ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତପୁରାଣମ୍

ଯୋ ଭୀଷ୍ମକର୍ଣଗୁରୁଶଲ୍ଯମୂଷ୍ଵଦଭ୍ର ରଜନ୍ଯଵର୍ଯରଥମଣ୍ଡଲମନ୍ଡିତାସୁ । ଅଗ୍ରେଚରୋ ମମ ଵିଭୋ ରଥଯୂଥପାନା ମାଯୁର୍ମନାଂସି ଚ ଦୃଶା ସହ ଓଜ ଆର୍ଚ୍ଛତ

ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ଆଗରେ ଚାଲିଥିଲେ, ଭୀଷ୍ମ, କର୍ଣ୍ଣ, ଦ୍ରୋଣ, ଶଲ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥମାଳାକୁ ଶୋଭା ଦେଇଥିଲେ, ସେ ମହାପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଶତ୍ରୁ ନାୟକମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ମନକୁ ଅଧୀନ କରିଦେଇଥିଲେ।

ଯଦ୍ଦୋଷ୍ଷୁ ମା ପ୍ରାଣୀହିତଂ ଗୁରୁଭିଷ୍ମକର୍ଣ ନପ୍ତୃତ୍ରିଗର୍ତଶଲସୈନ୍ଧଵବାହ୍ନିକାଦ୍ଯେଃ । ଅସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯମୋଘମାହିମାନି ନିରୁପିତାନେ ନୋ ପସ୍ପୃଶୁର୍ନୃହରିଦାସମିଵାସୁରାଣି

ଯିଏ ଦୟା କରିଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଦୟାରେ ଭୀଷ୍ମ, କର୍ଣ୍ଣ, ଦ୍ରୋଣ, ଶଲ୍ୟ, ସୈନ୍ଧବ ଓ ଅନ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କ ଅପରାଜିତ ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ମୋତେ ଛୁଇଁପାରିଲେ ନାହିଁ, ଯେପରି ଦାନବମାନଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ହରିଙ୍କ ଦାସ ନୃହରିଙ୍କୁ ଛୁଇଁପାରିଲେ ନାହିଁ।

ସୌତ୍ଯେ ଵୃତଃ କୁମତିନାଽଽତ୍ମଦଂ ଈଶ୍ଵରୋ ମେ ଯତ୍ପାଦପଦ୍ମମଭଵାଯ ଭଜନ୍ତି ଭଵ୍ଯାଃ । ମାଂ ଶ୍ରାନ୍ତଵାହମରଯୋ ରଥିନୋ ଭୁଵିଷ୍ଠଂ ନ ପ୍ରାହରନ ଯଦନୁଭାଵନିରସ୍ତଚିସ୍ତାଃ । \

ପ୍ରଭାସ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତି ଲୋକମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଯାଇଥିଲି, ଯିଏଙ୍କ ଅଘ୍ରଣ ପଦପଦ୍ମକୁ ଭଲ ଲୋକମାନେ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେ ପ୍ରଭୁ ମୋତେ ରକ୍ଷା କଲେ। ମୋ ଘୋଡ଼ା ଥକିଯାଇଥିଲେ ଏବଂ ମୁଁ ଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲି, ଶତ୍ରୁ ରଥୀମାନେ ତାଙ୍କ ମାୟାରେ ମନ ହରାଇ ମୋତେ ଆକ୍ରମଣ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ।

ନର୍ମାଣ୍ଯୁଦାରରୁଚିରସ୍ମିତଶୋଭିତାନି ହେ ପାର୍ଥ ହେଽର୍ଜୁନ ସଖେ କୁରୁନନ୍ଦନେତି । ସଂଜଲ୍ପିତାନି ନରଦେଵ ହୃଦିସ୍ପୃଶାନି ସ୍ମର୍ତୂର୍ଲୁଠନ୍ତି ହୃଦଯଂ ମମ ମାଧଵସ୍ଯ

ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମଧୁର ଓ ଉଦାର କଥା, ହସର ଅଲୋକରେ ଶୋଭିତ—'ହେ ପାର୍ଥ! ହେ ଅର୍ଜୁନ! ବନ୍ଧୁ! କୁରୁବଂଶର ଗର୍ବ!'—ଏହି ସମସ୍ତ କଥା, ହେ ରାଜା, ମୋ ହୃଦୟକୁ ଛୁଇଁଯାଏ ଏବଂ ସ୍ମରଣ କଲେ ମୋ ପାଥର ହୃଦୟ ମଧ୍ୟ ଗଳିଯାଏ।

ଶଯ୍ଯାସନାଟନଵିକଥନଭୋଜନାଦି ଷ୍ଵୈକ୍ଯାଦ୍ଵଯସ୍ଯ ଋତଵାନିତି ଵିପ୍ରଲବ୍ଧଃ । ସଖ୍ଯୁଃ ସଖେଵ ପିତୃଵତ୍ତନଯସ୍ଯ ସର୍ଵଂ ସେହେ ମହାନ୍ମହିତଯା କୁମତେରଘଂ ମେ

ସେଇ ମିଳିତ ଶୟନ, ଆସନ, ଚାଲିବା, କଥାବାର୍ତ୍ତା, ଭୋଜନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ, ମୁଁ କେବେ କେବେ ତାଙ୍କୁ ମୋ ସମାନ ବନ୍ଧୁ ବା ପିତାପୁତ୍ର ସମ୍ପର୍କରେ ଭାବି ଭୁଲ କରିଥିଲି। ତଥାପି, ତାଙ୍କ ଅତି ମହାନ ସ୍ନେହରେ, ସେ ମୋ ଅଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ଅପରାଧକୁ ସହିଥିଲେ।

ସୋଽହଂ ନୃପେନ୍ଦ୍ର ରହିତଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମେନ ସଖ୍ଯା ପ୍ରିଯେଣ ସୁହୃଦା ହୃଦଯନେ ଶୁନ୍ଯ । ଅଧ୍ଵନ୍ଯୁରୁକ୍ରମପରିଗ୍ରହମଂଗ ରକ୍ଷନ ଗୋପୈରସାଦ୍ଭିବଲେଵ ଵିନିର୍ଜିତୋଽସ୍ମି

ଏବେ, ହେ ରାଜା, ସେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ମୋ ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁ ଓ ସହଚର ବିନା, ମୋ ହୃଦୟ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଯାଇଛି। ଏହି ଜୀବନପଥରେ ତାଙ୍କ ମହାନ କାର୍ଯ୍ୟର ରକ୍ଷା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ଏକ ଅସହାୟ ଜଣା ନାରୀ ଭଳି ଚୋରମାନେ ଦ୍ୱାରା ହାରିଯିବା ପରି ଅନୁଭବ କରୁଛି।

ତଦ୍ଵୈ ଧନୁସ୍ତ ଇଷଵଃ ସ ରଥୋ ହଯାସ୍ତେ ସୋଽହଂ ରଥୀ ନୄପତଯୋ ଯତ ଆନମନ୍ତି । ସର୍ଵ କ୍ଷଣେନ ତଦଭୁଦସଦୀଶରିକ୍ତଂ ଭସ୍ମନ ହୁତଂ କୁହକାରାଦ୍ଭମୋଵୋତ୍ପମୁଷ୍ଯାମ

ସେଇ ଧନୁଷ, ସେଇ ବାଣ, ସେଇ ରଥ, ସେଇ ଘୋଡ଼ା ଓ ମୁଁ ରଥୀ—ଯାହାକୁ ଦେଖି ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ମୁଣ୍ଡ ନମାଉଥିଲେ—ଏହା ସମସ୍ତ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ଶକ୍ତିହୀନ ଓ ଅକାମ୍ୟ ହୋଇଯାଇଛି, ଯେପରି ମାୟାର ଖେଳରେ ହବି ଆଗରେ ଛାର ହୋଇଯାଏ।

