ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

( ଵସଂତତିଲକା ) ଗୋପ୍ଯଃ ସ୍ଫୁରତ୍ପୁରଟକୁଣ୍ଡଲକୁନ୍ତଲତ୍ଵିଡ୍ ଗଣ୍ଡଶ୍ରିଯା ସୁଧିତହାସନିରୀକ୍ଷଣେନ । ମାନଂ ଦଧତ୍ଯ ଋଷଭସ୍ଯ ଜଗୁଃ କୃତାନି ପୁଣ୍ଯାନି ତତ୍କରରୁହସ୍ପର୍ଶପ୍ରମୋଦାଃ

ଗୋପୀମାନେ, ସୁନା ଝୁମକା ଓ କେଶର ଚମକରେ ଗାଲ ଶୋଭିତ, ମଧୁର ହସ ଓ ଦୃଷ୍ଟିରେ, ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ କାହାଣୀ ଗାଇଥିଲେ, ତାଙ୍କର ପଦ୍ମସ୍ପର୍ଶରେ ଧନ୍ୟ ମନେ କରି।

ତାଭିର୍ଯୁତଃ ଶ୍ରମମପୋହିତୁମଙ୍‌ଗସଙ୍‌ଗ ଘୃଷ୍ଟସ୍ରଜଃ ସ କୁଚକୁଙ୍‌କୁମରଞ୍ଜିତାଯାଃ । ଗନ୍ଧର୍ଵପାଲିଭିରନୁଦ୍ରୁତ ଆଵିଶଦ୍ ଵା ଶ୍ରାନ୍ତୋ ଗଜୀଭିରିଭରାଡିଵ ଭିନ୍ନସେତୁଃ

ସେ ମହିଳାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା, ମାଳା ଚୁର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅଙ୍ଗର କୁଙ୍କୁମ ଲାଗିଥିବା, ଗାନ୍ଧର୍ବମାନେ ପଛରେ ଚାଲିଥିବା, ସେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯେପରି ଥକିଥିବା ହାତୀ ନଦୀରେ ପ୍ରବେଶ କରେ।

ସୋଽମ୍ଭସ୍ଯଲଂ ଯୁଵତିଭିଃ ପରିଷିଚ୍ଯମାନଃ ପ୍ରେମ୍ଣେକ୍ଷିତଃ ପ୍ରହସତୀଭିରିତସ୍ତତୋଽଙ୍‌ଗ । ଵୈମାନିକୈଃ କୁସୁମଵର୍ଷିଭିରୀଡ୍ଯମାନୋ ରେମେ ସ୍ଵଯଂ ସ୍ଵରତିରତ୍ର ଗଜେନ୍ଦ୍ରଲୀଲଃ

ସେଠାରେ, ଯୁବତୀମାନେ ଜଳ ଢାଳୁଥିଲେ, ଚାରିପଟେ ପ୍ରେମ ଦୃଷ୍ଟି ଓ ହସରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିଲେ, ଦେବମାନେ ଫୁଲ ବର୍ଷା କରୁଥିଲେ, ସ୍ୱୟଂ ଆନନ୍ଦରେ ଲୀଳା କରୁଥିଲେ, ହାତୀରାଜା ପରି।

( ମିଶ୍ର ) ତତଶ୍ଚ କୃଷ୍ଣୋପଵନେ ଜଲସ୍ଥଲ ପ୍ରସୂନଗନ୍ଧାନିଲଜୁଷ୍ଟଦିକ୍ତଟେ । ଚଚାର ଭୃଙ୍‌ଗପ୍ରମଦାଗଣାଵୃତୋ ଯଥା ମଦଚ୍ଯୁଦ୍ ଦ୍ଵିରଦଃ କରେଣୁଭିଃ

ତାପରେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଉଦ୍ୟାନରେ, ଜଳ ଓ ଭୂମିରେ, ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗବଳୟରେ, ସେ ମଧୁମକ୍ଷିକା ଭଳି ଆନନ୍ଦିତ ମହିଳାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି ଘୁରୁଥିଲେ, ଯେପରି ମଦମାସ୍ତ ହାତୀ ନାରୀହାତୀମାନେ ସହିତ।

ଏଵଂ ଶଶାଙ୍‌କାଂଶୁଵିରାଜିତା ନିଶାଃ ସ ସତ୍ଯକାମୋଽନୁରତାବଲାଗଣଃ । ସିଷେଵ ଆତ୍ମନ୍ଯଵରୁଦ୍ଧସୌରତଃ ସର୍ଵାଃ ଶରତ୍କାଵ୍ଯକଥାରସାଶ୍ରଯାଃ

