ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷରେ, ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ମହାପୁରାଣର ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର 'ଶ୍ରୁତଦେବଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ' ନାମକ ଛଏଅଷ୍ଠିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା। ଏହା ପରେ ରାଜା ପରୀକ୍ଷିତ୍ ଶୁକଦେବ ଗୋସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଗୁଣମୟ ବେଦଗୁଡ଼ିକ କିପରି ଏହି ଅବ୍ୟକ୍ତ, ଅବ୍ୟାଖ୍ୟାତ, ସଚିତ୍ ପରବ୍ରହ୍ମଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି? ସେଉଁଠାରେ ତ ସତ୍ ଓ ଅସତ୍ ଉଭୟକୁ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି।” ତାଁକୁ ଉତ୍ତର ଦେଇ ଶ୍ରୀ ଶୁକଦେବ କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ ସମସ୍ତ ଜୀବର ବୁଦ୍ଧି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ମନ ଓ ପ୍ରାଣକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି—ଏହି ସବୁ ଭୌତିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ, ଆତ୍ମା ଓ ବିଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ପାଇଁ। ଏହି ବ୍ରହ୍ମ ଉପନିଷଦ୍ ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ଯିଏ ଏହାକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଗ୍ରହଣ କରେ, ସେ ଆଶ୍ରୟ ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେୟସ୍ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଏଉଁ ଉପଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ନାରାୟଣ-ସଂପୃକ୍ତ ଶ୍ଲୋକ ଓ ନାରଦ ଓ ନାରାୟଣ ଋଷିଙ୍କ ସଂବାଦ ରହିଛି। ଏକଦା, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଭକ୍ତ ନାରଦ ମୁନି ଏହି ଭୂମିରେ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ନାରାୟଣ ଋଷି ପ୍ରାଚୀନ କାଳରୁ ଧର୍ମ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଶାନ୍ତି ସହିତ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ। ସେଠାରେ କଳାପ ଗ୍ରାମର ଅନେକ ଋଷିମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ନାରଦ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ। ନାରାୟଣ ଋଷି ସମସ୍ତ ଋଷିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ବ୍ରହ୍ମ ତତ୍ତ୍ୱ ବିଷୟରେ କହିଲେ, ଯାହା ପୂର୍ବକାଳରେ ଜନଲୋକର ବାସିନ୍ଦା ପ୍ରାଚୀନ ମୁନିମାନେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଥିଲେ। ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନୁଙ୍କ ବଂଶଜମାନେ ଏକ ବ୍ରହ୍ମୟଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ମନସ୍ପୁତ ପୂତ୍ରମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ତୁମେ ଶ୍ୱେତଦ୍ୱୀପକୁ ଯାଇଥିବାବେଳେ, ସେଠି ବେଦମାନେ ବ୍ରହ୍ମତତ୍ତ୍ୱ ଉପରେ ଚର୍ଚ୍ଚା କରୁଥିଲେ ଓ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥିଲା। ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଋଷି ଜ୍ଞାନ, ତପସ୍ୟା ଓ ଆଚରଣରେ ସମାନ ଥିଲେ, କିଛି ଉପଦେଶ ଦେଉଥିଲେ, ଅନ୍ୟମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଶୁଣୁଥିଲେ। ତାଳେ ସନନ୍ଦନ ଏହିପରି କହିଲେ—ସୃଷ୍ଟିକୁ ଗ୍ରହଣ କରି, ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିମାନ୍ତ ସ୍ଵରୂପ ସହିତ ଶୟନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ବେଦମାନେ ଜଗାଇଲେ, ଯେପରି ବାର୍ଦ୍ଧମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ଜଗାଇଥାନ୍ତି। ବେଦମାନେ କହିଲେ, “ଜୟ ହେଉ, ହେ ଅଜନ୍ମା, ଅଜୟ, ତୁମେ ଗୁଣଦ୍ୱାରା ଆସିଥିବା ଦୋଷଗୁଡ଼ିକୁ ତ୍ୟାଗ କର। ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ତୁମେ ସ୍ୱରୂପତଃ ଧାରଣ କରିଛ, ଅପ୍ରକଟ ଓ ପ୍ରକଟ ଜଗତର ଶକ୍ତି ଉଦ୍ଭାସିତ କର। ବେଦମାନେ ତୁମେ ଯେଉଁଠାରେ ଚାଲିଯାଅ, ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।” ଏହି ବିଶ୍ୱ ଯେପରି ଦେଖାଯାଏ, ତଥାପି ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଏହାକୁ ଅସାର ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି, ମାଟିର ମୂଳ ଅନ୍ତର୍ଗତ କୁମ୍ଭ ମାନେ ଯେପରି। ଏହିପରି ଜ୍ଞାନୀମାନେ ମନ, ବାଣୀ, କାର୍ଯ୍ୟ ସବୁକୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନିବେଶ କରନ୍ତି। ମଣିଷର ପଦଚିହ୍ନ ମିଥ୍ୟା ଯେପରି। ତିନି ଲୋକର ନାଥ, ତୁମ ଚରିତ୍ରାମୃତର