ଵଲ୍ଗତଃ ଶତ୍ରୁମଭିତଃ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଵଦନାମ୍ବୁଜମ୍ । ଵୀକ୍ଷ୍ଯତାଂ ଶ୍ରମଵାର୍ଯୁପ୍ତଂ ପଦ୍ମକୋଶମିଵାମ୍ବୁଭିଃ
ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ସାମ୍ନା କରୁଥିବା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମୁହଁଟି ଦେଖ, ଶ୍ରମରେ ଘାମ ଝରୁଛି, ଯେପରି ଜଳରେ ଭିଜିଥିବା ପଦ୍ମକୋଷ।
କିଂ ନ ପଶ୍ଯତ ରାମସ୍ଯ ମୁଖମାତାମ୍ରଲୋଚନମ୍ । ମୁଷ୍ଟିକଂ ପ୍ରତି ସାମର୍ଷଂ ହାସସଂରମ୍ଭଶୋଭିତମ୍
ତୁମେମାନେ କାହିଁକି ରାମଙ୍କର ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ ଚକ୍ଷୁ, ହସରେ ଓ କ୍ରୋଧରେ ଅଳଙ୍କୃତ ମୁହଁ, ଏବଂ ମୁଷ୍ଟିକଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ତାଙ୍କର ତେଜସ୍ବୀ ରୂପ ଦେଖୁନାହାନ୍ତି?
( ଵସଂତତିଲକା ) ପୁଣ୍ଯା ବତ ଵ୍ରଜଭୁଵୋ ଯଦଯଂ ନୃଲିଙ୍ଗ ଗୂଢଃ ପୁରାଣପୁରୁଷୋ ଵନଚିତ୍ରମାଲ୍ଯଃ । ଗାଃ ପାଲଯନ୍ସହବଲଃ କ୍ଵଣଯଂଶ୍ଚ ଵେଣୁଂ ଵିକ୍ରୀଦଯାଞ୍ଚତି ଗିରିତ୍ରରମାର୍ଚିତାଙ୍ଘ୍ରିଃ
ବ୍ରଜଭୂମି ଏତେ ଧନ୍ୟ ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ପୁରାତନ ପୁରୁଷ, ମାନବ ରୂପରେ ଲୁଚିଥିବା, ବନଫୁଲ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ବଳରାମ ସହିତ ଗାଁଠି ଚରାଇ, ବାଂଶୀ ବଜାଇ, ଯାହାଙ୍କ ଚରଣ ପାହାଡ଼ର ଦେବୀ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ବିଭିନ୍ନ ଲୀଳାରେ ମନ ଲଗାନ୍ତି।
ଗୋପ୍ଯସ୍ତପଃ କିମଚରନ୍ ଯଦମୁଷ୍ଯ ରୂପଂ ଲାଵଣ୍ଯସାରମସମୋର୍ଧ୍ଵମନନ୍ଯସିଦ୍ଧମ୍ । ଦୃଗ୍ଭିଃ ପିବନ୍ତ୍ଯନୁସଵାଭିନଵଂ ଦୁରାପମ୍ ଏକାନ୍ତଧାମ ଯଶସଃ ଶ୍ରୀଯ ଐଶ୍ଵରସ୍ଯ
ବ୍ରଜର ଗୋପୀମାନେ କେଉଁ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କର ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ସଦା ନୂତନ ଓ ଅପୂର୍ବ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ଦର୍ଶନ ପାଇଲେ? ଏହି ରୂପ ଦୃଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ପିଇଥିବା, ଯାହା ଯଶ, ଶ୍ରୀ ଓ ଐଶ୍ୱର୍ୟର ଏକମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟ।
