ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ଅହୋ ମେ ବତ ଦୌରାତ୍ମ୍ଯଂ ସ୍ତ୍ରୀଜିତସ୍ଯୋପଧାରଯ । ଯୋଽଙ୍‌କଂ ପ୍ରେମ୍ଣାଽଽରୁରୁକ୍ଷନ୍ତଂ ନାଭ୍ଯନନ୍ଦମସତ୍ତମଃ

ହାଁ, ମୋର ଦୁର୍ଦ୍ଦୈଵ ଦେଖ, ମୁଁ ଜଣେ ମହିଳା ଦ୍ୱାରା ଜିତ ହୋଇଛି! ସେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଶିଶୁ ମୋ ଆଙ୍କରେ ଆସିବାକୁ ଚାହିଲେ, ମୁଁ ପ୍ରେମରେ ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲିନି—ମୁଁ କେତେ ନିମ୍ନ।

ନାରଦ ଉଵାଚ - ମା ମା ଶୁଚଃ ସ୍ଵତନଯଂ ଦେଵଗୁପ୍ତଂ ଵିଶାମ୍ପତେ । ତତ୍ପ୍ରଭାଵଂ ଅଵିଜ୍ଞାଯ ପ୍ରାଵୃଙ୍‌କ୍ତେ ଯଦ୍ଯଶୋ ଜଗତ୍

ନାରଦ କହିଲେ: ହେ ରାଜା, ତୁମେ ତୁମ ପୁଅ ପାଇଁ ଦୁଃଖ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ସେ ଦେବତାମାନେ ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଜାଣିନଥିବାରୁ ତୁମେ ଶୋକ କରୁଛ, ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ପ୍ରସାରିତ ହେବ।

ସୁଦୁଷ୍କରଂ କର୍ମ କୃତ୍ଵା ଲୋକପାଲୈରପି ପ୍ରଭୁଃ । ଐଷ୍ଯତ୍ଯଚିରତୋ ରାଜନ୍ ଯଶୋ ଵିପୁଲଯଂସ୍ତଵ

ହେ ରାଜା, ସେ ଯେଉଁ କାମ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ଲୋକପାଳମାନେ ମଧ୍ୟ ଅସମର୍ଥ, ଏହି କଠିନ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରି ସେ ଶୀଘ୍ର ତୁମ ପାଇଁ ବିଶାଳ କୀର୍ତ୍ତି ଆଣିଦେବେ।

ମୈତ୍ରେଯ ଉଵାଚ - ଇତି ଦେଵର୍ଷିଣା ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଵିଶ୍ରୁତ୍ଯ ଜଗତୀପତିଃ । ରାଜଲକ୍ଷ୍ମୀମନାଦୃତ୍ଯ ପୁତ୍ରଂ ଏଵାନ୍ଵଚିନ୍ତଯତ୍

ମୈତ୍ରେୟ କହିଲେ— ଦେବର୍ଷିଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ପୃଥିବୀର ନାଥ ରାଜସମ୍ପଦକୁ ଅବହେଳା କରି, କେବଳ ପୁଅଙ୍କୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା କଲେ।

ତତ୍ରାଭିଷିକ୍ତଃ ପ୍ରଯତଃ ତାଂ ଉପୋଷ୍ଯ ଵିଭାଵରୀମ୍ । ସମାହିତଃ ପର୍ଯଚର ଦୃଷ୍ଯାଦେଶେନ ପୂରୁଷମ୍

ସେଠାରେ ଅଭିଷେକ ହୋଇ, ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ସେ ରାତିଟିକୁ ଉପବାସରେ କାଟିଲେ ଏବଂ ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରି, ଦେଖାଯାଇଥିବା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସେବା କଲେ।

ତ୍ରିରାତ୍ରାନ୍ତେ ତ୍ରିରାତ୍ରାନ୍ତେ କପିତ୍ଥବଦରାଶନଃ । ଆତ୍ମଵୃତ୍ତ୍ଯନୁସାରେଣ ମାସଂ ନିନ୍ଯେଽର୍ଚଯନ୍ ହରିମ୍

ପ୍ରତି ତିନି ରାତି ପରେ ପରେ କପିଥ ଓ ବଦର ଫଳ ଖାଇ, ସେ ଏକ ମାସ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିଅନୁଯାୟୀ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।

ଦ୍ଵିତୀଯଂ ଚ ତଥା ମାସଂ ଷଷ୍ଠେ ଷଷ୍ଠେଽର୍ଭକୋ ଦିନେ । ତୃଣପର୍ଣାଦିଭିଃ ଶୀର୍ଣୈଃ କୃତାନ୍ନୋଽଭ୍ଯର୍ଚଯନ୍ ଵିଭୁମ୍

ଦ୍ୱିତୀୟ ମାସରେ, ପ୍ରତି ଛଅ ଦିନ ପରେ, ସେ ଛୁଆଁ ଝରିପଡ଼ିଥିବା ଘାସ, ପତ୍ର ଓ ଏମିତି ଜିନିଷରେ ଖାଦ୍ୟ ତିଆରି କରି, ଭଗବାନଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।

ତୃତୀଯଂ ଚାନଯନ୍ ମାସଂ ନଵମେ ନଵମେଽହନି । ଅବ୍ଭକ୍ଷ ଉତ୍ତମଶ୍ଲୋକଂ ଉପାଧାଵତ୍ସମାଧିନା

ତୃତୀୟ ମାସରେ, ପ୍ରତି ନବମ ଦିନରେ, ସେ କେବଳ ପାଣି ଖାଇ, ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରି, ଉତ୍ତମ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କଲେ।

ଚତୁର୍ଥମପି ଵୈ ମାସଂ ଦ୍ଵାଦଶେ ଦ୍ଵାଦଶେଽହନି । ଵାଯୁଭକ୍ଷୋ ଜିତଶ୍ଵାସୋ ଧ୍ଯାଯନ୍ ଦେଵମଧାରଯତ୍

ଚତୁର୍ଥ ମାସରେ, ପ୍ରତି ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନରେ, ସେ କେବଳ ବାୟୁ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି, ଶ୍ୱାସକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଭଗବାନଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି ରହିଲେ।

ପଞ୍ଚମେ ମାସ୍ଯନୁପ୍ରାପ୍ତେ ଜିତଶ୍ଵାସୋ ନୃପାତ୍ମଜଃ । ଧ୍ଯାଯନ୍ ବ୍ରହ୍ମ ପଦୈକେନ ତସ୍ଥୌ ସ୍ଥାଣୁରିଵାଚଲଃ

ପଞ୍ଚମ ମାସ ଆସିଲାବେଳେ, ରାଜପୁତ୍ର ଶ୍ୱାସକୁ ଜିତ କରି, ଏକ ପାଦରେ ଦଢ଼ ହୋଇ, ଅଚଳ ଥିବା ଦଣ୍ଡ ଭଳି, ପରମବ୍ରହ୍ମକୁ ଧ୍ୟାନ କରି ରହିଲେ।

ସର୍ଵତୋ ମନ ଆକୃଷ୍ଯ ହୃଦି ଭୂତେନ୍ଦ୍ରିଯାଶଯମ୍ । ଧ୍ଯାଯନ୍ ଭଗଵତୋ ରୂପଂ ନାଦ୍ରାକ୍ଷୀତ୍ କିଂଚନାପରମ୍

ସେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ମନକୁ ଆଣି, ହୃଦୟରେ, ଯେଉଁଠି ପଞ୍ଚଭୂତ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ରହିଛି, ସେଠି ନିଶ୍ଚଳ ଭାବେ ଭଗବାନଙ୍କ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କଲେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ କିଛି ଦେଖିଲେ ନାହିଁ।

ଆଧାରଂ ମହଦାଦୀନାଂ ପ୍ରଧାନପୁରୁଷେଶ୍ଵରମ୍ । ବ୍ରହ୍ମ ଧାରଯମାଣସ୍ଯ ତ୍ରଯୋ ଲୋକାଶ୍ଚକମ୍ପିରେ

ସେ ଯେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ଦ୍ରବ୍ୟ ଓ ମହାତ୍ତତ୍ତ୍ୱର ଆଧାର, ପ୍ରଧାନ ଓ ପୁରୁଷଙ୍କ ନାଥ, ପରମବ୍ରହ୍ମକୁ ଧ୍ୟାନ କରି ରହିଲେ, ସମସ୍ତ ତିନି ଲୋକ କମ୍ପିତ ହେଲା।

ଯଦୈକପାଦେନ ସ ପାର୍ଥିଵାର୍ଭକଃ ତସ୍ଥୌ ତଦଙ୍‌ଗୁଷ୍ଠନିପୀଡିତା ମହୀ । ନନାମ ତତ୍ରାର୍ଧମିଭେନ୍ଦ୍ରଧିଷ୍ଠିତା ତରୀଵ ସଵ୍ଯେତରତଃ ପଦେ ପଦେ

ସେ ରାଜପୁତ୍ର ଏକ ପାଦରେ ଦଢ଼ ହୋଇ ଦଢ଼ିଲେ, ତାଙ୍କର ବଡ଼ ଆଂଠିରେ ମାଟି ଦବିଯାଇ, ଯେଉଁଠି ଦଢ଼ିଲେ, ସେଠି ମାଟି ହାତୀର ମଞ୍ଚ ଭଳି ଏକ ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ଝୁକିଯାଉଥିଲା।

ତସ୍ମିନ୍ ଅଭିଧ୍ଯାଯତି ଵିଶ୍ଵମାତ୍ମନୋ ଦ୍ଵାରଂ ନିରୁଧ୍ଯାସୁମନନ୍ଯଯା ଧିଯା । ଲୋକା ନିରୁଚ୍ଛ୍ଵାସନିପୀଡିତା ଭୃଶଂ ସଲୋକପାଲାଃ ଶରଣଂ ଯଯୁର୍ହରିମ୍

ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆତ୍ମାକୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିବାବେଳେ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାର ବନ୍ଦ କରି, ଏକାଗ୍ର ମନେ ଲାଗିଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଲୋକ ଓ ତାଙ୍କର ରକ୍ଷକମାନେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ଓ ଶ୍ୱାସରୋଧ ହୋଇ, ହରିଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ।

ଦେଵା ଊଚୁଃ - ନୈଵଂ ଵିଦାମୋ ଭଗଵନ୍ ପ୍ରାଣରୋଧଂ ଚରାଚରସ୍ଯାଖିଲସତ୍ତ୍ଵଧାମ୍ନଃ । ଵିଧେହି ତନ୍ନୋ ଵୃଜିନାଦ୍ଵିମୋକ୍ଷଂ ପ୍ରାପ୍ତା ଵଯଂ ତ୍ଵାଂ ଶରଣଂ ଶରଣ୍ଯମ୍

ଦେବତାମାନେ କହିଲେ— ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ଯେଉଁପରି ଏହି ପ୍ରାଣ ନିରୋଧ ଦେଖୁଛୁ, ଏହା ଚରାଚର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ଆମେ କେବେ ଦେଖିନଥିଲୁ। ଦୟାକରି ଆମକୁ ଏହି କଷ୍ଟରୁ ମୁକ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ; ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇଛୁ।

ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ - ମା ଭୈଷ୍ଟ ବାଲଂ ତପସୋ ଦୁରତ୍ଯଯାନ୍ ନିଵର୍ତଯିଷ୍ଯେ ପ୍ରତିଯାତ ସ୍ଵଧାମ । ଯତୋ ହି ଵଃ ପ୍ରାଣନିରୋଧ ଆସୀତ୍ ଔତ୍ତାନପାଦିର୍ମଯି ସଙ୍‌ଗତାତ୍ମା

ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ— ଭୟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ମୁଁ ସେ ଶିଶୁକୁ ଏହି କଠିନ ତପସ୍ୟାରୁ ଫେରାଇଦେବି। ତମେ ତମ ନିଜ ଲୋକକୁ ଫେରିଯାଅ। ତାଙ୍କର ମୋ ସହିତ ଏକତା ହେବାରୁ ତୁମ ପ୍ରାଣ ରୋଧ ହୋଇଥିଲା, ହେ ଉତ୍ତାନପାଦଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେ।

ସୂତ ଉଵାଚ । (ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍) ଇତି ଭୀତଃ ପ୍ରଜାଦ୍ରୋହାତ୍ ସର୍ଵଧର୍ମଵିଵିତ୍ସଯା । ତତୋ ଵିନଶନଂ ପ୍ରାଗାଦ୍ ଯତ୍ର ଦେଵଵ୍ରତୋଽପତତ୍

ସୂତ କହିଲେ— ଏଭଳି, ପ୍ରଜାଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିବା ଭୟରେ ଓ ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ଜାଣିବା ଇଚ୍ଛାରେ, ସେ ଯେଉଁଠି ଦେବବ୍ରତ ପଡ଼ିଥିଲେ, ସେଠାକୁ ଗଲେ।

ତଦା ତେ ଭ୍ରାତରଃ ସର୍ଵେ ସଦଶ୍ଵୈଃ ସ୍ଵର୍ଣଭୂଷିତୈଃ । ଅନ୍ଵଗଚ୍ଛନ୍ ରଥୈର୍ଵିପ୍ରା ଵ୍ଯାସଧୌମ୍ଯାଦଯସ୍ତଥା

ସେବେଳେ, ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ସୁନାର ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧିଥିବା ଘୋଡ଼ାରେ ଚଢ଼ି, ରଥରେ ଚଢ଼ି ତାଙ୍କ ପଛରେ ଚଲିଲେ; ବ୍ୟାସ, ଧୌମ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ସହ ଥିଲେ।

ଭଗଵାନପି ଵିପ୍ରର୍ଷେ ରଥେନ ସଧନଞ୍ଜଯଃ । ସ ତୈର୍ଵ୍ଯରୋଚତ ନୃପଃ କୁବେର ଇଵ ଗୁହ୍ଯକୈଃ

ଭଗବାନ ମଧ୍ୟ, ବିପ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ସହିତ ରଥରେ ଚଢ଼ି ଥିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରାଜା କୁବେରଙ୍କ ଭଳି ଯକ୍ଷମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଲାଗୁଥିଲେ।

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ନିପତିତଂ ଭୂମୌ ଦିଵଶ୍ଚ୍ଯୁତଂ ଇଵାମରମ୍ । ପ୍ରଣେମୁଃ ପାଣ୍ଡଵା ଭୀଷ୍ମଂ ସାନୁଗାଃ ସହ ଚକ୍ରିଣା

ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିବା ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ, ଯେଉଁଠି ଦେବତା ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପଡ଼ିଯାନ୍ତି, ସେପରି ଦେଖି, ପାଣ୍ଡବମାନେ, ସେମାନଙ୍କ ସହ ଅନୁଚରମାନେ ଓ ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କ ସହିତ, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

ତତ୍ର ବ୍ରହ୍ମର୍ଷଯଃ ସର୍ଵେ ଦେଵର୍ଷଯଶ୍ଚ ସତ୍ତମ । ରାଜର୍ଷଯଶ୍ଚ ତତ୍ରାସନ୍ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଭରତପୁଙ୍ଗଵମ୍

ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଋଷିମାନେ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ ଏବଂ ରାଜା ହୋଇଥିବା ଋଷିମାନେ, ସମସ୍ତେ ଭାରତବଂଶୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଏକଠା ହୋଇଥିଲେ।

ପର୍ଵତୋ ନାରଦୋ ଧୌମ୍ଯୋ ଭଗଵାନ୍ ବାଦରାଯଣଃ । ବୃହଦଶ୍ଵୋ ଭରଦ୍ଵାଜଃ ସଶିଷ୍ଯୋ ରେଣୁକାସୁତଃ

ସେଠାରେ ପର୍ବତ, ନାରଦ, ଧୌମ୍ୟ, ପୂଜ୍ୟ ବାଦରାୟଣ, ବୃହଦଶ୍ୱ, ଭରଦ୍ୱାଜ ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନେ ସହିତ ଏବଂ ରେଣୁକାଙ୍କ ପୁଅ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।

ଵସିଷ୍ଠ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରମଦଃ ତ୍ରିତୋ ଗୃତ୍ସମଦୋଽସିତଃ । କକ୍ଷୀଵାନ୍ ଗୌତମୋଽତ୍ରିଶ୍ଚ କୌଶିକୋଽଥ ସୁଦର୍ଶନଃ

ବସିଷ୍ଠ, ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରମଦ, ତ୍ରିତ, ଗୃତ୍ସମଦ, ଅସିତ, କକ୍ଷୀବାନ, ଗୌତମ, ଅତ୍ରି, କୌଶିକ ଏବଂ ସୁଦର୍ଶନ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।