ରାଜଂସ୍ତ୍ଵଯାଭିଷୁଷ୍ଟାଂନା ସୁହୃଦାଂ ନ ସୁହୃତ୍ପୁରେଃ । ଵିପ୍ରଶପଵିମୁଢାଂନା ନିଘ୍ନତାଂ ମୁଷ୍ଟିଭିର୍ମିଥଃ

ହେ ରାଜା, ତୁମ ଇଚ୍ଛାରେ, ଯଦୁବଂଶୀମାନେ ନିଜ ସହର ପ୍ରତି ସତ୍ୟ ସହଯୋଗୀ ନ ଥିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପରେ ମୁହଁ ହରାଇ, ସେମାନେ ପରସ୍ପରେ ମୁଷ୍ଟି ମାରି ଆଘାତ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।

ଵାରୁଣୀଂ ମଦିରାଂ ପୀତ୍ଵା ମଦୋନ୍ମଥିତଚେତସାମ । ଅଜାନତାମିଵ୍ଯାନ୍ଯୋନ୍ଯ ଚତୂଃ ପଂଚାଵଶେଷିତାଃ

ଯଦୁମାନେ ବାରୁଣୀ ମଦ୍ୟ ପିଇ, ମଦରେ ମନ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ, ଏକାଉଁ ଅନ୍ୟକୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ପରସ୍ପରେ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ଶେଷରେ କେବଳ ଚାରି ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଗଲେ।

ପ୍ରାଯେଣୈତଦ ଭଗଵତ ଈଶ୍ଵରସ୍ଯ ଵିଚେଷ୍ଟିତମ । ମିଥୋ ନିଘ୍ନନ୍ତି ଭୂତାନି ଭାଵଯନ୍ତି ଚ ଯନ୍ମିଥଃ

ହେ ରାଜା, ଏହା ପ୍ରାୟଃ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ଚଳାଚଳ। ତାଙ୍କ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ, ପ୍ରାଣୀମାନେ ପରସ୍ପରେ ନାଶ କରନ୍ତି ଓ ପରସ୍ପରେ ପୋଷଣ ମଧ୍ୟ କରନ୍ତି।

ଜଲୌକସାଂ ଜଲେ ଯଦ୍ଵନ୍ମହାନ୍ତୋଽଦନ୍ତ୍ଯଣୀଯସଃ । ଦୁର୍ବଲାନ୍ବାଲିନୋ ରାଜନ୍ମହାନ୍ତୋ ବଲିନୋ ମିଥଃ

ଯେପରି ଜଳରେ ବଡ଼ ମାଛ ଛୋଟ ମାଛକୁ ଖାଏ, ସେପରି ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୁର୍ବଳଙ୍କୁ ଓ ବଳବାନ ଅନ୍ୟ ବଳହୀନକୁ ଜିତିନେଇଥାଏ।

ଏଵଂ ବଲିଷ୍ଠୈର୍ଯଦୁଭିର୍ମହଦ୍ଭିରିତରାନ ଵିଭୁଃ । ଯଦୁନ ଯଦୁଭିରନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ଭୁଭାରାନ ସଂଜହାର ହ

ଏହିପରି, ପ୍ରଭୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯଦୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ଅଶକ୍ତିଶାଳୀଙ୍କୁ ନାଶ କରାଇ, ପୃଥିବୀର ଭାର ହ୍ରାସ କରିଦେଲେ।

ଦେଶକାଲାର୍ଥଯୁକ୍ତାନି ହୃତ୍ତାପୋପଶମାନି ଚ । ହରନ୍ତି ସ୍ମରତାଶ୍ଚିତ୍ତଂ ଗୋଵିନ୍ଦାଭିହିତାନି ମେ

ସମୟ, ସ୍ଥାନ ଓ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଅନୁଯାୟୀ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ କଥା, ଯେଉଁଥିରେ ହୃଦୟର ଦୁଃଖ ଶାନ୍ତ ହୁଏ, ସେମାନେ ଯେଉଁମାନେ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଚିତ୍ତକୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ।

