ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣସ୍ଯାହ୍ନିକକୃତ୍ଯଵର୍ଣନଂ; ଯୁଧିଷ୍ଠିରସଂଦେଶମାଦାଯ ନାରଦସ୍ଯ, ଜରାସଂଧକାରାନିବଦ୍ଧନୃପାଣାଂ ସଂଦେଶମାଦାଯ ଦୂତସ୍ଯ ଚାଗମନମ୍ - ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଅଥୋଷସ୍ଯୁପଵୃତ୍ତାଯାଂ କୁକ୍କୁଟାନ୍ କୂଜତୋଽଶପନ୍ । ଗୃହୀତକଣ୍ଠ୍ଯଃ ପତିଭିଃ ଭାଧଵ୍ଯୋ ଵିରହାତୁରାଃ

ଶ୍ରୀଶୁକ କହିଲେ: ତାପରେ, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରଭାତ ହେବାକୁ ଲାଗିଲା ଏବଂ କୁକୁଡ଼ା ଡାକିଲା, ବିୟୋଗ ଦୁଃଖରେ ଅତିବ୍ୟାକୁଳ ଭାବରେ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଆଲିଙ୍ଗନରେ ଅଟୁଟ ରହିଲେ।

ଵଯାଂସ୍ଯରୂରୁଵନ୍ କୃଷ୍ଣଂ ବୋଧଯନ୍ତୀଵ ଵନ୍ଦିନଃ । ଗାଯତ୍ସ୍ଵଲିଷ୍ଵନିଦ୍ରାଣି ମନ୍ଦାରଵନଵାଯୁଭିଃ

ପକ୍ଷୀମାନେ ଉଠି, ମନ୍ଦାରବନର ହଳକା ପବନରେ ଅନିଦ୍ରା ଗୀତ ଗାଇ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମଣିଷମାନଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିବା ପରି ଲାଗିଲେ।

ମୁହୂର୍ତଂ ତଂ ତୁ ଵୈଦର୍ଭୀ ନାମୃଷ୍ଯଦ୍ ଅତିଶୋଭନମ୍ । ପରିରମ୍ଭଣଵିଶ୍ଲେଷାତ୍ ପ୍ରିଯବାହ୍ଵନ୍ତରଂ ଗତା

ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ମଧୁର ଆଲିଙ୍ଗନରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେବାର ଦୁଃଖ ଭାବକୁ ବୈଦର୍ଭୀ ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟଙ୍କର ବାହୁମଧ୍ୟରେ ରହିଥିଲେ।

ବ୍ରାହ୍ମେ ମୁହୂର୍ତ ଉତ୍ଥାଯ ଵାର୍ଯୁପସ୍ପୃଶ୍ଯ ମାଧଵଃ । ଦଧ୍ଯୌ ପ୍ରସନ୍ନକରଣ ଆତ୍ମାନଂ ତମସଃ ପରମ୍

ବ୍ରହ୍ମମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଉଠି, ଜଳ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ମାଧବ ସ୍ପଷ୍ଟ ମନେ ନିଜକୁ ଅନ୍ଧକାରରୁ ପାରେ ଥିବା ଆତ୍ମାରେ ଧ୍ୟାନ କଲେ।

( ମିଶ୍ର ) ଏକଂ ସ୍ଵଯଂଜ୍ଯୋତିରନନ୍ଯମଵ୍ଯଯଂ ସ୍ଵସଂସ୍ଥଯା ନିତ୍ଯନିରସ୍ତକଲ୍ମଷମ୍ । ବ୍ରହ୍ମାଖ୍ଯମସ୍ଯୋଦ୍‌ଭଵନାଶହେତୁଭିଃ ସ୍ଵଶକ୍ତିଭିର୍ଲକ୍ଷିତଭାଵନିର୍ଵୃତିମ୍

