ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ଯୋଗେନ ଵିଵିଧାଙ୍ଗେନ ଭକ୍ତିଯୋଗେନ ଚୈଵ ହି । ଧର୍ମେଣୋଭଯଚିହ୍ନେନ ଯଃ ପ୍ରଵୃତ୍ତିନିଵୃତ୍ତିମାନ୍

ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା, ଭକ୍ତି ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା, କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ତ୍ୟାଗ ଦୁଇଟି ଚିହ୍ନ ସହିତ ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା, ଯିଏ ଉଭୟରେ ନିମଗ୍ନ—

ଆତ୍ମତତ୍ତ୍ଵାଵବୋଧେନ ଵୈରାଗ୍ଯେଣ ଦୃଢେନ ଚ । ଈଯତେ ଭଗଵାନେଭିଃ ସଗୁଣୋ ନିର୍ଗୁଣଃ ସ୍ଵଦୃକ୍

ଆତ୍ମତତ୍ତ୍ୱର ଜ୍ଞାନ ଓ ଦୃଢ଼ ବିରାକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ନିଜ ଦୃଷ୍ଟିରେ, ଭଗବାନ ସଗୁଣ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ଦୁହିଁ ପ୍ରକାରେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।

ପ୍ରାଵୋଚଂ ଭକ୍ତିଯୋଗସ୍ଯ ସ୍ଵରୂପଂ ତେ ଚତୁର୍ଵିଧମ୍ । କାଲସ୍ଯ ଚାଵ୍ଯକ୍ତଗତେଃ ଯୋଽନ୍ତର୍ଧାଵତି ଜନ୍ତୁଷୁ

ମୁଁ ତୁମକୁ ଭକ୍ତି ଯୋଗର ଚାରିପ୍ରକାର ସ୍ୱରୂପ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛି, ଏବଂ ସେଠି ଯାହା କାଳ ଅବ୍ୟକ୍ତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୁଏ।

ଜୀଵସ୍ଯ ସଂସୃତୀର୍ବହ୍ଵୀଃ ଅଵିଦ୍ଯାକର୍ମ ନିର୍ମିତାଃ । ଯାସ୍ଵଙ୍ଗ ପ୍ରଵିଶନ୍ନାତ୍ମା ନ ଵେଦ ଗତିମାତ୍ମନଃ

ଜୀବର ଅନେକ ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ର, ଅଜ୍ଞାନ ଓ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି, ଯାହାରେ ଆତ୍ମା ପ୍ରବେଶ କରେ, କିନ୍ତୁ ନିଜ ଗତିକୁ ଜାଣିପାରେନାହିଁ।

ନୈତତ୍ଖଲାଯୋପଦିଶେନ୍ ନାଵିନୀତାଯ କର୍ହିଚିତ୍ । ନ ସ୍ତବ୍ଧାଯ ନ ଭିନ୍ନାଯ ନୈଵ ଧର୍ମଧ୍ଵଜାଯ ଚ

ଏହି ଶିକ୍ଷା କେବେ ବି ଦୁଷ୍ଟ, ଅନିୟମିତ, ଅହଂକାରୀ, ଶତ୍ରୁଭାବୀ, କିମ୍ବା କେବଳ ବାହ୍ୟ ଧର୍ମ ଦେଖାଏ ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ।

ନ ଲୋଲୁପାଯୋପଦିଶେତ୍ ନ ଗୃହାରୂଢଚେତସେ । ନାଭକ୍ତାଯ ଚ ମେ ଜାତୁ ନ ମଦ୍ଭକ୍ତଦ୍ଵିଷାମପି

ଏହି ଶିକ୍ଷା ଲୋଭୀ, ଗୃହସ୍ଥ ଚିନ୍ତାରେ ଲିନ, ମୋ ପ୍ରତି ଅଭକ୍ତ, କିମ୍ବା ମୋର ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଘୃଣା କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ କେବେ ବି ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।

ଶ୍ରଦ୍ଦଧାନାଯ ଭକ୍ତାଯ ଵିନୀତାଯ ଅନସୂଯଵେ । ଭୂତେଷୁ କୃତମୈତ୍ରାଯ ଶୁଶ୍ରୂଷାଭିରତାଯ ଚ

କିନ୍ତୁ ଯିଏ ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ୍, ଭକ୍ତ, ବିନୀତ, ଇର୍ଷ୍ୟାରହିତ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ସହିତ ମିତ୍ରତା ରଖେ, ଏବଂ ସେବାରେ ଆଗ୍ରହୀ—

ବହିର୍ଜାତଵିରାଗାଯ ଶାନ୍ତଚିତ୍ତାଯ ଦୀଯତାମ୍ । ନିର୍ମତ୍ସରାଯ ଶୁଚଯେ ଯସ୍ଯାହଂ ପ୍ରେଯସାଂ ପ୍ରିଯଃ

ଏହି ଦାନ ତାହାକୁ ଦିଅ, ଯିଏ ବାହ୍ୟରେ ଅସକ୍ତ, ମନ ଶାନ୍ତ, ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖି ଇର୍ଷ୍ୟା କରେନାହିଁ, ପବିତ୍ର ଓ ଯାହା ପାଇଁ ମୁଁ ସମସ୍ତ ଆଦରିଆ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ଆଦରିଆ।

ଯ ଇଦଂ ଶ୍ରୃଣୁଯାଦ୍ ଅମ୍ବ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ପୁରୁଷଃ ସକୃତ୍ । ଯୋ ଵାଭିଧତ୍ତେ ମଚ୍ଚିତ୍ତଃ ସ ହ୍ଯେତି ପଦଵୀଂ ଚ ମେ

ମା, ଯେଉଁ ଲୋକ ଏହି କଥାକୁ ଏକଥର ଭିତରୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଶୁଣେ, କିମ୍ବା ମୋତେ ମନ ଲଗାଇ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ମୋର ପଥକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

ମହାରାସଵର୍ଣନଂ; ପରୀକ୍ଷିତ୍କୃତ ଶଂକାଯାଃ ଶୁକଦ୍ଵାରା ସମାଧାନଂ ଚ - ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ - ( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଇତ୍ଥଂ ଭଗଵତୋ ଗୋପ୍ଯଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵାଚଃ ସୁପେଶଲାଃ । ଜହୁର୍ଵିରହଜଂ ତାପଂ ତଦଙ୍‌ଗୋପଚିତାଶିଷଃ

ଶ୍ରୀଶୁକଦେବ କହିଲେ — ଏଭଳି ଭଗବାନଙ୍କର ମଧୁର କଥା ଶୁଣି, ଗୋପୀମାନେ ବିୟୋଗର ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ଛାଡିଦେଲେ, ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ଭଗବାନଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ପୂରଣ ହେଲା।

ତତ୍ରାରଭତ ଗୋଵିନ୍ଦୋ ରାସକ୍ରୀଡାମନୁଵ୍ରତୈଃ । ସ୍ତ୍ରୀରତ୍ନୈରନ୍ଵିତଃ ପ୍ରୀତୈଃ ଅନ୍ଯୋନ୍ଯାବଦ୍ଧବାହୁଭିଃ

ସେଠାରେ ଗୋବିନ୍ଦ ନିଜକୁ ନିବେଦିତ ଓ ଆନନ୍ଦିତ ଗୋପୀମାନେ ସହିତ, ଏହି ନାରୀମଣିମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ, ହସିଖୁସି ହାତ ଗଠି ରାସ କ୍ରୀଡ଼ା ଆରମ୍ଭ କଲେ।

