( ଵସଂତତିଲକା ) ଗାଯନ୍ତି ତେ ଵିଶଦକର୍ମ ଗୃହେଷୁ ଦେଵ୍ଯୋ ରାଜ୍ଞାଂ ସ୍ଵଶତ୍ରୁଵଧମାତ୍ମଵିମୋକ୍ଷଣଂ ଚ । ଗୋପ୍ଯଶ୍ଚ କୁଞ୍ଜରପତେର୍ଜନକାତ୍ମଜାଯାଃ ପିତ୍ରୋଶ୍ଚ ଲବ୍ଧଶରଣା ମୁନଯୋ ଵଯଂ ଚ
ଦେବୀମାନେ ତାଙ୍କ ଘରେ ଆପଣଙ୍କ ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଗାଇଥାନ୍ତି — ରାଜାମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ ନାଶ, ନିଜ ଆତ୍ମାର ମୁକ୍ତି; ଗୋପୀମାନେ, ହାତୀର ରାଜାଙ୍କ ଜନନୀମାନେ, ଜନକର ଝିଅମାନେ, ଆପଣଙ୍କ ପିତାମାତା, ମୁନିମାନେ ଓ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଏହି କଥା ଗାଉଛୁ ।
( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଜରାସନ୍ଧଵଧଃ କୃଷ୍ଣ ଭୂର୍ଯର୍ଥାଯୋପକଲ୍ପତେ । ପ୍ରାଯଃ ପାକଵିପାକେନ ତଵ ଚାଭିମତଃ କ୍ରତୁଃ
କୃଷ୍ଣ, ଜରାସନ୍ଧ ବଧ ଅନେକ କାମ ପାଇଁ ଉପଯୋଗୀ ହେବ; ଏହା ଦ୍ୱାରା ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛିତ ଯଜ୍ଞ ମଧ୍ୟ ସଫଳ ହେବ ।
ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ଇତ୍ଯୁଦ୍ଧଵ ଵଚୋ ରାଜନ୍ ସର୍ଵତୋଭଦ୍ରମଚ୍ଯୁତମ୍ । ଦେଵର୍ଷିର୍ଯଦୁଵୃଦ୍ଧାଶ୍ଚ କୃଷ୍ଣଶ୍ଚ ପ୍ରତ୍ଯପୂଜଯନ୍
ଶୁକଦେବ କହିଲେ — ରାଜା, ଉଦ୍ଧବଙ୍କ ଏହି ଶୁଭ କଥାକୁ ଦେବୃଷି, ଯଦୁବୃଦ୍ଧମାନେ ଓ କୃଷ୍ଣ ସମ୍ମାନ କଲେ ।
ଅଥାଦିଶତ୍ ପ୍ରଯାଣାଯ ଭଗଵାନ୍ ଦେଵକୀସୁତଃ । ଭୃତ୍ଯାନ୍ ଦାରୁକଜୈତ୍ରାଦୀନ୍ ଅନୁଜ୍ଞାପ୍ଯ ଗୁରୂନ୍ ଵିଭୁଃ
ତାପରେ ଦେବକୀପୁତ୍ର ଭଗବାନ୍ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଲେ; ବଡ଼ମାନେଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ଦାରୁକ, ଜୟତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ସେବକମାନେଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ ।
ନିର୍ଗମଯ୍ଯାଵରୋଧାନ୍ ସ୍ଵାନ୍ ସସୁତାନ୍ ସପରିଚ୍ଛଦାନ୍ । ସଙ୍କର୍ଷଣମନୁଜ୍ଞାପ୍ଯ ଯଦୁରାଜଂ ଚ ଶତ୍ରୁହନ୍ । ସୂତୋପନୀତଂ ସ୍ଵରଥଂ ଆରୁହଦ୍ ଗରୁଡଧ୍ଵଜମ୍
ସ୍ୱଜନ ମହିଳାମାନେ, ପୁଅମାନେ ଓ ପରିଚାରକମାନେଙ୍କୁ ବାହାର କରି, ସଙ୍କର୍ଷଣ ଓ ଯଦୁରାଜଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ସାରଥି ଆଣିଥିବା ଗରୁଡ଼ ଚିହ୍ନିତ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ ।
( ପ୍ରଭାଵତୀ ) ତତୋ ରଥଦ୍ଵିପଭଟସାଦିନାଯକୈଃ କରାଲଯା ପରିଵୃତ ଆତ୍ମସେନଯା । ମୃଦଙ୍ଗ ଭେର୍ଯାନକ ଶଙ୍ଖଗୋମୁଖୈଃ ପ୍ରଘୋଷଘୋଷିତକକୁଭୋ ନିରାକ୍ରମତ୍
