ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ଶ୍ରୀଉଦ୍ଧଵ ଉଵାଚ। ଯୁଵାଂ ଶ୍ଲାଘ୍ଯତମୌ ନୂନଂ ଦେହିନାମିହ ମାନଦ। ନାରାଯଣେଽଖିଲଗୁରୌ ଯତ୍କୃତା ମତିରୀଦୃଶୀ

ଉଦ୍ଧବ କହିଲେ—ହେ ମାନ୍ୟଦାତା, ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, କାରଣ ତୁମେ ଏପରି ଭାବରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଗୁରୁ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ମନ ଲଗାଇଛ।

ଏତୌ ହି ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଚ ବୀଜଯୋନୀ ରାମୋ ମୁକୁନ୍ଦଃ ପୁରୁଷଃ ପ୍ରଧାନମ୍। ଅନ୍ଵୀଯ ଭୂତେଷୁ ଵିଲକ୍ଷଣସ୍ଯ ଜ୍ଞାନସ୍ଯ ଚେଶାତ ଇମୌ ପୁରାଣୌ

ଏହି ଦୁଇଜଣ—ରାମ ଓ ମୁକୁନ୍ଦ—ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ବୀଜ ଓ ଯୋନି; ପୁରୁଷ ଓ ପ୍ରଧାନ। ସମସ୍ତ ଜୀବରେ, ସେମାନେ ପ୍ରାଚୀନ ଜ୍ଞାନ ଓ ଶକ୍ତିର ଅଧିପତି, ସମସ୍ତ ଠାରୁ ଅଲଗା।

ଯସ୍ମିନ୍ଜନଃ ପ୍ରାଣଵିଯୋଗକାଲେ କ୍ଷଣଂ ସମାଵେଶ୍ଯ ମନୋଽଵିଶୁଦ୍ଧମ୍। ନିର୍ହୃତ୍ଯ କର୍ମାଶଯମାଶୁ ଯାତି ପରାଂ ଗତିଂ ବ୍ରହ୍ମମଯୋଽର୍କଵର୍ଣଃ

ଯେଉଁଠାରେ ମୃତ୍ୟୁବେଳେ ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ମନ ଲଗାଇଦିଏ, ଯଦିଓ ମନ ପବିତ୍ର ନୁହେଁ, ସେ ତାଙ୍କର କର୍ମ ଫଳକୁ ଦୂର କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ବ୍ରହ୍ମମୟ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ଗତିକୁ ଦେଇଥାଏ।

ତସ୍ମିନ୍ଭଵନ୍ତାଵଖିଲାତ୍ମହେତୌ ନାରାଯଣେ କାରଣମର୍ତ୍ଯମୂର୍ତୌ। ଭାଵଂ ଵିଧତ୍ତାଂ ନିତରାଂ ମହାତ୍ମନ୍କିଂ ଵାଵଶିଷ୍ଟଂ ଯୁଵଯୋଃ ସୁକୃତ୍ଯମ୍

ସମସ୍ତଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଯେତେ ଗଭୀର ଭାବରେ ତୁମେ ମନ ଲଗାଇଛ, ହେ ମହାନ, ତୁମେ ଆଉ କେତେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କର୍ମ କରିପାରିବ?

ଆଗମିଷ୍ଯତ୍ଯଦୀର୍ଘେଣ କାଲେନ ଵ୍ରଜମଚ୍ଯୁତଃ। ପ୍ରିଯଂ ଵିଧାସ୍ଯତେ ପିତ୍ରୋର୍ଭଗଵାନ୍ସାତ୍ଵତାଂ ପତିଃ

ଅତି ଶୀଘ୍ର ଅନ୍ତରେ ଅଚ୍ୟୁତ, ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ବ୍ରଜକୁ ଆସିବେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇବେ।

ହତ୍ଵା କଂସଂ ରଙ୍ଗମଧ୍ଯେ ପ୍ରତୀପଂ ସର୍ଵସାତ୍ଵତାମ୍। ଯଦାହ ଵଃ ସମାଗତ୍ଯ କୃଷ୍ଣଃ ସତ୍ଯଂ କରୋତି ତତ୍