ରାସୋତ୍ସଵଃ ସମ୍ପ୍ରଵୃତ୍ତୋ ଗୋପୀମଣ୍ଡଲମଣ୍ଡିତଃ । ଯୋଗେଶ୍ଵରେଣ କୃଷ୍ଣେନ ତାସାଂ ମଧ୍ଯେ ଦ୍ଵଯୋର୍ଦ୍ଵଯୋଃ

ଗୋପୀମାନେ ଘେରି ରହିଥିବା ରାସ ଉତ୍ସବ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ନାଥ କୃଷ୍ଣ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦୁଇ ଜଣୀ ମଧ୍ୟରେ ଦଢ଼ିଥିଲେ।

ପ୍ରଵିଷ୍ଟେନ ଗୃହୀତାନାଂ କଣ୍ଠେ ସ୍ଵନିକଟଂ ସ୍ତ୍ରିଯଃ । ଯଂ ମନ୍ଯେରନ୍ ନଭସ୍ତାଵଦ୍ ଵିମାନଶତସଙ୍‌କୁଲମ୍

ସେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଗୋପୀମାନଙ୍କୁ ଗଳାରେ ଆକୁଁଡ଼ି ନିଅଲେ; ଏହା ଦେଖିଥିବା ଲୋକମାନେ ଆକାଶରେ ଶତଶଃ ବିମାନ ଭିଡ଼ି ରହିଛି ବୋଲି ଭାବିଥାନ୍ତେ।

ଦିଵୌକସାଂ ସଦାରାଣାଂ ଔତ୍ସୁକ୍ଯାପହୃତାତ୍ମନାମ୍ । ତତୋ ଦୁନ୍ଦୁଭଯୋ ନେଦୁଃ ନିପେତୁଃ ପୁଷ୍ପଵୃଷ୍ଟଯଃ । ଜଗୁର୍ଗନ୍ଧର୍ଵପତଯଃ ସସ୍ତ୍ରୀକାସ୍ତଦ୍ ଯଶୋଽମଲମ୍

ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ, ଉତ୍ସୁକତାରେ ମନ ହରାଇ, ଏହା ଦେଖିଲେ; ତାପରେ ଢୋଳ ବାଜିଲା, ଫୁଲର ବୃଷ୍ଟି ପଡ଼ିଲା, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ତାଙ୍କର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଭଗବାନଙ୍କର ନିର୍ମଳ ଯଶ ଗାଇଲେ।

ଵଲଯାନାଂ ନୂପୁରାଣାଂ କିଙ୍‌କିଣୀନାଂ ଚ ଯୋଷିତାମ୍ । ସପ୍ରିଯାଣାମଭୂତ୍ ଶବ୍ଦଃ ତୁମୁଲୋ ରାସମଣ୍ଡଲେ

ରାସ ମଣ୍ଡଳରେ ଗୋପୀମାନଙ୍କର ବଲୟ, ନୂପୁର ଓ ଘଂଟିର ଶବ୍ଦ, ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟଙ୍କ ସହ ଏକଠି, ଉତ୍ତେଜିତ ହୋଇ ଗୁଞ୍ଜିଲା।

ତତ୍ରାତିଶୁଶୁଭେ ତାଭିଃ ଭଗଵାନ୍ ଦେଵକୀସୁତଃ । ମଧ୍ଯେ ମଣୀନାଂ ହୈମାନାଂ ମହାମରକତୋ ଯଥା

ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବକୀନନ୍ଦନ ଭଗବାନ ବେଶି ଉଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲେ, ଯେପରି ହେମମଣିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ପନ୍ନା ରତ୍ନ ଚମକେ।

