ଭଗବାନ୍ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଶକୁନିଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି କହିଲେ, “ଓ ଶକୁନିପୁତ୍ର, ତୁମେ ଦେଖିଲେ କ୍ଳାନ୍ତ ଲାଗୁଛ; କି ତୁମେ ଦୂରରୁ ଆସିଛ? ଏକଟି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ବିଶ୍ରାମ କର, କାରଣ ଏହି ଆତ୍ମା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ।” ପଛରେ କହିଲେ, “ଯଦି ତୁମର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଏପରି ଗୁପ୍ତ ନୁହେଁ ଯେ ଆମେ ଶୁଣିପାରିବା ନୁହେଁ, ଓ ବଳଶାଳୀ, ତେବେ ଦୟାକରି ଆମକୁ କହ; ଯେପରି ମାନବ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ନିଜ କାମ ସାଧନ କରିଥାନ୍ତି।” ଶ୍ରୀ ଶୁକଦେବ କହିଲେ, “ଭଗବାନଙ୍କ ନେକ୍ତର ମୂଖରୁ ଝରିଥିବା ଉତ୍ତର ପାଇଁ ଶକୁନିପୁତ୍ରର କ୍ଳାନ୍ତି ଦୂର ହେଲା, ସେ ଜଣେ ଯଥାଘଟିତ ସମସ୍ତ କଥା ଭଗବାନଙ୍କୁ କହିଦେଲା।” ଭଗବାନ୍ କହିଲେ, “ଯଦି ଏହିପରି ଅଟୁଟ ଆଶ୍ରୟ ଅଛି, ତେବେ ଆମେ ଏହି ଦକ୍ଷଙ୍କ ଶାପରୁ ଭୂତ-ପିଶାଚଙ୍କ ରାଜା ହୋଇଥିବା ଜଣେ ଅସୁରର ଅସତ୍ୟ କଥାକୁ ନିଶ୍ଚୟ ବିଶ୍ୱାସ କରିବା ନୁହେଁ। ତୁମେ ଯଦି ଶିବ ମହାଦେବଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚୟ ବିଶ୍ୱାସ କର, ତେବେ ତୁମ ହାତ ତୁମ ମୁଣ୍ଡରେ ରଖ, ଏହା ସତ୍ୟ କି ନୁହେଁ ପ୍ରମାଣ ହେଉ। ଯଦି ଶିବଙ୍କ କଥା କିଛି ଭାବରେ ଅସତ୍ୟ ହୁଏ, ଓ ଦାନବର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତେବେ ତାଙ୍କୁ ଛାଡିଦିଅ, କାରଣ ମିଥ୍ୟା କଥା କହିଥିବାକୁ ପୁନି ଅନୁସରଣ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।” ଭଗବାନ୍ଙ୍କ ଚତୁର୍ୟ ଓ କୌଶଳମୟ କଥାରେ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ, ଅସୁର ନିଜ ହାତ ନିଜ ମୁଣ୍ଡରେ ରଖିଦେଲା। ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଫାଟିଗଲା, ଗୋରୁ ପରି ଚିଉଁ ହୋଇ ପଡିଗଲା। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଦେବଲୋକରେ ‘ଜୟ!’, ‘ନମସ୍କାର!’, ‘ଉତ୍ତମ!’ ର ଧ୍ୱନି ଭରିଗଲା। ଦେବତା, ଋଷି, ପିତୃ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଫୁଲ ଝରାଇ ସମ୍ବଲିତ ହେଲେ, ଶିବଙ୍କ ଦୁଃଖ ଦୂର ହେଲା। ତପରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଶିବଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଓ ମହାଦେବ, ଓ ଦିବ୍ୟ ଶିବ, ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ନିଜ ଦୁଷ୍ଟତାରେ ନଶ୍ଟ ହେଲା। ମହାପୁରୁଷମାନେ ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ଟିକିପାରିବେ ନାହିଁ; ଶିବ ଜଗତ୍ଗୁରୁଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିଲେ ତ ଆଉ କଥା ଅଛି କଣ! ଯେଉଁମାନେ ଏହି ଶିବଙ୍କୁ ଭଗବାନ୍ ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ମୋକ୍ଷ ଉପାଖ୍ୟାନ କହିବେ କିମ୍ବା ଶୁଣିବେ, ସେମାନେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେ ଜନ୍ମ ମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ରରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବେ।” ଏଠାରେ ନବତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଶୁକଦେବ କହିଲେ, “ଓ ରାଜା, ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀର କୂଳରେ ଋଷିମାନେ ଏକ ଯଜ୍ଞ କରୁଥିଲେ। ସେଠାରେ ଏକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହେଲା—‘ତିନି ଦେବତା ମଧ୍ୟରେ କିଏ ଶ୍ରେଷ୍ଠ?’ ଏହି ସତ୍ୟ ଜାଣିବାକୁ ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭୃଗୁକୁ ପଠାଇଲେ। ଭୃଗୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସଭାକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ନମସ୍କାର କିମ୍ବା ସ୍ତୁତି କଲେ ନାହିଁ। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମନରେ କ୍ରୋଧ ଜନ୍ମ ନେଲା, ତାଙ୍କ ତେଜରେ ତେଜିତ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ସ୍ୱୟଂ-ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ତାଙ୍କ କ୍ରୋଧକୁ ଅଟକାଇଦେଲେ, ଯେପରି ଜନକ ନିଜ ଜଳରେ ଅଗ୍ନିକୁ ଅଟକାଇଥାନ୍ତି। ପରେ ଭୃଗୁ କୈଳାସ ପର୍ବତରେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖକୁ ଗଲେ। ଶିବ ଅନନ୍ଦରେ ଉଠି ଭୃଗୁଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, କିନ୍ତୁ ଭୃଗୁ ଏହି ଆଲିଙ୍ଗନକୁ ଫେରାଇଲେ ନାହିଁ, ଶିବ ଏହାକୁ ଅସମ୍ମାନ ଭାବି କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏବଂ ତ୍ରିଶୂଳ ଉଠାଇ ଭୃଗୁକୁ ମାରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଭୃଗୁ ଶିବଙ୍କ ପାଦରେ ପଡିଗଲେ, ଦେବୀ ଶିବଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କଥାରେ ଶାନ୍ତ କଲେ। ଭୃଗୁ ପରେ ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ରଖି ଶୟନ କରୁଥିଲେ। ଭୃଗୁ ତାଙ୍କ ପାଦ ଦେଇ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳକୁ ମାରିଲେ। ଭଗବାନ୍ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ସହିତ ଉଠି, ଶିର ନମାଇ ଭୃଗୁଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ; ଦୟାକରି ଏକ ସମୟ ବସନ୍ତୁ; ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ଆଗମନ ଜାଣିନଥିଲୁ, ଦୟାକରି ଆମକୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ। ଆପଣଙ୍କ ପାଦପ୍ରକ୍ଷାଳ ଜଳରେ ଆମେ, ଜଗତ ଏବଂ ଜଗତର ରକ୍ଷକମାନେ ପବିତ୍ର ହେଉ। ଆଜି ଲକ୍ଷ୍ମୀ ମୋ ପ୍ରତି ଅନନ୍ୟ କୃପା କରିଛନ୍ତି; ଆପଣଙ୍କ ପାଦସ୍ପର୍ଶରେ ମୋ ଚେଷ୍ଟ ଉପରେ ନିର୍ମଳ ଶ୍ରୀ ବସିବେ।” ଏପରି ଭୃଗୁ ଭଗବାନ୍ଙ୍କ ସହ ମୃଦୁ କଥା କହିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ ମନ ଶାନ୍ତ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା, ଭକ୍ତିରେ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ, ଚୋଖରେ ଲୁହ ପୂରିଗଲା। ଭୃଗୁ ପରେ ବ୍ରହ୍ମାନ୍ ଉପାସକ ଋଷିମାନଙ୍କ ସଭାକୁ ଫେରିଗଲେ, ସମସ୍ତ ଦେଖିଥିବା କଥା ବ୍ରହ୍ମାନ୍ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟରେ କହିଦେଲେ। ଏହି କଥା ଶୁଣି ଋଷିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ସନ୍ଦେହ ଦୂର କରି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅଧିକ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦେଲେ, ଯାଁଠାରୁ ଶାନ୍ତି ଓ ନିର୍ଭୟତା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। କାରଣ ତାଙ୍କୁ ଧର୍ମ, ଜ୍ଞାନ, ବିରାଗ, ଅଷ୍ଟ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା, ଏବଂ ଆତ୍ମାର ଦୂଷ୍ୟତା ଦୂର କରିଥିବା କୀର୍ତ୍ତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ପରିତ୍ୟାଗୀ, ଶାନ୍ତ, ସମଚିତ୍ତ, ନିର୍ମୋହୀ, ଶିଳ୍ପୀ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ପରମ ଗତି ବୋଲି ଘୋଷଣା କରନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଶାନ୍ତ, ଅନିଚ୍ଛା, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଫଳ ଚାହିଁନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେବତା ଭାବି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମାୟାରେ ଗୁଣୀ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ—ରାକ୍ଷସ, ଅସୁର, ଦେବତା; ଏହିପରି ସତ୍ତ୍ୱ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ। ଏପରି ଶୁକଦେବ କହିଲେ, “ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀର ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଲୋକଙ୍କ ଭ୍ରମ ଦୂର କରିବାକୁ ପରମପୁରୁଷଙ୍କ ପଦପଦ୍ମକୁ ସେବା କରି, ପରମ ଗତି ପାଇଲେ।” ସୂତ କହିଲେ, “ଯେଉଁମାନେ ଋଷିପୁତ୍ରଙ୍କ ପଦପଦ୍ମର ଗନ୍ଧ ଭରିଥିବା, ଭବସ୍ତିର ଭୟ ଦୂର କରିଥିବା ଏହି ଉପାଖ୍ୟାନକୁ ମନୋଦ୍ଧାନରେ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଜୀବନପଥର କ୍ଳାନ୍ତି ଛାଡିଦେନ୍ତି।” ଏପରି ଏକ ଦିନ ଦ୍ୱାରକାରେ, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପତ୍ନୀ ନବଜାତ ଶିଶୁକୁ ଭୂମିରେ ରଖିବା ସହିତ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା। ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୃତ ଶିଶୁକୁ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରରେ ରଖି, ଦୁଃଖରେ ବିଳାପ କରି କହିଲେ, “ଏହି ରାଜା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଘୃଣା କରେ, ଚତୁର, ଲୋଭୀ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟସୁକ୍ରୁ ଆଶକ୍ତ; ତାଙ୍କ ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୋ ଶିଶୁ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା। ଯେଉଁ ରାଜା ହିଂସାରେ ଆନନ୍ଦ ନେଇ, ଦୁଷ୍ଟ ଓ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟରେ ଚଳିଥାନ୍ତି, ଲୋକମାନେ ଦୁଃଖି, ଦରିଦ୍ର ଓ ଦିନେ ଦିନେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗ କରନ୍ତି।