଦୁରସ୍ତୁ ତଦାଶ୍ଚର୍ଯଂ ନିଶାମ୍ଯ କୁରୁନନ୍ଦନ । ହର୍ଷଶୋକଯୁତସ୍ତସ୍ମାଦ୍ ଗନ୍ତା ତୀର୍ଥନିଷେଵକଃ
ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଖବର ଶୁଣି, ହେ କୁରୁବଂଶୀ, ବିଦୁର ଆନନ୍ଦ ଓ ଦୁଃଖରେ ଭରିଯାଇ, ସେଠାରୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରି ତୀର୍ଥ ଦର୍ଶନକୁ ଯିବେ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵାଥାରୁହତ୍ ସ୍ଵର୍ଗଂ ନାରଦଃ ସହତୁମ୍ବୁରୁଃ । ଯୁଧିଷ୍ଠିରୋ ଵଚସ୍ତସ୍ଯ ହୃଦି କୃତ୍ଵାଜହାଚ୍ଛୁଚଃ
ଏପରି କହି, ନାରଦ ତୁମ୍ବୁରୁ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚଲିଗଲେ। ଯୁଧିଷ୍ଠିର ତାଙ୍କର କଥାକୁ ହୃଦୟରେ ଧରି, ଦୁଃଖ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।
କିମେତଦ୍ ଅଦ୍ଭୁତମିଵ ଵାସୁଦେଵେଽଖିଲାତ୍ମନି । ଵ୍ରଜସ୍ଯ ସାତ୍ମନସ୍ତୋକେଷୁ ଅପୂର୍ଵଂ ପ୍ରେମ ଵର୍ଧତେ
ଏହା କଣ ଅଦ୍ଭୁତ? ସମସ୍ତ ଆତ୍ମାଙ୍କର ଆତ୍ମା ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ନେଇ, ବ୍ରଜ ଓ ସେଠାର ଶିଶୁମାନେ ମଧ୍ୟ, ଅପୂର୍ବ ପ୍ରେମରେ ଭରିଯାଉଛନ୍ତି।
ଯତ୍ର ନୈସର୍ଗଦୁର୍ଵୈରାଃ ସହାସନ୍ ନୃମୃଗାଦଯଃ । ମିତ୍ରାଣୀଵାଜିତାଵାସ ଦ୍ରୁତରୁଟ୍ତର୍ଷକାଦିକମ୍
ଯେଉଁଠାରେ ଅଜୟ ପ୍ରଭୁ ବସୁଥିଲେ, ସେଠାରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଶତ୍ରୁମାନେ — ମଣିଷ, ପଶୁ, ହରିଣ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀ — ସମସ୍ତେ ମିତ୍ର ଭଳି ଏକଠି ରହୁଥିଲେ।
( ଵସଂତତିଲକା ) ତତ୍ରୋଦ୍ଵହତ୍ପଶୁପଵଂଶଶିଶୁତ୍ଵନାଟ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମାଦ୍ଵଯଂ ପରମନନ୍ତ-ମଗାଧବୋଧମ୍ । ଵତ୍ସାନ୍ ସଖୀନିଵ ପୁରା ପରିତୋ ଵିଚିନ୍ଵଦ୍ ଏକଂ ସପାଣିକଵଲଂ ପରମେଷ୍ଠ୍ଯଚଷ୍ଟ
ସେଠାରେ, ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ଅନନ୍ତ, ଅପାର ଜ୍ଞାନର ମାଲିକ ପରମେଶ୍ୱର, ଗୋପାଳ ଶିଶୁର ଭୂମିକା ନେଇ, ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି, ବଛା ଓ ସାଙ୍ଗମାନେକୁ ଖୋଜୁଥିଲେ, ହାତରେ ମୁଠି ଭାତ ଧରିଥିଲେ, ଏବଂ ପ୍ରଜାପତି ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତ୍ଵରେଣ ନିଜଧୋରଣତୋଽଵତୀର୍ଯ ପୃଥ୍ଵ୍ଯାଂ ଵପୁଃ କନକଦଣ୍ଡମିଵାଭିପାତ୍ଯ । ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚତୁର୍ମୁକୁଟ କୋଟିଭିରଙ୍ଘ୍ରିଯୁଗ୍ମଂ ନତ୍ଵା ମୁଦଶ୍ରୁସୁଜଲୈଃ ଅକୃତାଭିଷେକମ୍
