ପରୀକ୍ଷିତ୍ ରାଜା ଶୁକଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆମେ ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଭଉଣୀ ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ—କିପରି ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ, ଓ କିପରି ସେ ମୋ ଠାକୁରମା ହେଲେ?” ଶୁକଦେବ କହିଲେ, ଯେବେ ଅର୍ଜୁନ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ, ସେ ପୃଥିବୀର ଅନେକ ସ୍ଥାନ ଘୁଞ୍ଚି, ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଠାରେ ସେ ତାଙ୍କର ମାମାଘର ପକ୍ଷର ଭଉଣୀ ବିଷୟରେ କିଛି ଶୁଣିଲେ। କିଛି ଲୋକ କହୁଥିଲେ ଯେ, ବଳରାମ ତାଙ୍କୁ ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଇବେ, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟମାନେ ଏହାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରୁନଥିଲେ। ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ତରଙ୍ଗରେ ଚାହିଁ, ତ୍ରିଦଣ୍ଡୀ ସନ୍ୟାସୀ ଭାବେ ଢିଁଗି ପିନ୍ଧି, ଦ୍ୱାରକାକୁ ଯାଇଲେ। ସେଠାରେ ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଅନେକ ମାସ ରହିଲେ, ନଗରବାସୀ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବାରମ୍ବାର ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ବଳରାମ ତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏକ ଦିନ ବଳରାମ ତାଙ୍କୁ ଘରକୁ ନେଇ ଅତିଥି ଭାବେ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ, ଭକ୍ତିର ସହିତ ଖାଦ୍ୟ ଦେଲେ, ଅର୍ଜୁନ ଭିକ୍ଷାରେ ଆସିଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇଲେ। ସେଠାରେ ଅର୍ଜୁନ ଏକ ମହାନ ଅପୂର୍ବା କନ୍ୟାକୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ସାହସୀ ନାୟକମାନଙ୍କୁ ମନ୍ମୁଗ୍ଧ କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କର ହୃଦୟ ଭଲପାଇବାରେ ଅନ୍ତଃକରଣ ଫୁଲିଉଠିଲା। ସେ କନ୍ୟା ମଧ୍ୟ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଦେଖି, ଲଜ୍ଜା ଓ ମୃଦୁ ଚାହୁଁଥିବା ଦୃଷ୍ଟିରେ ତାଙ୍କୁ ଚୟନ କଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ଉପରେ ନିଜ ହୃଦୟ ଓ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ନିବେଶ କଲେ। ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କୁ ନିରନ୍ତର ଭାବି, ଦେଖିବାକୁ ଚାହିଁ, ଅତି ଆଗ୍ରହରେ ଅସ୍ଥିର ହେଇଯାଇଥିଲେ। ତାଙ୍କର ମନ ଅତି ଆସକ୍ତିରେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ଏକ ବଡ଼ ଉତ୍ସବ ଅବସରରେ, ଯେତେବେଳେ ସେ କନ୍ୟା ରଥରେ ଚଢ଼ି କିଲ୍ଲାରୁ ବାହାରିଯାଉଥିଲେ, ତାଙ୍କର ପିତାମାତା ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କୁ ହରଣ କରି ନେଲେ। ଅର୍ଜୁନ ରଥରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ଧନୁଷ ଉଠାଇ, ଯେଉଁମାନେ ବାଧା ଦେଉଥିଲେ, ସେମାନେ ସାହସୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କୁ ଦୂରେ ହଟାଇଦେଲେ, ନିଜ ଜନମାନେ ମୃଗ ମାନଙ୍କୁ ସିଂହ କିପରି ଭୟଭୀତ କରେ, ସେପରି ସେମାନେ ଭୟଭୀତ ହେଲେ। ଏହି ଘଟଣା ଶୁଣି ବଳରାମ ଚନ୍ଦ୍ରାତି ଉତ୍ତାଳ ସମୁଦ୍ର ପରି ଉତ୍ତେଜିତ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ପାଦ ଧରି, ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ। ବଳରାମ ବିବାହରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ଅନେକ ଉପହାର ପଠାଇଲେ—ହାତୀ, ରଥ, ଘୋଡ଼ା, ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀ, ଏବଂ ବହୁ ଧନ-ସମ୍ପଦ। ଶୁକଦେବ କହିଲେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଶ୍ରୁତଦେଵ। ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଏକାନ୍ତ ଭାବରେ ଭଜୁଥିଲେ, ସମସ୍ତ କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଶାନ୍ତ, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହୀ। ସେ ମିଥିଳାରେ ବିଦେହମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଗୃହସ୍ଥ ଭାବେ ବସୁଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁ ଦିନ ଯେଉଁ କିଛି ମିଳୁଥିଲା, ତାହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ, ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କରୁଥିଲେ। ସେ ପ୍ରତିଦିନ ଯେଉଁ ଦିନ ଯେଉଁ କିଛି ତୀର୍ଥ ଦାନ ଅବସରରେ ମିଳୁଥିଲା, ତାହାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା କରୁଥିଲେ। ଏହିପରି, ସେଠାର ରାଜା ବହୁଳାଶ୍ୱ ମଧ୍ୟ ବିଦେହ ଜନପଦର ମୈଥିଳ ଏବଂ ନମ୍ରତାର ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ। ଦୁଇଁଜଣେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଭକ୍ତ ଥିଲେ। ଭଗବାନ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଦାରୁକ ଆଣିଥିବା ରଥରେ ଚଢ଼ି, ମହାର୍ଷିମାନଙ୍କ ସହିତ ବିଦେହ ଦେଶକୁ ଗଲେ। ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ଥିଲେ ନାରଦ, ବାମଦେବ, ଅତ୍ରି, କୃଷ୍ଣ, ବଳରାମ, ଅସିତ, ଅରୁଣି, ମୁଁ ନିଜେ, ବୃହସ୍ପତି, କଣ୍ୱ, ମୈତ୍ରେୟ, ଚ୍ୟବନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୁନିମାନେ। ହେ ରାଜନ୍, ଯେଉଁଠିକୁ ସେ ଯାଉଥିଲେ, ସେଠାର ନାଗରିକ ଓ ଜନସାଧାରଣ ଉପହାର ନେଇ ଆସି, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଉଦୟ ସହ ଗ୍ରହମାନେ କିପରି ଆସନ୍ତି, ସେପରି ସେମାନେ ଆସି ଭେଟିଗଲେ। ଆନର୍ତ୍ତ, ଧନ୍ୱ, କୁରୁ, ଜାଙ୍ଗଳ, କଙ୍କ, ମତ୍ସ୍ୟ, ପାଞ୍ଚାଳ, କୁନ୍ତି, ମଧୁ, କେକୟ, କୋଶଳ, ଅର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେଶର ଲୋକମାନେ ଭି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପଦ୍ମପତ୍ର ସମାନ ମୁହଁ, ମୃଦୁ ହାସ୍ୟ ଓ ଦୟାଳୁ ନୟନ ଦେଖି, ନିଜ ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଯେଉଁମାନଙ୍କ ଅନ୍ତଃକରଣର ଅନ୍ଧକାର ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ଅପସାରିଗଲା, ସେମାନେ ତିନି ଲୋକର ଗୁରୁଙ୍କ ଦେହ ଦେଖି, ସୁରମୁନିମାନେ ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯେଉଁ ଶ୍ରୀଗୁଣଗାନ କରୁଥିଲେ, ତାହା ଶୁଣି, ତିନି ଦିଗ୍ବନ୍ଧୁ ଶୁଭ କରି, ଭଗବାନ ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତରେ ବିଦେହକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଅଚ୍ୟୁତ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି, ନାଗରିକ ଓ ଜନସାଧାରଣ ଆନନ୍ଦରେ ଉପହାର ନେଇ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ। ଉଜ୍ୱଳ ମୁଁହ ନେଇ ସେମାନେ ନମସ୍କାର କଲେ, ଯେଉଁ ମୁନିମାନେ କେବଳ ଶୁଣିଥିଲେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖି ନମସ୍କାର କଲେ। ଜଗନ୍ନାଥ ଆଶୀର୍ବାଦ ପାଇବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଭାବି, ମିଥିଳାର ରାଜା ବହୁଳାଶ୍ୱ ଓ ଶ୍ରୁତଦେଵ ଦୁଇଁଜଣେ ତାଙ୍କର ପାଦେ ପଡ଼ିଲେ। ଦୁଇଁଜଣେ ଏକାସାଥି ହସ୍ତ ଜୋଡ଼ି ଦାଶାର୍ହ କୃଷ୍ଣ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ, ଏକାସାଥି ନିଜ ଘରେ ଅତିଥି ସ୍ୱୀକାର କରିବାକୁ। ଭଗବାନ ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ବୁଝି, ଦୁଇଁଜଣଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ, ଏକାସାଥି ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇଲେ, ଏକ ଅନ୍ୟର ଜ୍ଞାନ ହେଇନଥିଲା। ବହୁଳାଶ୍ୱ ମହାମନା ଦୂର ଦୂରାନ୍ତରୁ ଆସିଥିବା ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ମଧ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ଶିଷ୍ଟ ନୁହଁନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଘରକୁ ଆଣି, ସର୍ବୋତ୍ତମ ଆସନ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ, ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣିଲେ। ଭକ୍ତି ରସରେ ତାଙ୍କର ହୃଦୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଲୁହ ଚୁଆଁଉଥିଲା, ପାଦେ ନମସ୍କାର କରି, ଚରଣାମୃତ ନେଇ, ନିଜ ମୁଣ୍ଡରେ ଧରି, ପୂଜା କଲେ। ପରିବାର ସହ ଚରଣାମୃତ ଧରି, ଗନ୍ଧ, ମାଳ୍ୟ, ବସ୍ତ୍ର, ଧୂପ, ଦୀପ, ନୈବେଦ୍ୟ, ଗାଈ ବୃଷ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପଚାର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ। ମୃଦୁ କଥାରେ ତାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି, ତାଙ୍କୁ ଆସନରେ ବସାଇ, ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଅତିଥି ସ୍ୱାଗତ କରି, ହର୍ଷରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ। ବହୁଳାଶ୍ୱ କହିଲେ, “ଆପଣେ ସ୍ୱୟଂ ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଜୀବର ସାକ୍ଷୀ, ଏବଂ ଆମେ ଯେଉଁ ଆପଣଙ୍କର ପଦ୍ମପାଦ ସ୍ମରଣ କରୁ, ଆଜି ଆମ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇଛନ୍ତି।