ସୂତ ଉଵାଚ । ଏଵଂ ଚିନ୍ତଯତୋ ଜିଷ୍ଣୋଃ କୃଷ୍ଣପାଦସରୋରୁହମ । ସୌହାର୍ଦେନାତିଗାଢେନ ଶାନ୍ତାଽଽସୀଦ୍ଵିମଲା ମତିଃ

ସୂତ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ: ଏଭଳି ଭାବନା କରୁଥିବା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମନ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପଦପଦ୍ମରେ ଗଭୀର ସ୍ନେହରେ ଲଗି ଶାନ୍ତ ଓ ପବିତ୍ର ହୋଇଗଲା।

ଵାସୁଦେଵାଂଗଘ୍ଯନୁଧ୍ଯାନପରିବୃଂହିତରଂହସା । ଭକ୍ତ୍ଯା ନିର୍ମଥିତାଶେଷକଷାଯାଧିଷଣୋଽର୍ଜୁନଃ

ଅର୍ଜୁନଙ୍କର ମନ ଶ୍ରୀବାସୁଦେବଙ୍କ ଚରଣରେ ଅଟୁଟ ଭକ୍ତି ଓ ନିରନ୍ତର ଧ୍ୟାନ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଅବଶିଷ୍ଟ ମଳ ଦୂର ହୋଇ ପରିଶୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଏବଂ ସେ ଉଚ୍ଚତମ ଜ୍ଞାନରେ ଅବସ୍ଥିତ ହେଲେ।

ଗୀତଂ ଭଗଵତା ଜ୍ଞାନ ଯତ ତତ ସଂଗ୍ରାମମୁର୍ଧନି । କାଲକର୍ମତମୋରୁଦ୍ଧଂ ପୁନରଧ୍ଯଗମଦ ଵିଭୁଃ

ଅର୍ଜୁନ, ଯେଉଁଠାରେ ଭଗବାନ୍ ଜ୍ଞାନ ଉପଦେଶ କରିଥିଲେ, ସେଠାରେ ସେଇ ଜ୍ଞାନକୁ ସ୍ମରଣ କରି, କାଳ, ଭାଗ୍ୟ ଓ ମୋହର ଅନ୍ଧକାରକୁ ଜୟ କଲେ।

ଵିଶୋକୋ ବ୍ରହ୍ମାସମ୍ପତ୍ଯା ସଂଛିନ୍ନଦ୍ଵୈତସଂଶଯଃ । ଲୀନପ୍ରକୃତିନୈର୍ଗୁଣ୍ଯାଦଲିଂଗତ୍ଵାଦସମ୍ଭଵଃ

ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ପ୍ରାପ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଶୋକରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଦ୍ୱିତୀୟତା ନେଇ ସମସ୍ତ ସନ୍ଦେହ କଟିଗଲା, ସେ ପ୍ରକୃତିର ଗୁଣ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରି, ଦେହ ଭାବକୁ ଛାଡ଼ି ଜନ୍ମରୁ ଅତୀତ ହେଲେ।

ନିଶମ୍ଯ ଭଗଵନ୍ମାର୍ଗ ସଂସ୍ଥାଂ ଯଦୁକୁଲସ୍ଯ ଚ । ସ୍ଵଃପଥାଯ ମତିଂ ଚକ୍ରେ ନିଭୄତାତ୍ମା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ

ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭଗବାନଙ୍କ ବିଦାୟ ଓ ଯଦୁବଂଶର ଶେଷ ଶୁଣି, ଶାନ୍ତ ମନେ ଉଚ୍ଚ ଗତିର ପଥକୁ ଅନୁସରିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ।

ପୃଥାପ୍ଯନୁଶ୍ରୁତ୍ଯ ଧନତ୍ର୍ଜ୍ଯଯୋଦିତଂ ନାଶ ଯଦୁନାଂ ଭଗଵଦ୍ଗତିଂ ଚ ତାମ । ଏକାନ୍ତଭକ୍ତ୍ଯା ଭଗଵତ୍ଯଧୋକ୍ଷଜେ ନିଵେଶିତାତ୍ମୋପରାମ ସଂସୃତେଃ

