ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ ଗ୍ରନ୍ଥର କଥା ପାଠ କରିବାର ନିୟମ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର ଓ ଶୁଭ। ଏହା ପାଠ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଏହି ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସମୟରେ ମାସିକ ଶ୍ରାବାରେ ଥିବା ଜନନୀମାନେ, ଅନାଚାରୀ, ବିଦେଶୀ, ପତିତ, ବେଦ ଅନୁସାରେ ଚାଲିନଥିବା, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଘୃଣା କରୁଥିବା, ବେଦ ବିରୋଧୀ ଲୋକଙ୍କ ସହିତ କଥା ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏହି ବ୍ରତରେ ଏକ ଶୁଦ୍ଧ ଜୀବନ ଅନୁସରଣ କରିବା ଦରକାର—ସତ୍ୟବାଦିତା, ପବିତ୍ରତା, କରୁଣା, ମୌନ, ସରଳତା, ବିନୟ ଓ ଉଦାରତା ଚିତ୍ତରେ ରଖିବା ଉଚିତ୍। ଏହି କଥା ଶୁଣିବା ଉପରେ ଦାନ୍ତ, ଦୁଃଖୀ, ରୋଗୀ, ଅପମୃତ୍ୟୁର ଶିକାର, ପାପ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିପ୍ତ, ନିଷ୍ପୁତ୍ର, ଓ ମୋକ୍ଷ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ଲାଭ ପାଇପାରିବେ। ଏହିପରି ନାରୀମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଗର୍ଭଧାରଣ କରିନଥିବେ, ପୁତ୍ର ହାରାଇଥିବେ, ଅପୁଷ୍ପିତା, ଅପମୃତ୍ୟୁର ଶିକାର, କିମ୍ବା ଗର୍ଭପାତ ହୋଇଥିବା, ସେମାନେ ଏହି କଥାକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭରେ ଶୁଣିବା ଦ୍ୱାରା ଅନନ୍ତ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରିପାରିବେ। ଏହି ଦିବ୍ୟ ଏବଂ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କଥା ଶୁଣିବା ଦ୍ୱାରା ଲକ୍ଷ୍ୟାଧିକ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳିଥାଏ। ବ୍ରତ ଉପରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ନିର୍ବାହ କରିବା ପରେ, ଯେପରି ବ୍ୟକ୍ତି ଫଳ ଆଶା କରି ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତ କରିଥାଏ, ସେପରି ଏହି ବ୍ରତର ସମାପନ କରିବା ଦରକାର। ଦାନ୍ତ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ସମାପନ ନିୟମର ଅନୁଷ୍ଠାନ ଅନିବାର୍ୟ ନୁହେଁ; ସେମାନେ ଏକା ଶୁଣିବା ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୋଇଯାନ୍ତି, କାମନାହୀନ ବୈଷ୍ଣବ ହେବାରୁ। ଏହି କଥା ରୂପ ଯଜ୍ଞ ଶେଷ ହେଲାପରେ, ପାଠ ଓ ପାଠକଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭରେ ଶ୍ରୋତାମାନେ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର। ତୁଳସୀ ମାଲା ଦେବା, ମୃଦଙ୍ଗ ଓ ଝାଳର ସହିତ ମଧୁର କୀର୍ତନ କରିବା ଉଚିତ୍। ଯୟ ଚିତ୍କାର, ଶ୍ରଦ୍ଧାବାଦ, ଶଙ୍ଖ ଧ୍ୱନି ଦେବା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଭିକ୍ଷାର୍ଥୀଙ୍କୁ ଧନ ଓ ଖାଦ୍ୟ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ୍। ଯଦି ଶ୍ରୋତା ବିରକ୍ତି ରଖିଥାଏ, ତେବେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ଗୀତ କରିବା ଦରକାର; ଗୃହସ୍ଥ ହେଲେ କ୍ରିୟା ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ଅଗ୍ନି ଯଜ୍ଞ କରିବା ଉଚିତ୍। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକ ପାଇଁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଖିର, ମଧୁ, ଘୀ, ତିଳ ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦାନ କରିବା ଦରକାର, ବିଶେଷକରି ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧ ପାଇଁ। ବିକଳ୍ପ ଭାବେ ଅଗ୍ନି ଯଜ୍ଞ ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ କରିପାରିବେ, କାରଣ ପୁରାଣ ତଥା ପରମାତ୍ମା ସମାନ ତତ୍ତ୍ୱ ଅଟୁଟ। ଯଦି ଅଗ୍ନି ଯଜ୍ଞ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ତେବେ ଏହାର ଫଳ ପାଇଁ ଅନ୍ୟକୁ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ବାଧା, ଅପୂର୍ଣ୍ଣତା ଓ ଅତିରିକ୍ତତା ଦୂର କରିପାରିବେ। ଦୋଷ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଭଗବାନଙ୍କ ହଜାର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ କାମ ସିଦ୍ଧ ହୋଇଯାଏ; ଏହାଠାରୁ ବଡ଼ କିଛି ନାହିଁ। ଏହି ବ୍ରତ ଶେଷରେ ଦ୍ୱାଦଶ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଖିର ଓ ମଧୁ ଦେଇ ତଥା ସୁନା ଓ ଗାଁ ଦାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ବ୍ରତ ସମାପନ କରିବା ଦରକାର। ସମ୍ଭବ ହେଲେ ତିନି ପଳା ଓଜନର ସୁନା ସିଂହ ତିଆରି କରି, ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥକୁ ସୁନ୍ଦର ଲିପିରେ ଲେଖି ସେଥିରେ ରଖିବା ଉଚିତ୍। ଉପଚାର, ନିମନ୍ତ୍ରଣ, ଦାନ, ବସ୍ତ୍ର, ଅଳଙ୍କାର, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସହିତ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦମିତ, ଶ୍ରଦ୍ଧାଯୁକ୍ତ ଶିକ୍ଷକଙ୍କୁ ଆଦର କରିବା ଦରକାର। ଏହିପରି ଏକ ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥ ଓ ଦାନ ଶିକ୍ଷକଙ୍କୁ ଦେଇଲେ, ସେ ସଂସାର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇଯାଏ; ଏହି ନିୟମ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାରେ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୋଇଯାଏ। ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ ପୁରାଣ ଶୁଭ ଫଳ ଦେଇଥାଏ; ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତିର ଉପାୟ ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥ, ଏହାରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। କୁମାରମାନେ କହିଲେ: "ଏହିପରି ସମସ୍ତ ଉପାୟ ବର୍ଣ୍ଣନ କରିଦେଲୁ; ଏବେ ଆଉ କଣ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି? ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ ନିଜେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାଏ।" ସୂତ କହିଲେ: କୁମାରମାନେ ଏପରି କହି ଭାଗବତ କଥା ପାଠ କରିଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରେ, ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ ଓ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାଏ। ସାତ ଦିନ ଧରି ସମସ୍ତ ନିୟମିତ ଚିତ୍ତ ରଖି ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ, ଏବଂ ପରେ ସମସ୍ତେ ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପରମ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଶ୍ରେୟସ କହି ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ଏହା ପରେ ଜ୍ଞାନ, ବିରକ୍ତି, ଭକ୍ତି ଶକ୍ତି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ହେଲା; ଏକ ଯୁବ ପ୍ରଭା ଦେହରେ ଉଦ୍ଭାସିତ ହେଲା, ସମସ୍ତ ଜୀବ ମନକୁ ଆକର୍ଷିତ କଲା। ନାରଦ, ନିଜ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ନିଜ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରି, ପରମ ଆନନ୍ଦରେ ଭିନ୍ନ ହେଲେ, ଦେହ ରୋମାଞ୍ଚିତ ହେଲା। ଏହିପରି ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ କଥା ଶୁଣି, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଶିର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ ନାରଦ ହସ୍ତ ଜୋଡି, ଭକ୍ତିରେ ଗଳା ଚାପି, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ: "ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ମୁଁ ଉପକୃତ, ତୁମେ ଅସୀମ କରୁଣାର ସମୁଦ୍ର; ଆଜି ମୁଁ ହରିଙ୍କୁ ପାଇଲି, ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରିଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ।" "ସମସ୍ତ ଧର୍ମ କ୍ରିୟାରେ ଶ୍ରବଣକୁ ମୁଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ମନେ କରେ, କାରଣ ଏକା ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ବୈକୁଣ୍ଠରେ ବସିଥିବା କୃଷ୍ଣ ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଯାଏ।" ସୂତ କହିଲେ: ଏପରି ମହାବୈଷ୍ଣବ ନାରଦ କହୁଥିବା ସମୟରେ, ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ମୁକ୍ୟ ଶୁକ ଏଠାରେ ଆସିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଶୋଳେ ବର୍ଷର ଶୁକ, ବ୍ୟାସଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଜ୍ଞାନ ସାଗରର ଚନ୍ଦ୍ର, ସ୍ବଯେନ୍ତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତିରେ ତୃପ୍ତ, ଭାଗବତ କଥାକୁ ଭକ୍ତିରେ ଶାନ୍ତ ଓ ମୃଦୁ କଣ୍ଠରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଏହି ସଭା ତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ପ୍ରଭା ଦେଖି ବିଦ୍ୟାସ୍ଥାନ ଦେଇ ଉଠିଗଲା; ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ମୁନି ତାଙ୍କୁ ଆଦର କଲେ। ଶୁକ ସ୍ଥିର ହୋଇ ବସି, କହିଲେ: "ମୋର ଶୁଦ୍ଧ ଶବ୍ଦ ଶୁଣ।" ଶ୍ରୀ ଶୁକ କହିଲେ: "ଭାଗବତ ବେଦର କାମଧେନୁ ଗଛର ପକ୍କା ଫଳ, ମୋ ମୁଖର ଅମୃତ ରସରେ ଭିଜିଥିବା; ଓ ଭୂମିର ରସିକ ଓ ସୁସଂବେଦୀ ଜନମାନେ, ଏହି ଭାଗବତ ରସକୁ ପୁନଃପୁନଃ ପିଇବା।" "ଏଠାରେ, ବ୍ୟାସ ରଚିତ ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତରେ, ଧୋଖା ଧର୍ମ ଦୂର କରାଯାଇଛି; ଏହା ନିର୍ମଳ ହୃଦୟ ଓ ଅସୂୟାହୀନ ଲୋକ ପାଇଁ। ଏଠାରେ ଏକ ଲାଭଦାୟକ ତତ୍ତ୍ୱ ଉନ୍ମୋଚନ ହୋଇଛି, ତିନିପ୍ରକାର ଦୁଃଖ ଉପଡ଼ାଇ ଦିଏ। ଅନ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ରର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ; ଏଠାରେ ଭଗବାନ ଶ୍ରବଣ ଉତ୍ସୁକ ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟରେ ବନ୍ଧିଯାନ୍ତି।