ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ଗୋଵିନ୍ଦଂ ଗୃହମାନୀଯ ଦେଵଦେଵେଶମାଦୃତଃ । ପୂଜାଯାଂ ନାଵିଦତ୍ କୃତ୍ଯଂ ପ୍ରମୋଦୋପହତୋ ନୃପଃ

ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ, ଦେବମାନଙ୍କର ଦେବତା, ଘରକୁ ଆଣି ଆଦର ସହ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କଲେ, ରାଜା ଅତି ଆନନ୍ଦରେ ଏତେ ମୁଗ୍ଧ ହେଲେ ଯେ, କେଉଁ ପୂଜା ଅବଶିଷ୍ଟ ଅଛି ତାହା ବୁଝିପାରିଲେ ନାହିଁ।

ପିତୃସ୍ଵସୁର୍ଗୁରୁସ୍ତ୍ରୀଣାଂ କୃଷ୍ଣଶ୍ଚକ୍ରେଽଭିଵାଦନମ୍ । ସ୍ଵଯଂ ଚ କୃଷ୍ଣଯା ରାଜନ୍ ଭଗିନ୍ଯା ଚାଭିଵନ୍ଦିତଃ

କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ପିତୃସ୍ୱସା, ମାତୃସ୍ୱସା ଓ ଗୁରୁମାନେକୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଏବଂ ରାଜା, କୃଷ୍ଣ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଭଉଣୀ ମଧ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

ଶ୍ଵଶ୍ର୍ଵା ସଞ୍ଚୋଦିତା କୃଷ୍ଣା କୃଷ୍ଣପତ୍ନୀଶ୍ଚ ସର୍ଵଶଃ । ଆନର୍ଚ ରୁକ୍ମିଣୀଂ ସତ୍ଯାଂ ଭଦ୍ରାଂ ଜାମ୍ବଵତୀଂ ତଥା

ଶ୍ୱଶ୍ରୁଙ୍କ ଉତ୍ତେଜନାରେ, କୃଷ୍ଣା ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ସମସ୍ତ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ରୁକ୍ମିଣୀ, ସତ୍ୟା, ଭଦ୍ରା ଓ ଜାମ୍ବବତୀଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ।

କାଲିନ୍ଦୀଂ ମିତ୍ରଵିନ୍ଦାଂ ଚ ଶୈବ୍ଯାଂ ନାଗ୍ନଜିତୀଂ ସତୀମ୍ । ଅନ୍ଯାଶ୍ଚାଭ୍ଯାଗତା ଯାସ୍ତୁ ଵାସଃସ୍ରଙ୍‌ମଣ୍ଡନାଦିଭିଃ

ସେମାନେ କାଳିନ୍ଦୀ, ମିତ୍ରବିନ୍ଦା, ଶୈବ୍ୟା, ନାଗ୍ନଜିତୀ ଓ ଅନ୍ୟ ଗୁଣବତୀ ଯେଉଁମାନେ ଆସିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, ମାଳା, ଆଭୂଷଣ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପହାର ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ।

ସୁଖଂ ନିଵାସଯାମାସ ଧର୍ମରାଜୋ ଜନାର୍ଦନମ୍ । ସସୈନ୍ଯଂ ସାନୁଗାମତ୍ଯଂ ସଭାର୍ଯଂ ଚ ନଵଂ ନଵମ୍

ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ସେନା, ସହଚର ଓ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ସହିତ ବାରମ୍ବାର ନୂତନ ଆଦର ଓ ସୁବିଧା ସହିତ ରଖିଲେ।

ତର୍ପଯିତ୍ଵା ଖାଣ୍ଡଵେନ ଵହ୍ନିଂ ଫାଲ୍ଗୁନସଂଯୁତଃ । ମୋଚଯିତ୍ଵା ମଯଂ ଯେନ ରାଜ୍ଞେ ଦିଵ୍ଯା ସଭା କୃତା

ଫାଲ୍‌ଗୁନଙ୍କ ସହିତ ଖାଣ୍ଡବ ଅରଣ୍ୟ ଅଗ୍ନିକୁ ତୃପ୍ତ କରି, ଯେଉଁଠାରେ ମାୟାକୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ, ଯିଏ ରାଜା ପାଇଁ ଦିବ୍ୟ ସଭା ତିଆରି କରିଥିଲେ,