ପୃଥା ମଧ୍ୟ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଠାରୁ ଯଦୁବଂଶର ନାଶ ଓ ଭଗବାନଙ୍କ ବିଦାୟ ଶୁଣି, ନିର୍ମଳ ଭକ୍ତିରେ ଅପରିଚ୍ଛିନ୍ନ ଭାବରେ ଅଧୋକ୍ଷଜ ଭଗବାନଙ୍କୁ ମନ ଲଗାଇ, ସଂସାର ଚକ୍ରରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ।

ଯଯାହରଦୃ ଭୁଵୋ ଭାରଂ ତାଂ ତନୁଂ ଵିଜହାଵଜଃ । କଣ୍ଟକଂ କଣ୍ଟକେନେଵ ଦ୍ଵଯଂ ଚାପୀଶିତୂଃ ସମମ

ଯିଏ ପୃଥିବୀର ଭାର ହରଣ କରିଥିଲେ, ସେ ଅଜନ୍ମା ଭଗବାନ୍ ସେଇ ଦେହକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଯେପରି ଏକ କାଁଟାକୁ ଅନ୍ୟ କାଁଟା ଦ୍ୱାରା ଉଖଳି ଦୁହିଁଟିକୁ ଫେଲାଯାଏ।

ଯଥା ମତ୍ସ୍ଯାଦିରୁପାଣି ଧତ୍ତେ ଜାହ୍ଯାଦ ଯଥା ନଟଃ । ଭୂଭରଃ କ୍ଷପିତୋ ଯେନ ଜହୌ ତଚ୍ଚ କଲେଵରମ

ଯେପରି ଏକ ନଟ ମାଛ ଓ ଅନ୍ୟ ଅନ୍ୟ ରୂପ ଧାରଣ କରି ପରେ ଛାଡ଼ିଦିଏ, ସେପରି ପୃଥିବୀର ଭାର ହରଣ କରିଥିବା ସେ ଭଗବାନ୍ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦେହକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ।

ଯଦା ମୁକୁନ୍ଦୋ ଭଗଵାନିମାଂ ମହୀଂ ଜହୌ ସ୍ତତନ୍ଵା ଶ୍ରଵଣୀଯସତ୍କଥଃ । ତଦାହରେଵାପ୍ରତିବୁଦ୍ଧଚେତସା ମଧର୍ମହେତୂଃ କଲିରନ୍ଵଵର୍ତତ

ଯେତେବେଳେ ମୁକୁନ୍ଦ ଭଗବାନ୍ ଏହି ପୃଥିବୀ ଛାଡ଼ି ତାଙ୍କ ଶୁଭ ଦେହ ସହ ଯାଇଥିଲେ, ସେ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଯେଉଁମାନେ ଜାଗୃତ ନଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କଳି, ଅଧର୍ମର କାରଣ, ପ୍ରଭାବ ପକାଇଲା।

ଯୁଧିଷ୍ଠିରସ୍ତତ୍ପର୍ସର୍ପଣଂ ବୁଧଃ ପୁରେ ଚ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ଚ ଗୃହେ ତଥାଽଽତ୍ମନି । ଵିଭଗ୍ଯ ଲୋଭାନୃତଜିହ୍ନାହିଂସନା ଦ୍ଯଧର୍ମଚକ୍ରଂ ଗମନାଯ ପର୍ଯଧାତ

ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ସହର, ରାଜ୍ୟ, ଘର ଓ ନିଜ ମନରେ କଳିର ପ୍ରଭାବ—ଲୋଭ, ମିଥ୍ୟାବାଦ ଓ ହିଂସା ଦେଖି, ପ୍ରସ୍ଥାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।