ସାଗରରେ ଡୁବି ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତପସ୍ୟା ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ କାଳ ଓ କାମନା ରହିତ ତୁମ ଧାମରେ ରହି, ତୁମ ପଦପଦ୍ମକୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନିରନ୍ତର ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ପ୍ରାଣବାୟୁ ଶରୀରକୁ ଧାରଣ କରେ, ତେଣୁ ପଞ୍ଚଭୂତ ତୁମ କୃପାରେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ଅନ୍ନାଦି ଜୀବଯାନ୍ତୁ ତୁମ ମାୟାର ପ୍ରକାଶ, ତଥାପି ତୁମେ ସତ୍-ଅସତ୍ ଉଭୟରୁ ପରେ, ଏବଂ ଅମୃତ ସ୍ୱରୂପ। ଅନେକ ମୁନିମାନେ ହୃଦୟକୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ସେଠାରୁ ତୁମର ପରମଧାମ ମୁଣ୍ଡର ଉପରେ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଏ। ଯେଉଁଠାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି, ସେମାନେ ପୁନର୍ବାର ମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ରକୁ ଫେରିନାହାନ୍ତି। ତୁମେ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ବିଭିନ୍ନ ଯୋନିରେ ପ୍ରବେଶ କରି, କ୍ରିୟାନୁସାରେ ଅନେକ ମାନେ ପ୍ରକାଶ ଦେଉଛ। ଯେଉଁମାନେ ଅଭିମାନ ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସମ୍ୟକ୍ ରୂପେ ତୁମ ପରମଧାମ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ଏକ ରସରେ ଲୀନ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ଶରୀର ତୁମ ନିଜ ସୃଷ୍ଟି, ଭିତରେ ବାହାରେ ତୁମେ ପୁରୁଷ ଭାବେ ବିରାଜିତ। ମୁନିମାନେ ମାନବ ମାର୍ଗ ଓ ବେଦର ସାର ଅନ୍ୱେଷଣ କରି, ତୁମ ପଦପଦ୍ମକୁ ଭଜନ୍ତି। କିଛି ଜନ ଆତ୍ମତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ତୁମର ଅମୃତ କାର୍ଯ୍ୟର ସାଗରରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିବା ଦ୍ୱାରା ମୋକ୍ଷ ଚାହାନ୍ତି ନାହିଁ। ଘର ତ୍ୟାଗ କରି, ହଂସସଦୃଶ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ସଙ୍ଗରେ ତୁମ ପଦପଦ୍ମ ଉପରେ ଲଗ୍ନ ହୁଅନ୍ତି। ଜୀବମାନେ ନିଜ ଜନ, ବନ୍ଧୁ, ପ୍ରିୟଜନଙ୍କ ସହ ଚାଲିଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ତୁମେ ନିଜ ଆତ୍ମା ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ ଭାବେ ଅନୁଭବ କରିଲେ ସେମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ପାଆନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ମିଥ୍ୟା ଉପାସନା ଓ ଆସକ୍ତିରେ ଲଗ୍ନ, ସେମାନେ ଦୁଃଖରେ ଘୁଞ୍ଚିଯାନ୍ତି। ଯେଉଁ ମୁନିମାନେ ପ୍ରାଣ, ମନ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ଦୃଢ଼ ଯୋଗ କରନ୍ତି ଓ ହୃଦୟରେ ତୁମେ ଉପାସନା କରନ୍ତି—ସେମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ସ୍ମୃତି ଦ୍ୱାରା ମୋକ୍ଷ ପାଆନ୍ତି। ନାଗପତିଙ୍କ ସ୍ନେହରେ ମନ ଲଗାଇଥିବା ନାରୀମାନେ ଓ ଆମେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ଚରଣାମୃତ ରସ ଅନୁଭବ କରି ସମାନ ହୋଇଯାଉଛୁ। ଏଠାରେ କିଏ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆରମ୍ଭ, ଶେଷ, କିମ୍ବା ଗତିକୁ ଜାଣିପାରିବ? ସେଠାରୁ ସେ ନ ସତ୍, ନ ଅସତ୍, ନ ଉଭୟ, ନ କାଳର ଅଧୀନ। ସେ ଶୟନ କଲେ, କୌଣସି ଶାସ୍ତ୍ର ତାଙ୍କୁ ପହଞ୍ଚିପାରେ ନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ଆତ୍ମା ଜନ୍ମ, ମୃତ୍ୟୁ, ବା ଦେହରୁ ଭିନ୍ନ କୁହନ୍ତି, ସେମାନେ ଅବିବେକୀ। ପୁରୁଷ ତିନି ଗୁଣରୁ ତିଆରି ବୋଲି ଧାରଣା ମିଥ୍ୟା, ତୁମେ ଏବଂ ତୁମ ପରେ ଏହି ଭେଦ ନାହିଁ। ସୁନା ଘଡ଼ିକ ରୂପ ବଦଳିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହାର ସ୍ୱରୂପ ଅବିଚ୍ୟୁତ ଥାଏ, ସେପରି ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀମାନେ ସମସ୍ତ ଚିତ୍ତକୁ ଆତ୍ମା ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି, ତୁମେ ସବୁଠାରେ ବ୍ୟାପ୍ତ। ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ସାଙ୍ଗ ଭାବେ ଚାଲନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆଶ୍ରୟ, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁକୁ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଚାଲିଯିବା ପରି ଭୟ ନାହିଁ। ତୁମେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଗୋପାଳକ ପରି ସଂଗ୍ରହ କର, ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ସହ ମିତ୍ରତା କରନ୍ତି ସେମାନେ ପବିତ୍ର, ତୁମୁଠାରୁ ମୁଖ ଫେରୁଥିବା ନୁହେଁ। ତୁମେ ନିଷ୍କ୍ରିୟ, ସ୍ୱୟଂସିଧ୍ଧ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିଶକ୍ତିର ଧାରକ।