ଏଭଳି, ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣରେ ଶୋଭିତ ରାତିଗୁଡ଼ିକୁ, ସତ୍ୟବାନ ଏବଂ ପ୍ରେମିକାମାନେ ଘିରିଥିବା, ସେ ନିଜ ମନରେ ସମସ୍ତ ରସ ଧାରଣ କରି, ଶରତ୍କାଳର କବିତାର ରସ ଉପଭୋଗ କରୁଥିଲେ।

ଶ୍ରୀପରୀକ୍ଷିଦୁଵାଚ - ( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ସଂସ୍ଥାପନାଯ ଧର୍ମସ୍ଯ ପ୍ରଶମାଯେତରସ୍ଯ ଚ । ଅଵତୀର୍ଣୋ ହି ଭଗଵାନଂନ୍ ଅଂଶେନ ଜଗଦୀଶ୍ଵରଃ

ଶ୍ରୀ ପରୀକ୍ଷିତ ପଚାରିଲେ — ଧର୍ମକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ଓ ଅଧର୍ମକୁ ଦମନ କରିବା ପାଇଁ, ଏହି ବିଶ୍ୱର ନାଥ ସ୍ୱୟଂ ଅବତାର ନେଇଥାନ୍ତି।

ସ କଥଂ ଧର୍ମସେତୂନାଂ ଵକ୍ତା କର୍ତାଭିରକ୍ଷିତା । ପ୍ରତୀପମାଚରଦ୍ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ପରଦାରାଭିମର୍ଶନମ୍

ସେ, ଯିଏ ଧର୍ମର ସୀମାରେ ଥିବା କଥା କହନ୍ତି, କରନ୍ତି ଓ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, କିପରି ଅନ୍ୟଙ୍କର ଜୀବନୀ ସ୍ପର୍ଶ କରି ଧର୍ମବିରୁଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ?

ଆପ୍ତକାମୋ ଯଦୁପତିଃ କୃତଵାନ୍ ଵୈ ଜୁଗୁପ୍ସିତମ୍ । କିମଭିପ୍ରାଯ ଏତନ୍ନଃ ସଂଶଯଂ ଛିନ୍ଧି ସୁଵ୍ରତ

ସ୍ୱୟଂ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯଦୁନାଥ ଏମିତି ନିନ୍ଦାନୀୟ କାର୍ଯ୍ୟ କାହିଁକି କଲେ? ତାଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କଣ ଥିଲା? ଦୟାକରି ଆମ ସନ୍ଦେହ ଦୂର କର, ହେ ସୁବ୍ରତ।

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ଧର୍ମଵ୍ଯତିକ୍ରମୋ ଦୃଷ୍ଟ ଈଶ୍ଵରାଣାଂ ଚ ସାହସମ୍ । ତେଜୀଯସାଂ ନ ଦୋଷାଯ ଵହ୍ନେଃ ସର୍ଵଭୁଜୋ ଯଥା

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଚ୍ଚାରିଲେ — ଈଶ୍ୱରମାନେ ମଧ୍ୟ କେବେ କେବେ ଧର୍ମ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଦୋଷ ନାହିଁ, ଯେପରି ଅଗ୍ନି ସମସ୍ତ କିଛି ଜଳାଇଦିଏ।

ନୈତତ୍ସମାଚରେଜ୍ଜାତୁ ମନସାପି ହ୍ଯନୀଶ୍ଵରଃ । ଵିନଶ୍ଯତ୍ଯାଚରନ୍ମୌଢ୍ଯାଦ୍ ଯଥାରୁଦ୍ରୋଽବ୍ଧିଜଂ ଵିଷମ୍

ଯିଏ ଈଶ୍ୱର ନୁହଁନ୍ତି, ସେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କେବେ ମନରେ ମଧ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ମୂର୍ଖତାରେ କଲେ, ସେ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯିବ, ଯେପରି ରୁଦ୍ର ସମୁଦ୍ରର ବିଷରେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହେଲେ।

ଈଶ୍ଵରାଣାଂ ଵଚଃ ସତ୍ଯଂ ତଥୈଵାଚରିତଂ କ୍ଵଚିତ୍ । ତେଷାଂ ଯତ୍ ସ୍ଵଵଚୋଯୁକ୍ତଂ ବୁଦ୍ଧିମାଂସ୍ତତ୍ ସମାଚରେତ୍

ଈଶ୍ୱରମାନଙ୍କର କଥା ସତ୍ୟ, କେବଳ କେବେ କେବେ ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ; ଯାହା ତାଙ୍କର କଥା ସହ ମିଳେ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ମାନେ ସେଇ କଥା ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ଅନୁସରଣ କରିବା ଉଚିତ।