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କର ଯାନ ରୁ ତୁରନ୍ତ ଅବତରିଲେ, ପୃଥିବୀ ଉପରେ ସୁନା ଦଣ୍ଡ ଭଳି ଶରୀରକୁ ଛାଡ଼ି ଶିର ତଳେ ତାଙ୍କର ଚରଣ ଛୁଇଁଲେ, ଚାରିଟି ମୁଣ୍ଡର ମୁକୁଟ ଦ୍ୱାରା ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ଆନନ୍ଦ ଲୁହରେ ଅଭିଷେକ କଲେ।
( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଉତ୍ଥାଯୋତ୍ଥାଯ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଚିରସ୍ଯ ପାଦଯୋଃ ପତନ୍ । ଆସ୍ତେ ମହିତ୍ଵଂ ପ୍ରାଗ୍ଦୃଷ୍ଟଂ ସ୍ମୃତ୍ଵା ସ୍ମୃତ୍ଵା ପୁନଃ ପୁନଃ
ବ୍ରହ୍ମା ବାରମ୍ବାର ଉଠି ଓ ପଡ଼ି, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପାଦପଦ୍ମରେ ଶିର ନମାଇଲେ। ସେଠାରେ ବସି, ପୂର୍ବରୁ ଦେଖିଥିବା ତାଙ୍କର ମହିମାକୁ ପୁନଃପୁନଃ ମନେପକାଇଲେ।
( ଵଂଶସ୍ଥା ) ଶନୈରଥୋତ୍ଥାଯ ଵିମୃଜ୍ଯ ଲୋଚନେ ମୁକୁନ୍ଦମୁଦ୍ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଵିନମ୍ରକନ୍ଧରଃ । କୃତାଞ୍ଜଲିଃ ପ୍ରଶ୍ରଯଵାନ୍ସମାହିତଃ ସଵେପଥୁର୍ଗଦ୍ଗଦଯୈଲତେଲଯା
ସେ ଧୀରେ ଧୀରେ ଉଠି, ଆଖିରୁ ଲୁହ ମୁଛିଲେ । ଗଳା ନମାଇ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ । ହାତ ଜୋଡି, ମନରେ ନମ୍ରତା ଓ ଶାନ୍ତି ଭରି, କମ୍ପିତ ଶରୀରରେ, ଲୁହ ଭରା ଗଳାରେ କିଛି କହିଲେ ।
ସୂତ ଉଵାଚ । ସମ୍ପ୍ରସ୍ଥିତେ ଦ୍ଵାରକାଯାଂ ଜିଷ୍ଣୌ ବନ୍ଧୁଦିଦୃକ୍ଷଯା । ଜ୍ଞାତୁଂ ଚ ପୁଣ୍ଯଶ୍ଲୋକସ୍ଯ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଚ ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍
ସୂତ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ — ଯେତେବେଳେ ଅର୍ଜୁନ ଦ୍ୱାରକାକୁ ନିଜ ପରିଜନମାନେଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଓ ପୁଣ୍ୟଶ୍ଳୋକ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଜାଣିବାକୁ ଗଲେ—
ଵ୍ଯତୀତାଃ କତିଚିନ୍ମାସାଃ ତଦା ନାଯାତ୍ ତତୋଽର୍ଜୁନଃ । ଦଦର୍ଶ ଘୋରରୂପାଣି ନିମିତ୍ତାନି କୁରୂଦ୍ଵହଃ
କିଛି ମାସ କଟିଗଲା, ତଥାପି ଅର୍ଜୁନ ଫେରିଲେ ନାହିଁ । ତାପରେ, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭୟଙ୍କର ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଦେଖାଦେଲା ।
କାଲସ୍ଯ ଚ ଗତିଂ ରୌଦ୍ରାଂ ଵିପର୍ଯସ୍ତର୍ତୁଧର୍ମିଣଃ । ପାପୀଯସୀଂ ନୃଣାଂ ଵାର୍ତାଂ କ୍ରୋଧଲୋଭାନୃତାତ୍ମନାମ୍