ଯା ଦୋହନେଽଵହନନେ ମଥନୋପଲେପ ପ୍ରେଙ୍ଖେଙ୍ଖନାର୍ଭରୁଦିତୋ-କ୍ଷଣମାର୍ଜନାଦୌ । ଗାଯନ୍ତି ଚୈନମନୁରକ୍ତଧିଯୋଽଶ୍ରୁକଣ୍ଠ୍ଯୋ ଧନ୍ଯା ଵ୍ରଜସ୍ତ୍ରିଯ ଉରୁକ୍ରମଚିତ୍ତଯାନାଃ
ବ୍ରଜର ସେଇ ମହିଳାମାନେ ଧନ୍ୟ, ଯେଉଁମାନେ ମନରେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଭଲପାଆନ୍ତି, ଗାଁ ଦୁହିବା, ଗୋବର ଆଣିବା, ମଥା, ମାଟି ଲଗାଇବା, ଝୁଲାଇବା, କିମ୍ବା ଝାଡ଼ୁ ଦେଇବା ସମୟରେ, ଅଶ୍ରୁଭରା କଣ୍ଠରେ ତାଙ୍କୁ ଗାଆନ୍ତି।
ପ୍ରାତର୍ଵ୍ରଜାଦ୍ ଵ୍ରଜତ ଆଵିଶତଶ୍ଚ ସାଯଂ ଗୋଭିଃ ସମଂ କ୍ଵଣଯତୋଽସ୍ଯ ନିଶମ୍ଯ ଵେଣୁମ୍ । ନିର୍ଗମ୍ଯ ତୂର୍ଣମବଲାଃ ପଥି ଭୂରିପୁଣ୍ଯାଃ ପଶ୍ଯନ୍ତି ସସ୍ମିତମୁଖଂ ସଦଯାଵଲୋକମ୍
ପ୍ରଭାତରେ ଗାଁଠି ନେଇ ବାହାରୁଥିବା ବେଳେ କିମ୍ବା ସାନ୍ଧ୍ୟାରେ ଫେରୁଥିବା ବେଳେ, ବାଂଶୀ ଧ୍ୱନି ଶୁଣି, ସେଇ ପୁଣ୍ୟବାନ୍ ଯୁବତୀମାନେ ତୁରନ୍ତ ପଥରେ ବାହାରି ଆସି, ତାଙ୍କର ହସୁଥିବା ମୁହଁ ଓ କୃପାମୟ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଖନ୍ତି।
( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଏଵଂ ପ୍ରଭାଷମାଣାସୁ ସ୍ତ୍ରୀଷୁ ଯୋଗେଶ୍ଵରୋ ହରିଃ । ଶତ୍ରୁଂ ହନ୍ତୁଂ ମନଶ୍ଚକ୍ରେ ଭଗଵାନ୍ ଭରତର୍ଷଭ
ଏଭଳି ମହିଳାମାନେ କଥାହେଉଥିବାବେଳେ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯୋଗେଶ୍ୱର ହରି ମନରେ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ।
ସଭଯାଃ ସ୍ତ୍ରୀଗିରଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପୁତ୍ରସ୍ନେହଶୁଚାଽଽତୁରୌ । ପିତରୌ ଅନ୍ଵତପ୍ଯେତାଂ ପୁତ୍ରଯୋରବୁଧୌ ବଲମ୍
ସେଇ ଭୟଭୀତ ମହିଳାମାନେ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି, ପୁଅ ପ୍ରେମ ଓ ଶୋକରେ ବିକଳ ଦୁଇ ଜଣେ ପିତାମାତା, ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେ କେତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାହା ନ ଜାଣି, ଦୁଃଖରେ ଦହିଗଲେ।
ତୈସ୍ତୈର୍ନିଯୁଦ୍ଧଵିଧିଭିଃ ଵିଵିଧୈରଚ୍ଯୁତେତରୌ । ଯୁଯୁଧାତେ ଯଥାନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ତଥୈଵ ବଲମୁଷ୍ଟିକୌ