କୁଶଲାଚରିତେନୈଷାଂ ଇହ ସ୍ଵାର୍ଥୋ ନ ଵିଦ୍ଯତେ । ଵିପର୍ଯଯେଣ ଵାନର୍ଥୋ ନିରହଙ୍‌କାରିଣାଂ ପ୍ରଭୋ

ତାଙ୍କର ଦକ୍ଷତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଚରଣରେ କୌଣସି ନିଜସ୍ୱ ଲାଭ ନାହିଁ; ଏବଂ ନିରହଂକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ବିପରୀତ ଘଟିଲେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି କ୍ଷତି ନାହିଁ, ହେ ପ୍ରଭୁ।

କିମୁତାଖିଲସତ୍ତ୍ଵାନାଂ ତିର୍ଯଙ୍‌ ମର୍ତ୍ଯଦିଵୌକସାମ୍ । ଈଶିତୁଶ୍ଚେଶିତଵ୍ଯାନାଂ କୁଶଲାକୁଶଲାନ୍ଵଯଃ

ତେଣୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ — ପଶୁ, ମନୁଷ୍ୟ, ଦେବତା — ଯେଉଁମାନେ ଶାସିତ ଓ ଶାସକ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭର ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି।

( ଵସଂତତିଲକା ) ଯତ୍ପାଦପଙ୍‌କଜପରାଗନିଷେଵତୃପ୍ତା ଯୋଗପ୍ରଭାଵଵିଧୁତାଖିଲକର୍ମବନ୍ଧାଃ । ସ୍ଵୈରଂ ଚରନ୍ତି ମୁନଯୋଽପି ନ ନହ୍ଯମାନାଃ ତସ୍ଯେଚ୍ଛଯାଽଽତ୍ତଵପୁଷଃ କୁତ ଏଵ ବନ୍ଧଃ

ଯେମାନେ ତାଙ୍କର ପଦପଦ୍ମର ଧୂଳିକୁ ସେବନ କରି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଯୋଗଶକ୍ତି ସମସ୍ତ କର୍ମବନ୍ଧନକୁ ଦୂର କରିଦେଇଛି, ସେମାନେ ମୁକ୍ତ ଭାବେ ମୁନିମାନେ ପରି ଅନାୟାସରେ ଘୁରିବାକୁ ପାରନ୍ତି; ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛାରେ ଯେଉଁଠାରେ ଦେହ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେଠାରେ କେମିତି ବନ୍ଧନ ହେବ?

( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଗୋପୀନାଂ ତତ୍ପତୀନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାମେଵ ଦେହିନାମ୍ । ଯୋଽନ୍ତଶ୍ଚରତି ସୋଽଧ୍ଯକ୍ଷଃ କ୍ରୀଡନେନେହ ଦେହଭାକ୍

ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଭିତରେ, ଗୋପୀମାନେ, ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱାମୀମାନେ ଓ ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀଙ୍କ ଭିତରେ ବସିଛନ୍ତି, ସେଇ ପରମେଶ୍ୱର ଏଠାରେ ଦେହରେ ଖେଳ କରୁଛନ୍ତି ଓ ସବୁକିଛି ଦେଖୁଛନ୍ତି।

ଅନୁଗ୍ରହାଯ ଭୂତାନାଂ ମାନୁଷଂ ଦେହମାସ୍ଥିତଃ । ଭଜତେ ତାଦୃଶୀଃ କ୍ରୀଡ ଯାଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତ୍ପରୋ ଭଵେତ୍

ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ, ସେ ମାନବ ଦେହ ଧାରଣ କରି ଏମିତି ଲୀଳା କରୁଛନ୍ତି, ଯାହାକୁ ଶୁଣିଲେ ଲୋକ ତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରିବାକୁ ଲାଗିଯାନ୍ତି।

ନାସୂଯନ୍ ଖଲୁ କୃଷ୍ଣାଯ ମୋହିତାସ୍ତସ୍ଯ ମାଯଯା । ମନ୍ଯମାନାଃ ସ୍ଵପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥାନ୍ ସ୍ଵାନ୍ ସ୍ଵାନ୍ ଦାରାନ୍ ଵ୍ରଜୌକସଃ

ବ୍ରଜର ନିବାସୀମାନେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ମାୟାରେ ମୋହିତ ହୋଇ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କେବେ ଇର୍ଷ୍ୟା କରିନଥିଲେ; ସେମାନେ ନିଜ ପାଖରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ନିଜ ଜୀବନସଙ୍ଗୀ ଭାବିଥିଲେ।