ଉଵାସ କତିଚିନ୍ ମାସାନ୍ ରାଜ୍ଞଃ ପ୍ରିଯଚିକୀର୍ଷଯା । ଵିହରନ୍ ରଥମାରୁହ୍ଯ ଫାଲ୍ଗୁନେନ ଭଟୈର୍ଵୃତଃ

ସେ କିଛି ମାସ ରହିଲେ, ରାଜାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ, ଫାଲ୍‌ଗୁନ ସହିତ ରଥରେ ଘୁରିବା ଓ ସେନାପତିମାନେ ସହିତ ହେଉଥିଲେ।

ଇତି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତେ ମହାପୁରାଣେ ପାରମହଂସ୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଦଶମସ୍କନ୍ଧେ ଉତ୍ତରାର୍ଧେ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଇଂଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥଗମନଂ ନାମ ଏକସପ୍ତତିତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ

ଏହିପରି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ମହାପୁରାଣର ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ଉତ୍ତରାର୍ଧରେ 'କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥ ଯାତ୍ରା' ନାମକ ସତତିପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।

ରାଜସୂଯୋପକ୍ରମେ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ଦିଗ୍ଵିଜଯଃ; ଭୀମେନ ଜରାସଂଧ ଵଧଶ୍ଚ - ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଏକଦା ତୁ ସଭାମଧ୍ଯ ଆସ୍ଥିତୋ ମୁନିଭିର୍ଵୃତଃ । ବ୍ରାହ୍ମଣୈଃ କ୍ଷତ୍ରିଯୈର୍ଵୈଶ୍ଯୈଃ ଭ୍ରାତୃଭିଶ୍ଚ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ

ଶୁକଦେବ କହିଲେ: ଏକଦିନ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ମହାସଭାର ମଧ୍ୟରେ ମୁନି, ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ ଓ ଭାଇମାନେ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ସେଠାରେ ବସିଥିଲେ।

ଆଚାର୍ଯୈଃ କୁଲଵୃଦ୍ଧୈଶ୍ଚ ଜ୍ଞାତିସଂବନ୍ଧିବାନ୍ଧଵୈଃ । ଶ୍ରୃଣ୍ଵତାମେଵ ଚୈତେଷାଂ ଆଭାଷ୍ଯେଦମୁଵାଚ ହ

ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, କୁଳବୃଦ୍ଧ, ଆତ୍ମୀୟ ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ଶୁଣୁଥିବାବେଳେ, ସେ ଏହି କଥା କହିଲେ।

ଶ୍ରୀଯୁଧିଷ୍ଠିର ଉଵାଚ - ( ଵସଂତତିଲକା ) କ୍ରତୁରାଜେନ ଗୋଵିନ୍ଦ ରାଜସୂଯେନ ପାଵନୀଃ । ଯକ୍ଷ୍ଯେ ଵିଭୂତୀର୍ଭଵତଃ ତତ୍ସଂପାଦଯ ନଃ ପ୍ରଭୋ

ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ: 'ହେ ଗୋବିନ୍ଦ, ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମ ମହିମାରେ ପୂଜା କରିବାକୁ ଚାହେଁ। ହେ ପ୍ରଭୁ, ଦୟାକରି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଆମ ପାଇଁ ସମ୍ପାଦନ କର।'

ତ୍ଵତ୍ପାଦୁକେ ଅଵିରତଂ ପରି ଯେ ଚରନ୍ତି ଧ୍ଯାଯନ୍ତ୍ଯଭଦ୍ରନଶନେ ଶୁଚଯୋ ଗୃଣନ୍ତି । ଵିନ୍ଦନ୍ତି ତେ କମଲନାଭ ଭଵାପଵର୍ଗମ୍ ଆଶାସତେ ଯଦି ତ ଆଶିଷ ଈଶ ନାନ୍ଯେ

ଯେମାନେ ସଦା ତୁମ ପଦଚିହ୍ନରେ ଚଲନ୍ତି, ତୁମ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟରେ ତୁମ ଗୁଣଗାନ କରି ଅଶୁଭକୁ ଦୂର କରନ୍ତି, ହେ କମଳନାଭ, ସେମାନେ ସଂସାର ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି। ଯଦି କିଛି ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହାନ୍ତି, ତେବେ ତୁମଠାରୁ ଅନ୍ୟ କେହି ଦେଇପାରିବେ ନାହିଁ।

