ଭଗବାନ୍ କୃଷ୍ଣ ଯେତେବେଳେ ନିଜ ପିତୃଗୃହରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ମାତୃମଣ୍ଡଳୀ ସ୍ନେହରେ ଭରିଯାଇ ତାଙ୍କୁ ବାହୁଡିଆ ଦେଲେ। ସେ ଖୁସିରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଦେବକୀ ଓ ଅନ୍ୟ ସାତଜଣୀ ମାଆଙ୍କ ପାଖରେ ଶିର ନମାଇଲେ। ସେମାନେ ସ୍ନେହ ଭରା ଚେଷ୍ଟାରେ, ଅଞ୍ଜଳିରେ ତାଙ୍କୁ ବସାଇ ନେଲେ, ଆନନ୍ଦରେ ଚକିତ ହୋଇ ଚକ୍ଷୁଝଳରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇଲେ। ତାପରେ କୃଷ୍ଣ ନିଜ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ରାଜପ୍ରାସାଦକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିଲା। ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ୧୬,୦୦୦ ରାନୀଙ୍କ ପାଇଁ ବିଶିଷ୍ଟ ମହଳ ଥିଲା। ଏହି ରାନୀମାନେ, ପତି ଠାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ ଥିବା ପରେ, ଏବେ ତାଙ୍କୁ ଘରକୁ ଫେରିଆସିବା ଦେଖି, ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦରେ ଉଠିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଲଜ୍ଜାବନ୍ତି ମୁହଁ ଓ ନୟନ ନମାଇ, ମନରେ ଉତ୍ସବ ଆନନ୍ଦ ନେଇ ଥିଲେ। ଭୃଗୁବଂଶୀ ଏହି ମହିଳାମାନେ ମନର ଭାବ ଦମନ କରିପାରୁନଥିଲେ, ସେମାନେ ତାଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କ ସହିତ ପତିକୁ ବାହୁଡିଆ ଦେଲେ, ଭିତରେ ଅନୁରାଗ ଭରି ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ ରହିଲେ, ଲଜ୍ଜାରେ ଅଞ୍ଜଳି ଭରି ଅଶ୍ରୁ ଝରିଲା। ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କୁ ନିଜ ସାନ୍ନିଧ୍ୟରେ ପାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରତି ଦିନ ତାଙ୍କର ଚରଣ ନୂତନ ଲାଗୁଥିଲା। ଯେଉଁଠି ଲକ୍ଷ୍ମୀ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଚାଡ଼ିନାହାନ୍ତି, ସେଉଁଠି କେଉଁ ମହିଳା ତାଙ୍କ ଚରଣ ଛାଡ଼ିପାରିବେ? ଏହିପରି ଭାବେ, ଭୂଭାର ହେବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ରାଜାମାନେ ଆପଣାପଣି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରେ ନିମଗ୍ନ ହୋଇ, ଏକାପର ଏକ ନାଶ ପାଇଲେ। କୃଷ୍ଣ, ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନି ନିବାଇଦେବା ପରି, ସେମାନଙ୍କର ବିନାଶ କରି, ଶସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି ଅଲଗା ହୋଇ ରହିଲେ। ପ୍ରଭୁ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ମାନବ ଲୋକକୁ ଅବତରିଲେ ଏବଂ ଚୟିତ ମହିଳାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମାନବ ପରି ଲୀଳା କଲେ। ରତିଦେବ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ନୟନ ଆକର୍ଷଣ, ଲଜ୍ଜା ହାସି ଓ ତିର୍ୟକ୍ ନୟନପାତରେ ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇ ପ୍ରବଳତା ଛାଡ଼ିଦେଲେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଆକର୍ଷଣ ଦେଖାଇଲେ ମଧ୍ୟ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କେବେ ମୋହିତ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଲୋକମାନେ ଅବିଜ୍ଞତାରୁ ଭାବନ୍ତି କୃଷ୍ଣ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିନ୍ନ, କିନ୍ତୁ ସେ କେବେ ଲିପ୍ତ ନୁହଁନ୍ତି। ଏହା ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା, ସେ ପ୍ରକୃତିରେ ବସିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାର ଗୁଣରେ ବନ୍ଧି ନହାନ୍ତି, ଯେପରି ତାଙ୍କ ଶରଣ ନେଇଥିବା ଜନଙ୍କ ବୁଦ୍ଧି ମଧ୍ୟ ଏହାରେ ବନ୍ଧି ହୁଏ ନାହିଁ। ଅବିବେକୀ ନାରୀମାନେ ତାଙ୍କର ମାନ୍ୟତା ବୁଝିପାରିଲେ ନାହିଁ, ନିଜ ପତି ଭାବେ ଭଲିଲେ, ଯେପରି ସାଧାରଣ ଜନ ଭଗବାନ୍କୁ ମାନବ ଭାବେ ଭାବନ୍ତି। କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ, ଦୁଇଜଣ ଯେଉଁଠି ବୃଷଭ ଚିତ୍କାର କରି ଖେଳୁଥିଲେ, ପଶୁମାନଙ୍କ ଧ୍ୱନି ଅନୁକରଣ କରି, ସାଧାରଣ ଶିଶୁ ପରି ଖେଳିଥିଲେ। ଏକଦିନ କୃଷ୍ଣ ବଳରାମ ଓ ଶିଶୁମାନେ ଯମୁନାତଟେ ଛୋଟ ପଶୁମାନେ ଚରାଉଥିଲେ, ଏହି ସମୟରେ ଏକ ଦାନବ ଆସିଲା, ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନେଇଥିଲା। ସେ ଗଏର ରୂପ ଧାରଣ କରି ଗୋପାଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମିଶିଗଲା। ହରି ଧୀରେ ଧୀରେ ବସି, ଅପରାଧ ଅଭିନୟ କରିବା ସହ ଏହି ଦାନବକୁ ବଳରାମଙ୍କୁ ଦେଖାଇଲେ। ଏପରେ ଅଚ୍ୟୁତ ତାଙ୍କ ପଛ ପାଦ ଧରି, ଗୋଡ଼ ଓ ପୁଛ ଧରି, ଘୂରାଇ, ଏକ କପିଥ ଗଛ ଉପରେ ଫିଙ୍କିଦେଲେ। ଦାନବ ଗଛର ଫଳ ପଡ଼ି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲା। ଏହା ଦେଖି ଶିଶୁମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ‘ଶାବାଶ! ଶାବାଶ!’ ବୋଲି ଚିତ୍କାର କଲେ, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ପୁଷ୍ପ ବର୍ଷା କଲେ। ଏହି ଦୁଇଁ, ଯେଉଁମାନେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ରକ୍ଷକ, ଗୋପାଳ ଶିଶୁ ପରି ଚରାଇ ଓ ଖେଳରେ ଲିନ୍ନ ଥିଲେ। ଏକ ଦିନ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶିଶୁ ନିଜ ଗୋ-ଶିଶୁମାନେ ନେଇ ଜଳକୂଳକୁ ନେଲେ, ପଶୁମାନେ ପାଣି ପିଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ପାଣି ପିଲେ। ସେଠାରେ ଶିଶୁମାନେ ଦେଖିଲେ ଏକ ବିଶାଳ ଅସୁର, ଯେଉଁଠି ଏକ ପର୍ବତ ଶିଖର ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ସେ ଥିଲେ ବକା, ଏକ ଦାନବ ଯିଏ ବକ ପରି ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲା। ସେ ହଠାତ୍ ଆଗକୁ ଆସି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଚଞ୍ଚୁ ଦ୍ୱାରା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧରି ଗିଲେ। କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ବକା ଗିଳିଦେଉଥିବା ଦେଖି ବଳରାମ ଓ ଅନ୍ୟ ଶିଶୁମାନେ ଜଣେ ଜଣେ ସ୍ନାୟୁ ବିହୀନ ଅଙ୍ଗ ପରି ଅବସ୍ଥିତ ହେଲେ। କିନ୍ତୁ ଗୋପପୁତ୍ର, ଜଗତ୍ ଗୁରୁ, ବକାର ମୂଳ ତାଳୁ ଅଗ୍ନି ପରି ଦହିଦେଲେ। ବେଦନାରେ ବକା ତାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଏବଂ ପୁଣି ରାଗରେ ତୀବ୍ରତାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ବୁଝି, ବଳରାମ ଓ ଶିଶୁମାନେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ, ତାଙ୍କ ଚଞ୍ଚୁକୁ ଧରି ସହଜରେ ଫାଟିଦେଲେ। ଦେବମାନେ ନନ୍ଦନ ପୁଷ୍ପ ଓ ମଲ୍ଲିକା ବର୍ଷା କଲେ, ଡ଼଼଼ମ୍ବ, ଶଂଖ, ଷ୍ଟୁତି ଦେଇ ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ଏହା ଦେଖି ଶିଶୁମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। କୃଷ୍ଣ ବକା ମୁଖରୁ ଚୁଟିବା ପରେ, ବଳରାମ ଓ ଅନ୍ୟ ଶିଶୁମାନେ ପୁଣି ଜୀବନ ପାଇଲେ ଭାବି, ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ଗୋ-ଶିଶୁମାନେ ଗଣାଇ, ଆନନ୍ଦରେ ଗୀତ ଗାଇ ଭୃଜକୁ ଫେରିଗଲେ। ଏହି ଘଟଣା ଶୁଣି, ଗୋପ ଓ ଗୋପୀମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ପ୍ରେମରେ ଭରିଯାଇ, ତାଙ୍କୁ ତୃଷ୍ଣା ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ, ମନେ ହେଲା କୃଷ୍ଣ ପୁଣି ଜୀବନକୁ ଫେରିଛି। ସେମାନେ କହିଲେ: "ହାଏ, କେତେ ବିପଦ ଏହି ଶିଶୁ ଦେଖିଲା! ଶାୟଦ୍ ଆମର କୌଣସି ଅପରାଧ ଦ୍ୱାରା ଏ ଭୟ ଆସିଛି। କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଦାନବମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କେବେ ଜୟ କରିପାରିନାହାନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଆସି ଆଗ୍ନିରେ ପୋଡ଼ିଯିବା ପତଙ୍ଗ ପରି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାନ୍ତି।" "ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟା ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ କଥା କେବେ ମିଥ୍ୟା ହୁଏ ନାହିଁ; ଯେପରି ଗର୍ଗ ଋଷି କହିଥିଲେ, ଏହିପରି ଘଟିଛି।" ଏହିପରି, ନନ୍ଦ ଓ ଅନ୍ୟ ଗୋପମାନେ, କୃଷ୍ଣ ବଳରାମଙ୍କ ଚରିତ୍ର କଥା ଶୁଣି, ବିଷୟ ଦୁଃଖ ଭୁଲି ଆନନ୍ଦରେ ଦିନ କଟାଉଥିଲେ। ଏପରି ଶିଶୁ ଖେଳ, ଲୁଚିକେଳି, ଆଣ୍ଡା ତିଆରି, ବାନର ଲାଫି ଏବଂ ଅନେକ ଲୀଳା ମଧ୍ୟରେ ସେମାନେ ନିଜ ଶିଶୁବେଳା ବ୍ରଜରେ କଟାଇଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଶୌନକ ମୁନି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: "ଅଶ୍ୱଥାମାଙ୍କ ବ୍ରହ୍ମଶିର୍ଷାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତରାଙ୍କ ଗର୍ଭସ୍ଥ ଶିଶୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦୟାରେ ସେ ପୁଣି ଜୀବନ ପାଇଲେ। ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ, କର୍ମ, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ପରଲୋକ ବିଷୟରେ ଆମେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।