( ଶାର୍ଦୂଲଵିକ୍ରୀଡିତ ) ପାଦନ୍ଯାସୈର୍ଭୁଜଵିଧୁତିଭିଃ ସସ୍ମିତୈର୍ଭ୍ରୂଵିଲାସୈଃ । ଭଜ୍ଯନ୍ମଧ୍ଯୈଶ୍ଚଲକୁଚପଟୈଃ କୁଣ୍ଡଲୈର୍ଗଣ୍ଡଲୋଲୈଃ । ସ୍ଵିଦ୍ଯନ୍ମୁଖ୍ଯଃ କଵରରସନା ଗ୍ରନ୍ଥଯଃ କୃଷ୍ଣଵଧ୍ଵୋ । ଗାଯନ୍ତ୍ଯସ୍ତଂ ତଡିତ ଇଵ ତା ମେଘଚକ୍ରେ ଵିରେଜୁଃ

ପାଦ ତାଳର ଝଙ୍କାର, ହାତ ନଚାଇବା, ହସି ଭରା ଦୃଷ୍ଟି, ଭୂଁହିର ଖେଳ, ଝୁଲୁଥିବା କୁଣ୍ଡଳ ଗଣ୍ଡରେ ଲାଗିବା, ଘମେ ଭିଜା ଚୁଲି ଓ ଗଠି, କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପତ୍ନୀମାନେ ଗାଇଥିଲେ; ସେମାନେ ମେଘ ଚକ୍ରରେ ବିଜୁଳି ପରି ଚମକୁଥିଲେ।

( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) ଉଚ୍ଚୈର୍ଜଗୁର୍ନୃତ୍ଯମାନା ରକ୍ତକଣ୍ଠ୍ଯୋ ରତିପ୍ରିଯାଃ । କୃଷ୍ଣାଭିମର୍ଶମୁଦିତା ଯଦ୍ଗୀତେନେଦମାଵୃତମ୍

ନଚୁଥିବା, ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଗାଉଥିବା, ଭାବରେ ଲାଲ ହୋଇଥିବା କଣ୍ଠ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସ୍ପର୍ଶରେ ଆନନ୍ଦିତ, ପ୍ରିୟାମାନେ ଗାଇଗାଇ ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନକୁ ଗୀତରେ ପୂରଣ କରିଦେଲେ।

କାଚିତ୍ ସମଂ ମୁକୁନ୍ଦେନ ସ୍ଵରଜାତୀରମିଶ୍ରିତାଃ । ଉନ୍ନିନ୍ଯେ ପୂଜିତା ତେନ ପ୍ରୀଯତା ସାଧୁ ସାଧ୍ଵିତି । ତଦେଵ ଧ୍ରୁଵମୁନ୍ନିନ୍ଯେ ତସ୍ଯୈ ମାନଂ ଚ ବହ୍ଵଦାତ୍

କେହି ଜଣେ ମୁକୁନ୍ଦ ସହିତ ତାଙ୍କର ଗୀତକୁ ଏମିତି ମିଶାଇଲେ, ଯେ ଭଲପାଇ ତାଙ୍କୁ 'ଭଲ କଲୁ, ଭଲ କଲୁ' ବୋଲି ସମ୍ମାନ କଲେ; ସେ ପୁଣିପୁଣି ଗାଇଲେ, ଭଗବାନ ତାଙ୍କୁ ବଡ଼ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ।

କାଚିଦ୍ ରାସପରିଶ୍ରାନ୍ତା ପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥସ୍ଯ ଗଦାଭୃତଃ । ଜଗ୍ରାହ ବାହୁନା ସ୍କନ୍ଧଂ ଶ୍ଲଥଦ୍ଵଲଯମଲ୍ଲିକା

କେହି ଜଣେ ରାସରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ, ଢିଲା ବଲୟ ଓ ମଲ୍ଲିକା ମାଳା ସହିତ, ପାଖରେ ଦଢ଼ିଥିବା ଗଦାଧରଙ୍କ ଶୋଉଲ୍ଡର ଉପରେ ହାତ ରଖିଲେ।