ସେ ଦେଖିଲେ— ସମୟର ଭୟଙ୍କର ଚଳାଚଳ, ପ୍ରକୃତିର ନିୟମ ଉଲଟିଯିବା, ଏବଂ ଲୋକମାନେ ରୋଷ, ଲୋଭ ଓ ମିଥ୍ୟାରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ଦୁଷ୍ଟ ଆଚରଣ କରୁଛନ୍ତି ।
ଜିହ୍ମପ୍ରାଯଂ ଵ୍ଯଵହୃତଂ ଶାଠ୍ଯମିଶ୍ରଂ ଚ ସୌହୃଦମ୍ । ପିତୃମାତୃସୁହୃଦ୍ଭ୍ରାତୃ ଦମ୍ପତୀନାଂ ଚ କଲ୍କନମ୍
ଲୋକମାନଙ୍କ ଆଚରଣ ଅଧିକାଂଶ କୁଟିଲ ହୋଇଯାଇଛି, ସାଙ୍ଗତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଚତୁରତାରେ ମିଶିଛି, ବାପା-ମାଆ, ବନ୍ଧୁ, ଭାଇ ଓ ଦମ୍ପତିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବିବାଦ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି ।
ନିମିତ୍ତାନ୍ଯତ୍ଯରିଷ୍ଟାନି କାଲେ ତୁ ଅନୁଗତେ ନୃଣାମ୍ । ଲୋଭାଦି ଅଧର୍ମପ୍ରକୃତିଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୋଵାଚାନୁଜଂ ନୃପଃ
ଏପରି ଭୟଙ୍କର ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସମୟ ଗତି ସହିତ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା, ରାଜା ଲୋଭ ଓ ଅଧର୍ମର ବୃଦ୍ଧି ଦେଖି ନିଜ ଛୋଟ ଭାଇଙ୍କୁ କହିଲେ ।
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଉଵାଚ । ସମ୍ପ୍ରେଷିତୋ ଦ୍ଵାରକାଯାଂ ଜିଷ୍ଣୁର୍ବନ୍ଧୁ ଦିଦୃକ୍ଷଯା । ଜ୍ଞାତୁଂ ଚ ପୁଣ୍ଯଶ୍ଲୋକସ୍ଯ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଚ ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍
ୟୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ — ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଦ୍ୱାରକାକୁ ପଠାଯାଇଥିଲା, ସେ ନିଜ ପରିଜନମାନେଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଓ ପୁଣ୍ୟଶ୍ଳୋକ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ ।
ଗତାଃ ସପ୍ତାଧୁନା ମାସା ଭୀମସେନ ତଵାନୁଜଃ । ନାଯାତି କସ୍ଯ ଵା ହେତୋଃ ନାହଂ ଵେଦେଦମଞ୍ଜସା
ଏବେ ସାତ ମାସ ହେବାକୁ ଚାଲିଛି, ତୁମ ଛୋଟ ଭାଇ ଭୀମସେନ ଫେରିଲେ ନାହିଁ । କାହିଁକି ଏହା ହେଲା, ମୁଁ କିଛି ଜାଣେନି ।
ଅପି ଦେଵର୍ଷିଣାଽଽଦିଷ୍ଟଃ ସ କାଲୋଽଯମୁପସ୍ଥିତଃ । ଯଦାଽଽତ୍ମନୋଽଙ୍ଗମାକ୍ରୀଡଂ ଭଗଵାନ୍ ଉତ୍ସିସୃକ୍ଷତି
ଦେବଋଷିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କୁହାଯାଇଥିବା ସମୟ କି ଏବେ ଆସିଗଲା? ଯେଉଁବେଳେ ପ୍ରଭୁ ନିଜ ଲୀଳା ଛାଡ଼ିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି?