ସେ ଏକମାତ୍ର, ନିଜର ଆଲୋକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ଅବିନାଶୀ, ନିଜ ସ୍ୱଭାବରେ ସଦା ପବିତ୍ର, ଯାହାକୁ ବ୍ରହ୍ମ କୁହାଯାଏ, ଯାହାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟ ହୁଏ, ଏବଂ ଯାହାଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ଏହି ଶକ୍ତିମାନେ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ।

ଅଥାପ୍ଲୁତୋଽମ୍ଭସ୍ଯମଲେ ଯଥାଵିଧି କ୍ରିଯାକଲାପଂ ପରିଧାଯ ଵାସସୀ । ଚକାର ସନ୍ଧ୍ଯୋପଗମାଦି ସତ୍ତମୋ ହୁତାନଲୋ ବ୍ରହ୍ମ ଜଜାପ ଵାଗ୍ଯତଃ

ତାପରେ, ଶୁଦ୍ଧ ଜଳରେ ବିଧିମତ ନ୍ୟାୟରେ ସ୍ନାନ କରି, ସଫା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ସବୁ କ୍ରିୟାକଳାପ ନିଷ୍ପାଦନ କରି, ସତ୍ତମ ପୁରୁଷ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ କଲେ, ଓ ମନ ଓ ମୁଖ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ବ୍ରହ୍ମ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ।

( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଉପସ୍ଥାଯାର୍କମୁଦ୍ଯନ୍ତଂ ତର୍ପଯିତ୍ଵାତ୍ମନଃ କଲାଃ । ଦେଵାନ୍ ଋଷୀନ୍ ପିତୄନ୍ ଵୃଦ୍ଧାନ୍ ଵିପ୍ରାନଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଚାତ୍ମଵାନ୍

ଉଦୟମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ନିଜ ଅଂଶମାନେକୁ ତୃପ୍ତ କରି, ଦେବତା, ଋଷି, ପିତୃ, ବୃଦ୍ଧ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଆଦର ସହିତ ପୂଜା କଲେ, ଏବଂ ନିଜକୁ ସଂଯମିତ ରଖିଲେ।

ଧେନୂନାଂ ରୁକ୍ମଶ୍ରୃଙ୍ଗୀଣାଂ ସାଧ୍ଵୀନାଂ ମୌକ୍ତିକସ୍ରଜାମ୍ । ପଯସ୍ଵିନୀନାଂ ଗୃଷ୍ଟୀନାଂ ସଵତ୍ସାନାଂ ସୁଵାସସାମ୍

ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ସୁନା ଶିଙ୍ଗ ଥିବା, ମୂକ୍ତାମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଦୁଧ ଦେଉଥିବା, ସୁସ୍ଥ, ବଛା ସହିତ ଓ ଭଲ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଗାଈ ଦାନ କଲେ।

ଦଦୌ ରୂପ୍ଯଖୁରାଗ୍ରାଣାଂ କ୍ଷୌମାଜିନତିଲୈଃ ସହ । ଅଲଙ୍କୃତେଭ୍ଯୋ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ବଦ୍ଵଂ ବଦ୍ଵଂ ଦିନେ ଦିନେ

ସେ ଶୋଭିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ପ୍ରତିଦିନ ରୂପା ନଖ ଥିବା ଗାଈ, କ୍ଷୌମ ବସ୍ତ୍ର, କୃଷ୍ଣମୃଗ ଚର୍ମ ଓ ତିଳ ସହିତ ଦାନ କଲେ।

ଗୋଵିପ୍ରଦେଵତାଵୃଦ୍ଧ ଗୁରୂନ୍ ଭୂତାନି ସର୍ଵଶଃ । ନମସ୍କୃତ୍ଯାତ୍ମସଂଭୂତୀଃ ମଙ୍ଗଲାନି ସମସ୍ପୃଶତ୍

ସେ ଗାଈ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଦେବତା, ବଡ଼ମାନେ, ଗୁରୁମାନେ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ତାପରେ ନିଜ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଶୁଭ ଜିନିଷକୁ ଛୁଇଁ, ମଙ୍ଗଳ କାମନା କଲେ।