ତତ୍ରୈକାଂସଗତଂ ବାହୁଂ କୃଷ୍ଣସ୍ଯୋତ୍ପଲସୌରଭମ୍ । ଚନ୍ଦନାଲିପ୍ତମାଘ୍ରାଯ ହୃଷ୍ଟରୋମା ଚୁଚୁମ୍ବ ହ

କେହି ଜଣେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଏକ ହାତ, ନୀଳ କମଳର ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଚନ୍ଦନ ଲିପ୍ତ, ନାକରେ ଧରି ଆନନ୍ଦରେ ରୋମାଞ୍ଚିତ ହୋଇ ଚୁମ୍ବନ କଲେ।

କସ୍ଯାଶ୍ଚିତ୍ ନାଟ୍ଯଵିକ୍ଷିପ୍ତ କୁଣ୍ଡଲତ୍ଵିଷମଣ୍ଡିତମ୍ । ଗଣ୍ଡଂ ଗଣ୍ଡେ ସନ୍ଦଧତ୍ଯାଃ ଅଦାତ୍ତାମ୍ବୂଲଚର୍ଵିତମ୍

ଅନ୍ୟ ଜଣେ ନୃତ୍ୟରେ ନାଚୁଥିବା କୁଣ୍ଡଳର ଚମକରେ ଶୋଭିତ ଗଣ୍ଡକୁ, ତାଙ୍କର ଗଣ୍ଡ ସହିତ ଲଗାଇ, ଚିବା ତାମ୍ବୁଳ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଲେ।

ନୃତ୍ଯତୀ ଗାଯତୀ କାଚିତ୍ କୂଜନ୍ ନୂପୁରମେଖଲା । ପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥାଚ୍ଯୁତହସ୍ତାବ୍ଜଂ ଶ୍ରାନ୍ତାଧାତ୍ ସ୍ତନଯୋଃ ଶିଵମ୍

କେହି ଜଣେ ନଚୁଥିବା, ଗାଉଥିବା, ନୂପୁର ଓ ମେଖଳା ଝଙ୍କାରିଥିବା, କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ, ପାଖରେ ଦଢ଼ିଥିବା ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କର କମଳ ହାତ ଦୁଇ ଅଂଶରେ ରଖି ସାନ୍ତ୍ୱନା ନେଲେ।

ଗୋପ୍ଯୋ ଲବ୍ଧ୍ଵାଚ୍ଯୁତଂ କାନ୍ତଂ ଶ୍ରିଯ ଏକାନ୍ତଵଲ୍ଲଭମ୍ । ଗୃହୀତକଣ୍ଠ୍ଯସ୍ତଦ୍ଦୋର୍ଭ୍ଯାଂ ଗାଯନ୍ତ୍ଯସ୍ତଂ ଵିଜହ୍ରିରେ

ଗୋପୀମାନେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ନିଜ ପ୍ରିୟ ଭାବେ, ଶ୍ରୀଙ୍କର ଏକମାତ୍ର ଆଦରିଆ ଭାବେ ପାଇ, ତାଙ୍କ ଗଳାକୁ ବାହୁରେ ଆକୁଁଡ଼ି ଧରି, ଗାଇଗାଇ ତାଙ୍କ ସହ ଖେଳିଲେ।

( ଵସଂତତିଲକା ) କର୍ଣୋତ୍ପଲାଲକଵିଟଙ୍‌କକପୋଲଘର୍ମ ଵକ୍ତ୍ରଶ୍ରିଯୋ ଵଲଯନୂପୁରଘୋଷଵାଦ୍ଯୈଃ । ଗୋପ୍ଯଃ ସମଂ ଭଗଵତା ନନୃତୁଃ ସ୍ଵକେଶ ସ୍ରସ୍ତସ୍ରଜୋ ଭ୍ରମରଗାଯକରାସଗୋଷ୍ଠ୍ଯାମ୍