କୃଷ୍ଣ ଯେତେବେଳେ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚରେ ସମସ୍ତ ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ କଂସକୁ ମାରିଦେଲେ, ସେତିବେଳେ ତୁମେଠାରେ ଯାହା ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଥିଲେ, ନିଶ୍ଚିତ ତାହା ପୂରଣ କରିବେ।

ମା ଖିଦ୍ଯତଂ ମହାଭାଗୌ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯଥଃ କୃଷ୍ଣମନ୍ତିକେ। ଅନ୍ତର୍ହୃଦି ସ ଭୂତାନାମାସ୍ତେ ଜ୍ଯୋତିରିଵୈଧସି

ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀମାନେ, ଦୁଃଖ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ; ଆପଣମାନେ ଶୀଘ୍ର କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ନିକଟରେ ଦେଖିପାରିବେ। ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ହୃଦୟ ଭିତରେ ଥାଆନ୍ତି, ଯେପରି ଆକାଶ ଭିତରେ ଆଲୋକ ରହିଥାଏ।

ନ ହ୍ଯସ୍ଯାସ୍ତି ପ୍ରିଯଃ କଶ୍ଚିନ୍ନାପ୍ରିଯୋ ଵାସ୍ତ୍ଯମାନିନଃ। ନୋତ୍ତମୋ ନାଧମୋ ଵାପି ସମାନସ୍ଯାସମୋଽପି ଵା

ଯିଏ ସତ୍ୟରେ ବିଦ୍ୟମାନ, ସେଠାରେ କେହି ନ ଆତି ପ୍ରିୟ, ନ ଅପ୍ରିୟ; କେହି ଉତ୍ତମ, କେହି ଅଧମ, କିମ୍ବା ସମାନ କିମ୍ବା ଅସମାନ ନୁହେଁ। ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମଭାବେ ଦେଖନ୍ତି।

ନ ମାତା ନ ପିତା ତସ୍ଯ ନ ଭାର୍ଯା ନ ସୁତାଦଯଃ। ନାତ୍ମୀଯୋ ନ ପରଶ୍ଚାପି ନ ଦେହୋ ଜନ୍ମ ଏଵ ଚ

ତାଙ୍କର କୌଣସି ମାଆ, ବାପା, ଜଣେ ଝିଅ, ପୁଅ କିମ୍ବା ଆଉ କେହି ନାହାନ୍ତି; ନ ନିଜ ଲୋକ, ନ ପର ଲୋକ, ନ ଦେହ, ନ ଜନ୍ମ କିଛି ନାହିଁ।

ନ ଚାସ୍ଯ କର୍ମ ଵା ଲୋକେ ସଦସନ୍ମିଶ୍ରଯୋନିଷୁ। କ୍ରୀଡାର୍ଥଂ ସୋଽପି ସାଧୂନାଂ ପରିତ୍ରାଣାଯ କଲ୍ପତେ

ଏହି ସଂସାରରେ ସେଠାରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ନାହିଁ, ଭଲ ଓ ଖରାପ ମିଶ୍ର ଯୋନିମାନେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ; ତଥାପି, ଖେଳ କରିବା ପାଇଁ, ସେ ସାଧୁମାନେଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ପ୍ରକଟ ହୁଅନ୍ତି।

ସତ୍ତ୍ଵଂ ରଜସ୍ତମ ଇତି ଭଜତେ ନିର୍ଗୁଣୋ ଗୁଣାନ୍। କ୍ରୀଡନ୍ନତୀତୋଽପି ଗୁଣୈଃ ସୃଜତ୍ଯଵନ୍ହନ୍ତ୍ଯଜଃ

ସେ ଗୁଣମାନେଠାରୁ ଉପରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସତ୍ତ୍ୱ, ରଜ, ତମ ଗୁଣ ଧରିଥାନ୍ତି; ଏହି ଗୁଣମାନେ ସହିତ ଖେଳ କରି, ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ ଓ ସଂହାର କରନ୍ତି, ଯଦ୍ୟପି ସେ ଅଜନ୍ମା।