ଆତ୍ମାନଂ ଭୂଷଯାମାସ ନରଲୋକଵିଭୂଷଣମ୍ । ଵାସୋଭିର୍ଭୂଷଣୈଃ ସ୍ଵୀଯୈଃ ଦିଵ୍ଯସ୍ରଗ୍ ଅନୁଲେପନୈଃ

ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ଗରିମା ହେବା ସତ୍ୱେ, ସେ ନିଜ ପୋଶାକ, ଗହନା, ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଓ ସୁଗନ୍ଧ ଲେପନ ଦ୍ୱାରା ନିଜକୁ ଶୋଭିତ କଲେ।

ଅଵେକ୍ଷ୍ଯାଜ୍ଯଂ ତଥାଽଽଦର୍ଶଂ ଗୋଵୃଷଦ୍ଵିଜଦେଵତାଃ । କାମାଂଶ୍ଚ ସର୍ଵଵର୍ଣାନାଂ ପୌରାନ୍ତଃପୁରଚାରିଣାମ୍ । ପ୍ରଦାପ୍ଯ ପ୍ରକୃତୀଃ କାମୈଃ ପ୍ରତୋଷ୍ଯ ପ୍ରତ୍ଯନନ୍ଦତ

ସେ ହବନ କୁଣ୍ଡ ଓ ଦର୍ପଣକୁ ଦେଖି, ଗାଈ, ବଳଦ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଲେ। ସମସ୍ତ ଜନସାଧାରଣ ଓ ଅନ୍ତଃପୁରର ମହିଳାମାନେ ଯାହା ଚାହିଁଥିଲେ, ସେ ସେଗୁଡ଼ିକ ଦେଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କଲେ ଓ ତାଙ୍କର ଆଶୀର୍ବାଦ ନେଲେ।

ସଂଵିଭଜ୍ଯାଗ୍ରତୋ ଵିପ୍ରାନ୍ ସ୍ରକ୍‌ତାମ୍ବୂଲାନୁଲେପନୈଃ । ସୁହୃଦଃ ପ୍ରକୃତୀର୍ଦାରାନ୍ ଉପାଯୁଙ୍କ୍ତ ତତଃ ସ୍ଵଯମ୍

ସେ ପ୍ରଥମେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ପରେ ବନ୍ଧୁ, ପରିଚାରକ ଓ ଜନାନୀମାନେଙ୍କୁ ମାଳା, ପାନ ଓ ଲେପନ ବଣ୍ଟିଦେଲେ। ତାପରେ ନିଜେ ଏହି ଶୁଭ ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକୁ ଭୋଗ କଲେ।

ତାଵତ୍ ସୂତ ଉପାନୀଯ ସ୍ଯନ୍ଦନଂ ପରମାଦ୍‌ଭୁତମ୍ । ସୁଗ୍ରୀଵାଦ୍ଯୈର୍ହଯୈର୍ଯୁକ୍ତଂ ପ୍ରଣମ୍ଯାଵସ୍ଥିତୋଽଗ୍ରତଃ

ଏହି ସମୟରେ ସୂତା ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ରଥ ଆଣିଲେ, ଯାହା ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ଅନ୍ୟ ଘୋଡ଼ାମାନେ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ଥିଲା। ସୂତା ପ୍ରଣାମ କରି ସେଠାରେ ଦଢ଼ି ରହିଲେ।

ଗୃହୀତ୍ଵା ପାଣିନା ପାଣୀ ସାରଥେସ୍ତମଥାରୁହତ୍ । ସାତ୍ଯକ୍ଯୁଦ୍ଧଵସଂଯୁକ୍ତଃ ପୂର୍ଵାଦ୍ରିମିଵ ଭାସ୍କରଃ

ସେ ଚାଳକଙ୍କର ହାତ ଧରି ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ। ସାତ୍ୟକି ଓ ଉଦ୍ଧବଙ୍କ ସହିତ ସେ ରଥରେ ବସିଲେ, ଯେପରି ଉଦୟ ପର୍ବତ ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହୁଏ।

