ଏହି ଲୀଳାମୟ ଗାଥା ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି ଯେତେବେଳେ ଭାଗ୍ୟର ଅପରିହାର୍ୟ ଇଚ୍ଛାରେ, ଯେତେବେଳେ ଶ୍ୱେତ କେଶ ଆପଣା ଶେଷ ସୀମାକୁ ପହଞ୍ଚିଲା, ତେବେ ଶ୍ରୀବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଅପାର ଶକ୍ତିରେ ଏହି ଶିଶୁ ପ୍ରକଟି ହେଲେ, ଯେଉଁ ଶିଶୁ ଅପନି ଉତ୍ତମ ଭାଗ୍ୟ ନେଇ ଆସିଛନ୍ତି। ଏହି ଶିଶୁ ଜଗତରେ "ବିଷ୍ଣୁରାତ" ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ—ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ। ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ, ସେ ଏକ ମହାଭକ୍ତ, ଏକ ମହାପୁରୁଷ ହେବେ। ତାପରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: "ଏହି ଶିଶୁ ଆମ ରାଜସି ଋଷିମାନଙ୍କର ଧାର୍ମିକ ପଥକୁ ଅନୁସରିବେ? ନାୟକ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ପଥ, ଯେଉଁଥିରେ ଉତ୍ତମ ଓ ବୁଦ୍ଧିଜୀବୀମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି?" ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ହେ ପୃଥାନନ୍ଦନ, ସେ ଜନମାନ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ପ୍ରତିପାଳକ ହେବେ, ମାନବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ପରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରତି ନିବେଦିତ ଓ ସତ୍ୟବାନ ହେବେ, ଦଶରଥନନ୍ଦନ ରାମ ପରି।" "ସେ ଶିବି ରାଜା ପରି ଦାନବୀର ଓ ଶରଣଦାନ୍ତା ହେବେ; ଦୁଷ୍ୟନ୍ତ ପୁତ୍ର ପରି ନିଜ କୁଳର ଖ୍ୟାତି ବିସ୍ତାର କରିବେ।" "ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ଦୁଇ ଅର୍ଜୁନ ପରି ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଅଗ୍ନି ପରି ଅପରାଜିତ, ସାଗର ପରି ଅତିକ୍ରମ କରିବା ଦୁର୍ବଳ।" "ସେ ପଶୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହ ପରି ବୀର, ହିମାଳୟ ପରି ଅଟୁଟ, ପୃଥିବୀ ପରି ଧୈର୍ୟଶୀଳ, ନିଜ ପିତାମାତା ପରି ସହିଷ୍ଣୁ।" "ପିତାମହ ପରି ନିର୍ପକ୍ଷ, ଶିବ ପରି କୃପାଶୀଳ, ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ପତି ପରି ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ।" "ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅତି ଭକ୍ତିଶୀଳ, ସମସ୍ତ ଉତ୍ତମ ଗୁଣ ଓ ମହାତ୍ୱ ଅନୁଷ୍ଠିତ; ରନ୍ତିଦେବ ପରି ଦାନବୀର, ଯୟାତି ପରି ଧାର୍ମିକ।" "ବଳି ପରି ଅଟୁଟ, ପ୍ରହ୍ଲାଦ ପରି କୃଷ୍ଣଭକ୍ତ, ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିବେ ଓ ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କୁ ସେବା କରିବେ।" "ସେ ରାଜସି ଋଷିମାନଙ୍କର ଉତ୍ପାଦକ ଓ ଧର୍ମର ବିରୋଧୀଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡିତ କରିବେ; ଧର୍ମ ପାଇଁ କଳିକୁ ପୃଥିବୀରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବେ।" "ତକ୍ଷକ ନାଗ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁର ଆଗମନ ଶୁଣି, ସେ ସମସ୍ତ ଆସକ୍ତି ଛାଡି ହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ।" "ସ୍ଵୟଂ ଆତ୍ମାର ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଁ, ବ୍ୟାସ ପୁତ୍ର ଋଷିଙ୍କୁ ଶୁଣିବେ, ଗଙ୍ଗା ତୀରେ ଶରୀର ପରିତ୍ୟାଗ କରି, ଭୟ ନାହିଁ, ସିଧା ହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ଯିବେ।" "ଏପରି ଭାବେ ରାଜାଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଇ, ସମସ୍ତ ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ।" "ସେ ଶିଶୁ ପ୍ରିକ୍ଷିତ ଭାବରେ ଜଗତରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଯେଉଁଥିରେ ପୂର୍ବେ ଦେଖିଥିବା ଘଟଣା ଚିନ୍ତା କରି, ଏହି ଜଗତରେ ଲୋକମାନେ ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବେ।" "ସେ ରାଜପୁତ୍ର ଚନ୍ଦ୍ରପରି ଶୀଘ୍ର ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ, ପିତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଦିନ କାଷ୍ଠ ଦେଇ ପୋଷିତ।" "ନିଜ କୁଟୁମ୍ବମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅପରାଧ ପାଇଁ ପରିହାର କରିବାକୁ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିବା ଅଭିପ୍ରାୟ ରଖି, ରାଜା ଧନ ଉପାର୍ଜନ କରି ଅନ୍ୟ ପଥ ଚିନ୍ତା କଲେ, ତ୍ୟାଗ ଓ ଦଣ୍ଡ ଭିତରେ ନୁହେଁ।" "ତାଙ୍କ ଭାବନା ଅନୁସାରେ, ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ପ୍ରେରଣାରେ ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ ଉତ୍ତର ଦିଗରୁ ବହୁ ଧନ ଆଣିଲେ।" "ଏପରି ଭାବେ ଆର୍ଜିତ ଧନ ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ତିନି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କଲେ, ହରିଙ୍କୁ ଭୟ ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କଲେ।" "ରାଜାଙ୍କ ଆମନ୍ତ୍ରଣରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ରାଜାଙ୍କ ଅଭିଷେକ ପରେ, ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହ ଦେଖାଇ କିଛି ମାସ ରହିଲେ।" "ତାପରେ ରାଜାଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, କୃଷ୍ଣ ନିଜ କୁଟୁମ୍ବୀମାନେ, ଅର୍ଜୁନ ଓ ଯଦୁମାନେ ସହିତ, ଦ୍ୱାରକାକୁ ଯାଇଲେ।" "ହରିଙ୍କ ଏହି ଶିଶୁ ଲୀଳା, ତାଙ୍କ ଭକ୍ତ ଉଦ୍ଧାର, ବ୍ରଜର ଶିଶୁମାନେ ତାଙ୍କ ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କଥା କହିଥିଲେ।" "ଏହି ଅପୂର୍ବ ଲୀଳା କୃତ୍ସ୍ନ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ପାଇଁ ଅଜଣା ନୁହେଁ, ଯେଉଁଥି ମନୁଷ୍ୟ ରୂପ ନେଇ ଲୀଳା କରନ୍ତି; ଅଘା ନାମକ ପାପୀ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଛୁଆଇ ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମା ସମାନ ଦୁର୍ଲଭ ବସ୍ତୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।" "ଏକବାର ମନରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଭବ ରଖିଥିବା ମାନେ ମହାଭକ୍ତିର ପଥ ପାଇଲେ; ତେବେ ଯେଉଁଥି ମାୟାରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ନିତ୍ୟ ଆତ୍ମାର ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ସେ କିଏ ନାହିଁ?" "ଏପରି ଭାବେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଶୁଣି, ପୁନି ସୁକଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, ତାଙ୍କ ମନ ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ ବିଲିନ ହୋଇଥିଲା।" "ରାଜା ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: 'ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ହରିଙ୍କ ଶିଶୁ କାର୍ଯ୍ୟ ଯୁବାମାନେ କେମିତି ଗାଇଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ସମୟ ଭିନ୍ନ ଥିଲା?'" "'ହେ ମହାଯୋଗୀ, ହେ ପୂଜ୍ୟ ଆଚାର୍ୟ, ଦୟାକରି ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କଥା କହନ୍ତୁ; ନିଶ୍ଚୟ, ଏହା ହରିଙ୍କ ମାୟାର କାର୍ଯ୍ୟ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କିଛି ନୁହେଁ।'" "'ହେ ଆଚାର୍ୟ, ଆମେ ଦୁନିଆରେ ସବୁଠୁ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ହେଲେ ନାମରେ କ୍ଷତ୍ରିୟ, କାରଣ ଆପଣଙ୍କୁ ଦ୍ୱାରା ନିତ୍ୟ ଆମେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପବିତ୍ର ଗାଥାର ଅମୃତ ପାନ କରୁଛୁ।'" "ଶ୍ରୀ ସୂତ ଉତ୍ତର କଲେ: 'ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନ ହେଲାପରେ, ବଦରାୟଣ ପୁତ୍ର ଯେଉଁଥି ଅନନ୍ତ ହୃଦୟରେ ଲିନ ଥିଲେ, ସ୍ମୃତି ଫେରି, ଦୀର୍ଘ ଚେଷ୍ଟାରେ ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ବାହାର କଲେ, ଏହି ଭାଗବତ ଭକ୍ତିର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।" "'ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଆପଣ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିବା ଭାବରେ, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଲୀଳା ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଆମି କହିଛି।'" "'ଏହି ଦୁଃଖ, ଅସୁବିଧା, ଅପମାନ, ଅସହାୟ ଅବସ୍ଥାରେ, ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ଉଚ୍ଚ ଶବ୍ଦରେ 'ହରିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର' କହନ୍ତି, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଉଛନ୍ତି।'" "'ଅନନ୍ତ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଗୁଣଗାନ କରାଯାଉଥିବା ସ୍ଥାନରେ, ଶୁଣିବା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭୁ ଲୋକମାନଙ୍କ ହୃଦୟରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ସମସ୍ତ ଦୁଃଖକୁ ଶୁଧ କରନ୍ତି, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ବୟୁ ଅନ୍ଧାର ଓ ମେଘକୁ ଦୂର କରନ୍ତି।'" "'ଯେଉଁ କଥାରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗୁଣ ଉଚ୍ଚାରିତ ନୁହେଁ, ସେଉଁକଥା ଫାଲସ୍, ଅନୃତ, ଅପବିତ୍ର; ଏକମାତ୍ର ଏହା ପବିତ୍ର, ଏହା ଶୁଭ, ଏହା ତ୍ରୁତି, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଗୁଣ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କରାଯାଉଛି।'" "'ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଖ୍ୟାତି ଗାନ ହେଉଛି ଏକମାତ୍ର ମନର ମହା ଉତ୍ସବ, ଅନ୍ତରିକ୍ତ ଆନନ୍ଦ, ନିତ୍ୟ ନୂତନ; ଏହି ଗାନ ଲୋକମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ନଦୀକୁ ଶୋଷି ଦିଏ।