ଯଥା ଭ୍ରମରିକାଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ଭ୍ରାମ୍ଯତୀଵ ମହୀଯତେ। ଚିତ୍ତେ କର୍ତରି ତତ୍ରାତ୍ମା କର୍ତେଵାହଂଧିଯା ସ୍ମୃତଃ

ଯେପରି ମଧୁମକ୍ଷିକା ଦୃଷ୍ଟିରେ କିଛି ଘୂରୁଛି ଓ ଅସ୍ଥିର ଲାଗେ, ସେପରି ମନରେ କର୍ତ୍ତାଭାବ ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମାକୁ କର୍ତ୍ତା ବୋଲି ମନେ କରାଯାଏ।

ଯୁଵଯୋରେଵ ନୈଵାଯମାତ୍ମଜୋ ଭଗଵାନ୍ହରିଃ। ସର୍ଵେଷାମାତ୍ମଜୋ ହ୍ଯାତ୍ମା ପିତା ମାତା ସ ଈଶ୍ଵରଃ

ଏହି ଭଗବାନ୍ ହରି କେବଳ ଆପଣମାନଙ୍କର ପୁଅ ନୁହେଁ; ସେ ସମସ୍ତଙ୍କର ପୁଅ, ଆତ୍ମା, ବାପା, ମାଆ ଓ ସେଇ ନିୟନ୍ତା।

ଦୃଷ୍ଟଂ ଶ୍ରୁତଂ ଭୂତଭଵଦ୍ଭଵିଷ୍ଯତ୍। ସ୍ଥାସ୍ନୁଶ୍ଚରିଷ୍ଣୁର୍ମହଦଲ୍ପକଂ ଚ। ଵିନାଚ୍ଯୁତାଦ୍ଵସ୍ତୁତରାଂ ନ ଵାଚ୍ଯଂ। ସ ଏଵ ସର୍ଵଂ ପରମାତ୍ମଭୂତଃ

ଯେଉଁଠି ଯାହା ଦେଖାଯାଏ, ଶୁଣାଯାଏ, ଅତୀତ, ବର୍ତ୍ତମାନ କିମ୍ବା ଭବିଷ୍ୟତ, ଚଳିତ କିମ୍ବା ଅଚଳ, ବଡ଼ କିମ୍ବା ଛୋଟ—ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ସତ୍ୟ ସ୍ୱରୂପ ଛାଡ଼ି, କିଛି କହିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ; ସେଠି ସେଉଁଠି ସବୁଠାରେ ସେଇ ପରମାତ୍ମା।

ଏଵଂ ନିଶା ସା ବ୍ରୁଵତୋର୍ଵ୍ଯତୀତା ନନ୍ଦସ୍ଯ କୃଷ୍ଣାନୁଚରସ୍ଯ ରାଜନ୍। ଗୋପ୍ଯଃ ସମୁତ୍ଥାଯ ନିରୂପ୍ଯ ଦୀପାନ୍ଵାସ୍ତୂନ୍ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ଦୌଧୀନ୍ଯମନ୍ଥୁନ୍

ଏଭଳି କଥା ହେଉଥିବା ବେଳେ, ନନ୍ଦ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସଙ୍ଗୀଙ୍କ ପାଇଁ ରାତିଟିଏ କଟିଗଲା। ଗୋପୀମାନେ ଉଠି, ଦୀପ ଦେଖି, ଘରର ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜି, ଦହି ମଥିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

ତା ଦୀପଦୀପ୍ତୈର୍ମଣିଭିର୍ଵିରେଜୂ ରଜ୍ଜୂର୍ଵିକର୍ଷଦ୍ଭୁଜକଙ୍କଣସ୍ରଜଃ। ଚଲନ୍ନିତମ୍ବସ୍ତନହାରକୁଣ୍ଡଲ ତ୍ଵିଷତ୍କପୋଲାରୁଣକୁଙ୍କୁମାନନାଃ

