ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ପୃଥା ତୁ ଭ୍ରାତରଂ ପ୍ରାପ୍ତଂ ଅକ୍ରୂରମୁପସୃତ୍ଯ ତମ୍ । ଉଵାଚ ଜନ୍ମନିଲଯଂ ସ୍ମରନ୍ତ୍ଯଶ୍ରୁକଲେକ୍ଷଣା

ପୃଥା ତାଙ୍କ ଭାଇ ଅକୃରୁରଙ୍କୁ ଆସିଥିବା ଦେଖି, ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ; ଜନ୍ମଭୂମିକୁ ସ୍ମରଣ କରି, ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଲୁହାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା ଓ କଥା କହିଲେ।

ଅପି ସ୍ମରନ୍ତି ନଃ ସୌମ୍ଯ ପିତରୌ ଭ୍ରାତରଶ୍ଚ ମେ । ଭଗିନ୍ଯୌ ଭ୍ରାତୃପୁତ୍ରାଶ୍ଚ ଜାମଯଃ ସଖ୍ଯ ଏଵ ଚ

ହେ ସୁମୂଦ୍ର, ଆମ ପିତାମାତା, ଭାଇମାନେ, ଭଉଣୀମାନେ, ଭାଇଙ୍କ ପୁଅମାନେ, ଜାମାଇମାନେ ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ଆମକୁ ଏଉଁ ମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି କି?

ଭ୍ରାତ୍ରେଯୋ ଭଗଵାନ୍ କୃଷ୍ଣଃ ଶରଣ୍ଯୋ ଭକ୍ତଵତ୍ସଲଃ । ପୈତୃଷ୍ଵସେଯାନ୍ ସ୍ମରତି ରାମଶ୍ଚାମ୍ବୁରୁହେକ୍ଷଣଃ

ମୋ ଭାଇ ପୁଅ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ, ଯିଏ ଭକ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୟାଳୁ ଓ ସରଣାଗତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ଏବଂ କମଳନୟନ ରାମ, ସେମାନେ ତାଙ୍କର ମାମାଘର ପୁଅମାନେଙ୍କୁ ସମ୍ମରଣ କରନ୍ତି।

ସପତ୍ନମଧ୍ଯେ ଶୋଚନ୍ତୀଂ ଵୃକାନାଂ ହରିଣୀମିଵ । ସାନ୍ତ୍ଵଯିଷ୍ଯତି ମାଂ ଵାକ୍ଯୈଃ ପିତୃହୀନାଂଶ୍ଚ ବାଲକାନ୍

ମୋ ସହପତ୍ନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ମୁଁ ଯେପରି ନେଆଳି ମଧ୍ୟରେ ହରିଣୀ ପରି ଦୁଃଖିତ, ସେ ମୋତେ ମିଠା କଥାରେ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେବେ ଏବଂ ମୋ ପିତୃହୀନ ପିଲାମାନେଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେବେ।

କୃଷ୍ଣ କୃଷ୍ଣ ମହାଯୋଗିନ୍ ଵିଶ୍ଵାତ୍ମନ୍ ଵିଶ୍ଵଭାଵନ । ପ୍ରପନ୍ନାଂ ପାହି ଗୋଵିନ୍ଦ ଶିଶୁଭିଶ୍ଚାଵସୀଦତୀମ୍

ହେ କୃଷ୍ଣ, ହେ କୃଷ୍ଣ, ହେ ମହାଯୋଗୀ, ହେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆତ୍ମା, ହେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ମୁଁ ଓ ମୋ ପିଲାମାନେ ତୁମ ପାଖରେ ଶରଣ ନେଇଛୁ ଏବଂ ଡୁବୁଛି, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ହେ ଗୋବିନ୍ଦ।

ନାନ୍ଯତ୍ତଵ ପଦାମ୍ଭୋଜାତ୍ ପଶ୍ଯାମି ଶରଣଂ ନୃଣାମ୍ । ବିଭ୍ଯତାଂ ମୃତ୍ଯୁସଂସାରାଦ୍ ଈସ୍ଵରସ୍ଯାପଵର୍ଗିକାତ୍

ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ସଂସାରର ଭୟଙ୍କର ସମୁଦ୍ରରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା, ତୁମ କମଳପଦ ଛାଡ଼ି ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଆଉ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ମୁଁ ଦେଖୁନି।

ନମଃ କୃଷ୍ଣାଯ ଶୁଦ୍ଧାଯ ବ୍ରହ୍ମଣେ ପରମାତ୍ମନେ । ଯୋଗେଶ୍ଵରାଯ ଯୋଗାଯ ତ୍ଵାମହଂ ଶରଣଂ ଗତା

ଶୁଭ୍ର, ପରମବ୍ରହ୍ମ, ପରମାତ୍ମା, ଯୋଗେଶ୍ୱର ଏବଂ ଯୋଗର ମୂର୍ତ୍ତି କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ। ମୁଁ ତୁମ ପାଖରେ ଶରଣ ନେଇଛି।

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ଇତ୍ଯନୁସ୍ମୃତ୍ଯ ସ୍ଵଜନଂ କୃଷ୍ଣଂ ଚ ଜଗଦୀଶ୍ଵରମ୍ । ପ୍ରାରୁଦଦ୍ ଦୁଖିତା ରାଜନ୍ ଭଵତାଂ ପ୍ରପିତାମହୀ

ଶ୍ରୀଶୁକଦେବ କହିଲେ — ଏଭଳି ନିଜ ପରିଜନମାନେ ଓ ଜଗତ୍ସ୍ୱାମୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ରାଜନ, ତୁମ ପ୍ରପିତାମହୀ କୁନ୍ତୀ ଦୁଃଖରେ ଭରି ଅନୁରୋଧ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

ସମଦୁଃଖସୁଖୋଽକ୍ରୂରୋ ଵିଦୁରଶ୍ଚ ମହାଯଶାଃ । ସାନ୍ତ୍ଵଯାମାସତୁଃ କୁନ୍ତୀଂ ତତ୍ପୁତ୍ରୋତ୍ପତ୍ତିହେତୁଭିଃ

ସମଦୁଃଖସୁଖ ଓ ମହାପ୍ରସିଦ୍ଧ ବିଦୁର ଏବଂ ଆକୃର ଦୁହେଁ, କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେଙ୍କ ଜନ୍ମ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କଥା ଦେଇ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଲେ।

ଯାସ୍ଯନ୍ ରାଜାନମଭ୍ଯେତ୍ଯ ଵିଷମଂ ପୁତ୍ରଲାଲସମ୍ । ଅଵଦତ୍ସୁହୃଦାଂ ମଧ୍ଯେ ବନ୍ଧୁଭିଃ ସୌହୃଦୋଦିତମ୍

ରାଜା ବିଦାୟ ନେବାକୁ ଯିବାବେଳେ, ସେ ନିଜ ପୁଅମାନେ ପ୍ରତି ଆସକ୍ତ ରାଜନ୍କୁ ନିକଟରେ ଗଲେ ଏବଂ ବନ୍ଧୁମାନେ ଓ ସୁହୃଦମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଭଲ ଇଚ୍ଛାରେ କଥା କହିଲେ।

ଅକ୍ରୂର ଉଵାଚ - ଭୋ ଭୋ ଵୈଚିତ୍ରଵୀର୍ଯ ତ୍ଵଂ କୁରୂଣାଂ କୀର୍ତିଵର୍ଧନ । ଭ୍ରାତର୍ଯୁପରତେ ପାଣ୍ଡୌ ଅଧୁନାଽଽସନମାସ୍ଥିତଃ

ଆକୃର କହିଲେ — ହେ ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କ ବଂଶଜ, ହେ କୁରୁବଂଶର ମହିମା ବଢ଼ାଇଥିବା, ଏବେ ତୁମ ଭାଇ ପାଣ୍ଡୁ ଚାଲିଗଲେ, ତୁମେ ରାଜସିଂହାସନ ଅଧିକାର କରିଛ।

ଧର୍ମେଣ ପାଲଯନ୍ ଉର୍ଵୀଂ ପ୍ରଜାଃ ଶୀଲେନ ରଞ୍ଜଯନ୍ । ଵର୍ତମାନଃ ସମଃ ସ୍ଵେଷୁ ଶ୍ରେଯଃ କୀର୍ତିମଵାପ୍ସ୍ଯସି