ତାପରେ ରଥ, ହାତୀ, ପଦାତି, ଅଶ୍ୱାରୋହୀ ନାୟକମାନେ ସହିତ ନିଜ ସେନା ଦ୍ୱାରା ଚାରିପଟେ ଘିରି, ମୃଦଙ୍ଗ, ଭେରୀ, ଢୋଲ, ଶଂଖ ଓ ଗୋମୁଖ ଧ୍ୱନିରେ ଦିଗ୍ବିଦିଗ୍ ଗୁଞ୍ଜିତ ହେଉଥିବା ସ୍ଥିତିରେ ଯାତ୍ରା କଲେ ।
ନୃଵାଜିକାଞ୍ଚନ ଶିବିକାଭିରଚ୍ଯୁତଂ ସହାତ୍ମଜାଃ ପତିମନୁ ସୁଵ୍ରତା ଯଯୁଃ । ଵରାଂବରାଭରଣଵିଲେପନସ୍ରଜଃ ସୁସଂଵୃତା ନୃଭିରସିଚର୍ମପାଣିଭିଃ
ନୃପତିମାନେ, ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେ ଓ ସୁବ୍ରତା ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ସୁନ୍ଦର ବସ୍ତ୍ର, ଆଭୂଷଣ, ଚନ୍ଦନ ଓ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ସୁନାର ଶିବିକା ଓ ରଥରେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ପଛରେ ଯାଉଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ତଳୱାର ଓ ଢାଲ ଧରିଥିବା ସେନାମାନେ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ ।
ନରୋଷ୍ଟ୍ରଗୋମହିଷଖରାଶ୍ଵତର୍ଯନଃ କରେଣୁଭିଃ ପରିଜନଵାରଯୋଷିତଃ । ସ୍ଵଲଙ୍କୃତାଃ କଟକୁଟିକମ୍ବଲାମ୍ବରାଦ୍ ଉପସ୍କରା ଯଯୁରଧିଯୁଜ୍ଯ ସର୍ଵତଃ
ପୁରୁଷ, ଉଠ, ଗାଈ, ମହିଷ, ଗଧା, ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ହାତୀ, ସେବକ ଓ ଉଚ୍ଚଜନ ମହିଳାମାନେ—ସମସ୍ତେ ଚୂଡ଼ା, ବାହୁବନ୍ଦ, କମ୍ବଳ ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ନିଜ ଜିନିଷପତ୍ର ନେଇ, ସବୁ ଦିଗକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ବଲଂ ବୃହଦ୍ଧ୍ଵଜପଟଛତ୍ରଚାମରୈଃ ଵରାଯୁଧାଭରଣକିରୀଟଵର୍ମଭିଃ । ଦିଵାଂଶୁଭିସ୍ତୁମୁଲରଵଂ ବଭୌ ରଵେଃ ଯଥାର୍ଣଵଃ କ୍ଷୁଭିତତିମିଙ୍ଗିଲୋର୍ମିଭିଃ
ସେନା ଉଚ୍ଚ ଧ୍ୱଜ, ବଡ଼ କପଡ଼ା ଛାଉଣି, ଛତା ଓ ଚାମର ସହିତ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅସ୍ତ୍ର, ଆଭୂଷଣ, ମୁକୁଟ ଓ କବଚ ପିନ୍ଧି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲା। ତାହାର ଗଞ୍ଜନ ଶବ୍ଦ ବଡ଼ ତିମି ମାଛ ଓ ତରଙ୍ଗରେ ଉତ୍ତେଜିତ ସମୁଦ୍ର ପରି ଲାଗୁଥିଲା।
ଅଥୋ ମୁନିର୍ଯଦୁପତିନା ସଭାଜିତଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ତଂ ହୃଦି ଵିଦଧଦ୍ ଵିହାଯସା । ନିଶମ୍ଯ ତଦ୍ଵ୍ଯଵସିତମାହୃତାର୍ହଣୋ ମୁକୁନ୍ଦସନ୍ଦର୍ଶନନିର୍ଵୃତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ
ତାପରେ ମୁନି, ଯଦୁନାଥଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ, ହୃଦୟରେ ତାଙ୍କୁ ଧାରଣ କରି, ଆକାଶ ମାର୍ଗରେ ଚାଲିଗଲେ। ସେ ନିଷ୍ଠା ଶୁଣି, ମୁକୁନ୍ଦ, ଯିଏ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲେ, ଦରକାରି ଅର୍ଘ୍ୟ ଆଣିଲେ।
( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ରାଜଦୂତମୁଵାଚେଦଂ ଭଗଵାନ୍ ପ୍ରୀଣଯନ୍ ଗିରା । ମା ଭୈଷ୍ଟ ଦୂତ ଭଦ୍ରଂ ଵୋ ଘାତଯିଷ୍ଯାମି ମାଗଧମ୍
ଭଗବାନ ରାଜଦୂତଙ୍କୁ ମିଠା କଥା କହି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଲେ: 'ଭୟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଦୂତ, ତୁମେ ମଙ୍ଗଳମୟ ହେଉ। ମୁଁ ମାଗଧଙ୍କୁ ସେଷ କରିଦେବି।'
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ପ୍ରସ୍ଥିତୋ ଦୂତୋ ଯଥାଵଦ୍ ଅଵଦନ୍ ନୃପାନ୍ । ତେଽପି ସନ୍ଦର୍ଶନଂ ଶୌରେଃ ପ୍ରତ୍ଯୈକ୍ଷନ୍ ଯନ୍ମୁମୁକ୍ଷଵଃ
ଏଭଳି କଥା ଶୁଣି, ଦୂତ ଚାଲିଗଲେ ଓ ରାଜାମାନେ ପାଖରେ ଠିକ୍ ଭାବେ ସନ୍ଦେଶ ଦେଲେ। ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତି ଆଶା କରୁଥିବା ଶୌରିଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରିଲେ।
ଆନର୍ତସୌଵୀରମରୂନ୍ ତୀର୍ତ୍ଵା ଵିନଶନଂ ହରିଃ । ଗିରୀନ୍ ନଦୀରତୀଯାଯ ପୁରଗ୍ରାମଵ୍ରଜାକରାନ୍
ହରି ଆନର୍ତ୍ତ, ସୌବୀର, ମରୁ ଓ ବିନଶନ ପାର୍ହେଲେ, ପରେ ପାହାଡ଼ ଓ ନଦୀ ଅଟି, ସହର, ଗାଁ ଓ ଗୋଖାଟିକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ତତୋ ଦୃଷଦ୍ଵତୀଂ ତୀର୍ତ୍ଵା ମୁକୁନ୍ଦୋଽଥ ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ପଞ୍ଚାଲାନଥ ମତ୍ସ୍ଯାଂଶ୍ଚ ଶକ୍ରପ୍ରସ୍ଥମଥାଗମତ୍
ତାପରେ ମୁକୁନ୍ଦ ଦୃଢ଼ଶଦ୍ବତୀ ଓ ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀ ପାର୍ହେଲେ, ପଞ୍ଚାଳ ଓ ମତ୍ସ୍ୟ ଦେଶକୁ ଗଲେ, ଶେଷରେ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ତମୁପାଗତମାକର୍ଣ୍ଯ ପ୍ରୀତୋ ଦୁର୍ଦର୍ଶନଂ ନୃଣାମ୍ । ଅଜାତଶତ୍ରୁର୍ନିରଗାତ୍ ସୋପାଧ୍ଯାଯଃ ସୁହୃଦ୍ଵୃତଃ
ତାଙ୍କ ଆଗମନ ଶୁଣି, ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଓ ଲୋକମାନେ ଦୁର୍ଲଭ ରାଜା, ଗୁରୁମାନେ ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦରେ ବାହାରି ଆସିଲେ।
ଗୀତଵାଦିତ୍ରଘୋଷେଣ ବ୍ରହ୍ମଘୋଷେଣ ଭୂଯସା । ଅଭ୍ଯଯାତ୍ ସ ହୃଷୀକେଶଂ ପ୍ରାଣାଃ ପ୍ରାଣମିଵାଦୃତଃ
ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟ ଶବ୍ଦ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଉଚ୍ଚ ଜପ ଶବ୍ଦ ସହିତ, ସେ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ଗଭୀର ଭକ୍ତିରେ ଆଗକୁ ଗଲେ, ଯେପରି ଜୀବନ ଶ୍ୱାସ ପ୍ରାଣକୁ ଆଶ୍ରୟ କରେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିକ୍ଲିନ୍ନହୃଦଯଃ କୃଷ୍ଣଂ ସ୍ନେହେନ ପାଣ୍ଡଵଃ । ଚିରାଦ୍ ଦୃଷ୍ଟଂ ପ୍ରିଯତମଂ ସସ୍ଵଜେଽଥ ପୁନଃ ପୁନଃ
ପ୍ରିୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ହୃଦୟ ସ୍ନେହରେ ଭିଜିଗଲା। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ଦର୍ଶନ ମିଳିଲାବୋଲି, ସେ ପୁନିପୁନି ବାହୁଡ଼େ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ।
( ମିଶ୍ର ) ଦୋର୍ଭ୍ଯାଂ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ରମାମଲାଲଯଂ ମୁକୁନ୍ଦଗାତ୍ରଂ ନୃପତିର୍ହତାଶୁଭଃ । ଲେଭେ ପରାଂ ନିର୍ଵୃତିମଶ୍ରୁଲୋଚନୋ ହୃଷ୍ଯତ୍ତନୁର୍ଵିସ୍ମୃତ ଲୋକଵିଭ୍ରମଃ
ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ନିର୍ମଳ ନିବାସ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କ ଦେହକୁ ଦୁଇହାତେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଦୁଃଖ ହରାଇଥିବା ରାଜା ଚକ୍ଷୁରେ ଅଶ୍ରୁ ଏବଂ ଶରୀରରେ ହର୍ଷ ନେଇ, ସମସ୍ତ ଲୋକ ଭ୍ରମ ଭୁଲି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ।
ତଂ ମାତୁଲେଯଂ ପରିରଭ୍ଯ ନିର୍ଵୃତୋ ଭୀମଃ ସ୍ମଯନ୍ ପ୍ରେମଜଲାକୁଲେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଯମୌ କିରୀଟୀ ଚ ସୁହୃତ୍ତମଂ ମୁଦା ପ୍ରଵୃଦ୍ଧବାଷ୍ପାଃ ପରିରେଭିରେଽଚ୍ଯୁତମ୍
ଭୀମ, ତାଙ୍କ ମାମାଘରର ଭାଇକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଆନନ୍ଦରେ ହସି, ପ୍ରେମରେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଭିଜିଗଲେ। ଯମଜ ଓ ମୁକୁଟଧାରୀ ମଧ୍ୟ, ହୃଦୟ ପୁରା ହୋଇ, ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଅଶ୍ରୁ ଭରା ଚକ୍ଷୁରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ।
( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଅର୍ଜୁନେନ ପରିଷ୍ଵକ୍ତୋ ଯମାଭ୍ଯାମଭିଵାଦିତଃ । ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯୋ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଵୃଦ୍ଧେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଯଥାର୍ହତଃ
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଆଲିଙ୍ଗନ ଓ ଯମଜଙ୍କ ଅଭିବାଦନ ପାଇ, କୃଷ୍ଣ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବୃଦ୍ଧମାନେଙ୍କୁ ଯଥାଯଥିକ ସମ୍ମାନରେ ନମସ୍କାର କଲେ।
ମାନିନୋ ମାନଯାମାସ କୁରୁସୃଞ୍ଜଯକୈକଯାନ୍ । ସୂତମାଗଧଗନ୍ଧର୍ଵା ଵନ୍ଦିନଶ୍ଚୋପମଂତ୍ରିଣଃ