ବିଭିନ୍ନ ମଲ୍ଲଯୁଦ୍ଧ ଚାଳିରେ, ଅଚ୍ୟୁତ ଓ ତାଙ୍କର ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ, ବଳ ଓ ମୁଷ୍ଟିକ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରତିଏକ ଜଣେ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
ଭଗଵଦ୍ଗାତ୍ରନିଷ୍ପାତୈଃ ଵଜ୍ରନୀଷ୍ପେଷନିଷ୍ଠୁରୈଃ । ଚାଣୂରୋ ଭଜ୍ଯମାନାଙ୍ଗୋ ମୁହୁର୍ଗ୍ଲାନିମଵାପ ହ
ଭଗବାନଙ୍କ ଦେହର ଘାତ, ବଜ୍ର ପିଷଣ ଭଳି କଠିନ, ଚାଣୂରଙ୍କ ଶରୀରକୁ ପୁନିପୁନି ଭାଙ୍ଗିଦେଲା ଓ ସେ ଅତି କ୍ଳାନ୍ତ ହେଲେ।
ସ ଶ୍ଯେନଵେଗ ଉତ୍ପତ୍ଯ ମୁଷ୍ଟୀକୃତ୍ଯ କରାଵୁଭୌ । ଭଗଵନ୍ତଂ ଵାସୁଦେଵଂ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ଵକ୍ଷସ୍ଯବାଧତ
ଚାଣୂର ଶ୍ୟେନ ଭଳି ତେଜରେ ଉଡ଼ି, ଦୁଇ ହାତ ମୁଷ୍ଟି କରି, କ୍ରୋଧରେ ଭଗବାନ ବାସୁଦେବଙ୍କ ଛାତିରେ ଘାତ କଲେ।
ନାଚଲତ୍ ତତ୍ପ୍ରହାରେଣ ମାଲାହତ ଇଵ ଦ୍ଵିପଃ । ବାହ୍ଵୋର୍ନିଗୃହ୍ଯ ଚାଣୂରଂ ବହୁଶୋ ଭ୍ରାମଯନ୍ ହରିଃ
ସେ ଘାତରେ ଭଗବାନ ଏକଥିରେ ଚଳିଲେ ନାହିଁ, ମାଳା ଘାତ ଖାଇଥିବା ହାତୀ ଭଳି; ତାପରେ ହରି ଚାଣୂରଙ୍କୁ ଦୁଇହାତ ଧରି, ବହୁଥର ଘୁମାଇଲେ।
ଭୂପୃଷ୍ଠେ ପୋଥଯାମାସ ତରସା କ୍ଷୀଣ ଜୀଵିତମ୍ । ଵିସ୍ରସ୍ତାକଲ୍ପକେଶସ୍ରଗ୍ ଇନ୍ଦ୍ରଧ୍ଵଜ ଇଵାପତତ୍
ଏଭଳି ଭାବେ ତାଙ୍କୁ ଭୂମିରେ ଜୋରରେ ପଟକିଲେ, ଜୀବନ ଶେଷ ହେବାକୁ ଥିଲା; ଖୋଲିଯାଇଥିବା କେଶ ଓ ମାଳା ସହିତ, ସେ ଇନ୍ଦ୍ରର ପତିତ ଧ୍ୱଜ ଭଳି ଲୁହିଗଲେ।
ତଥୈଵ ମୁଷ୍ଟିକଃ ପୂର୍ଵଂ ସ୍ଵମୁଷ୍ଟ୍ଯାଭିହତେନ ଵୈ । ବଲଭଦ୍ରେଣ ବଲିନା ତଲେନାଭିହତୋ ଭୃଶମ୍
ଏହିପରି, ମୁଷ୍ଟିକ ପ୍ରଥମେ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମୁଷ୍ଟିରେ ଭାରି ଘାତ ଖାଇଲେ, ପରେ ତାଙ୍କର ତଳେ ଦ୍ୱାରା ଭୟଙ୍କର ଘାତ ପାଇଲେ।
ପ୍ରଵେପିତଃ ସ ରୁଧିରଂ ଉଦ୍ଵମନ୍ ମୁଖତୋଽର୍ଦିତଃ । ଵ୍ଯସୁଃ ପପାତୋର୍ଵ୍ଯୁପସ୍ଥେ ଵାତାହତ ଇଵାଙ୍ଘ୍ରିପଃ
ସେ କାପୁଥିଲେ, ମୁଁହରୁ ରକ୍ତ ବହୁଥିଲା, ବେଦନାରେ ତରସି, ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ଝଡ଼ରେ ପଡ଼ିଥିବା ଗଛ ଭଳି।