ଧର୍ମରେ ଭୂମିକୁ ପାଳନ କରି, ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ଚରିତ୍ରରେ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ନିଜ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରତି ସମଭାବ ରଖିଲେ, ତୁମେ ଶ୍ରେୟସ୍ ଓ କୀର୍ତ୍ତି ଅର୍ଜନ କରିପାରିବ।

ଅନ୍ଯଥା ତ୍ଵାଚରଁଲ୍ଲୋକେ ଗର୍ହିତୋ ଯାସ୍ଯସେ ତମଃ । ତସ୍ମାତ୍ସମତ୍ଵେ ଵର୍ତସ୍ଵ ପାଣ୍ଡଵେଷ୍ଵାତ୍ମଜେଷୁ ଚ

ଯଦି ତୁମେ ଏହାଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଚଳିତ ହେଉଛ, ତେବେ ଲୋକରେ ନିନ୍ଦିତ ହେବ ଓ ଅନ୍ଧକାରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବ; ତେଣୁ ପାଣ୍ଡବ ଓ ନିଜ ପୁଅମାନେ ପ୍ରତି ସମଭାବ ରଖ।

ନେହ ଚାତ୍ଯନ୍ତସଂଵାସଃ କସ୍ଯଚିତ୍ କେନଚିତ୍ ସହ । ରାଜନ୍ ସ୍ଵେନାପି ଦେହେନ କିମୁ ଜାଯାତ୍ମଜାଦିଭିଃ

ହେ ରାଜନ, ଏହି ଜଗତରେ କାହା ସହ କାହାର ଚିରକାଳ ଏକାତ୍ମତା ନାହିଁ; ନିଜ ଶରୀର ସହିତ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, ତେବେ ଜନ୍ମ, ପୁଅ, ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସହ କଣ କଥା।

ଏକଃ ପ୍ରସୂଯତେ ଜନ୍ତୁଃ ଏକ ଏଵ ପ୍ରଲୀଯତେ । ଏକୋଽନୁଭୁଙ୍‌କ୍ତେ ସୁକୃତଂ ଏକ ଏଵ ଚ ଦୁଷ୍କୃତମ୍

ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରାଣୀ ଏକାକି ଜନ୍ମ ନେଉଛି, ଏକାକି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରେ; ଏକାକି ନିଜ ଶୁଭ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରେ, ଏବଂ ଏକାକି ଦୁଷ୍କର୍ମର ଫଳ ମଧ୍ୟ ଭୋଗ କରେ।

ଅଧର୍ମୋପଚିତଂ ଵିତ୍ତଂ ହରନ୍ତ୍ଯନ୍ଯେଽଲ୍ପମେଧସଃ । ସମ୍ଭୋଜନୀଯାପଦେଶୈଃ ଜଲାନୀଵ ଜଲୌକସଃ

ଅଧର୍ମରେ ଅର୍ଜିତ ଧନ ଅନ୍ୟ ଅବିବେକୀ ଲୋକମାନେ ନେଇଯାନ୍ତି, ଯେପରି ଜଳାଉକା ମିତ୍ରତା ଦେଖାଇ ଜଳ ଚୁଷିନେଉଛି।

ପୁଷ୍ଣାତି ଯାନଧର୍ମେଣ ସ୍ଵବୁଦ୍ଧ୍ଯା ତମପଣ୍ଡିତମ୍ । ତେଽକୃତାର୍ଥଂ ପ୍ରହିଣ୍ଵନ୍ତି ପ୍ରାଣା ରାଯଃ ସୁତାଦଯଃ

ଯିଏ ଅବିବେକରେ ନିଜ ମତରେ ଅଧର୍ମରେ ଅନ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ଜୀବନ, ଧନ, ପୁଅ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଅସଫଳ ରଖି ଛାଡ଼ିଦେଇଥାନ୍ତି।

ସ୍ଵଯଂ କିଲ୍ବିଷମାଦାଯ ତୈସ୍ତ୍ଯକ୍ତୋ ନାର୍ଥକୋଵିଦଃ । ଅସିଦ୍ଧାର୍ଥୋ ଵିଶତ୍ଯନ୍ଧଂ ସ୍ଵଧର୍ମଵିମୁଖସ୍ତମଃ