ଈକ୍ଷିତୋଽନ୍ତଃପୁରସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ସଵ୍ରୀଡପ୍ରେମଵୀକ୍ଷିତୈଃ । କୃଚ୍ଛ୍ରାଦ୍ ଵିସୃଷ୍ଟୋ ନିରଗାତ୍ ଜାତହାସୋ ହରନ୍ ମନଃ

ଅନ୍ତଃପୁରର ମହିଳାମାନେ ଲଜ୍ଜା ଓ ପ୍ରେମର ଦୃଷ୍ଟିରେ ତାଙ୍କୁ ଚାହିଲେ। କଷ୍ଟରେ ତାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଲେ, ସେ ହସି ହସି ତାଙ୍କର ମନ ହରି ଚାଲିଗଲେ।

ସୁଧର୍ମାଖ୍ଯାଂ ସଭାଂ ସର୍ଵୈଃ ଵୃଷ୍ଣିଭିଃ ପରିଵାରିତଃ । ପ୍ରାଵିଶଦ୍ ଯନ୍ନିଵିଷ୍ଟାନାଂ ନ ସନ୍ତ୍ଯଙ୍ଗ ଷଡୂର୍ମଯଃ

ସମସ୍ତ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ। ସେ ସୁଧର୍ମା ନାମକ ସଭାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ବସିଥିବା ଲୋକମାନେ ଛଅ ପ୍ରକାର ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ।

( ଵଂଶସ୍ଥା ) ତତ୍ରୋପଵିଷ୍ଟଃ ପରମାସନେ ଵିଭୁଃ ବଭୌ ସ୍ଵଭାସା କକୁଭୋଽଵଭାସଯନ୍ । ଵୃତୋ ନୃସିଂହୈର୍ଯଦୁଭିର୍ଯଦୂତ୍ତମୋ ଯଥୋଡୁରାଜୋ ଦିଵି ତାରକାଗଣୈଃ

ସେଠାରେ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆସନରେ ବସିଲେ। ନିଜ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଆଲୋକିତ କଲେ। ଶୂର ବଂଶୀୟ ବନ୍ଧୁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ। ସେ ଆକାଶରେ ତାରାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।

( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ତତ୍ରୋପମଂତ୍ରିଣୋ ରାଜନ୍ ନାନାହାସ୍ଯରସୈର୍ଵିଭୁମ୍ । ଉପତସ୍ଥୁର୍ନଟାଚାର୍ଯା ନର୍ତକ୍ଯସ୍ତାଣ୍ଡଵୈଃ ପୃଥକ୍

ସେଠାରେ, ରାଜା, ଉପମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷକମାନେ ବିଭିନ୍ନ ହାସ୍ୟ ଓ ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ନୃତ୍ୟଙ୍ଗନାମାନେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ତାଣ୍ଡବ ନୃତ୍ୟ କଲେ।

ମୃଦଙ୍ଗଵୀଣାମୁରଜ ଵେଣୁତାଲଦରସ୍ଵନୈଃ । ନନୃତୁର୍ଜଗୁସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁଶ୍ଚ ସୂତମାଗଧଵନ୍ଦିନଃ

ମୃଦଙ୍ଗ, ବୀଣା, ମୁରଜ, ବାଁଶୀ ଓ ତାଳର ଧ୍ୱନିରେ ସେମାନେ ନୃତ୍ୟ କଲେ, ଗାଇଲେ ଓ ସ୍ତୁତି କଲେ। ସୂତ, ମାଗଧ ଓ ବନ୍ଦିମାନେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।

ତତ୍ରାହୁର୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ କେଚିତ୍ ଆସୀନା ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନଃ । ପୂର୍ଵେଷାଂ ପୁଣ୍ଯଯଶସାଂ ରାଜ୍ଞାଂ ଚାକଥଯନ୍ କଥାଃ