ତତଃ କୂଟମନୁପ୍ରାପ୍ତଂ ରାମଃ ପ୍ରହରତାଂ ଵରଃ । ଅଵଧୀତ୍ ଲୀଲଯା ରାଜନ୍ ସାଵଜ୍ଞଂ ଵାମମୁଷ୍ଟିନା
ତାପରେ, ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଦ୍ଧା ରାମ, ଆସିଥିବା କୂଟକୁ ଅବହେଳା ସହିତ ବାମ ମୁଷ୍ଟିରେ ଘାତ କରି, ସହଜରେ ମାରିଦେଲେ, ହେ ରାଜା।
ତର୍ହ୍ଯେଵ ହି ଶଲଃ କୃଷ୍ଣ ପ୍ରପଦାହତଶୀର୍ଷକଃ । ଦ୍ଵିଧା ଵିଦୀର୍ଣସ୍ତୋଶଲକ ଉଭାଵପି ନିପେତତୁଃ
ସେଇ ସମୟରେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଦ ଘାତରେ ଶଳଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଫାଟିଗଲା, ତୋଶଳକ ମଧ୍ୟ ଦୁଇ ଭାଗ ହୋଇ, ଦୁଇଜଣେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ଚାଣୂରେ ମୁଷ୍ଟିକେ କୂଟେ ଶଲେ ତୋଶଲକେ ହତେ । ଶେଷାଃ ପ୍ରଦୁଦ୍ରୁଵୁର୍ମଲ୍ଲାଃ ସର୍ଵେ ପ୍ରାଣପରୀପ୍ସଵଃ
ଚାଣୂର, ମୁଷ୍ଟିକ, କୂଟ, ଶଳ ଓ ତୋଶଳକ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ବାକି ଥିବା ସମସ୍ତ ମଲ୍ଲମାନେ ପ୍ରାଣ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ପଳାଇଗଲେ।
ଗୋପାନ୍ ଵଯସ୍ଯାନ୍ ଆକୃଷ୍ଯ ତୈଃ ସଂସୃଜ୍ଯ ଵିଜହ୍ରତୁଃ । ଵାଦ୍ଯମାନେଷୁ ତୂର୍ଯେଷୁ ଵଲ୍ଗନ୍ତୌ ରୁତନୂପୁରୌ
ଗୋପମାନେ ଓ ବନ୍ଧୁମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ, ସେମାନେ ସଙ୍ଗେ ମିଶି ଆନନ୍ଦରେ ଖେଳିଲେ, ବାଦ୍ୟ ଶବ୍ଦ ହେଉଥିଲା, ନୂପୁର ରଣ୍କାରରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ।
ଜନାଃ ପ୍ରଜହୃଷୁଃ ସର୍ଵେ କର୍ମଣା ରାମକୃଷ୍ଣଯୋଃ । ଋତେ କଂସଂ ଵିପ୍ରମୁଖ୍ଯାଃ ସାଧଵଃ ସାଧୁ ସାଧ୍ଵିତି
ସମସ୍ତ ଲୋକେ ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟରେ ଅତିଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ; କେବଳ କଂସ ବ୍ୟତୀତ, ମୁଖ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଓ ଧର୍ମିକ ଲୋକମାନେ 'ଭଲ କଲେ! ଭଲ କଲେ!' ବୋଲି ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
ହତେଷୁ ମଲ୍ଲଵର୍ଯେଷୁ ଵିଦ୍ରୁତେଷୁ ଚ ଭୋଜରାଟ୍ । ନ୍ଯଵାରଯତ୍ ସ୍ଵତୂର୍ଯାଣି ଵାକ୍ଯଂ ଚେଦମୁଵାଚ ହ
