ଏକଥା ରାଜାଙ୍କୁ ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ହେଲା, ତେଣୁ ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ଏହି ତଥ୍ୟ ଜାଣିବା ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ ଭୃଗୁଙ୍କୁ ପଠାଇଲେ। ଭୃଗୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସଭାକୁ ଯାଇଥିଲେ, ତେବେ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କିମ୍ବା ସ୍ତୁତି କରିଲେ ନାହିଁ। ଏହାରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ରୋଷ ଭଡିଆସିଲା, ତାଙ୍କ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲେ। ତଥାପି, ସ୍ଵୟଂ ନିୟନ୍ତା ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ରୋଷକୁ ଦମନ କରିଲେ, ଯେପରି ପ୍ରଜାପତି ନିଜ ଉତ୍ସରୁ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିକୁ ଶାନ୍ତ କରେ। ତାପରେ ଭୃଗୁ କୈଳାସ ପର୍ବତକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତା ମହେଶ୍ଵର ଆନନ୍ଦରେ ଉଠି ନିଜ ଭାଇଙ୍କୁ ଆଲିଂଗନ କଲେ। କିନ୍ତୁ ଭୃଗୁ ତାଙ୍କୁ ଆଲିଂଗନ ଫେରାଇଲେ ନାହିଁ, ଭାବିଲେ ଏହା ଅସମ୍ମାନ। ମହେଶ୍ଵର ରୋଷ ଭଡିଲେ, ତାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲା, ତେବେ ତିନି ତ୍ରିଶୂଳ ଉଠାଇ ଭୃଗୁଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ତାଙ୍କ ପଦକୁ ପଡି, ଦେବୀ ମୃଦୁ ଶବ୍ଦରେ ମହେଶ୍ଵରଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କଲେ। ତାପରେ ଭୃଗୁ ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତା ଜନାର୍ଦନ ବସିଛନ୍ତି। ଭୃଗୁ ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଉପରେ ବିଶ୍ରାମ କରୁଥିବା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଛାତିକୁ ତାଙ୍କ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ। ତେବେ ବିଷ୍ଣୁ, ଯେଉଁଠି ସଜ୍ଜନମାନେ ଆଶ୍ରୟ ପାଆନ୍ତି, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ସହିତ ଉଠିଲେ। ନିଜ ଶୟନ ତ୍ୟାଗ କରି, ଭୃଗୁଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ସ୍ୱାଗତ କଲେ—“ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଦୟାକରି କିଛି ଖଣ୍ଡ ଏଠାରେ ବସନ୍ତୁ; ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ଆଗମନ ଜାଣିନଥିଲୁ, ଦୟାକରି ଆମକୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।” ତାପରେ ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ—“ଓ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରେ ପବିତ୍ରତା ଦାତା, ଆପଣଙ୍କ ପଦଧୂଳିରେ ପବିତ୍ର ଜଳ ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ, ସହିତ ଏହି ଜଗତ ଓ ଜଗତର ରକ୍ଷକମାନେ, ପବିତ୍ର କରନ୍ତୁ।” ବିଷ୍ଣୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ—“ଓ ପ୍ରଭୁ, ଆଜି ମୁଁ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଅନନ୍ୟ କୃପାର ଉପଭୋକ୍ତା ହେଲି; ଆପଣଙ୍କ ପାଦସ୍ପର୍ଶରେ ମୋ ଛାତିରେ ନିର୍ମଳ ଶ୍ରୀ ବାସ କରିବେ।” ଏହିପରି ଭୃଗୁ ବୈକୁଣ୍ଠରେ ମୃଦୁ ଶବ୍ଦରେ କଥା କହୁଥିବା ବେଳେ, ସେ ଭିତରୁ ଏକ ଗଭୀର ସନ୍ତୋଷ ଭାବି, ନିର୍ବିକଳ୍ପ ଭାବରେ ଚୁପ ହେଲେ, ଭକ୍ତିରେ ଅତିକ୍ରାନ୍ତ ହେଉଥିବା ଦୃଷ୍ଟିରେ ଅଂଶୁ ଭରିଗଲା। ତାପରେ ଭୃଗୁ ପୁନଃ ବ୍ରହ୍ମାନୁଷ୍ଠିତ ଋଷିମାନଙ୍କ ସଭାକୁ ଫିରିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ଅନୁଭୂତି ସମସ୍ତଙ୍କୁ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହି ଶୁଣି ଋଷିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ୟ ହେଲେ, ସନ୍ଦେହ ହରିଗଲା, ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅଧିକ ଶ୍ରଦ୍ଧା କରିଲେ, ଯେଉଁଠାରୁ ଶାନ୍ତି ଓ ନିର୍ଭୟତା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ଏହି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଧର୍ମ, ଜ୍ଞାନ, ବିରାଗ୍ୟ, ଅଷ୍ଟ ଆଇଶ୍ୱର୍ୟ, ଏବଂ ଆତ୍ମାର ମଳ ଦୂର କରିବା ପ୍ରଶଂସା ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ। ସେ ନିର୍ବଳିତ ଦଣ୍ଡଧାରୀ ଋଷିମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅଟୁଟ ହୋଇ ଘୋଷିତ। ସତ୍ତ୍ୱ ଗୁଣ ନିଜର ପ୍ରିୟ ରୂପ ହେବା ସହ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କ ଚୟିତ ଦେବତା; ଶାନ୍ତ, ନିର୍ଲୋଭ, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଫଳ ଚାହିଁ ନାହିଁ। ତାଙ୍କ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ରାକ୍ଷସ, ଅସୁର, ସୁରମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି; ଏଠି ସତ୍ତ୍ୱ ହିଁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ପାଇବାର ମାର୍ଗ। ଏପରି ଶୁକଦେବ କହିଲେ—ସରସ୍ୱତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଲୋକଙ୍କ ସନ୍ଦେହ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ, ପରମ ପୁରୁଷଙ୍କ ପଦପଦ୍ମର ସେବା ଦ୍ୱାରା ପରମ ଗତି ପାଇଲେ। ସୂତ କହିଲେ—ଏହି ଅମୃତ ଶବ୍ଦ, ଋଷିପୁତ୍ରଙ୍କ ପଦପଦ୍ମର ଗନ୍ଧରେ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଯେଉଁଠାରେ ଜଗତ ଭୟ ଦୂର କରେ, ପରମ ପୁରୁଷ ଉପରେ ଆଧାରିତ, ଯେଉଁମାନେ ଶୁଣନ୍ତି ତାଙ୍କ ଯାତ୍ରାର କ୍ଲାନ୍ତି ଦୂର ହୁଏ। ଏକଥା ଶୁକ କହିଲେ—ଏକ ସମୟରେ, ଦ୍ୱାରକାରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନବଜାତ ପୁଅ ଭୂମିକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିବା ସହିତ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା। ଏହି ମୃତ ଶିଶୁକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରରେ ରଖି, ବିପଦରେ ବିଲାପ କରି, ଦୁଃଖିତ ମନରେ କହିଲେ—“ଏହି ରାଜା ବ୍ରାହ୍ମଣଦ୍ଵେଷୀ, ଚାଳାକ, ଲୋଭୀ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଲୋଭୀ ହେବାରୁ ମୋ ପୁଅ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା। ଯେବେ ରାଜା ହିଂସାରେ ଆନନ୍ଦ କରେ, ଦୁଷ୍ଟ ହୁଏ, ତାଙ୍କ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ, ଲୋକମାନେ ଦୁଃଖି, ଦରିଦ୍ର ଏବଂ ସଦା ପୀଡିତ ହୁଅନ୍ତି।” ଏହିପରି ଦ୍ୱିତୀୟ ଓ ତୃତୀୟ ପୁଅ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ସେମାନେ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରରେ ରଖି, ଏହି ବିଲାପ କରୁଥିଲେ। ଏହି ଶୁଣି, କେଶବଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ କିଛି ସମୟରେ, ଅର୍ଜୁନ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ—“ଏଠି ତୁମ ଘରେ କଣ ଅଭାବ? ଏଠି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯଜ୍ଞ କରୁଛନ୍ତି, କ୍ଷତ୍ରିୟ ମିତ୍ରମାନେ ସହିତ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଧନ, ପତ୍ନୀ, ପୁଅ ଦ୍ୱାରା ଘିରି ଦୁଃଖ କରୁଛନ୍ତି, ଏଠି କ୍ଷତ୍ରିୟ ରୂପରେ ଯେଉଁମାନେ ବସୁଛନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଜର ଅସଲ ଚେହେରା ଚିପାଇ ଅପମାନରେ ରହୁଛନ୍ତି। ଓ ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ତୁମ ଦୁଃଖିତ ଏବଂ ଅସହାୟ ପୁଅମାନେକୁ ରକ୍ଷା କରିବି; ଯଦି ମୋ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଫଳିବ ନାହିଁ, ମୁଁ ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବି।” ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ—“ସଙ୍କର୍ଷଣ, ବସୁଦେବ, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ—ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ—ଏବଂ ଅନିରୁଦ୍ଧ, ଯାଙ୍କ ରଥ ଅଜୟ, ସେମାନେ ରକ୍ଷା କରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ତେବେ ତୁମେ କିପରି ଏହି କଷ୍ଟକର କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛ? ଆମେ ଏହି ବାତ୍ସଳ୍ୟ ଉପରେ ବିଶ୍ୱାସ କରୁନାହିଁ।” ଅର୍ଜୁନ କହିଲେ—“ମୁଁ ସଙ୍କର୍ଷଣ, କୃଷ୍ଣ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପୁଅ ନୁହେଁ; ମୋ ନାମ ଅର୍ଜୁନ, ମୋ ଧନୁ ବିଶ୍ୱାସଗନ୍ଧୀବ। ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୋ ଶକ୍ତିକୁ ଅବହେଳା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଯେଉଁଠି ତ୍ରୟମ୍ବକ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି; ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଜୟ କରି ମୁଁ ତୁମ ପୁଅମାନେକୁ ଫେରାଇ ଦେବି, ଓ ମାସ୍ତର।” ଏପରି ଫଳଗୁନ ଦ୍ୱାରା ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ପାର୍ଥଙ୍କ ପ୍ରତି ଶକ୍ତି ଦେଖି ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିଲେ। ପ୍ରସବ ସମୟ ଆସିଲା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ପତ୍ନୀ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଡାକିଲେ—“ମୋ ପୁଅକୁ ମୃତ୍ୟୁରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ!” ଅର୍ଜୁନ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ, ମହେଶ୍ଵରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ସ୍ମରଣ କରି, ଗାନ୍ଧୀବ ଧନୁ ବାନ୍ଧିଲେ।