ସେଠାରେ କିଛି ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ, ବସିଥିଲେ। ସେମାନେ ପୂର୍ବତନ ପୁଣ୍ୟଶ୍ରୀ ବିଶିଷ୍ଟ ରାଜାମାନଙ୍କର କଥା କହୁଥିଲେ।

ତତ୍ରୈକଃ ପୁରୁଷୋ ରାଜନ୍ ଆଗତୋଽପୂର୍ଵଦର୍ଶନଃ । ଵିଜ୍ଞାପିତୋ ଭଗଵତେ ପ୍ରତୀହାରୈଃ ପ୍ରଵେଶିତଃ

ତାପରେ, ରାଜା, ଏକ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଦେଖାଯାଉଥିବା ପୁରୁଷ ଆସିଲେ। ଦ୍ୱାରପାଳମାନେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଜଣାଇ, ତାଙ୍କୁ ଭିତରକୁ ନେଇଗଲେ।

ସ ନମସ୍କୃତ୍ଯ କୃଷ୍ଣାଯ ପରେଶାଯ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ । ରାଜ୍ଞାମାଵେଦଯଦ୍ ଦୁଖଂ ଜରାସନ୍ଧନିରୋଧଜମ୍

ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଇ, ହାତ ଜୋଡି ପ୍ରଣାମ କଲେ। ତାପରେ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହେଉଥିବା ଦୁଃଖର ବିବରଣୀ ଦେଲେ।

ଯେ ଚ ଦିଗ୍ଵିଜଯେ ତସ୍ଯ ସନ୍ନତିଂ ନ ଯଯୁର୍ନୃପାଃ । ପ୍ରସହ୍ଯ ରୁଦ୍ଧାସ୍ତେନାସନ୍ ଅଯୁତେ ଦ୍ଵେ ଗିରିଵ୍ରଜେ

ଯେଉଁ ରାଜାମାନେ ତାଙ୍କର ଦିଗ୍ବିଜୟକୁ ମାନିଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ଜବରଦସ୍ତି ଧରାଯାଇଛନ୍ତି। ଦଶ ହଜାର ଦୁଇ ଦଳ ଗିରିବ୍ରଜରେ ଅଟକାଇ ରଖାଯାଇଛନ୍ତି।

ରାଜାନ ଊଚୁଃ - କୃଷ୍ଣ କୃଷ୍ଣାପ୍ରମେଯାତ୍ମନ୍ ପ୍ରପନ୍ନଭଯଭଞ୍ଜନ । ଵଯଂ ତ୍ଵାଂ ଶରଣଂ ଯାମୋ ଭଵଭୀତାଃ ପୃଥଗ୍ଧିଯଃ

ରାଜାମାନେ କହିଲେ: 'ହେ କୃଷ୍ଣ, ହେ କୃଷ୍ଣ, ଅପରିମାପ୍ୟ ଆତ୍ମା, ଶରଣ ନେଇଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଭୟ ଦୂର କରୁଥିବା, ଆମେ ଏହି ସଂସାର ଭୟରେ ଓ ଭିନ୍ନ ମନେ ତୁମକୁ ଶରଣ ନେଉଛୁ।'

( ଵସଂତତିଲକା ) ଲୋକୋ ଵିକର୍ମନିରତଃ କୁଶଲେ ପ୍ରମତ୍ତଃ କର୍ମଣ୍ଯଯଂ ତ୍ଵଦୁଦିତେ ଭଵଦର୍ଚନେ ସ୍ଵେ । ଯସ୍ତାଵଦସ୍ଯ ବଲଵାନିହ ଜୀଵିତାଶାଂ ସଦ୍ଯଶ୍ଛିନତ୍ତ୍ଯନିମିଷାଯ ନମୋଽସ୍ତୁ ତସ୍ମୈ