ସେମାନେ ଦୀପର ଆଲୋକରେ ମଣି ଓ ହାର ପିନ୍ଧି ଚମକୁଥିଲେ; ରସ୍ସୀ ଟାଣିବା ସମୟରେ କଙ୍କଣ ଓ ମାଳା ଝୁଲୁଥିଲା, କଟି, ଛାତି, ହାର ଓ କୁଣ୍ଡଳ ହଲୁଚୁଲୁଥିଲା, ଗାଲ ଚମକୁଥିଲା, ମୁହଁ ରକ୍ତ କୁଙ୍କୁମରେ ଶୋଭିତ।

ଉଦ୍ଗାଯତୀନାମରଵିନ୍ଦଲୋଚନଂ ଵ୍ରଜାଙ୍ଗନାନାଂ ଦିଵମସ୍ପୃଶଦ୍ଧ୍ଵନିଃ। ଦଧ୍ନଶ୍ଚ ନିର୍ମନ୍ଥନଶବ୍ଦମିଶ୍ରିତୋ ନିରସ୍ଯତେ ଯେନ ଦିଶାମମଙ୍ଗଲମ୍

ବ୍ରଜର ମହିଳାମାନେ କମଳନୟନଙ୍କ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱର ଆକାଶକୁ ଛୁଇଁଯାଉଥିଲା; ଦହି ମଥିବା ଶବ୍ଦ ସହିତ ମିଶି, ସମସ୍ତ ଦିଗର ଅଶୁଭତାକୁ ଦୂର କରୁଥିଲା।

ଭଗଵତ୍ଯୁଦିତେ ସୂର୍ଯେ ନନ୍ଦଦ୍ଵାରି ଵ୍ରଜୌକସଃ। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରଥଂ ଶାତକୌମ୍ଭଂ କସ୍ଯାଯମିତି ଚାବ୍ରୁଵନ୍

ଭଗବାନ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହେଲେ, ନନ୍ଦଙ୍କ ଘର ଦ୍ୱାରେ ବ୍ରଜବାସୀମାନେ ଏକ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରଥ ଦେଖିଲେ ଏବଂ ପଚାରିଲେ, 'ଏହା କାହାର?'

ଅକ୍ରୂର ଆଗତଃ କିଂ ଵା ଯଃ କଂସସ୍ଯାର୍ଥସାଧକଃ। ଯେନ ନୀତୋ ମଧୁପୁରୀଂ କୃଷ୍ଣଃ କମଲଲୋଚନଃ

ଅକୃର ଆସିଛନ୍ତି କି? କିମ୍ବା କେହି ଅନ୍ୟ, ଯିଏ କଂସଙ୍କ କାମନା ପୂରଣ କରେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା କମଳନୟନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମଥୁରାକୁ ନେଇଯିବାଯାଇଛି?

କିଂ ସାଧଯିଷ୍ଯତ୍ଯସ୍ମାଭିର୍ଭର୍ତୁଃ ପ୍ରୀତସ୍ଯ ନିଷ୍କୃତିମ୍। ତତଃ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଵଦନ୍ତୀନାମୁଦ୍ଧଵୋଽଗାତ୍କୃତାହ୍ନିକଃ

ସେ ଆମ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସନ୍ତୋଷ ପାଇଁ କଣ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିପାରିବେ? ଏଭଳି ମହିଳାମାନେ କଥାହେଉଥିବା ବେଳେ, ଉଦ୍ଧବ ସ୍ନାନ ଓ ନିତ୍ୟକାର୍ଯ୍ୟ ସେଷ କରି ଆସିଲେ।