ସେ କୁରୁ, ସୃଞ୍ଜୟ ଓ କୈକୟ ମାନେଂକୁ ଯଥାଯଥିକ ସମ୍ମାନ କଲେ, ସେହିପରି ସୂତ, ମାଗଧ, ଗାନ୍ଧର୍ବ, ଗାୟକ ଓ ପରାମର୍ଶଦାତାମାନେଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।
ମୃଦଙ୍ଗଶଙ୍ଖପଟହ ଵୀଣାପଣଵଗୋମୁଖୈଃ । ବ୍ରାହ୍ମଣାଶ୍ଚାରଵିନ୍ଦାକ୍ଷଂ ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ନନୃତୁର୍ଜଗୁଃ
ମୃଦଙ୍ଗ, ଶଂଖ, ପଟହ, ବୀଣା, ବାଁଶୀ, ଗୋମୁଖ ଶବ୍ଦରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କମଳନୟନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ, ନୃତ୍ୟ କଲେ ଓ ଗୀତ ଗାଇଲେ।
ଏଵଂ ସୁହୃଦ୍ଭିଃ ପର୍ଯସ୍ତଃ ପୁଣ୍ଯଶ୍ଲୋକଶିଖାମଣିଃ । ସଂସ୍ତୂଯମାନୋ ଭଗଵାନ୍ ଵିଵେଶାଲଙ୍କୃତଂ ପୁରମ୍
ଏଭଳି ମିତ୍ରମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା, ପୁଣ୍ୟଶ୍ଳୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମୁକୁଟ ଭଳି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ଭଗବାନ ଶୋଭାମୟ ସହରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
( ଵସଂତତିଲକା ) ସଂସିକ୍ତଵର୍ତ୍ମ କରିଣାଂ ମଦଗନ୍ଧତୋଯୈଃ ଚିତ୍ରଧ୍ଵଜୈଃ କନକତୋରଣପୂର୍ଣକୁମ୍ଭୈଃ । ମୃଷ୍ଟାତ୍ମଭିର୍ନଵଦୁକୂଲଵିଭୂଷଣସ୍ରଗ୍ ଗନ୍ଧୈର୍ନୃଭିର୍ଯୁଵତିଭିଶ୍ଚ ଵିରାଜମାନମ୍
ହାତୀମାନଙ୍କ ମଦ ଗନ୍ଧ ମିଶିତ ଜଳରେ ପଥ ଛିଟାଯାଇଥିଲା, ରଙ୍ଗିନ ପତାକା, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତୋରଣ ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଳଶରେ ସଜିଥିଲା। ନୂଆ ବସ୍ତ୍ର, ଆଭୂଷଣ ଓ ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ଚମକୁଥିବା ପୁରୁଷ ଓ ଯୁବତୀମାନେ ସୁଗନ୍ଧ ଛଡ଼ାଇ ସହରକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଥିଲେ।
ଉଦ୍ଦୀପ୍ତଦୀପବଲିଭିଃ ପ୍ରତିସଦ୍ମ ଜାଲ ନିର୍ଯାତଧୂପରୁଚିରଂ ଵିଲସତ୍ପତାକମ୍ । ମୂର୍ଧନ୍ଯହେମକଲଶୈ ରଜତୋରୁଶୃଙ୍ଗୈଃ ଜୁଷ୍ଟଂ ଦଦର୍ଶ ଭଵନୈଃ କୁରୁରାଜଧାମ
ତିନି ଦେଖିଲେ, ରାଜଧାନୀର ଘରମାନେ ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାରରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦୀପ ଓ ବଳି ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଫଡ଼ି ଉଡ଼ୁଥିବା ପତାକା, ଛାଦରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ କଳଶ ଓ ରୌପ୍ୟର ମହା ଶୃଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଶୁଭ୍ରିତ।