ମଲ୍ଲମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବା ପରେ ଓ ଭୋଜ ରାଜା କଂସ ଅତି ଉତ୍ତେଜିତ ହେଲେ, ସେ ନିଜ ବାଦ୍ୟକାରମାନେକୁ ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ ଓ ଏହି କଥା କହିଲେ—
ନିଃସାରଯତ ଦୁର୍ଵୃତ୍ତୌ ଵସୁଦେଵାତ୍ମଜୌ ପୁରାତ୍ । ଧନଂ ହରତ ଗୋପାନାଂ ନନ୍ଦଂ ବଧ୍ନୀତ ଦୁର୍ମତିମ୍
ଏହି ଦୁଇଜଣ ଦୁଷ୍ଟ ବସୁଦେବପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସହରରୁ ବାହାର କର; ଗୋପମାନଙ୍କର ଧନ ସମ୍ପତ୍ତି ହରଣ କର; ଏହି ମନୁଷ୍ୟ ନନ୍ଦକୁ ବାନ୍ଧିଦେଉ, କାରଣ ସେ ଅପବିତ୍ର ମନ୍ତି।
ଵସୁଦେଵସ୍ତୁ ଦୁର୍ମେଧା ହନ୍ଯତାମାଶ୍ଵସତ୍ତମଃ । ଉଗ୍ରସେନଃ ପିତା ଚାପି ସାନୁଗଃ ପରପକ୍ଷଗଃ
ବସୁଦେବ, ଏହି ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତିକୁ ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ହତ୍ୟା କର; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ା ସହିତ; ଏବଂ ମୋର ବାପା ଉଗ୍ରସେନ, ଶତ୍ରୁପକ୍ଷର ସହଯୋଗୀ, ସେ ଓ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ସଙ୍ଗୀମାନେ ସହିତ।
ଏଵଂ ଵିକତ୍ଥମାନେ ଵୈ କଂସେ ପ୍ରକୁପିତୋଽଵ୍ଯଯଃ । ଲଘିମ୍ନୋତ୍ପତ୍ଯ ତରସା ମଞ୍ଚମୁତ୍ତୁଙ୍ଗମାରୁହତ୍
ଏଭଳି କଂସ ଅହଂକାର କରୁଥିବାବେଳେ, ଅବିନାଶୀ, କ୍ରୁଧ୍ଧ ହୋଇ, ତୁରନ୍ତ ଉଛଳି ଉଚ୍ଚ ମଞ୍ଚରେ ଚଢ଼ିଗଲେ।
ତଂ ଆଵିଶନ୍ତମାଲୋକ୍ଯ ମୃତ୍ଯୁମାତ୍ମନ ଆସନାତ୍ । ମନସ୍ଵୀ ସହସୋତ୍ଥାଯ ଜଗୃହେ ସୋଽସିଚର୍ମଣୀ
ତାଙ୍କୁ ନିଜ ମୃତ୍ୟୁ ଭାବି ଆସୁଥିବା ଦେଖି, କଂସ ଦୃଢ଼ ମନେ ତୁରନ୍ତ ଆସନରୁ ଉଠି, ତାଙ୍କର ଢାଳ ଓ ତଳୱାର ଧରିଲେ।
( ମିଶ୍ର ) ତଂ ଖଡ୍ଗପାଣିଂ ଵିଚରନ୍ତମାଶୁ ଶ୍ଯେନଂ ଯଥା ଦକ୍ଷିଣସଵ୍ଯମମ୍ବରେ । ସମଗ୍ରହୀଦ୍ ଦୁର୍ଵିଷହୋଗ୍ରତେଜା ଯଥୋରଗଂ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯସୁତଃ ପ୍ରସହ୍ଯ
ତଳୱାର ଧରି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଘୂରୁଥିବା କଂସ, ଆକାଶରେ ଡାହାଣ ବାମ ଦିଗରେ ଉଡୁଥିବା ଶ୍ୟେନ ପକ୍ଷୀ ପରି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଦୁର୍ଜୟ ତେଜସ୍ୱୀ ଭଗବାନ ତାଙ୍କୁ ଗରୁଡ଼ ଯେପରି ସାପକୁ ଧରେ, ସେପରି ଜୋରକରି ଧରିଲେ।