ତଦ୍ଦେଵଦେଵ ଭଵତଶ୍ଚରଣାରଵିନ୍ଦ ସେଵାନୁଭାଵମିହ ପଶ୍ଯତୁ ଲୋକ ଏଷଃ । ଯେ ତ୍ଵାଂ ଭଜନ୍ତି ନ ଭଜନ୍ତ୍ଯୁତ ଵୋଭଯେଷାଂ ନିଷ୍ଠାଂ ପ୍ରଦର୍ଶଯ ଵିଭୋ କୁରୁସୃଞ୍ଜଯାନାମ୍

ହେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଦେବତା, ଆପଣଙ୍କର ପଦପଦ୍ମର ସେବା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସଂସାର ଏଠାରେ ତାହାର ଫଳ ଦେଖୁନ୍ତୁ। ଯେମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଭଜନ୍ତି, ଯେମାନେ ଭଜନ୍ତି ନାହିଁ, ଏବଂ ଉଭୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ହେ ପ୍ରଭୁ, କୁରୁ ଓ ସୃଞ୍ଜୟମାନେ କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି, ସେଥିରେ ସତ୍ୟ ସ୍ଥିତିକୁ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତୁ।

ନ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସ୍ଵପରଭେଦମତିସ୍ତଵ ସ୍ଯାତ୍ ସର୍ଵାତ୍ମନଃ ସମଦୃଶଃ ସ୍ଵସୁଖାନୁଭୂତେଃ । ସଂସେଵତାଂ ସୁରତରୋରିଵ ତେ ପ୍ରସାଦଃ ସେଵାନୁରୂପମୁଦଯୋ ନ ଵିପର୍ଯଯୋଽତ୍ର

ହେ ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମା, ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମଭାବରେ ଦେଖନ୍ତି, ଆପଣଙ୍କୁ କେବେ ମଧ୍ୟ 'ମୋର' କିମ୍ବା 'ପର' ଭାବ ନାହିଁ, କାରଣ ଆପଣ ସ୍ୱୟଂ ଆନନ୍ଦରେ ବ୍ୟସ୍ତ। ଆପଣଙ୍କର କୃପା ଏମିତି ଏକ କଳ୍ପବୃକ୍ଷ ପରି, ଯେଉଁଠାରେ ଯେତେ ସେବା ହୁଏ, ସେତେ ଫଳ ମିଳେ, ଏଠାରେ କେବେ ମଧ୍ୟ ତାହାର ବିପରୀତ ହୁଏ ନାହିଁ।

ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ - ( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ସମ୍ଯଗ୍ ଵ୍ଯଵସିତଂ ରାଜନ୍ ଭଵତା ଶତ୍ରୁକର୍ଶନ । କଲ୍ଯାଣୀ ଯେନ ତେ କୀର୍ତିଃ ଲୋକାନ୍ ଅନୁଭଵିଷ୍ଯତି

ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ: ରାଜନ୍, ଶତ୍ରୁମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ଭୟ କରନ୍ତି, ତୁମର ନିଷ୍ଠା ଏକଦମ ଠିକ୍; ଏହା ଦ୍ୱାରା ତୁମର ଶୁଭ କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ପାଇବ।

ଋଷୀଣାଂ ପିତୃଦେଵାନାଂ ସୁହୃଦାମପି ନଃ ପ୍ରଭୋ । ସର୍ଵେଷାମପି ଭୂତାନାଂ ଈପ୍ସିତଃ କ୍ରତୁରାଡଯମ୍

ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହି ମହାଯଜ୍ଞ ସୃଷ୍ଟିର ସମସ୍ତ ଋଷି, ପିତୃ, ଦେବତା, ବନ୍ଧୁମାନେ, ଏବଂ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଚାହାଁୁଛୁ; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏହାକୁ ଆଶା କରନ୍ତି।

ଵିଜିତ୍ଯ ନୃପତୀନ୍ ସର୍ଵାନ୍ କୃତ୍ଵା ଚ ଜଗତୀଂ ଵଶେ । ସମ୍ଭୃତ୍ଯ ସର୍ଵସମ୍ଭାରାନ୍ ଆହରସ୍ଵ ମହାକ୍ରତୁମ୍

ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଜିତି, ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ନିଜ ଅଧୀନରେ ନେଇ, ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀ ଏକତ୍ର କରି, ଏହି ମହାଯଜ୍ଞ କର।

ଏତେ ତେ ଭ୍ରାତରୋ ରାଜନ୍ ଲୋକପାଲାଂଶସଂଭଵାଃ । ଜିତୋଽସ୍ମ୍ଯାତ୍ମଵତା ତେଽହଂ ଦୁର୍ଜଯୋ ଯୋଽକୃତାତ୍ମଭିଃ

ରାଜନ୍, ତୁମର ଏହି ଭାଇମାନେ ଲୋକପାଳମାନଙ୍କର ଅଂଶରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଜିତାଯାଏ; ଯେଉଁମାନେ ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ମୋତେ କେବେ ମଧ୍ୟ ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ।

ନ କଶ୍ଚିନ୍ମତ୍ପରଂ ଲୋକେ ତେଜସା ଯଶସା ଶ୍ରିଯା । ଵିଭୂତିଭିର୍ଵାଭିଭଵେଦ୍ ଦେଵୋଽପି କିମୁ ପାର୍ଥିଵଃ

ଏହି ସଂସାରରେ କେହି ମଧ୍ୟ ଶକ୍ତି, କୀର୍ତ୍ତି, ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ବିଭୂତିରେ ମୋତେ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, ତେବେ ମାନବ ରାଜାମାନେ ତ କଥା ହେଉନା।

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ନିଶମ୍ଯ ଭଗଵଦ୍‌ଗୀତଂ ପ୍ରୀତଃ ଫୁଲ୍ଲମୁଖାମ୍ବୁଜଃ । ଭ୍ରାତୄନ୍ ଦିଗ୍ଵିଜଯେଽଯୁଙ୍କ୍ତ ଵିଷ୍ଣୁତେଜୋପବୃଂହିତାନ୍

ଶ୍ରୀଶୁକଦେବ କହିଲେ: ଭଗବାନଙ୍କର ମଧୁର କଥା ଶୁଣି, ରାଜାଙ୍କର ମୁହଁ ଆନନ୍ଦରେ ଖିଲିଉଠିଲା। ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ପ୍ରଭାବିତ ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେକୁ ଦିଗ୍ବିଜୟ ପାଇଁ ପଠାଇଲେ।

ସହଦେଵଂ ଦକ୍ଷିଣସ୍ଯାଂ ଆଦିଶତ୍ ସହ ସୃଞ୍ଜଯୈଃ । ଦିଶି ପ୍ରତୀଚ୍ଯାଂ ନକୁଲଂ ଉଦୀଚ୍ଯାଂ ସଵ୍ଯସାଚିନମ୍ । ପ୍ରାଚ୍ଯାଂ ଵୃକୋଦରଂ ମତ୍ସ୍ଯୈଃ କେକଯୈଃ ସହ ମଦ୍ରକୈଃ

ସହଦେବଙ୍କୁ ସୃଞ୍ଜୟମାନେ ସହିତ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ, ନକୁଳଙ୍କୁ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ, ଭୀମକୁ ମତ୍ସ୍ୟ, କେକୟ ଓ ମଦ୍ରମାନେ ସହିତ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ପଠାଇଲେ।

ତେ ଵିଜିତ୍ଯ ନୃପାନ୍ ଵୀରା ଆଜହ୍ରୁର୍ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଓଜସା । ଅଜାତଶତ୍ରଵେ ଭୂରି ଦ୍ରଵିଣଂ ନୃପ ଯକ୍ଷ୍ଯତେ

ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗର ରାଜାମାନେକୁ ଜିତି, ତାଙ୍କର ପ୍ରବଳତାରେ ବହୁ ଧନ ଆଣି, ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ଅଜାତଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦେଲେ।

ଶ୍ରୁତ୍ଵାଜିତଂ ଜରାସନ୍ଧଂ ନୃପତେର୍ଧ୍ଯାଯତୋ ହରିଃ । ଆହୋପାଯଂ ତମେଵାଦ୍ଯ ଉଦ୍ଧଵୋ ଯମୁଵାଚ ହ

ଯେତେବେଳେ ରାଜା ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ ଯେ ଜରାସନ୍ଧ ଅଜିତ ରହିଗଲେ, ତେବେ ହରି, ଉଦ୍ଧବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ଉପାୟକୁ କହିଲେ।

ଭୀମସେନୋଽର୍ଜୁନଃ କୃଷ୍ଣୋ ବ୍ରହ୍ମଲିଙ୍‌ଗଧରାସ୍ତ୍ରଯଃ । ଜଗ୍ମୁର୍ଗିରିଵ୍ରଜଂ ତାତ ବୃହଦ୍ରଥସୁତୋ ଯତଃ