କମଳ କୁଣ୍ଡଳ, ଚୁଲି, ଘମରେ ଚମକୁଥିବା ଗଣ୍ଡ, ମୁହଁର ଅଲୋକ, ବଲୟ ଓ ନୂପୁରର ଶବ୍ଦରେ, ଗୋପୀମାନେ ଭଗବାନ ସହିତ ଏକଠି ନଚିଲେ; ତାଙ୍କର ଚୁଲିରେ ମାଳା ଢିଲା ହୋଇଥିଲା, ମଧୁମକ୍ଷିକାମାନେ ଗାଇଥିବା ଗୋଷ୍ଠରେ ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ରହିଲେ।

( ମିଶ୍ର ) ଏଵଂ ପରିଷ୍ଵଙ୍‌ଗକରାଭିମର୍ଶ ସ୍ନିଗ୍ଧେକ୍ଷଣୋଦ୍ଦାମଵିଲାସହାସୈଃ । ରେମେ ରମେଶୋ ଵ୍ରଜସୁନ୍ଦରୀଭିଃ ଯଥାର୍ଭକଃ ସ୍ଵପ୍ରତିବିମ୍ବଵିଭ୍ରମଃ

ଏଭଳି, ଆଲିଙ୍ଗନ, ହାତର ସ୍ପର୍ଶ, ସ୍ନିଗ୍ଧ ଦୃଷ୍ଟି, ଆନନ୍ଦମୟ ହସ ଓ ଖେଳାଳି ହସରେ, ଶ୍ରୀର ନାଥ ବ୍ରଜର ସୁନ୍ଦରୀମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରିଥିଲେ, ଯେପରି ଏକ ଶିଶୁ ନିଜ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ସହ ଖେଳି ଆନନ୍ଦ ପାଏ।

ତଦଙ୍‌ଗସଙ୍‌ଗପ୍ରମୁଦାକୁଲେନ୍ଦ୍ରିଯାଃ କେଶାନ୍ ଦୂକୂଲଂ କୁଚପଟ୍ଟିକାଂ ଵା । ନାଞ୍ଜଃ ପ୍ରତିଵ୍ଯୋଢୁମଲଂ ଵ୍ରଜସ୍ତ୍ରିଯୋ ଵିସ୍ରସ୍ତମାଲାଭରଣାଃ କୁରୂଦ୍ଵହ

ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗସ୍ପର୍ଶର ଆନନ୍ଦରେ ବ୍ରଜର ମହିଳାମାନେ ଏମିତି ମୁଗ୍ଧ ହୋଇଯାଇଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କର କେହି କେଶ, କେହି ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା କେହି ଅଙ୍ଗବନ୍ଧ ଖୁଲିଯାଇଥିଲା। ସେମାନେ ତାହାକୁ ଠିକ୍ ଭାବେ ଉଠାଇପାରୁନଥିଲେ, ମାଳା ଓ ଗହନା ଖସିଯାଉଥିଲା, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ।

( ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ ) କୃଷ୍ଣଵିକ୍ରୀଡିତଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ମୁମୁହୁଃ ଖେଚରସ୍ତ୍ରିଯଃ । କାମାର୍ଦିତାଃ ଶଶାଙ୍‌କଶ୍ଚ ସଗଣୋ ଵିସ୍ମିତୋଽଭଵତ୍

କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଖେଳାଳି ଦେଖି ଆକାଶର ଦେବୀମାନେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇଯାଇଥିଲେ, କାମନାରେ ଅବିବେକୀ ହୋଇଯାଇଥିଲେ; ଚନ୍ଦ୍ରମା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସହ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ।

କୃତ୍ଵା ତାଵନ୍ତମାତ୍ମାନଂ ଯାଵତୀର୍ଗୋପଯୋଷିତଃ । ରେମେ ସ ଭଗଵାନ୍ ତାଭିଃ ଆତ୍ମାରାମୋଽପି ଲୀଲଯା

ଯେତେ ଗୋପୀ ଥିଲେ, ସେତେ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସ୍ୱୟଂ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଭଗବାନ ତାଙ୍କ ସହ ଖେଳ ଓ ଆନନ୍ଦ କରିଥିଲେ।