ବ୍ରହ୍ମରାତ୍ର ଉପାଵୃତ୍ତେ ଵାସୁଦେଵାନୁମୋଦିତାଃ । ଅନିଚ୍ଛନ୍ତ୍ଯୋ ଯଯୁର୍ଗୋପ୍ଯଃ ସ୍ଵଗୃହାନ୍ ଭଗଵତ୍ପ୍ରିଯାଃ

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ରାତି ସେଶ ହେବା ପରେ, ଭଗବାନଙ୍କର ପ୍ରିୟା ଗୋପୀମାନେ, ଯଦିଓ ମନେ ଚାହିଲେ ନାହିଁ, ଵସୁଦେବଙ୍କର ଅନୁମତିରେ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ।

( ଵସଂତତିଲକା ) ଵିକ୍ରୀଡିତଂ ଵ୍ରଜଵଧୂଭିରିଦଂ ଚ ଵିଷ୍ଣୋଃ ଶ୍ରଦ୍ଧାନ୍ଵିତୋଽନୁଶ୍ରୃଣୁଯାଦଥ ଵର୍ଣଯେଦ୍ଯଃ । ଭକ୍ତିଂ ପରାଂ ଭଗଵତି ପ୍ରତିଲଭ୍ଯ କାମଂ ହୃଦ୍ରୋଗମାଶ୍ଵପହିନୋତ୍ଯଚିରେଣ ଧୀରଃ

ଯିଏ ଭକ୍ତିଭାବରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସହ ବ୍ରଜବଧୂମାନଙ୍କର ଏହି ଲୀଳାକୁ ଶୁଣେ କିମ୍ବା ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ସେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ଭକ୍ତି ଲାଭ କରି, ଜଣେ ଧୀର ଲୋକ ହୃଦୟର କାମରୋଗକୁ ଶୀଘ୍ର ଦୂର କରିପାରେ।

ଅଜଗରମୁଖାତ୍ ଅନନ୍ଦସ୍ଯ ମୋଚନମ୍,ଅଜଗରସ୍ଯ ପୂର୍ଵଵିଦ୍ଯାଧରପ୍ରାପ୍ତି; ଶଂଖଚୂଡ ଵଧଃ । ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ। ଏକଦା ଦେଵଯାତ୍ରାଯାଂ ଗୋପାଲା ଜାତକୌତୁକାଃ। ଅନୋଭିରନଡୁଦ୍ଯୁକ୍ତୈଃ ପ୍ରଯଯୁସ୍ତେଽମ୍ବିକାଵନମ୍

ଶ୍ରୀଶୁକଦେବ କହିଲେ: ଏକଥର ଦେବତାଙ୍କର ଉତ୍ସବ ସମୟରେ, ଗୋପମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିପୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ଗୋଡ଼ା ଯୋଗାଇଥିବା ଗଡ଼ିରେ ବସି ଅମ୍ବିକାବନକୁ ଚାଲିଗଲେ।

ତତ୍ର ସ୍ନାତ୍ଵା ସରସ୍ଵତ୍ଯାଂ ଦେଵଂ ପଶୁପତିଂ ଵିଭୁମ୍। ଆନର୍ଚୁରର୍ହଣୈର୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଦେଵୀଂ ଚ ଣୃପତେଽମ୍ବିକାମ୍

ସେଠାରେ ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରି, ଭକ୍ତିଭାବରେ ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱର ପଶୁପତିଙ୍କୁ ଓ ଦେବୀ ଅମ୍ବିକାଙ୍କୁ ଉପଚାର ଦେଇ ପୂଜା କଲେ।

ଗାଵୋ ହିରଣ୍ଯଂ ଵାସାଂସି ମଧୁ ମଧ୍ଵନ୍ନମାଦୃତାଃ। ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯୋ ଦଦୁଃ ସର୍ଵେ ଦେଵୋ ନଃ ପ୍ରୀଯତାମିତି

ସେମାନେ ସମ୍ମାନରେ ଗାଈ, ସୁନା, ବସ୍ତ୍ର, ମଧୁ ଓ ଖାଦ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଦେଇ, 'ଭଗବାନ ଆମପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍' ବୋଲି କହିଲେ।

ଊଷୁଃ ସରସ୍ଵତୀତୀରେ ଜଲଂ ପ୍ରାଶ୍ଯ ଯତଵ୍ରତାଃ। ରଜନୀଂ ତାଂ ମହାଭାଗା ନନ୍ଦସୁନନ୍ଦକାଦଯଃ

ସରସ୍ୱତୀ ତଟରେ ପାଣି ପିଇ ଓ ବ୍ରତ ରଖି, ନନ୍ଦ, ସୁନନ୍ଦ ଓ ଅନ୍ୟ ଧନ୍ୟ ଲୋକମାନେ ସେ ରାତିଟିଏ ସେଠି କାଟିଲେ।

କଶ୍ଚିନ୍ମହାନହିସ୍ତସ୍ମିନ୍ଵିପିନେଽତିବୁଭୁକ୍ଷିତଃ। ଯଦୃଚ୍ଛଯାଗତୋ ନନ୍ଦଂ ଶଯାନମୁରଗୋଽଗ୍ରସୀତ୍

ସେ ଅରଣ୍ୟରେ, ଏକ ବଡ଼ ସର୍ପ ଅତି ଭୂଖାରେ ଏମିତି ଆସିଲା ଯେ, ଯଥାସ୍ଥିତିରେ ଶୁଇଥିବା ନନ୍ଦଙ୍କୁ ଧରି ନେଲା।

ସ ଚୁକ୍ରୋଶାହିନା ଗ୍ରସ୍ତଃ କୃଷ୍ଣ କୃଷ୍ଣ ମହାନଯମ୍। ସର୍ପୋ ମାଂ ଗ୍ରସତେ ତାତ ପ୍ରପନ୍ନଂ ପରିମୋଚଯ

ସର୍ପରେ ଧରାଯାଇ, ସେ ଚିତ୍କାର କଲେ: 'କୃଷ୍ଣ, କୃଷ୍ଣ, ଏହା ବଡ଼ ଦୁଃଖ! ବାପା, ଏକ ସର୍ପ ମୋତେ ଗିଲୁଛି—ମୁଁ ତୁମ ପାଖରେ ଶରଣ ନେଇଛି, ମୋତେ ବଞ୍ଚାଅ।'

ତସ୍ଯ ଚାକ୍ରନ୍ଦିତଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଗୋପାଲାଃ ସହସୋତ୍ଥିତାଃ। ଗ୍ରସ୍ତଂ ଚ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିଭ୍ରାନ୍ତାଃ ସର୍ପଂ ଵିଵ୍ଯଧୁରୁଲ୍ମୁକୈଃ

ତାଙ୍କର ଚିତ୍କାର ଶୁଣି, ଗୋପମାନେ ତୁରନ୍ତ ଉଠିଲେ; ନନ୍ଦଙ୍କୁ ସର୍ପରେ ଧରିଥିବା ଦେଖି, ଭୟଭିତ ହୋଇ, ଲାଠି ଦେଇ ସର୍ପକୁ ମାଡ଼ିଲେ।

ଅଲାତୈର୍ଦହ୍ଯମାନୋଽପି ନାମୁଞ୍ଚତ୍ତମୁରଙ୍ଗମଃ। ତମସ୍ପୃଶତ୍ପଦାଭ୍ଯେତ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ସାତ୍ଵତାଂ ପତିଃ

ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରେ ପୋଡ଼ାଯିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ସର୍ପଟି ନନ୍ଦକୁ ଛାଡ଼ିଲା ନାହିଁ; ତାପରେ ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ଭଗବାନ ଆସି ତାଙ୍କର ପାଦ ଦ୍ୱାରା ସର୍ପକୁ ଛୁଇଁଲେ।

ସ ଵୈ ଭଗଵତଃ ଶ୍ରୀମତ୍ପାଦସ୍ପର୍ଶହତାଶୁଭଃ। ଭେଜେ ସର୍ପଵପୁର୍ହିତ୍ଵା ରୂପଂ ଵିଦ୍ଯାଧରାର୍ଚିତମ୍

ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଶ୍ରୀଚରଣ ସ୍ପର୍ଶରେ ସର୍ପଟିର ସମସ୍ତ ଅଶୁଭ ଦୂର ହେଲା; ସେ ସର୍ପ ଦେହ ଛାଡ଼ି, ଏକ ବିଦ୍ୟାଧରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ଦେହ ଧାରଣ କଲା।

ତମପୃଚ୍ଛଦ୍ଧୃଷୀକେଶଃ ପ୍ରଣତଂ ସମଵସ୍ଥିତମ୍। ଦୀପ୍ଯମାନେନ ଵପୁଷା ପୁରୁଷଂ ହେମମାଲିନମ୍

ହୃଷୀକେଶ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରୁଥିବା, ସୁନା ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ ପୁରୁଷ ଭାବେ ଦେଖି, ପଚାରିଲେ।