ଉଦ୍ଧଵଗୋପୀସଂଵାଦଃ; ଭ୍ରମରଗୀତମ୍; ଉଦ୍ଧଵସ୍ଯ ମଥୁରାଗମନଂଚ - ଅଥ ସପ୍ତଚତ୍ଵାରିଂଶୋଽଧ୍ଯାଯଃ 10.47 ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ ତଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ କୃଷାନୁଚରଂ ଵ୍ରଜସ୍ତ୍ରିଯଃ ପ୍ରଲମ୍ବବାହୁଂ ନଵକଞ୍ଜଲୋଚନମ୍। ପୀତାମ୍ବରଂ ପୁଷ୍କରମାଲିନଂ ଲସନ୍ ମୁଖାରଵିନ୍ଦଂ ପରିମୃଷ୍ଟକୁଣ୍ଡଲମ୍ ॥୧ ସୁଵିସ୍ମିତାଃ କୋଽଯମପୀଵ୍ଯଦର୍ଶନଃ କୁତଶ୍ଚ କସ୍ଯାଚ୍ଯୁତଵେଷଭୂଷଣଃ। ଇତି ସ୍ମ ସର୍ଵାଃ ପରିଵଵ୍ରୁରୁତ୍ସୁକାସ୍ ତମୁତ୍ତମଃଶ୍ଲୋକପଦାମ୍ବୁଜାଶ୍ରଯମ୍ ॥୨ ତଂ ପ୍ରଶ୍ରଯେଣାଵନତାଃ ସୁସତ୍କୃତଂ ସଵ୍ରୀଡହାସେକ୍ଷଣସୂନୃତାଦିଭିଃ। ରହସ୍ଯପୃଚ୍ଛନ୍ନୁପଵିଷ୍ଟମାସନେ ଵିଜ୍ଞାଯ ସନ୍ଦେଶହରଂ ରମାପତେଃ

କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସଙ୍ଗୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ବ୍ରଜର ମହିଳାମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ଚାହିଲେ—ଲମ୍ବା ବାହୁ, ନୂତନ କମଳ ନୟନ, ପିତାମ୍ବର ପିନ୍ଧିଥିବା, କମଳ ମାଳା ଶୋଭିତ, ମୁହଁ କମଳ ପରି ଖିଲିଥିବା, କୁଣ୍ଡଳ ଚମକୁଥିବା।

ଜାନୀମସ୍ତ୍ଵାଂ ଯଦୁପତେଃ ପାର୍ଷଦଂ ସମୁପାଗତମ୍। ଭର୍ତ୍ରେହ ପ୍ରେଷିତଃ ପିତ୍ରୋର୍ଭଵାନ୍ପ୍ରିଯଚିକୀର୍ଷଯା

ଆମେ ଜାଣୁଛୁ, ଆପଣ ଯଦୁପତିଙ୍କ ପାର୍ଷ୍ୱଦେବ, ଏଠାକୁ ଆସିଛନ୍ତି; ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରେମ କାମନାରେ ଆପଣଙ୍କୁ ପଠାଇଛନ୍ତି।

ଅନ୍ଯଥା ଗୋଵ୍ରଜେ ତସ୍ଯ ସ୍ମରଣୀଯଂ ନ ଚକ୍ଷ୍ମହେ। ସ୍ନେହାନୁବନ୍ଧୋ ବନ୍ଧୂନାଂ ମୁନେରପି ସୁଦୁସ୍ତ୍ଯଜଃ

ଅନ୍ୟଥା, ବ୍ରଜରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବାକୁ କୌଣସି କାରଣ ଆମେ ଚିନ୍ତା କରିପାରୁନାହିଁ; ବନ୍ଧୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ସ୍ନେହ ବନ୍ଧନ ସନ୍ତମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ିବା ଅତି କଷ୍ଟକର।

ଅନ୍ଯେଷ୍ଵର୍ଥକୃତା ମୈତ୍ରୀ ଯାଵଦର୍ଥଵିଡମ୍ବନମ୍। ପୁମ୍ଭିଃ ସ୍ତ୍ରୀଷୁ କୃତା ଯଦ୍ଵତ୍ସୁମନଃସ୍ଵିଵ ଷଟ୍ପଦୈଃ

ଅନ୍ୟମାନେ ସହିତ ମିତ୍ରତା କିଛି କାମ ପାଇଁ ହୁଏ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାମ ରହିଥାଏ; ପୁରୁଷମାନେ ଯେପରି ଜନୀମାନେ ସହିତ, କିମ୍ବା ମଧୁମକ୍ଷିକା ଫୁଲ ସହିତ ଯେପରି।

