ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ଶ୍ରୀନାରଦ ଉଵାଚ - ନୈଵାଦ୍‌ଭୁତଂ ତ୍ଵଯି ଵିଭୋଽଖିଲଲୋକନାଥେ ମୈତ୍ରୀ ଜନେଷୁ ସକଲେଷୁ ଦମଃ ଖଲାନାମ୍ । ନିଃଶ୍ରେଯସାଯ ହି ଜଗତ୍ସ୍ଥିତିରକ୍ଷଣାଭ୍ଯାଂ ସ୍ଵୈରାଵତାର ଉରୁଗାଯ ଵିଦାମ ସୁଷ୍ଠୁ

ଶ୍ରୀ ନାରଦ କହିଲେ: 'ହେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ ଏହା କୌଣସି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ, ଯେ ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମିତ୍ରତା ଦେଖାନ୍ତି, ଦୁଷ୍ଟଙ୍କୁ ଦମନ କରନ୍ତି; ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଆପଣ ସ୍ୱେଚ୍ଛାରେ ଅବତାର ନେଇ, ଏହାକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଏହି କଥା ଆମେ ଭଲଭାବେ ଜାଣୁ।'

ଦୃଷ୍ଟଂ ତଵାଙ୍ଘ୍ରିଯୁଗଲଂ ଜନତାପଵର୍ଗଂ ବ୍ରହ୍ମାଦିଭିର୍ହୃଦି ଵିଚିନ୍ତ୍ଯମଗାଧବୋଧୈଃ । ସଂସାରକୂପପତିତୋତ୍ତରଣାଵଲମ୍ବଂ ଧ୍ଯାଯଂଶ୍ଚରାମ୍ଯନୁଗୃହାଣ ଯଥା ସ୍ମୃତିଃ ସ୍ଯାତ୍

ଆପଣଙ୍କ ଦୁଇ ପାଦ ଦେଖିଛି, ଯାହା ଲୋକଙ୍କୁ ମୋକ୍ଷ ଦେଉଛି, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଗଭୀର ବୁଦ୍ଧିରେ ହୃଦୟରେ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ସଂସାରର କୁଆଁରେ ପଡ଼ିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଆଶ୍ରୟ; ମୁଁ ଏହି ପାଦକୁ ଧ୍ୟାନ କରି ଘୁଞ୍ଚୁଛି—ଦୟା କରି ଏପରି ଦୟା କରନ୍ତୁ, ଯେଉଁଠାରେ ମୋର ସ୍ମୃତି ଜାଗ୍ରତ ହେଉ।

( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ତତୋଽନ୍ଯଦାଵିଶଦ୍‌ ଗେହଂ କୃଷ୍ଣପତ୍ନ୍ଯାଃ ସ ନାରଦଃ । ଯୋଗେଶ୍ଵରେଶ୍ଵରସ୍ଯାଙ୍ଗ ଯୋଗମାଯାଵିଵିତ୍ସଯା

ତାପରେ ଅନ୍ୟ ଦିନ, ନାରଦ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଯୋଗମାୟା ବୁଝିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ପତ୍ନୀଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ଦୀଵ୍ଯନ୍ତମକ୍ଷୈସ୍ତତ୍ରାପି ପ୍ରିଯଯା ଚୋଦ୍ଧଵେନ ଚ । ପୂଜିତଃ ପରଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରତ୍ଯୁତ୍ଥାନାସନାଦିଭିଃ

ସେଠାରେ, ପ୍ରିୟା ଓ ଉଦ୍ଧବଙ୍କ ସହ ଦେଉଳି ଖେଳୁଥିଲେ, ଏବଂ ସେଠାରେ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଭକ୍ତିରେ, ଉଠି ଆସିବା, ଆସନ ଦେବା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମ୍ମାନ ସହିତ ପୂଜା କରାଯାଉଥିଲା।

ପୃଷ୍ଟଶ୍ଚାଵିଦୁଷେଵାସୌ କଦାଽଽଯାତୋ ଭଵାନିତି । କ୍ରିଯତେ କିଂ ନୁ ପୂର୍ଣାନାଂ ଅପୂର୍ଣୈରସ୍ମଦାଦିଭିଃ

ତାପରେ, ଜଣେ ଅଜ୍ଞାନୀ ଭଳି ପଚାରିଲେ— 'ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ କେବେ ଆସିଲେ? ଆମେ ଯେଉଁମାନେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ, ସେମାନେ କଣ କରିପାରିବେ ଏମିତି ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ?'

ଅଥାପି ବ୍ରୂହି ନୋ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଜନ୍ମୈତଚ୍ଛୋଭନଂ କୁରୁ । ସ ତୁ ଵିସ୍ମିତ ଉତ୍ଥାଯ ତୂଷ୍ଣୀମନ୍ଯଦଗାଦ୍‌ ଗୃହମ୍

ତଥାପି, 'ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏହି ଶୁଭ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ ଆମକୁ କୁହନ୍ତୁ' ବୋଲି କହିଲେ; କିନ୍ତୁ ସେ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହୋଇ, ଉଠି ଚୁପଚାପ ଅନ୍ୟ ଘରକୁ ଚଲିଗଲେ।

ତତ୍ରାପ୍ଯଚଷ୍ଟ ଗୋଵିନ୍ଦଂ ଲାଲଯନ୍ତଂ ସୁତାନ୍ ଶିଶୂନ୍ । ତତୋଽନ୍ଯସ୍ମିନ୍ଗୃହେଽପଶ୍ଯନ୍ ମଜ୍ଜନାଯ କୃତୋଦ୍ଯମମ୍

ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଶିଶୁ ପୁଅମାନେଙ୍କୁ ମାନ୍ୟା କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ; ତାପରେ ଅନ୍ୟ ଘରରେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ।

ଜୁହ୍ଵନ୍ତଂ ଚ ଵିତାନାଗ୍ନୀନ୍ ଯଜନ୍ତଂ ପଞ୍ଚଭିର୍ମଖୈଃ । ଭୋଜଯନ୍ତଂ ଦ୍ଵିଜାନ୍ କ୍ଵାପି ଭୁଞ୍ଜାନମଵଶେଷିତମ୍

ଅନ୍ୟଠାରେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ଅଗ୍ନିକୁ ହବନ କରୁଥିବା, ପାଞ୍ଚ ପ୍ରକାର ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା, କେଉଁଠି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେଉଥିବା, ଆଉ କେଉଁଠି ନିଜେ ଅବଶିଷ୍ଟ ଭୋଜନ ଖାଉଥିବା ଦେଖିଲେ।

କ୍ଵାପି ସନ୍ଧ୍ଯାମୁପାସୀନଂ ଜପନ୍ତଂ ବ୍ରହ୍ମ ଵାଗ୍ଯତମ୍ । ଏକତ୍ର ଚାସିଚର୍ମାଭ୍ଯାଂ ଚରନ୍ତମସିଵର୍ତ୍ମସୁ

କେଉଁଠି ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ବସି ବେଦ ପାଠ କରୁଥିବା, ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ; ଅନ୍ୟଠାରେ ତାଙ୍କୁ ତଳୱାର ଓ ଢାଲ ନେଇ ଧନୁର୍ବାଣ ପଥରେ ଚାଲୁଥିବା ଦେଖିଲେ।

ଅଶ୍ଵୈର୍ଗଜୈ ରଥୈଃ କ୍ଵାପି ଵିଚରନ୍ତଂ ଗଦାଗ୍ରଜମ୍ । କ୍ଵଚିଚ୍ଛଯାନଂ ପର୍ଯଙ୍କେ ସ୍ତୂଯମାନଂ ଚ ଵନ୍ଦିଭିଃ

କେଉଁଠି ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଓ ରଥ ସହ ବଳରାମଙ୍କ ସହ ଯାତ୍ରା କରୁଥିବା, ଅନ୍ୟଠାରେ ବିଛାନାରେ ଶୋଇ ବାଦୀମାନେଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହେଉଥିବା ଦେଖିଲେ।

ମଂତ୍ରଯନ୍ତଂ ଚ କସ୍ମିଂଶ୍ଚିତ୍ ମଂତ୍ରିଭିଶ୍ଚୋଦ୍ଧଵାଦିଭିଃ । ଜଲକ୍ରୀଡାରତଂ କ୍ଵାପି ଵାରମୁଖ୍ଯାବଲାଵୃତମ୍

କେଉଁଠି ଉଦ୍ଧବ ଓ ଅନ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହ ଆଲୋଚନା କରୁଥିବା, ଅନ୍ୟଠାରେ ରାଜମହଳର ଶ୍ରେଷ୍ଠା ମହିଳାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି ଜଳକ୍ରୀଡ଼ାରେ ମନ ଲଗାଇଥିବା ଦେଖିଲେ।

କୁତ୍ରଚିଦ୍ଦ୍ଵିଜମୁଖ୍ଯେଭ୍ଯୋ ଦଦତଂ ଗାଃ ସ୍ଵଲଙ୍କୃତାଃ । ଇତିହାସପୁରାଣାନି ଶ୍ରୃଣ୍ଵନ୍ତଂ ମଙ୍ଗଲାନି ଚ

କେଉଁଠି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଭଲଭଳି ଶୃଙ୍ଗାରିତ ଗାଈ ଦେଉଥିବା, ଅନ୍ୟଠାରେ ଶୁଭ ଇତିହାସ ଓ ପୁରାଣ କାହାଣୀ ଶୁଣୁଥିବା ଦେଖିଲେ।

ହସନ୍ତଂ ହାସକଥଯା କଦାଚିତ୍ ପ୍ରିଯଯା ଗୃହେ । କ୍ଵାପି ଧର୍ମଂ ସେଵମାନଂ ଅର୍ଥକାମୌ ଚ କୁତ୍ରଚିତ୍

କେବେ କେବେ ଘରେ ପ୍ରିୟା ସହ ହସ୍ୟ କଥା କହି ହସୁଥିବା, ଅନ୍ୟଠାରେ ଧର୍ମରେ ଲାଗିଥିବା, ଆଉ କେଉଁଠି ଅର୍ଥ ଓ କାମରେ ଲିନ ଥିବା ଦେଖିଲେ।

ଧ୍ଯାଯନ୍ତମେକମାସୀନଂ ପୁରୁଷଂ ପ୍ରକୃତେଃ ପରମ୍ । ଶୁଶ୍ରୂଷନ୍ତଂ ଗୁରୂନ୍ କ୍ଵାପି କାମୈର୍ଭୋଗୈଃ ସପର୍ଯଯା

କେଉଁଠି ଏକାକି ବସି ପ୍ରକୃତିରୁ ପରେ ଥିବା ପରମ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିବା, ଅନ୍ୟଠାରେ ଗୁରୁମାନେଙ୍କୁ ଭୋଗ ଓ ଉପହାର ସହ ସେବା କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ।

କୁର୍ଵନ୍ତଂ ଵିଗ୍ରହଂ କୈଶ୍ଚିତ୍ ସନ୍ଧିଂ ଚାନ୍ଯତ୍ର କେଶଵମ୍ । କୁତ୍ରାପି ସହ ରାମେଣ ଚିନ୍ତଯନ୍ତଂ ସତାଂ ଶିଵମ୍

କେଉଁଠି କେଶବ କିଛିଙ୍କ ସହ ସମ୍ଝୌତା କରୁଥିବା, ଅନ୍ୟଠାରେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା, ଆଉ କେଉଁଠି ବଳରାମଙ୍କ ସହ ମିଳି ସଜ୍ଜନମାନେଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ଉପରେ ଚିନ୍ତା କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ।

ପୁତ୍ରାଣାଂ ଦୁହିତୄଣାଂ ଚ କାଲେ ଵିଧ୍ଯୁପଯାପନମ୍ । ଦାରୈର୍ଵରୈସ୍ତତ୍ସଦୃଶୈଃ କଲ୍ପଯନ୍ତଂ ଵିଭୂତିଭିଃ

ଯଥାଯଥିକ ସମୟରେ, ସେ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଓ ଝିଅମାନେଙ୍କ ବିବାହ ସମ୍ପନ୍ନ କରାଇଥିଲେ, ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀ-ପୁରୁଷ ଓ ଯଥାଯଥିକ ସମ୍ପତ୍ତି ଦେଇ।

ପ୍ରସ୍ଥାପନୋପନଯନୈଃ ଅପତ୍ଯାନାଂ ମହୋତ୍ସଵାନ୍ । ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଯୋଗେଶ୍ଵରେଶସ୍ଯ ଯେଷାଂ ଲୋକା ଵିସିସ୍ମିରେ

ସେ ନିଜ ସନ୍ତାନମାନେଙ୍କ ପ୍ରସ୍ଥାନ, ଉପନୟନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମହୋତ୍ସବ ଉଦ୍‌ଯାପନ କରୁଥିଲେ; ଏହା ଦେଖି ଯୋଗେଶ୍ୱରଙ୍କର ଏମିତି କାର୍ଯ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଯାଉଥିଲେ।

ଯଜନ୍ତଂ ସକଲାନ୍ ଦେଵାନ୍ କ୍ଵାପି କ୍ରତୁଭିରୂର୍ଜିତୈଃ । ପୂର୍ତଯନ୍ତଂ କ୍ଵଚିଦ୍ ଧର୍ମଂ କୂର୍ପାରାମମଠାଦିଭିଃ

କେଉଁଠି ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରୁଥିଲେ; ଅନ୍ୟଠାରେ କୁଆଁ, ବଗିଚା, ମଠ ଇତ୍ୟାଦି ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମ ପୂରଣ କରୁଥିଲେ।

ଚରନ୍ତଂ ମୃଗଯାଂ କ୍ଵାପି ହଯମାରୁହ୍ଯ ସୈନ୍ଧଵମ୍ । ଘ୍ନନ୍ତଂ ତତ୍ର ପଶୂନ୍ ମେଧ୍ଯାନ୍ ପରୀତଂ ଯଦୁପୁଙ୍ଗଵୈଃ

କେଉଁଠି ସେ ସିନ୍ଧୁ ଘୋଡ଼ା ଚଢ଼ି ଶିକାର କରୁଥିଲେ; ସେଠାରେ ଯଜ୍ଞ ଯୋଗ୍ୟ ପଶୁମାନେକୁ ମାରୁଥିଲେ, ଏବଂ ଯଦୁମାନେଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘିରିଥିଲେ।

ଅଵ୍ଯକ୍ତଲିଙ୍ଗଂ ପ୍ରକୃତିଷୁ ଅନ୍ତଃପୁରଗୃହାଦିଷୁ । କ୍ଵଚିଚ୍ଚରନ୍ତଂ ଯୋଗେଶଂ ତତ୍ତଦ୍‌ଭାଵବୁଭୁତ୍ସଯା

ଅଦୃଶ୍ୟ ରୂପରେ, ସେ ଅନ୍ତଃପୁର ଘର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ ଚାଲିଫିରୁଥିଲେ, ଯୋଗେଶ୍ୱର ଭଳି ବିଭିନ୍ନ ଭାବ ଅନୁଭବ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିଲେ।

ଅଥୋଵାଚ ହୃଷୀକେଶଂ ନାରଦଃ ପ୍ରହସନ୍ନିଵ । ଯୋଗମାଯୋଦଯଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ମାନୁଷୀଂ ଈଯୁଷୋ ଗତିମ୍

ତାପରେ, ନାରଦ ହସିଥିବା ଭଳି ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ କହିଲେ, କାରଣ ସେ ଯୋଗମାୟାର ପ୍ରଭାବ ଓ ମାନବ ଭଳି ତାଙ୍କର ଚରିତ୍ର ଦେଖିଥିଲେ।

ଵିଦାମ ଯୋଗମାଯାସ୍ତେ ଦୁର୍ଦର୍ଶା ଅପି ମାଯିନାମ୍ । ଯୋଗେଶ୍ଵରାତ୍ମନ୍ ନିର୍ଭାତା ଭଵତ୍ପାଦନିଷେଵଯା

ତୁମର ଯୋଗମାୟାକୁ ଆମେ ଜାଣୁଛୁ, ଯାହାକୁ ମାୟାବୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ; ଏହି ଶକ୍ତି ଯୋଗୀମାନଙ୍କର ନାଥଙ୍କୁ ସେବା କରିବା ଦ୍ୱାରା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ଦେଖାଯାଏ।

ଅନୁଜାନୀହି ମାଂ ଦେଵ ଲୋକାଂସ୍ତେ ଯଶସାଽଽପ୍ଲୁତାନ୍ । ପର୍ଯଟାମି ତଵୋଦ୍‌ଗାଯନ୍ ଲୀଲା ଭୁଵନପାଵନୀମ୍

ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅ, ମୁଁ ତୁମର କୀର୍ତିରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଥିବା ଲୋକମାନେ ପାଖକୁ ଯିବି; ମୁଁ ତୁମର ଲୀଳାଗାଥା ଗାଇ ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ପବିତ୍ର କରିବି।

ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ - ବ୍ରହ୍ମନ୍ଧନ୍ନସ୍ଯ ଵକ୍ତାହଂ କର୍ତା ତଦନୁମୋଦିତା । ତଚ୍ଛିକ୍ଷଯନ୍ଲୋକମିମଂ ଆସ୍ଥିତଃ ପୁତ୍ର ମା ଖିଦଃ

ଶ୍ରୀଭଗବାନ୍ କହିଲେ: ମୁଁ ଗୃହସ୍ଥ ଧର୍ମର କଥା କହୁଛି ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି, ସେମାନଙ୍କର ଅନୁମୋଦନା ସହିତ; ଏହି ଶିକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ମୁଁ ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଆସିଛି—ପୁଅ, ତୁମେ ଦୁଃଖିତ ହେଉନାହାଁ।

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ଇତ୍ଯାଚରନ୍ତଂ ସଦ୍ଧର୍ମାନ୍ ପାଵନାନ୍ ଗୃହମେଧିନାମ୍ । ତମେଵ ସର୍ଵଗେହେଷୁ ସନ୍ତମେକଂ ଦଦର୍ଶ ହ

ଶ୍ରୀଶୁକ କହିଲେ: ଏଭଳି ଶୁଦ୍ଧ ଧର୍ମ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ସମୟରେ, ଯେଉଁମାନେ ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି, ସେ ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଘରେ, ସବୁଠାରେ ବ୍ୟାପିଥିବା ଏକମାତ୍ର ପ୍ରଭୁ ଭାବେ ଦେଖିଲେ।

କୃଷ୍ଣସ୍ଯାନନ୍ତଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଯୋଗମାଯାମହୋଦଯମ୍ । ମୁହୁର୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଋଷିରଭୂଦ୍ ଵିସ୍ମିତୋ ଜାତକୌତୁକଃ

ଅନେକଥର କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଅସୀମ ଶକ୍ତି ଓ ଯୋଗମାୟାର ବିଶେଷ ପ୍ରଭାବ ଦେଖି, ଋଷି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ କୁତୁହଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଇଗଲେ।

ଇତ୍ଯର୍ଥକାମଧର୍ମେଷୁ କୃଷ୍ଣେନ ଶ୍ରଦ୍ଧିତାତ୍ମନା । ସମ୍ଯକ୍ ସଭାଜିତଃ ପ୍ରୀତଃ ତମେଵାନୁସ୍ମରନ୍ ଯଯୌ

ଏଭଳି ଧନ, କାମ ଓ ଧର୍ମର କାର୍ଯ୍ୟରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ରଖିଥିବା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ମନରେ କେବଳ ତାଙ୍କୁ ମନେ କରି, ଚାଲିଗଲେ।

( ଵସଂତତିଲକା ) ଏଵଂ ମନୁଷ୍ଯପଦଵୀମନୁଵର୍ତମାନୋ ନାରାଯଣୋଽଖିଲଭଵାଯ ଗୃହୀତଶକ୍ତିଃ । ରେମେଽଙ୍ଗ ଷୋଡଶସହସ୍ରଵରାଙ୍ଗନାନାଂ ସଵ୍ରୀଡସୌହୃଦନିରୀକ୍ଷଣହାସଜୁଷ୍ଟଃ

ଏଭଳି ମାନବ ଜୀବନର ପଥ ଅନୁସରି, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରିଥିବା ନାରାୟଣ, ଷୋଳ ହଜାର ଚୟିତା ମହିଳାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ସେମାନଙ୍କର ଲଜ୍ଜାମିଶ୍ରିତ ସ୍ନେହ ଦୃଷ୍ଟି ଓ ହାସ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିଲେ।

ଯାନୀହ ଵିଶ୍ଵଵିଲଯୋଦ୍‌ଭଵଵୃତ୍ତିହେତୁଃ କର୍ମାଣ୍ଯନନ୍ଯଵିଷଯାଣି ହରୀଶ୍ଚକାର ଯସ୍ତ୍ଵଙ୍ଗ ଗାଯତି ଶ୍ରୃଣୋତ୍ଯନୁମୋଦତେ ଵା ଭକ୍ତିର୍ଭଵେଦ୍‌ଭଗଵତି ହ୍ଯପଵର୍ଗମାର୍ଗେ

ଏଠାରେ ହରି ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଏହି ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟର କାରଣ ଏବଂ ଯାହାର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନାହିଁ, ଯେଉଁ ଜଣେ ଏହାକୁ ଗାନ କରନ୍ତି, ଶୁଣନ୍ତି କିମ୍ବା ଅନୁମୋଦନା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମନରେ ଭଗବାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭକ୍ତି ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ, ଯାହା ମୋକ୍ଷର ପଥ।