ଯସ୍ମାନ୍ନଃ ସମ୍ପଦୋ ରାଜ୍ଯଂ ଦାରାଃ ପ୍ରାଣାଃ କୁଲଂ ପ୍ରଜାଃ । ଆସନ୍ ସପତ୍ନଵିଜଯୋ ଲୋକାଶ୍ଚ ଯଦନୁଗ୍ରହାତ୍
ତାଙ୍କର କୃପାରେ ଆମେ ଧନ, ରାଜ୍ୟ, ଜୀବନସଙ୍ଗିନୀ, ପ୍ରାଣ, ପରିବାର, ପ୍ରଜା, ଶତ୍ରୁ ଉପରେ ଜୟ ଓ ଏହି ସମସ୍ତ ଲୋକ ଲାଭ କରିଥିଲୁ ।
ପଶ୍ଯୋତ୍ପାତାନ୍ ନରଵ୍ଯାଘ୍ର ଦିଵ୍ଯାନ୍ ଭୌମାନ୍ ସଦୈହିକାନ୍ । ଦାରୁଣାନ୍ଶଂସତୋଽଦୂରାଦ୍ ଭଯଂ ନୋ ବୁଦ୍ଧିମୋହନମ୍
ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅପଶକୁନ ଦେଖ, ଦିବ୍ୟ, ପୃଥିବୀ ଓ ଦେହରେ — ଏମିତି ଦୁର୍ଦ୍ଦାନ୍ତ ଓ ଅଶୁଭ ଚିହ୍ନ, ଆମକୁ ଭୟ ଓ ଅସ୍ଥିରତାରେ ଭରିଦେଉଛି ।
ଊର୍ଵକ୍ଷିବାହଵୋ ମହ୍ଯଂ ସ୍ଫୁରନ୍ତ୍ଯଙ୍ଗ ପୁନଃ ପୁନଃ । ଵେପଥୁଶ୍ଚାପି ହୃଦଯେ ଆରାତ୍ ଦାସ୍ଯନ୍ତି ଵିପ୍ରିଯମ୍
ମୋ ଉରୁ, ଆଖି ଓ ବାହୁ ବାରମ୍ବାର କମ୍ପିଯାଉଛି, ହୃଦୟ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଇଛି; ନିଶ୍ଚୟ କିଛି ଅଶୁଭ ଘଟିବାକୁ ଯାଉଛି ।
ଶିଵୈଷୋଦ୍ଯନ୍ତଂ ଆଦିତ୍ଯଂ ଅଭିରୌତି ଅନଲାନନା । ମାମଙ୍ଗ ସାରମେଯୋଽଯଂ ଅଭିରେଭତ୍ଯଭୀରୁଵତ୍
ଅଗ୍ନିମୁଖୀ ମହିଳା ଶିଆଳ ଉଦୟମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖି କୁହୁଁ କରୁଛି; ହେ ପ୍ରିୟ, ଏହି କୁକୁର ମୋତେ ଭୟଭୀତ ମାନେ ଭାବରେ ଭଉଁ କରୁଛି ।
ଶସ୍ତାଃ କୁର୍ଵନ୍ତି ମାଂ ସଵ୍ଯଂ ଦକ୍ଷିଣଂ ପଶଵୋଽପରେ । ଵାହାଂଶ୍ଚ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ର ଲକ୍ଷଯେ ରୁଦତୋ ମମ
ପଶୁମାନେ ମୋ ବାମ ଓ ଡାହାଣ ଦିଗରେ ଘୁରୁଛନ୍ତି, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ମୋ ଘୋଡ଼ାମାନେ ମଧ୍ୟ ରୁହୁଛନ୍ତି ଦେଖୁଛି ।
ମୃତ୍ଯୁଦୂତଃ କପୋତୋଽଯଂ ଉଲୂକଃ କମ୍ପଯନ୍ ମନଃ । ପ୍ରତ୍ଯୁଲୂକଶ୍ଚ କୁହ୍ଵାନୈଃ ଅନିଦ୍ରୌ ଶୂନ୍ଯମିଚ୍ଛତଃ
ଏହି ପାଉଁଖି — ମୃତ୍ୟୁର ଦୂତ, ଏବଂ ଉଲୁକ — ମୋ ମନକୁ ଅସ୍ଥିର କରୁଛି; ରାତିରେ ଉଲୁକ ଚିତ୍କାର କରୁଛି, ଏହା ନିଦ୍ରାହୀନତା ଓ ଶୂନ୍ୟତାର ସୂଚନା ।
ଧୂମ୍ରା ଦିଶଃ ପରିଧଯଃ କମ୍ପତେ ଭୂଃ ସହାଦ୍ରିଭିଃ । ନିର୍ଘାତଶ୍ଚ ମହାଂସ୍ତାତ ସାକଂ ଚ ସ୍ତନଯିତ୍ନୁଭିଃ
ଦିଗବଳୟ ଧୂଆଁରେ ଢାକିଯାଇଛି, ପାହାଡ଼ ସହିତ ପୃଥିବୀ କମ୍ପିଉଛି, ହେ ପ୍ରିୟ, ବଡ଼ ବଡ଼ ଗର୍ଜନ ସହିତ ବିଜୁଳି ଚମକୁଛି ।
ଵାଯୁର୍ଵାତି ଖରସ୍ପର୍ଶୋ ରଜସା ଵିସୃଜଂସ୍ତମଃ । ଅସୃଗ୍ ଵର୍ଷନ୍ତି ଜଲଦା ବୀଭତ୍ସଂ ଇଵ ସର୍ଵତଃ
ପବନ ତୀବ୍ର ଓ କଠିନ ହୋଇ ବହୁଛି, ଧୂଳି ଓ ଅନ୍ଧାର ଛଡ଼ାଉଛି; ମେଘମାନେ ସମସ୍ତଠାରେ ରକ୍ତ ବର୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ଭାବରେ ।