ଏହିପରି ଉପଖ୍ୟାନ ପ୍ରାଚୀନ କଳର ଅନ୍ଧକ ଓ କୌରବ ବଂଶର ରାଜପତ୍ନୀମାନେ ଏକଠି ହୋଇ, ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯଶସ୍ବୀ ଶିରୋମଣି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର ଗୁଣଗାନ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ, ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ଚରିତ୍ରକଥା ଆପଣେ ଆପଣେ କହି, ଏହାର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଶ୍ରୀଦ୍ରୌପଦୀ ମଧୁର କଥାରେ କହିଲେ— “ହେ ବୈଦର୍ଭୀ (ରୁକ୍ମିଣୀ), ଭଦ୍ରା, ଜାମ୍ବବତୀ, କୌଶଳା, ସତ୍ୟଭାମା, କାଳିନ୍ଦୀ, ଶୈବ୍ୟା, ରୋହିଣୀ, ଲକ୍ଷ୍ମଣା! ହେ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପତ୍ନୀମାନେ, ଆମକୁ କହ, ସ୍ବୟଂ ପ୍ରଭୁ କିପରି ତୁମକୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ? ସେ ନିଜ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିରେ ଲୋକୀୟ ଆଚରଣ ଅନୁକରଣ କରିଥିଲେ।” ତେବେ ରୁକ୍ମିଣୀ କହିଲେ— “ଯେତେବେଳେ ଧନୁର୍ଧାରୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ମୋତେ ଶିଶୁପାଳଙ୍କୁ ଦେବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାଜାଙ୍କ ସେନାପତିମାନେ ତାଙ୍କର ପାଦଧୂଳିରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇଥିଲେ, ସେଠାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସିଂହ ପରି ମୋତେ ହରି ନେଲେ। ସେ ଶ୍ରୀଧାମ ମଧୁସୂଦନଙ୍କ ଚରଣ ମୋ ପାଇଁ ସଦା ପୂଜ୍ୟ।” ସତ୍ୟଭାମା କହିଲେ— “ମୋ ସହଧର୍ମିଣୀଙ୍କ ଶାପ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ, ଭୂପତିଙ୍କୁ ଜିତି, ପରିଜାତ ମଣି ଆଣି, ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କଲେ, ଏବଂ ମୁଁ ଅନ୍ୟ ପାଖରେ ବିବାହିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କ ନିଜ କରି ନେଲେ।” ଜାମ୍ବବତୀ କହିଲେ— “ମୁଁ ଚିହ୍ନି ପାରିଥିଲି, ସେ ଦେହ ମୂଳ ଏବଂ ମୋ ଭାଗ୍ୟର ସ୍ବାମୀ। ସୀତାପତି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଏକୁଇଶି ଦିନ ମୋ ପିତା ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ପରୀକ୍ଷାରେ ପାସ କରିବା ପରେ, ପିତା ମୋତେ ତାଙ୍କୁ ଦେଇଲେ, ଏବଂ ମୁଁ ମଣି ଧରି ତାଙ୍କ ଚରଣ ଗ୍ରହଣ କରି, ଦାସୀ ହେଲି।” କାଳିନ୍ଦୀ କହିଲେ— “ମୁଁ ତାଙ୍କ ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ କରିବା ଆଶାରେ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲି। ବନ୍ଧୁ ରୂପେ ଆସି, ମୋ ହାତ ଧରି, ମୋତେ ଘର ଝାଡ଼ୁ ଦେଇଲେ।” ମିତ୍ରବିନ୍ଦା କହିଲେ— “ମୋ ସ୍ଵୟଂବରରେ ଆସି, ସେ ରାଜାମାନେକୁ ଜିତି, ହାତୀ ପରି ମୋତେ ନେଇଗଲେ। ଭାଇମାନେ ଅଟକେଇଲେ, ତଥାପି ସେ ମୋତେ ନିଜ ସଉଭାଗ୍ୟ ନଗରକୁ ଆଣିଲେ। ମୁଁ ତାଙ୍କ ଚରଣ ସେବା ଲାଭ କରିବାକୁ ଚାହେଁ।” ସତ୍ୟା କହିଲେ— “ମୋ ବାପା, ରାଜାମାନେର ପ୍ରତାପ ଦେଖିବାକୁ, ସାତଟି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଙ୍ଗ ଥିବା ବଳଦ ରଖିଥିଲେ। ଶୌର୍ୟ ମୂଲ୍ୟରେ ମୋତେ ଜିତି, ସେ ଏହାକୁ ଶିଶୁ ଭଳି ବାନ୍ଧିଦେଲେ। ସେ ମୋତେ ଦାସୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲେ।” ଭଦ୍ରା କହିଲେ— “ମୋ ପିତା, ମୋ ମାମାଙ୍କୁ ଡାକି, ମୋତେ ଶ୍ୟାମ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ମନପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଥିଲେ। ମୁଁ ପ୍ରତିଜନ୍ମରେ ତାଙ୍କ ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ ଲାଭ କରିବାକୁ ଚାହେଁ, କାରଣ ଏହି ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶରେ ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁ ଚକ୍ର ଛାଡ଼ି ପରମ ଶ୍ରେୟସ୍ ଲାଭ ହୁଏ।” ଲକ୍ଷ୍ମଣା କହିଲେ— “ନାରଦଙ୍କ ଠାରୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓ କ୍ରୀଡ଼ା ଶୁଣି-ଶୁଣି, ମୋର ମନ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କୁ ଦେଖି ଆକର୍ଷିତ ହୋଇଗଲା। ଏହି କଥା ଜାଣି, ସ୍ନେହଶୀଳ ବୃହତ୍ସେନ ମୋ ବାପା ବିବାହର ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ। ମୋ ସ୍ଵୟଂବରରେ, ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ମାଛ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପାଣିରେ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଚାରିପଟିରୁ ହଜାର-ହଜାର ରାଜା ତାଙ୍କ ଗୁରୁମାନେ ସହ ଆସିଥିଲେ। ବାପା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶକ୍ତି ଓ ବୟସ୍ଅନୁଯାୟୀ ସମ୍ମାନ କଲେ। ଯେଉଁମାନେ ମୋତେ ଚାହୁଁଥିଲେ, ସେମାନେ ଧନୁଷ ଉଠାଇ ନିଶାନା ମାରିବାକୁ ତୟାରି ହେଲେ। କିଛି ଧନୁଷ ଚଢ଼ାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରି, ଅସମର୍ଥ ହେଲେ; କିଛି ଧନୁଷ ଟାଣିବାକୁ ଗଲେ, ଧନୁଷ ଚାପରେ ଆଘାତ ଖାଇ ଚଳିଗଲେ। ମଗଧ, ଅମ୍ବଷ୍ଠ, ଚେଦି ରାଜା, ଭୀମ, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, କର୍ଣ୍ଣ ଧନୁଷ ଚଢ଼ାଇଲେ, କିନ୍ତୁ ନିଶାନା ବୁଝିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଅର୍ଜୁନ ମାଛ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖି, ସାବଧାନରେ ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ, ଏହା ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ କେବଳ ସ୍ପର୍ଶ କଲା, କାଟିଲା ନାହିଁ। ସମସ୍ତ ରାଜା ହଟିଗଲେ, ତାଙ୍କ ଗର୍ବ ଭଙ୍ଗ ହେଲା। ଏହି ସମୟରେ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଧନୁଷ ଉଠାଇ, ସହଜରେ ଚଢ଼ାଇ, ଏକ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପାଣିରେ ମାଛ ଦେଖି, ତୀର ଛାଡ଼ି, ମାଛକୁ ଫଳାଇଦେଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଅଭିଜିତ୍ ନକ୍ଷତ୍ର ଦିନ ଥିଲା। ତାପରେ ମୁଁ ମଞ୍ଚରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ନୂତନ ପାଟ ଶାଢ଼ି, ହାତରେ ମଣିମାଳା, ମୁହଁରେ ଲଜ୍ଜା ହାସ, କେଶରେ ଫୁଲ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ଧୀରେ ଧୀରେ ଚାଲି, ରାଜାମାନେକୁ ଦୃଷ୍ଟିପାତ କରି, ମୋ ହୃଦୟ ମୁରାରିଙ୍କୁ ଦେଇ, ତାଙ୍କ ଗଳାରେ ମାଳା ପିନ୍ଧାଇଦେଲି। ସେଇ ସମୟରେ ଦୁନିଆ ଭରି ଢ଼ୋଲ, ମୃଦଙ୍ଗ, ଶଂଖ, ତୁରୀ, ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବାଦ୍ୟ ବଜି ଉଠିଲା; ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତ ହେଲା। ମୁଁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ବରଣ କରିବା ସମୟରେ, ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ବରଣ ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା କଲେ। ପ୍ରଭୁ ମୋତେ ଚାରି ଅଶ୍ୱ ଯୁକ୍ତ ରଥରେ ବସାଇ, ଶାର୍ଙ୍ଗଧନୁଷ ଧରି, କବଚ ପିନ୍ଧି, ଚାରି ହାତରେ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ଦାରୁକ ରଥ ଚଲାଇଲେ, ରଥ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶୋଭିତ। ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ହରିଙ୍କୁ ଅଟକେଇବାକୁ ଧାଇଲେ, କିନ୍ତୁ ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷର ତୀରରେ ତାଙ୍କ ହାତ, ପା, ଗଳା କଟିଗଲା, କିଛି ଯୁଦ୍ଧ ଛାଡ଼ି ପଳାଇଗଲେ। ତାପରେ ଯାଦବପତି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟଛାୟା ପତାକା ଓ ଚିତ୍ରିତ ଦ୍ୱାର ଶୋଭିତ ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯେପରି ଜାହାଜ ନିଜ ବନ୍ଦରକୁ ପହଞ୍ଚେ। ବାପା ତାଙ୍କ ବନ୍ଧୁ, ଆତ୍ମୀୟ, ସମ୍ବନ୍ଧୀମାନେକୁ ବସ୍ତ୍ର, ଭୂଷଣ, ଶୟନ, ଆସନ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପହାର ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ଦାସୀ, ଧନ, ସେନା, ରଥ, ଅଶ୍ୱ, ଶସ୍ତ୍ର ଦେଇ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭକ୍ତିରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ଆମେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କ ଘରର ଦାସୀ ହେଲୁ, ଏହି ସବୁ ତ୍ୟାଗ ଓ ତପସ୍ୟାର ଫଳ। ସବୁ ରାନୀମାନେ କହିଲେ— “ଭୂମାସୁରଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ହତ୍ୟା କରି, ଆମକୁ ବନ୍ଧନ ମୁକ୍ତ କଲେ, ତାଙ୍କ ପଦପଦ୍ମ ସ୍ମରଣ କରି, ଆମକୁ ବିବାହ କଲେ, ଏହି ମୋକ୍ଷ ଦାନ କଲେ। ଆମେ କେବଳ ତାଙ୍କ ଚରଣ ଧୂଳି ମୁଣ୍ଡରେ ଧରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁ, ସ୍ଵରାଜ୍ୟ, ଇନ୍ଦ୍ରତ୍ୱ, ବ୍ରହ୍ମପଦ ବା ଅମର ଶ୍ରୀହରିଧାମ କୁହିଁ ନୁହେଁ। ତାଙ୍କ ଗୃହଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ଚନ୍ଦନ ଗନ୍ଧରେ ମନ୍ଦିତ ପଦଧୂଳି ମୋ ଶିର ଉପରେ ରହୁ। ବ୍ରଜର ଗୋପୀମାନେ, ପୁଲିନ୍ଦୀ, ତୃଣ-ଉଦ୍ଭିଦ, ଗାଈ ଓ ଗୋପମାନେ ସବୁ ତାଙ୍କ ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ ପାଇବାକୁ ଆଶା କରନ୍ତି।