ନିଃସ୍ଵଂ ତ୍ଯଜନ୍ତି ଗଣିକା ଅକଲ୍ପଂ ନୃପତିଂ ପ୍ରଜାଃ। ଅଧୀତଵିଦ୍ଯା ଆଚାର୍ଯମୃତ୍ଵିଜୋ ଦତ୍ତଦକ୍ଷିଣମ୍

ଦରିଦ୍ରକୁ ବେଶ୍ୟା ଛାଡିଦିଏ, ଶକ୍ତିହୀନ ରାଜାକୁ ପ୍ରଜାମାନେ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି, ଶିକ୍ଷା ଶେଷ ହେଲେ ଛାତ୍ରମାନେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଛାଡିଦିଅନ୍ତି, ଦକ୍ଷିଣା ମିଳିଗଲେ ପୁରୋହିତମାନେ ଚାଲିଯାନ୍ତି।

ଖଗା ଵୀତଫଲଂ ଵୃକ୍ଷଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ଚାତିଥଯୋ ଗୃହମ୍। ଦଗ୍ଧଂ ମୃଗାସ୍ତଥାରଣ୍ଯଂ ଜାରା ଭୁକ୍ତ୍ଵା ରତାଂ ସ୍ତ୍ରିଯମ୍

ଫଳ ଶେଷ ହେଲେ ପକ୍ଷୀମାନେ ଗଛ ଛାଡିଯାନ୍ତି; ଅତିଥିମାନେ ଖାଇସାରି ଘରୁ ଚାଲିଯାନ୍ତି; ଅଗ୍ନିରେ ଜଳିଗଲେ ମୃଗମାନେ ଅରଣ୍ୟ ଛାଡିଦିଅନ୍ତି; ଭୋଗ ସାରିଲେ ପ୍ରେମିକମାନେ ଜନାନୀକୁ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି।

ଇତି ଗୋପ୍ଯୋ ହି ଗୋଵିନ୍ଦେ ଗତଵାକ୍କାଯମାନସାଃ। କୃଷ୍ଣଦୂତେ ସମାଯାତେ ଉଦ୍ଧଵେ ତ୍ଯକ୍ତଲୌକିକାଃ

ଏଭଳି ଭାବେ, ଗୋପୀମାନେ ଯେଉଁମାନେ ମନ, ଦେହ ଓ କଥାରେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ନିବେଶ କରିଥିଲେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦୂତ ଉଦ୍ଧବ ଆସିବା ସମୟରେ ସେମାନେ ସାଂସାରିକ ଚିନ୍ତା ତ୍ୟାଗ କଲେ।

ଗାଯନ୍ତ୍ଯଃ ପ୍ରୀଯକର୍ମାଣି ରୁଦନ୍ତ୍ଯଶ୍ଚ ଗତହ୍ରିଯଃ। ତସ୍ଯ ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ଯାନି କୈଶୋରବାଲ୍ଯଯୋଃ

ସେମାନେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଗାଇଲେ ଓ ତାଙ୍କର ଶୈଶବ ଓ ଯୌବନର କଥା ପୁନିପୁନି ସ୍ମରଣ କରି, ଲଜ୍ଜା ବିନା କାନ୍ଦିଲେ।

କାଚିନ୍ମଧୁକରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଧ୍ଯାଯନ୍ତୀ କୃଷ୍ଣସଙ୍ଗମମ୍। ପ୍ରିଯପ୍ରସ୍ଥାପିତଂ ଦୂତଂ କଲ୍ପଯିତ୍ଵେଦମବ୍ରଵୀତ୍

ଏକ ଗୋପୀ, ମଧୁମକୁ ଦେଖି ଓ କୃଷ୍ଣ ସଙ୍ଗ ଭାବି, ଏହାକୁ ପ୍ରିୟଙ୍କ ଦୂତ ଭାବିଲେ ଓ ଏପରି କହିଲେ: