ନାରଦଙ୍କୁ ଶୁଣାଉଥିବା ଏହି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ କଥାର ଆଚରଣ ବିଷୟରେ ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଏପରି କହିଲେ— ନାରଦ, ଦିନର ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସମୟରେ କଥାକୁ ଦୁଇ ଘଟିକା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିରତି ଦେବା ଉଚିତ। ଏହି ବିରତି ସମୟରେ ବୈଷ୍ଣବମାନେ ସଙ୍ଗୀତ ଓ କୀର୍ତ୍ତନ କରିବେ। ଶରୀରର ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ହ୍ରସ୍ୱ ଓ ସୁଖଦ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ। ଯିଏ କଥା ଶୁଣିବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଦିନକୁ ଏକବାର ହବିଷ ଭୋଜନ କରିବେ। ଯଦି କେହି ସକ୍ଷମ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସପ୍ତ ରାତି ଉପବାସ କରି କଥା ଶୁଣିପାରିବେ, କିମ୍ବା ଘିଅ କିମ୍ବା ଦୁଧ ପିଇ ଶାନ୍ତିରେ ଶୁଣିପାରିବେ। ଅଥବା, କେବଳ ଫଳ ଖାଇ କିମ୍ବା ଏକବାର ଭୋଜନ କରି ମଧୁରେ ଶୁଣିପାରିବେ। ଯାହା ସହଜରେ ସମ୍ଭବ, ତାହା କରିବା ଉଚିତ। ମୁଁ ଭାବେ, କଥା ଶୁଣୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ଭୋଜନ କରିବା ଉତ୍ତମ, ଉପବାସ କରି କଥାର ବିଘ୍ନ ହେଲେ ତାହା ଉପଯୋଗୀ ନୁହେଁ। ନାରଦ, ଏହି ସପ୍ତାହିକ ବ୍ରତ ଆଚରଣ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ନିୟମ ଶୁଣ। ଯେଉଁମାନେ ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ଦୀକ୍ଷିତ ନୁହନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି କଥା ଶୁଣିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହନ୍ତି। ବ୍ରହ୍ମଚର୍ୟ୍ୟ ରଖିବା, ଭୂମିରେ ଶୁଅ, ପତ୍ରରେ ଭୋଜନ କର, ଏବଂ କଥା ଶେଷ ହେଲା ପରେ ଖାଅ—ଏହି ସବୁ ଦିନ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ଉଚିତ। ବ୍ରତୀ ଲୋକ ଦାଲ, ମଧୁ, ତେଲ, ଭାରୀ ଖାଦ୍ୟ, ଅଶୁଦ୍ଧ କିମ୍ବା ବାସି ଜିନିଷ ପ୍ରୟାସ କରି ଏଡ଼ିବେ। ଏହି ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି କାମ, କ୍ରୋଧ, ମଦ, ଅଭିମାନ, ଇର୍ଷ୍ୟା, ଲୋଭ, ଢୋଙ୍ଗ, ମୋହ ଓ ଦ୍ୱେଷ ଦୂରେ ରଖିବେ। ଏମିତି ବ୍ରତୀ ବ୍ୟକ୍ତି ବେଦ ବିଦ୍ୱାନ, ବୈଷ୍ଣବ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଗୁରୁ, ଗାଈ, ବ୍ରତୀ, ମହିଳା, ରାଜା, ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ବିପରୀତ କଥା କହିବେ ନାହିଁ। ଏହି ବ୍ରତୀ ବ୍ୟକ୍ତି ରଜସ୍ୱଳା ମହିଳା, ଚଣ୍ଡାଳ, ବିଦେଶୀ, ପତିତ, ବେଦ ବାହ୍ୟ, ଦ୍ୱିଜଦ୍ୱେଷୀ, ବେଦ ବିରୋଧୀଙ୍କ ସହ କଥା ହେବେ ନାହିଁ। ସତ୍ୟ, ପବିତ୍ରତା, ଦୟା, ମୌନ, ସରଳତା, ନମ୍ରତା ଓ ମନର ଦାନ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବେ। ଏହି କଥା ଶୁଣିବାକୁ ଦରିଦ୍ର, କ୍ଷୀଣ, ରୋଗୀ, ଅପମୃଷ୍ଟ, ପାପ କରୁଥିବା, ନିର୍ସନ୍ତାନ, ମୋକ୍ଷ ଆଶା କରୁଥିବା ଲୋକ ଯୋଗ୍ୟ। ଯେଉଁ ମହିଳା ସନ୍ତାନ ପାଉନାହାନ୍ତି, ସନ୍ତାନ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଛି, ବନ୍ଧ୍ୟା, ପୁଅ ହରାଇଛନ୍ତି କିମ୍ବା ଗର୍ଭପାତ ହୋଇଛି, ସେମାନେ ଏହି କଥା ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଶୁଣିବେ। ଏମିତି ଯୋଗ୍ୟ ଲୋକ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ, ଅସୀମ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ; ଏହି ଦିବ୍ୟ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କଥା କୋଟି କୋଟି ଯଜ୍ଞର ଫଳ ଦେଉଛି। ଏପରି ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ତାହାର ଉପସମ୍ହାର କରିବା ଉଚିତ, ଯେପରି ଫଳ ଆଶା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତ କରନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଦରିଦ୍ର କିନ୍ତୁ ଭକ୍ତ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉପସମ୍ହାର ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ, କାରଣ ସେମାନେ କେବଳ ଶ୍ରବଣରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି କଥା ଯଜ୍ଞ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଶ୍ରୋତାମାନେ ପୁସ୍ତକ ଓ କଥାକାରଙ୍କୁ ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କରିବେ। ପରେ, ତୁଳସୀ ମାଳା ଦିଆଯିବ, ମୃଦଙ୍ଗ ଓ ଝାଞ୍ଜର ସହ କୀର୍ତ୍ତନ ହେବ। ଜୟଧ୍ୱନି, ପ୍ରଣାମ ବାକ୍ୟ ଓ ଶଂଖ ଧ୍ୱନି ହେବ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଭିକ୍ଷୁମାନେ ଧନ ଓ ଖାଦ୍ୟ ପାଇବେ। ଯଦି ଶ୍ରୋତା