ଅନ୍ଯେ ଚ ମୁନଯୋ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ବ୍ରହ୍ମରାତାଦଯୋଽମଲାଃ । ଶିଷ୍ଯୈରୁପେତା ଆଜଗ୍ମୁଃ କଶ୍ଯପାଙ୍‌ଗିରସାଦଯଃ

ଏହା ସହିତ ଅନ୍ୟ ଅନେକ ମୁନିମାନେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟ ବ୍ରହ୍ମରତ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନେ ସହିତ, କଶ୍ୟପ, ଅଙ୍ଗିରାସ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଆସିଥିଲେ।

ତାନ୍ ସମେତାନ୍ ମହାଭାଗାନ୍ ଉପଲଭ୍ଯ ଵସୂତ୍ତମଃ । ପୂଜଯାମାସ ଧର୍ମଜ୍ଞୋ ଦେଶକାଲଵିଭାଗଵିତ୍

ଏମିତି ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ମାନ୍ୟମାନେ ଏକଠା ହୋଇଛନ୍ତି ବୋଲି ଦେଖି, ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ଏବଂ ସମୟ-ଅବସ୍ଥାର ଭେଦ ବୁଝିଥିବା ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ବସୁ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ।

କୃଷ୍ଣଂ ଚ ତତ୍ପ୍ରଭାଵଜ୍ଞ ଆସୀନଂ ଜଗଦୀଶ୍ଵରମ୍ । ହୃଦିସ୍ଥଂ ପୂଜଯାମାସ ମାଯଯୋପାତ୍ତ ଵିଗ୍ରହମ୍

ସେ ତାଙ୍କର ମହିମାକୁ ଜାଣିଥିବା, ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ, ହୃଦୟରେ ବସିଥିବା ଏବଂ ନିଜ ମାୟାରେ ଦେହ ଧାରଣ କରିଥିବା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୂଜା କଲେ।

ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରାନ୍ ଉପାସୀନାନ୍ ପ୍ରଶ୍ରଯପ୍ରେମସଙ୍ଗତାନ୍ । ଅଭ୍ଯାଚଷ୍ଟାନୁରାଗାଶ୍ରୈଃ ଅନ୍ଧୀଭୂତେନ ଚକ୍ଷୁଷା

ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁଅମାନେ ନମ୍ରତା ଓ ପ୍ରେମରେ ଆସିନ ଥିଲେ, ଗଭୀର ଆସକ୍ତିର ଅଶ୍ରୁ ଦ୍ୱାରା ଚକ୍ଷୁ ଅନ୍ଧା ହୋଇଥିଲା, ସେମାନଙ୍କୁ ସେ କଥା କହିଲେ।

ଅହୋ କଷ୍ଟମହୋଽନ୍ଯାଯ୍ଯଂ ଯଦ୍ ଯୂଯଂ ଧର୍ମନନ୍ଦନାଃ । ଜୀଵିତୁଂ ନାର୍ହଥ କ୍ଲିଷ୍ଟଂ ଵିପ୍ରଧର୍ମାଚ୍ଯୁତାଶ୍ରଯାଃ

ହାଁ, କେତେ ଦୁଃଖ ଏବଂ ଅନ୍ୟାୟ! ଧର୍ମର ପୁଅମାନେ, ତୁମେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଧର୍ମ ଏବଂ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଏପରି ଦୁଃଖ ଭୋଗିବାକୁ କିମ୍ବା କଷ୍ଟରେ ବଞ୍ଚିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁ।

ସଂସ୍ଥିତେଽତିରଥେ ପାଣ୍ଡୌ ପୃଥା ବାଲପ୍ରଜା ଵଧୂଃ । ଯୁଷ୍ମତ୍କୃତେ ବହୂନ୍ କ୍ଲେଶାନ୍ ପ୍ରାପ୍ତା ତୋକଵତୀ ମୁହୁଃ

ପାଣ୍ଡୁ ମହାବୀର ଚାଲିଯିବା ପରେ, ପୃଥା ଅପରିପକ୍ୱ ପୁଅମାନେ ସହିତ ବିଧବା ହୋଇ, ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୁଣିପୁଣି ଅନେକ କଷ୍ଟ ଭୋଗିଛନ୍ତି, ଜଣେ ଛୁଆ ମାଆ ପରି।