ଏହି ସଂସାରରେ ଲୋକମାନେ ଅନ୍ୟାୟ କାମରେ ଲିନ ଓ ନୀତିରେ ଅସାବଧାନ। ତଥାପି ତୁମ ଉଦ୍ୟମ ମାନେ ତୁମ ପୂଜା ପାଇଁ। ଏଠାରେ ଯେଉଁଠି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧ୍ୟ ଅଚେତନଙ୍କ ପାଇଁ ଜୀବନ ଆଶାକୁ ହଠାତ୍ କାଟିଦିଏ, ସେଠି ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।

ଲୋକେ ଭଵାଞ୍ଜଗଦିନଃ କଲଯାଵତୀର୍ଣଃ ସଦ୍ ରକ୍ଷଣାଯ ଖଲନିଗ୍ରହଣାଯ ଚାନ୍ଯଃ । କଶ୍ଚିତ୍ ତ୍ଵଦୀଯମତିଯାତି ନିଦେଶମୀଶ କିଂ ଵା ଜନଃ ସ୍ଵକୃତମୃଚ୍ଛତି ତନ୍ନ ଵିଦ୍ମଃ

ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ଏହି ସଂସାରରେ ଧର୍ମିକଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଓ ଦୁଷ୍ଟଙ୍କୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ ଅବତରିଛନ୍ତି। କିଏ ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିପାରିବ? କିଏ ନିଜ କର୍ମର ଫଳ ପାଏ? ଆମେ ଜାଣିନାହୁଁ।

ସ୍ଵପ୍ନାଯିତଂ ନୃପସୁଖଂ ପରତଂତ୍ରମୀଶ ଶଶ୍ଵଦ୍‌ଭଯେନ ମୃତକେନ ଧୁରଂ ଵହାମଃ । ହିତ୍ଵା ତଦାତ୍ମନି ସୁଖଂ ତ୍ଵଦନୀହଲଭ୍ଯଂ କ୍ଲିଶ୍ଯାମହେଽତିକୃପଣାସ୍ତଵ ମାଯଯେହ

ହେ ପ୍ରଭୁ, ରାଜାଙ୍କର ସୁଖ ସ୍ୱପ୍ନ ସମାନ, ଅନ୍ୟଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ; ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ଭୟରେ ଅଟୁଟ ଥାନ୍ତି, ଏବଂ ମୃତ ଲୋକଙ୍କ ପରି ଜୀବନର ଭାର ବୋହନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମିଳୁଥିବା ନିର୍ଭୟ ଆତ୍ମସୁଖକୁ ଛାଡ଼ି, ଆମେ ଏଠି ଆପଣଙ୍କ ମାୟାରେ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ପାଉଛୁ—କେତେ ଦୟନୀୟ ଅଛୁ ଆମେ!

ତନ୍ନୋ ଭଵାନ୍ ପ୍ରଣତଶୋକହରାଙ୍‌ଘ୍ରିଯୁଗ୍ମୋ ବଦ୍ଧାନ୍ ଵିଯୁଙ୍କ୍ଷ୍ଵ ମଗଧାହ୍ଵଯକର୍ମପାଶାତ୍ । ଯୋ ଭୂଭୁଜୋଽଯୁତମତଙ୍ଗଜଵୀର୍ଯମେକୋ ବିଭ୍ରଦ୍ ରୁରୋଧ ଭଵନେ ମୃଗରାଡିଵାଵୀଃ

ଏହିପରି, ଆପଣଙ୍କ ଚରଣ ଶରଣଗତଙ୍କର ଦୁଃଖ ଦୂର କରେ, ଏହି ମାଗଧର କର୍ମର ଦୃଢ଼ ବନ୍ଧନରୁ ଆମକୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ। ଦଶ ହଜାର ହାତୀର ଶକ୍ତି ଥିବା ଆପଣ ଏକା ଏହି ରାଜାଙ୍କୁ, ଯିଏ ସିଂହ ପରି ଆମକୁ ତାଙ୍କର ରାଜମହଳରେ ଅଟକାଇଥିଲେ, ବନ୍ଧି ରଖିଥିଲେ।