ବିରକ୍ତ, ତେବେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟ ହେବ; ଯଦି ଗୃହସ୍ଥ, ତେବେ କର୍ମଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ହୋମ କରିବେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ଲୋକ ପାଇଁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଖିର, ମଧୁ, ଘିଅ, ତିଳ ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦିଆଯିବ, ବିଶେଷକରି ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧ ପାଇଁ। ଅଥବା, ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ସହ ଧ୍ୟାନରେ ହୋମ କରିପାରିବେ, କାରଣ ପୁରାଣ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ସମାନ। ଯଦି ହୋମ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ତେବେ ଜ୍ଞାନୀ ଲୋକ ତାହାର ଦ୍ରବ୍ୟ ଅନ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଇ ଫଳ ପାଇବେ, ଦୋଷ କିମ୍ବା ଅତିରିକ୍ତତା ଦୂର କରିବା ପାଇଁ। ଦୋଷ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଭଗବାନଙ୍କ ଶତନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ; ଏହା ଦ୍ୱାରା ସବୁ କାମ ସିଦ୍ଧ ହୁଏ, ଏଠାରୁ ବଡ଼ କିଛି ନାହିଁ। ପରେ, ବାରଟି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଖିର ଓ ମଧୁ ସହ ଭୋଜନ ଦେବେ, ସୁନା ଓ ଗାଈ ଦେଇ ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବେ। ଯଦି ସମ୍ଭବ, ତିନି ପଳା ଓଜନର ସୁନାର ସିଂହ ତିଆରି କରି, ତାହାରେ ଶୁଭ୍ର ଲେଖାରେ ଲିଖିତ ପୁସ୍ତକ ରଖିବେ। ଯେଉଁ ଶାନ୍ତ ଓ ଆରାଧ୍ୟ ଗୁରୁ, ତାଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପଚାର ସହ ଭେଟ, ବସ୍ତ୍ର, ଆଭୂଷଣ, ଗନ୍ଧ ଇତ୍ୟାଦି ଦେଇ ଆଦର କରିବେ। ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଏହିପରି ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦେଇଲେ, ସଂସାର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି; ଏହିପରି ନିୟମ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ୱ ହୁଏ। ଏହି ଶୁଭ୍ର ପୁରାଣ, ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ, ଫଳପ୍ରଦାୟକ; ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଏହା ଉପାୟ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ତାପରେ କୁମାରମାନେ କହିଲେ: ଏପରି ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ତୁମକୁ କହିଦେଲୁ; ଆଉ କଣ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହଁ? କାରଣ ଶ୍ରୀମଦ୍ ଭାଗବତ ନିଜେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହିଁ ଦେଇଥାଏ। ସୂତ ଜୀ କହିଲେ: ଏପରି କହି, ସେ ମହାପୁରୁଷମାନେ ଏହି ଭାଗବତ କଥା ପାଠ କଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ୱ କରେ, ପୁଣ୍ୟ ଦେଉଛି, ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଉଛି। ସପ୍ତ ଦିନ ଧରି, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ, ପରେ ସେମାନେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ, ଦେବମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ, ସ୍ତୁତି କଲେ। ଏହି ଶେଷରେ, ଜ୍ଞାନ, ବିରାଗ୍ୟ ଓ ଭକ୍ତିର ଶକ୍ତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେଲା; ଏକ ଯୁବା ତେଜ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କଲା। ନାରଦ ତାଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାଧି, ନିଜ ଆଶା ପୂରଣ କରି, ପରମ ଆନନ୍ଦରେ ଭାସିଗଲେ, ସମଗ୍ର ଦେହ ରୋମାଞ୍ଚିତ ହେଲା। ଏଭଳି ଭାବେ କଥା ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଶୁଣି, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରିୟ ନାରଦ ହାତ ଯୋଡ଼ି, ପ୍ରେମରେ ଗଳା ଭରି, ସମ୍ମାନରେ କହିଲେ: “ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ତୁମେ ଅସୀମ କୃପାବାନ୍, ଆଜି ମୁଁ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶକ ହରିଙ୍କୁ ପାଇଲି। ସମସ୍ତ ଧାର୍ମିକ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରବଣ ଉତ୍ତମ, କାରଣ କେବଳ ଶ୍ରବଣରେ ବୈକୁଣ୍ଠବାସୀ କୃଷ୍ଣ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।” ସୂତ ଜୀ କହିଲେ: ଏପରି ମହାବୈଷ୍ଣବ ନାରଦ କହୁଥିବା ବେଳେ, ଯୋଗୀଶ୍ବର ଶୁକଦେବ ଏଠାରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।