ଏଭଳି ଅନ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଅବିବେକରେ ଧନ ଖର୍ଚ୍ଚ କରି, ସେମାନେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଅସଫଳ ହୋଇ, ନିଜ ଧର୍ମରୁ ଦୂରେଇ, ଅନ୍ଧକାରରେ ପ୍ରବେଶ କରେ।

ତସ୍ମାଲ୍ଲୋକମିମଂ ରାଜନ୍ ସ୍ଵପ୍ନମାଯାମନୋରଥମ୍ । ଵୀକ୍ଷ୍ଯାଯମ୍ଯାତ୍ମନାତ୍ମାନଂ ସମଃ ଶାନ୍ତୋ ଭଵ ପ୍ରଭୋ

ତେଣୁ, ହେ ରାଜନ, ଏହି ଜଗତକୁ ସ୍ୱପ୍ନ, ମାୟା ଓ ମନର ଆକାଂକ୍ଷା ଭାବି, ନିଜକୁ ନିଜ ଦ୍ୱାରା ଜାଣ, ସମଭାବ ଓ ଶାନ୍ତ ହେଉ।

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଉଵାଚ - ଯଥା ଵଦତି କଲ୍ଯାଣୀଂ ଵାଚଂ ଦାନପତେ ଭଵାନ୍ । ତଥାନଯା ନ ତୃପ୍ଯାମି ମର୍ତ୍ଯଃ ପ୍ରାପ୍ଯ ଯଥାମୃତମ୍

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର କହିଲେ — ହେ ଦାନଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ଯେପରି ଶୁଭ କଥା କହୁଛ, ମୁଁ ଏହାରେ କେବେ ତୃପ୍ତି ମାନୁନି, ଯେପରି ଏକ ମଣିଷ ଅମୃତ ପାଇଲେ ତାହାରେ କେବେ ତୃପ୍ତି ହୁଏନି।

ତଥାପି ସୂନୃତା ସୌମ୍ଯ ହୃଦି ନ ସ୍ଥୀଯତେ ଚଲେ । ପୁତ୍ରାନୁରାଗଵିଷମେ ଵିଦ୍ଯୁତ୍ ସୌଦାମନୀ ଯଥା

ଓ ସାଧୁମନ, ମଧୁର କଥା ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଯେତେବେଳେ ହୃଦୟରେ ପୁଅ ପ୍ରତି ଅତିରିକ୍ତ ମମତାର ବିଷ ରହିଥାଏ, ସେ କଥା ହୃଦୟରେ ଟିକି ରହେନାହିଁ; ଏହା ଏମିତି, ଯେପରି ଆକାଶରେ ବିଜୁଳି ଦୀଘଳ ସମୟ ରହେନାହିଁ।

ଈଶ୍ଵରସ୍ଯ ଵିଧିଂ କୋ ନୁ ଵିଧୁନୋତ୍ଯନ୍ଯଥା ପୁମାନ୍ । ଭୂମେର୍ଭାରାଵତାରାଯ ଯୋଽଵତୀର୍ଣୋ ଯଦୋଃ କୁଲେ

ହେ ମନୁଷ୍ୟ, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଇଚ୍ଛାକୁ କିଏ ବଦଳାଇପାରିବ? ଯିଏ ଭୂମିର ଭାର କମେଇବା ପାଇଁ ଯଦୁ ବଂଶରେ ଅବତାର ନେଇଛନ୍ତି, ସେଠି ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଅବିଚଳ।

( ଵସଂତତିଲକା ) ଯୋ ଦୁର୍ଵିମର୍ଶପଥଯା ନିଜମାଯଯେଦଂ ସୃଷ୍ଟ୍ଵା ଗୁଣାନ୍ ଵିଭଜତେ ତଦନୁପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ । ତସ୍ମୈ ନମୋ ଦୁରଵବୋଧଵିହାରତନ୍ତ୍ର ସଂସାରଚକ୍ରଗତଯେ ପରମେଶ୍ଵରାଯ