ସ୍ଵରାଟ ପୌତ୍ରଂ ଵିନଯିନମାତ୍ମନଃ ସୁସମଂ ଗୁଣୈଃ । ତୋଯନୀଵ୍ଯାଃ ପତିଂ ଭୂମେରଭ୍ଯଷିଚଂଦ ଗଜାହୃଯେ

ସ୍ୱାଧୀନ ରାଜା, ନିଜ ପଉତ୍ରଙ୍କୁ, ଯିଏ ଗୁଣ ଓ ଶିଷ୍ଟତାରେ ସମ, ଗଙ୍ଗା ତଟରେ ହସ୍ତିନାପୁରରେ ପୃଥିବୀର ନାୟକ ଭାବେ ଅଭିଷେକ କଲେ।

ମଥୂରାଯାଂ ତଥା ଵଜ୍ରଂ ଶୁରସେନପତିଂ ତତଃ । ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାଂ ନିରୁପ୍ଯୋଷ୍ଟିମଗ୍ନୀନପିବଦୀଶ୍ଵରଃ

ମଥୁରାରେ ସେ ବଜ୍ରଙ୍କୁ ଶୂରସେନମାନଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଭାବେ ବସାଇଲେ, ଏବଂ ନିୟମିତ କ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ଭଗବାନ୍ ଅଗ୍ନିକୁ ଅର୍ପଣ କଲେ।

ଵିସୃଜ୍ଯ ତତ୍ର ତତ ସର୍ଵ ଦୁକୁନଲଵଲଯାଦିକମ । ନିର୍ମମୋ ନିରହଂକାରଃ ସଂଛିନ୍ନାଶେଷବନ୍ଧନଃ

ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଆସକ୍ତି—ଜଣେ ଜଣେ, ଅନୁୟାୟୀ ଓ ସମ୍ପତ୍ତି ଛାଡ଼ି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମମତା ଓ ଅହଂକାର ଦୂର କରି, ସମସ୍ତ ବନ୍ଧନ କାଟିଦେଲେ।

ଵାଚଂ ଜୁହାଵ ମନସି ତତ୍ପ୍ରାଣ ଇତରେ ଚ ତମ । ମୃତ୍ଯାଵପାନଂ ସୋତ୍ସର୍ଗଂ ତଂ ପଂଚତ୍ଵେ ହ୍ଯାଜୋହଵୀତ

ସେ ନିଜ କଥାକୁ ମନରେ, ମନକୁ ଶ୍ୱାସରେ, ଅନ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡ଼ିକୁ ଅନ୍ଧକାରରେ ଅର୍ପଣ କଲେ; ବାହ୍ୟ ଶ୍ୱାସକୁ ମୃତ୍ୟୁରେ ଦେଇ, ପଞ୍ଚତ୍ୱରେ ଲୀନ ହେଲେ।

ତ୍ରେତ୍ଵେ ହୁତ୍ଵାଥ ପଂଚତ୍ଵଂ ତଚ୍ଚେକତ୍ଵେଽଜୁହୋନ୍ମୁନିଃ । ସର୍ଵମାତ୍ମନ୍ଯଜୁହଵୀଦ ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯାତ୍ମାନମଵ୍ଯଯେ

ପଞ୍ଚ ଭୂତକୁ ପରସ୍ପରେ ଏବଂ ପରେ ଏକତ୍ୱରେ ଅର୍ପଣ କରି, ମୁନି ସମସ୍ତ କୁ ଆତ୍ମାରେ ଏବଂ ଆତ୍ମାକୁ ଅବିନାଶୀ ବ୍ରହ୍ମରେ ଅର୍ପଣ କଲେ।

ଚୀରଵାସା ନିରାହାରୋ ବଦ୍ଧଵଡ ମୁକ୍ତମୂର୍ଧଜଃ । ଦର୍ଶଯନ୍ନାତ୍ମନୋ ରୁପଂ ଜଡୋନ୍ମତ୍ତପିଶାଚଵତ

ଚୀରବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଉପବାସରେ ରହି, ଚୁଲି ବାନ୍ଧି ମୁଣ୍ଡ ଖୋଲାଇ ରଖି, ସେ ନିଜ ରୂପକୁ ଦେଖାଇଲେ, ଯେପରି ଜଡ, ପାଗଳ କିମ୍ବା ପିଶାଚ ପ୍ରତିତିତି।