ପ୍ରାପ୍ତଂ ନିଶମ୍ଯ ନରଲୋଚନପାନପାତ୍ରମ୍ ଔତ୍ସୁକ୍ଯଵିଶ୍ଲଥିତକେଶ ଦୁକୂଲବନ୍ଧାଃ । ସଦ୍ଯୋ ଵିସୃଜ୍ଯ ଗୃହକର୍ମ ପତୀଂଶ୍ଚ ତଲ୍ପେ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଯଯୁର୍ଯୁଵତଯଃ ସ୍ମ ନରେନ୍ଦ୍ରମାର୍ଗେ
ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ତୃପ୍ତି କରିବା ପାଇଁ ଯିଏ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି, ଯୁବତୀମାନେ ଉତ୍ସୁକତାରେ ଚୁଲି ଖୋଲିଯାଇଥିଲା, ପୋଷାକ ଅଧଖୋଲା ଥିଲା, ସେମାନେ ତୁରନ୍ତ ଘରକାମ ଏବଂ ଶୟନରେ ଥିବା ପତିମାନେକୁ ଛାଡ଼ି, ରାଜପଥରେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ତସ୍ମିନ୍ ସୁସଙ୍କୁଲ ଇଭାଶ୍ଵରଥଦ୍ଵିପଦ୍ଭିଃ କୃଷ୍ଣଂସଭାର୍ଯମୁପଲଭ୍ଯ ଗୃହାଧିରୂଢାଃ । ନାର୍ଯୋ ଵିକୀର୍ଯ କୁସୁମୈର୍ମନସୋପଗୁହ୍ଯ ସୁସ୍ଵାଗତଂ ଵିଦଧୁରୁତ୍ସ୍ମଯଵୀକ୍ଷିତେନ
ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ ଓ ସେନାରେ ଭିଡ଼ ହୋଇଥିବା ସେଠାରେ, ଘରରୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନଙ୍କ ସହିତ ଦେଖି, ନାରୀମାନେ ଫୁଲ ଛିଟିଲେ, ମନରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ହସୁଥିବା ଦୃଷ୍ଟିରେ ମଧୁର ସ୍ୱାଗତ କଲେ।
ଊଚୁଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ ପଥି ନିରୀକ୍ଷ୍ଯ ମୁକୁନ୍ଦପତ୍ନୀଃ ତାରା ଯଥୋଡୁପସହାଃ କିମକାର୍ଯମୂଭିଃ । ଯଚ୍ଚକ୍ଷୁଷାଂ ପୁରୁଷମୌଲିରୁଦାରହାସ ଲୀଲାଵଲୋକକଲଯୋତ୍ସଵମାତନୋତି
ପଥରେ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେକୁ ଦେଖି, ନାରୀମାନେ କହିଲେ: 'ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖରେ ତାରାମାନେ ଯେପରି, ଏମିତି ସେମାନଙ୍କର କଣ ଅଭାବ? କାରଣ, ସେ ତ ନରମଣି, ତାଙ୍କର ମଧୁର ହସ ଓ ଖେଳାଳି ଦୃଷ୍ଟି ଦେଖିଲେ ମନରେ ଆନନ୍ଦ ଉତ୍ସବ ହେଉଛି।'
ତତ୍ର ତତ୍ରୋପସଙ୍ଗମ୍ଯ ପୌରା ମଙ୍ଗଲପାଣଯଃ । ( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଚକ୍ରୁଃ ସପର୍ଯାଂ କୃଷ୍ଣାଯ ଶ୍ରେଣୀମୁଖ୍ଯା ହତୈନସଃ
ସେଠାରେ ପୌରଜନମାନେ ମଙ୍ଗଳ ଉପହାର ନେଇ ଆସି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ପାପମୁକ୍ତ ଲୋକମାନେ କ୍ରମରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।
ଅନ୍ତଃପୁରଜନୈଃ ପ୍ରୀତ୍ଯା ମୁକୁନ୍ଦଃ ଫୁଲ୍ଲଲୋଚନୈଃ । ସସମ୍ଭ୍ରମୈରଭ୍ଯୁପେତଃ ପ୍ରାଵିଶଦ୍ ରାଜମନ୍ଦିରମ୍
ଅନ୍ତଃପୁରର ଜନମାନେ ପ୍ରେମରେ ଫୁଲିଥିବା ଚକ୍ଷୁ ଓ ସମ୍ଭ୍ରମରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ କଲେ, ଏବଂ ମୁକୁନ୍ଦ ରାଜମହଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।