ଭୀମସେନ, ଅର୍ଜୁନ ଓ କୃଷ୍ଣ—ଏହି ତିନିଜଣ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଚିହ୍ନଧାରୀ—ଗିରିବ୍ରଜକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ବୃହଦ୍ରଥଙ୍କ ପୁଅ ରହୁଥିଲେ।

ତେ ଗତ୍ଵାଽଽତିଥ୍ଯଵେଲାଯାଂ ଗୃହେଷୁ ଗୃହମେଧିନମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯଂ ସମଯାଚେରନ୍ ରାଜନ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମଲିଙ୍‌ଗିନଃ

ସେମାନେ ଅତିଥି ଆସିବା ସମୟରେ ଗୃହସ୍ଥଙ୍କ ଘରକୁ ପହଞ୍ଚି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ବେଶରେ ରାଜାମାନେ ସଂପ୍ରଦାୟ ଅନୁଯାୟୀ ଆଚରଣ କଲେ।

ରାଜନ୍ ଵିଦ୍ଧ୍ଯତିଥୀନ୍ ପ୍ରାପ୍ତାନ୍ ଅର୍ଥିନୋ ଦୂରମାଗତାନ୍ । ତନ୍ନଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛ ଭଦ୍ରଂ ତେ ଯଦ୍‌ ଵଯଂ କାମଯାମହେ

ହେ ରାଜା, ଜାଣନ୍ତୁ ଯେ ଅତିଥିମାନେ ଆସିଛନ୍ତି—ଏମାନେ ଦୂରରୁ ଆସିଥିବା ଅଭିଲାଷୀ। ହେ ଶୁଭଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଆମେ ଯାହା ଚାହାଁୁଛୁ, ଦୟାକରି ଆମକୁ ଦିଅ।

କିଂ ଦୁର୍ମର୍ଷଂ ତିତିକ୍ଷୂଣାଂ କିଂ ଅକାର୍ଯଂ ଅସାଧୁଭିଃ । କିଂ ନ ଦେଯଂ ଵଦାନ୍ଯାନାଂ କଃ ପରଃ ସମଦର୍ଶିନାମ୍

ଧୈର୍ୟଶୀଳମାନେ ପାଇଁ କଣ ଅସହ୍ୟ? ଅଧର୍ମିକମାନେ କଣ କରିପାରିବେ ନାହିଁ? ଦାନଶୀଳମାନେ କଣ ଦେଇପାରିବେ ନାହିଁ? ସମଭାବରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିବା ଲୋକଠାରୁ କିଏ ଉତ୍ତମ?

ଯୋଽନିତ୍ଯେନ ଶରୀରେଣ ସତାଂ ଗେଯଂ ଯଶୋ ଧ୍ରୁଵମ୍ । ନାଚିନୋତି ସ୍ଵଯଂ କଲ୍ପଃ ସ ଵାଚ୍ଯଃ ଶୋଚ୍ଯ ଏଵ ସଃ

ଯେଉଁଠି ଏହି ଅସ୍ଥାୟୀ ଦେହ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯେଉଁଠି ନିଜେ ଶକ୍ତି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ନିଜେ ଧର୍ମିକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ନିଜ କୀର୍ତ୍ତି ଅର୍ଜନ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସେଉଁଠି ଲୋକ ସତ୍ୟ ସଂଯୋଗରେ ଦୟାର ଯୋଗ୍ୟ।

ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରୋ ରନ୍ତିଦେଵ ଉଞ୍ଛଵୃତ୍ତିଃ ଶିବିର୍ବଲିଃ । ଵ୍ଯାଧଃ କପୋତୋ ବହଵୋ ହ୍ଯଧ୍ରୁଵେଣ ଧ୍ରୁଵଂ ଗତାଃ

ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର, ରନ୍ତିଦେବ, ଉଞ୍ଚବୃତ୍ତି ଶିବି, ବଳି, ଏକ ଶିକାରୀ, ଏକ ପରାବା—ଏମିତି ଅନେକ ଲୋକ ଅସ୍ଥାୟୀ ଦେହ ଦ୍ୱାରା ଚିରସ୍ଥାୟୀ କୀର୍ତ୍ତି ଅର୍ଜନ କରିଛନ୍ତି।