ପ୍ରଗୃହ୍ଯ କେଶେଷୁ ଚଲତ୍କିରୀତଂ ନିପାତ୍ଯ ରଙ୍ଗୋପରି ତୁଙ୍ଗମଞ୍ଚାତ୍ । ତସ୍ଯୋପରିଷ୍ଟାତ୍ ସ୍ଵତ୍ସ୍ଵଯମବ୍ଜନାଭଃ ପପାତ ଵିଶ୍ଵାଶ୍ରଯ ଆତ୍ମତନ୍ତ୍ରଃ
ତାଙ୍କର କେଶ ଧରି, ମୁଣ୍ଡ ହଲୁଚୁଆଉଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ, ଉଚ୍ଚ ମଞ୍ଚରୁ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ ଉପରେ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ; ଏବଂ ପଦ୍ମନାଭ ଭଗବାନ, ସ୍ୱୟଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ତାଙ୍କ ଉପରେ ଉପରୁ ପଡ଼ିଲେ।
ତଂ ସମ୍ପରେତଂ ଵିଚକର୍ଷ ଭୂମୌ ହରିର୍ଯଥେଭଂ ଜଗତୋ ଵିପଶ୍ଯତଃ । ହା ହେତି ଶବ୍ଦଃ ସୁମହାନ୍ ତଦାଭୂଦ୍ ଉଦୀରିତଃ ସର୍ଵଜନୈର୍ନରେନ୍ଦ୍ର
ହରି ତାଙ୍କର ନିର୍ଜୀବ ଦେହକୁ ଭୂମିରେ ଟାଣିଲେ, ଯେପରି ଜଣେ ହାତୀକୁ ଟାଣେ, ସମସ୍ତ ଲୋକ ଦେଖୁଥିଲେ; ତେବେ 'ହା ହା' ବୋଲି ଏକ ବଡ଼ ଦୁଃଖର ଧ୍ୱନି ଉଠିଲା, ରାଜନ।
ସ ନିତ୍ଯଦୋଦ୍ଵିଗ୍ନଧିଯା ତମୀଶ୍ଵରଂ ପିବନ୍ ଵଦନ୍ ଵା ଵିଚରନ୍ ସ୍ଵପନ୍ଶ୍ଵସନ୍ । ଦଦର୍ଶ ଚକ୍ରାଯୁଧମଗ୍ରତୋ ଯତଃ ତଦେଵ ରୂପଂ ଦୁରଵାପମାପ
ଯିଏ ସଦା ଭୟଭୀତ ମନରେ ଥିଲେ, ଖାଇବା, କଥାବାର୍ତ୍ତା, ଚଳାଚଳ, ଶୋଇବା କିମ୍ବା ଶ୍ୱାସ ନେବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ, ସେ ନିଜ ସାମ୍ନାରେ ଚକ୍ରଧାରୀ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ; ଏହିପରି ଦୁର୍ଲଭ ରୂପକୁ ସେ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।
( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ତସ୍ଯାନୁଜା ଭ୍ରାତରୋଽଷ୍ଟୌ କଂକନ୍ଯଗ୍ରୋଧକାଦଯଃ । ଅଭ୍ଯଧାଵନ୍ ଅତିକ୍ରୁଦ୍ଧା ଭ୍ରାତୁର୍ନିର୍ଵେଶକାରିଣଃ
ତାଙ୍କର ଅଷ୍ଟ ଭାଇ—କଙ୍କ, ନ୍ୟଗ୍ରୋଧକ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ଭାଇଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ପ୍ରତିଶୋଧ ନେବାକୁ ଅତି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଦୌଡ଼ିଆସିଲେ।