ଯିଏ ନିଜ ଅପୂର୍ବ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଏହି ସଂସାରକୁ ସୃଷ୍ଟି କରି, ତାହାର ଗୁଣଗୁଡିକୁ ବିଭାଜନ କରନ୍ତି, ଏବଂ ପରେ ନିଜେ ତାହାରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି, ସେ ଅପରିଚ୍ଛିନ୍ନ ଲୀଳାର ମାଲିକ, ସଂସାର ଚକ୍ରରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ମୁଁ ଶିରୋନମ୍ର ହୋଇ ପ୍ରଣାମ କରେ।

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଇତ୍ଯଭିପ୍ରେତ୍ଯ ନୃପତେଃ ଅଭିପ୍ରାଯଂ ସ ଯାଦଵଃ । ସୁହୃଦ୍‌ଭିଃ ସମନୁଜ୍ଞାତଃ ପୁନର୍ଯଦୁପୁରୀମଗାତ୍

ଶ୍ରୀଶୁକଦେବ କହିଲେ: ଏପରି ଭାବି, ସେ ଯଦୁବଂଶୀ ରାଜାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ବୁଝି, ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କର ଅନୁମତି ନେଇ, ପୁଣି ଯଦୁପୁରୀକୁ ଫେରିଗଲେ।

ଶଶଂସ ରାମକୃଷ୍ଣାଭ୍ଯାଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍ । ପାଣ୍ଡଵାନ୍ ପ୍ରତି କୌରଵ୍ଯ ଯଦର୍ଥଂ ପ୍ରେଷିତଃ ସ୍ଵଯମ୍

ସେ ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ସମସ୍ତ କଥା କହିଦେଲେ, ଯାହା ପାଇଁ ସେ ନିଜେ ପଠାଯାଇଥିଲେ।

ଇତି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତେ ମହାପୁରାଣେ ପାରମହଂସ୍ଯାଂ ସଂହିତାଯାଂ ଦଶମସ୍କନ୍ଧେ ପୂର୍ଵାର୍ଧେ ଏକୋନପଞ୍ଚାଶୋଽଧ୍ଯାଯଃ

ଏଭଳି ପରମହଂସମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ମହାପୁରାଣର ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ପ୍ରଥମ ଅର୍ଧର ଉନଚାଳିଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।

ରାମକୃଷ୍ଣଯୋର୍ଜରାସନ୍ଧେନ ସହ ଯୁଦ୍ଧଂ, ଦ୍ଵାରକାଦୁର୍ଗନିର୍ମାଣଂଚ - ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ। ଅସ୍ତିଃ ପ୍ରାପ୍ତିଶ୍ଚ କଂସସ୍ଯ ମହିଷ୍ଯୌ ଭରତର୍ଷଭ। ମୃତେ ଭର୍ତରି ଦୁଃଖାର୍ତେ ଈଯତୁଃ ସ୍ମ ପିତୁର୍ଗୃହାନ୍

ଶ୍ରୀଶୁକଦେବ କହିଲେ: ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, କଂସଙ୍କ ଦୁଇ ରାଣୀ ଅସ୍ତି ଓ ପ୍ରାପ୍ତି, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ପିତାଙ୍କ ଘରକୁ ଗଲେ।

ପିତ୍ରେ ମଗଧରାଜାଯ ଜରାସନ୍ଧାଯ ଦୁଃଖିତେ। ଵେଦଯାଂ ଚକ୍ରତୁଃ ସର୍ଵମାତ୍ମଵୈଧଵ୍ଯକାରଣମ୍

ସେମାନେ ଦୁଃଖିତ ମାଗଧରାଜ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କୁ ନିଜମାନେ ବିଧବା ହେବାର କାରଣ ସମସ୍ତ କଥା କହିଦେଲେ।

ସ ତଦପ୍ରିଯମାକର୍ଣ୍ଯ ଶୋକାମର୍ଷଯୁତୋ ନୃପ। ଅଯାଦଵୀଂ ମହୀଂ କର୍ତୁଂ ଚକ୍ରେ ପରମମୁଦ୍ଯମମ୍

ସେ ଅପ୍ରିୟ କଥା ଶୁଣି, ରାଜା ଶୋକ ଓ କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ଯଦୁବଂଶକୁ ନଶ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ବଡ଼ ପ୍ରୟାସ ଆରମ୍ଭ କଲେ।