ଏକଥା ଅନୁଯାୟୀ, ଏକ କ୍ରୂର ଶିକାରୀ ତାଙ୍କର ଲକ୍ଷ୍ୟ ପୂରଣ କରି, ଏକ ପରିବାରୀକ ପକ୍ଷୀ, ତାଙ୍କ ସାଥୀ ଓ ଛୁଆମାନେ ସହିତ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଧରି ତାଙ୍କ ଘରକୁ ନେଇଗଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଏହିପରି ଗୃହସ୍ଥ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଦୁଃଖ ଉଦ୍ବୋଧିତ ହୁଏ—ଯେଉଁମାନେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରେ ଆସକ୍ତ, ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନରେ ଆଟକି ରହନ୍ତି, ସେମାନେ ବନ୍ଧନରେ ପଡ଼ି, ଶାନ୍ତି ନ ପାଆନ୍ତି। ଏମିତି ଏକ ମନୁଷ୍ୟ, ମୁକ୍ତିର ଦ୍ୱାର ଖୋଲା ଥିବା ଏହି ମାନବ ଜନ୍ମକୁ ଲାଭ କରି ମଧ୍ୟ, ଯଦି ପକ୍ଷୀ ପରି ଗୃହସ୍ଥ ଆସକ୍ତିରେ ରହିଯାନ୍ତି, ତେଣୁ ସେମାନେ ଶିଖରକୁ ଚଢ଼ି ପୁଣି ଖସିଯାନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏହିପରେ, ସୂତ ଗୋସ୍ୱାମୀ କହିଲେ—ପରିବାରର ପିତୃମାତୃମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଜଳ ଦେବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ନାରୀମାନେ ଗଙ୍ଗା ନଦୀକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ସେମାନେ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ଜଳ ଦେଇ, ଦୁଃଖରେ ବିଲାପ କରି, ହରିଙ୍କ ପଦପଦ୍ମ ଓ ଅଜନ୍ମା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ଏହି ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କଲେ। ସେଠାରେ, ମାଧବ ପାଣ୍ଡୁ ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଭାଇ, ଗାନ୍ଧାରୀ, ପୃଥା ଓ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ସହିତ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ପୁଅମାନେ ହରାଇ ଦୁଃଖରେ ଅତିବ୍ୟସ୍ତ ଥିଲେ। ତେଣୁ, ଭଗବାନ ଏବଂ ଋଷିମାନେ ଏହି ଶୋକାକୁଳ ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ଅପରିହାର୍ୟ କାଳର ଗତି ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ, ଯାହାକୁ କେହି ରୋକିପାରିବେ ନାହିଁ। ଏପରେ, ଅଜାତଶତ୍ରୁ (ଯୁଧିଷ୍ଠିର)ଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ହରାଯାଇଥିବା ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ପୁନଃ ଦେଇ, ଅଧର୍ମୀ ରାଜାମାନେ, ଯେଉଁମାନେ କଚଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଦୂଷିତ ହୋଇଥିଲେ, ସେମାନେଙ୍କୁ ବଧ କରି, ଭଗବାନ ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ। ଏପରେ, ତିନିଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରାଇ, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ଶୁଦ୍ଧ କୀର୍ତ୍ତି ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରସାରିତ କଲେ, ଇନ୍ଦ୍ର ପରି। ଏହାପରେ, ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସାତ୍ୟକି, ଉଦ୍ଧବ ଓ ବ୍ୟାସ ଓ ଅନ୍ୟ ଋଷିମାନେଙ୍କ ସମ୍ମାନ ନେଇ, ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦେଇ, ଦ୍ୱାରକାକୁ ଯିବାକୁ ଚାଲିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଉତ୍ତରା ଭୟରେ ଦୌଡ଼ି ଆସି, ଭଗବାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଆଶ୍ରୟ ଚାହିଲେ—"ମୋତେ ବଞ୍ଚାନ୍ତୁ, ହେ ମହାଯୋଗୀ, ହେ ଦେବଦେବ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଛଡ଼ା କାହାରି ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ, ମୃତ୍ୟୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆସୁଛି। ଏକ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଲୋହା ବାଣ ଆସୁଛି! ଯଦି ମୁଁ ଜଳିଯିବି, ଚିନ୍ତା ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ମୋ ଗର୍ଭସ୍ଥ ଶିଶୁକୁ ବଂଚାନ୍ତୁ।" ଉତ୍ତରାଙ୍କ ଏହି ବିନତି ଶୁଣି, ଭକ୍ତବତ୍ସଳ ଭଗବାନ ବୁଝିଲେ ଯେ, ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର (ଅଶ୍ୱଥାମା)ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପାଣ୍ଡବ ବଂଶ ନାଶ ପାଇଁ ଛାଡ଼ାଯାଇଛି। ପାଞ୍ଚ ପାଣ୍ଡବ ଏହି ଅଗ୍ନିବାଣ ଦେଖି, ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର ଧରିଲେ। କିନ୍ତୁ ଭଗବାନ ତାଙ୍କ ଭକ୍ତମାନେଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ନିଜ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ଉପଯୋଗ କଲେ। ସମସ୍ତ ଜୀବର ଅନ୍ତର୍ୟାମୀ, ଯୋଗେଶ୍ୱର ହରି, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଉତ୍ତରାଙ୍କ ଗର୍ଭକୁ ଆବୃତ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ପାଣ୍ଡବ ବଂଶର ଅନ୍ତିମ ଶିଶୁ ଥିଲେ। ଏହି ବ୍ରହ୍ମାଶିର୍ ଅସ୍ତ୍ର ଅପରାଜୟ ଓ ଅପ୍ରତିହତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଭଗବାନଙ୍କ ବୈଷ୍ଣବ ଶକ୍ତି ସାମ୍ନା କରି ନିର୍ବୀର୍ୟ ହୋଇଗଲା। ଏହି ଚମତ୍କାର ଅଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ, କାରଣ ଅଚ୍ୟୁତ ଅନନ୍ତ ଚମତ୍କାରର ମୂର୍ତ୍ତି, ତିନି ନିଜ ମାୟାରେ ଏହି ସୃଷ୍ଟିକୁ ସୃଜନ, ପାଳନ ଓ ସଂହାର କରନ୍ତି। ଏହିପରେ, ବ୍ରହ୍ମାଶିର୍ ଶକ୍ତିରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ପୃଥା ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହିତ, ବିଦାୟ ନେବାକୁ ଯାଉଥିବା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ—"ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ, ହେ ଆଦିପୁରୁଷ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ଯିଏ ପ୍ରକୃତିରୁ ପାରେ, ଅଦୃଶ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଭିତରେ ଓ ବାହାରେ ବି ଅଛନ୍ତି। ଆପଣ ମାୟାର ଆବରଣ ଦ୍ୱାରା ଅବିଗ୍ୟେୟ ଓ ଅବିନାଶୀ; ଭ୍ରମିତ ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ଲୋକେ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ଯେପରି ନଟ ନଟୀୟ ପୋଷାକରେ ଲୁଚିଯାଏ। ଏପରି ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟ ତ୍ୟାଗୀ ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ଭକ୍ତି ନିମିତ୍ତେ ଆପଣ ଦୃଶ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି, ତେଣୁ ଆମ ପରି ନାରୀମାନେ କିପରି ଆପଣଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିବେ? ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ବାସୁଦେବ, ଦେବକୀନନ୍ଦନ, ନନ୍ଦନନ୍ଦନ, ଗୋବିନ୍ଦ—ପୁନଃ ପୁନଃ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। କମଳ-ନାଭ, କମଳ-ମାଳାଧାରୀ, କମଳ-ନୟନ, କମଳ-ପଦ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଯେପରି ହୃଷୀକେଶ ଦେବକୀଙ୍କୁ ଦୁର୍ଜନ କଂସଙ୍କ ହାତରୁ ଉଦ୍ଧାର କଲେ, ସେପରି ଆପଣ ବାରମ୍ବାର ମୋ ଓ ମୋ ପୁଅମାନେଙ୍କୁ ବିପଦରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିଛନ୍ତି। ବିଷ, ମହାଅଗ୍ନି, ରାକ୍ଷସ, ଦୁଷ୍ଟ ଶଭା, ଅରଣ୍ୟର କଷ୍ଟ, ଅନେକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶତ୍ରୁ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ, ଓ ଦ୍ରୌଣପୁତ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ରରୁ ଆପଣ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି। ହେ ଜଗଦ୍ଗୁରୁ, ଏହିପରି ବିପଦ ସଦା ଆସୁ, ଯେପରି ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନିପୁନି ଦେଖିପାରିବା, କାରଣ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଦେଖିବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ। ଜନ୍ମ, ଧନ, ଶିକ୍ଷା, ରୂପ ଆଦିରେ ଅଭିମାନ ଥିବା ଲୋକେ ଆପଣଙ୍କୁ ନିଜକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ; ଆପଣ ନିର୍ମମ, ନିର୍ଗୁଣ କ୍ରିୟାରେ ଲୀନ, ଆତ୍ମରତି, ଶାନ୍ତ, ମୁକ୍ତିର ସ୍ୱାମୀ, ନିର୍ଧନଙ୍କ ଧନ। ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କାଳ ଭାବି, ଅନାଦି ଓ ଅନନ୍ତ, ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ସମତାରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ଯାହାଠାରୁ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛା କିଛି ଜାଣିପାରେ ନାହିଁ, ଆପଣଙ୍କ କ୍ରିୟା ମାନବମାନେ ପାଇଁ ଅଲୋକିକ, ଆପଣଙ୍କୁ କେହି ପ୍ରିୟ ବା ଅପ୍ରିୟ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ଲୋକେ ମନରେ ପକ୍ଷପାତ ଧାରଣ କରନ୍ତି। ଜଗତ୍ର ଆତ୍ମା, ଅଜନ୍ମା, ଅକର୍ତ୍ତା, ଚରାଚର ଜୀବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଆପଣଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ଏକ ଅପୂର୍ବ ଲୀଳା। ଗୋପୀ ଆପଣଙ୍କୁ ବାନ୍ଧିବାକୁ ଦୌଡ଼ିଲେ, ଭୟରେ ଆପଣଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଅଞ୍ଜନ ଓ ଅଶ୍ରୁରେ ଭିଜିଥିଲା, ମୁଣ୍ଡ ନମାଇଥିଲେ—ଏହି ଲୀଳା ଦେଖି ଆମେ ଅଚକିତ ହୁଅଁ, କାରଣ ଯେଉଁଠାରେ ଭୟ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ଭୟ କରେ। କେହି କହନ୍ତି, ଅଜନ୍ମା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କୁଳୀନ ଯଦୁବଂଶର କୀର୍ତ୍ତି ପାଇଁ ମଲୟ ପର୍ବତର ଚନ୍ଦନ ପରି ଅବତରିଛନ୍ତି। କେହି କହନ୍ତି, ବସୁଦେବ ଓ ଦେବକୀଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ଏହି ଅଜନ୍ମା ଭୂମିକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଓ ଦୈତ୍ୟନାଶ ପାଇଁ ଅବତରିଛନ୍ତି।