ଏହି ଦୀନରେ, ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ପରେ, ଦେବତା, ଋଷି, ପିତୃ, ଭୂତ, ଲୋକପାଳ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ସଙ୍ଗୀଗଣ, ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ନିଜ-ନିଜ ନିବାସକୁ ଫେରିଗଲେ। ରାଜା ଦ୍ରୁପଦର ଝିଅ ସହିତ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞର ମହିମାକୁ ରାଜାମାନେ ଅନୁସ୍ତୁତି କରିବାରେ ଅକ୍ଷୟ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ, ଏକ ମାନବ ଅମୃତ ପିଇବାରେ ଯେପରି ତଳି ନହୁଅନ୍ତି। ଯୁଧିଷ୍ଠିର ରାଜା ଆପଣଙ୍କ ପରିବାର, ମିତ୍ର, ଆତ୍ମୀୟ ଓ ନିଜର ଅତି ପ୍ରିୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନିଚ୍ଛା ସହ ବିଦାୟ ଦେଲେ। ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ, ଯେଉଁଠି ନିଜ ପ୍ରିୟମାନେଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେଠି ଏକ ଅବଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହି, ସାମ୍ବା ଓ ଅନ୍ୟ ଯଦୁବୀରମାନେଙ୍କୁ କୁଶସ୍ଥଳୀକୁ ପଠାଇବା ପରେ ଚାଲିଗଲେ। ଏହିପରି, ଧର୍ମପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ନିଜ ଚିର-ଆକାଂକ୍ଷାର ଅପାର ସାଗରକୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପକୃତିରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ ଓ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ। ଏକ ଦିନ, ରାଜପାଳ ଦୁର୍ୟୋଧନ ରାଜମହଳରେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରାଜସୂୟ ଓ ଉନ୍ମତ୍ତ ମହିମାକୁ ଦେଖି ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ଏଠି, ରାଜା, ଦାନବ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ୟ ନିର୍ମାତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ଭାବରେ ବ୍ୟବସ୍ଥିତ ହୋଇ ଚମକୁଥିଲା, ଏଠି ଡ୍ରୁପଦର ଝିଅ ପାଖରେ ଭଗବାନ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇଥିଲେ, ଏବଂ କୁରୁରାଜା ଦୁର୍ୟୋଧନ ଏହାରେ ବ୍ୟଥିତ ହେଲେ। ସେଠି, ମଧୁପତି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଏକ ହଜାର ରାନୀ, ଭାରି ନିତମ୍ବ ଓ ମୃଦୁ ଗୁଞ୍ଜନା ଅଳଙ୍କାର ନିଆଁ ଚାଲି, ଲାଲ ହାର ଓ ଚମତ୍କାର କଣା ଲାଗିଥିବା ମୁହଁକୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ। ମାୟାଙ୍କ ନିର୍ମିତ ସଭାଗୃହରେ, ଧର୍ମପୁତ୍ର ରାଜା ନିଜ ଅନୁସରୀ, ଆତ୍ମୀୟ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସାଥିରେ ବସିଥିଲେ, କୃଷ୍ଣ ନିଜ ଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖିଥିଲେ। ସୁନା ରାଜସିଂହାସନରେ ବସି, ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ଶ୍ରୀ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଦେଖାଉଥିଲେ, ଏବଂ ଗାୟକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଗାନ୍ତିରେ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିଲେ। ଦୁର୍ୟୋଧନ, ଗର୍ବିତ ଏବଂ ଭାଇମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇ, ମୁଣ୍ଡରେ ମୁକୁଟ ଓ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ତାଲୱାର ହାତରେ ନେଇ, କ୍ରୋଧରେ ତାହାକୁ ଭୂମିରେ ଫେଲିଦେଲେ। ଘରର ତଳାରେ, ଜଳ ଭାବି ଜାମାର କୋଣ ଧରିଲେ, କିନ୍ତୁ ଏହା ଶୁଖିଳା; ଜଳରେ ଦିନି ଭୂମି ଭାବିଲେ, ମାୟାର ମୋହରେ ଭ୍ରମିତ ହେଲେ। ଭୀମ ଏହା ଦେଖି ହସି ଉଠିଲେ, ମହିଳା ଓ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ହସିଲେ; ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଏହାକୁ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ କୃଷ୍ଣ ଏହି ହସକୁ ସ୍ୱୀକାର କଲେ। ଦୁର୍ୟୋଧନ ଲଜ୍ଜିତ ଚେହେରା ଓ ଅଗ୍ନିପରି କ୍ରୋଧରେ ଜଲି, ଚୁପଚାପ ଗଜହାକୁ ଚାଲିଗଲେ; ମହାତ୍ମାମାନେ ଦୁଃଖ ଦେଇ 'ହା' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କଲେ, ଅଜାତଶତ୍ରୁ ଚିନ୍ତିତ ହେଲେ; ଭଗବାନ ଚୁପ ରହି, ପୃଥିବୀର ଭାର ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ଚାହି, ଚକ୍ଷୁରେ ଚାଲିଥିବା ଦୃଷ୍ଟି ସହ ଦେଖିଲେ। ହେ ରାଜା, ଏପରି ମୁଁ ତୁମକୁ ବଡ଼ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞରେ ସୁୟୋଧନଙ୍କ ଦୁଷ୍ଟତା ବିଷୟରେ କହିଛି। ଏଠି, ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ପୁରାଣର ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ଦ୍ୱିତୀୟ ଅର୍ଦ୍ଧର ପଚ୍ୟାତ୍ତର ଅଧ୍ୟାୟ, 'ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ଗର୍ବ ଦଳନ' ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା। ଏବେ ଶ୍ରୀ ଶୁକଦେବ କହିଲେ: ହେ ରାଜା, ଏବେ ତୁମେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନ୍ୟ ଅଦ୍ଭୁତ କୃତ୍ୟ ବିଷୟରେ ଶୁଣ। କିପରି ଲୀଳାମୟ, ଶରୀରହୀନ ଭଗବାନ ସୌଭାପତି ଶାଲ୍ବଙ୍କୁ ବଧ କଲେ। ଶାଲ୍ବ, ଶିଶୁପାଳର ମିତ୍ର, ରୁକ୍ମିଣୀର ବିବାହରେ ଆସିଥିଲେ; ଯଦୁମାନେ, ଜରାସନ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯଥା, ତାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ କଲେ। ଶାଲ୍ବ ସମସ୍ତ ରାଜାମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲେ: "ମୁଁ ଏ ପୃଥିବୀକୁ ଯଦୁମାନେ ଭାରିହିନ କରିବି—ମୋ ଶୌର୍ୟ ଦେଖିବେ।" ଏପରି ଅବିବେକୀ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରି, ଶାଲ୍ବ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଏକ ମୁଠି ଧୁଳି ଉଠାଇ ଉପାସନା କଲେ। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ, ଦୟାଳୁ ଭଗବାନ ଶିବ, ଉମାଙ୍କ ପତି, ସହଜରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଶାଲ୍ବଙ୍କୁ ଏକ ବର ଦେଲେ। ଶାଲ୍ବ ବିନାଶୀଳ ଏକ ଯାନ ବାଛିଲେ, ଯେଉଁଠି ଯଦୁମାନେ ଭୟଭିତ ହେବେ, ଏହା ଚାହିଁଲେ—ଏହି ଯାନ ଦେବ, ଦାନବ, ମାନବ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ସର୍ପ, ରାକ୍ଷସ ଦ୍ୱାରା ଅଭେଦ୍ୟ ଓ ଇଚ୍ଛାମୱତ୍ତା ହେବ। "ତଥାସ୍ତୁ," ଗିରିଶ କହି, ତାଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ମାୟା, ଶତ୍ରୁ ନଗର ଜୟୀ, ଇଁ ଲୋହାର ସୌଭା ନାମକ ଏକ ନଗର ତିଆରି କରି ଶାଲ୍ବଙ୍କୁ ଦେଲେ। ଏହି ଅଭିଲାଷୀ, ଭୟଙ୍କର, ଅଭେଦ୍ୟ ଯାନ ପାଇ, ଶାଲ୍ବ ଦ୍ୱାରକାକୁ ଯାଇ, ଯଦୁମାନେ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା ଶତ୍ରୁତାକୁ ସ୍ମରଣ କରି ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶାଲ୍ବ ତାଙ୍କ ବଡ଼ ଦଳ ସହ ଦ୍ୱାରକାକୁ ଘେରି ଦେଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଉପନଗର ଓ ଉଦ୍ୟାନକୁ ଧ୍ୱଂସ କଲେ। ନଗର ଦ୍ୱାର ଓ ଦୁର୍ଗ, ରାଜମହଳ, ବାହୁଡି, ରମଣୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଓ ଉଚ୍ଚ ମନ୍ଦିରମାନେ, ସମସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ରର ବର୍ଷାରେ ଆକ୍ରମିତ ହେଲେ। ପଥର, ଗଛ, ବିଜୁଳି, ସର୍ପ ଓ କଣ୍କା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା, ଏକ ଭୟଙ୍କର ଝଡ଼ ଆସି, ସମସ୍ତ ଦିଗ ଧୂଳିରେ ଢାକି ଦେଲା। ଏପରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନଗର ସୌଭା ଦ୍ୱାରା ଭୟଭୀତ ହେଲା, ଏଠି ଶାନ୍ତି ନଥିଲା, ଯେପରି ତ୍ରିପୁରା ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଆକ୍ରମିତ ହେଲା। ନିଜ ଜନମାନେ ଦୁଃଖିତ ଦେଖି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ବୀର ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ରଥ ଚଢ଼ି, "ଭୟ କରିବେ ନାହିଁ!" ବୋଲି ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଲେ। ସାତ୍ୟକି, ଚାରୁଦେଶ୍ନ, ସାମ୍ବା, ଅକୃରା ଓ ତାଙ୍କ ଭାଇ, ହାର୍ଦିକ୍ୟ, ଭାନୁବିନ୍ଦ, ଗଦା, ଶୁକ, ଶରଣ— ଏବଂ ଅନ୍ୟ, ମହାଧନୁର୍ଧର ଓ ରଥବାହିନୀର ନାୟକମାନେ ରଥ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ପଦାତି ସହ ଏକାଠି ଚଢ଼ି ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଗଲେ। ଏଠି ଏକ ଭୟଙ୍କର ଓ ଲୋମ ଉଠାଉଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଶାଲ୍ବ ଓ ଯଦୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ଦେବ ଓ ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ପରି। ରୁକ୍ମିଣୀପୁତ୍ର ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଶାଲ୍ବପତିଙ୍କ ସମସ୍ତ ମାୟାକୁ ନଷ୍ଟ କଲେ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ରାତିର ଅନ୍ଧାରକୁ ଦୂର କରିଥାଏ। ଶାଲ୍ବ ଦଳପତିକୁ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ପଚ୍ଚିଶଟି ଶର ଦେଇ ଭେଦ କଲେ, ଏହି ଶର ସୁନାର ଶଳ ଓ ଲୋହାର ତୀର ଥିଲା, ଏବଂ ଯୋଗାଯୋଗ ଭଲ ଥିଲା। ଶାଲ୍ବକୁ ଏକ ଶତ ଶର ଦେଇ, ସେମାନଙ୍କ ସେନାକୁ ଏକ ଏକ ଶର, ନାୟକମାନେକୁ ପ୍ରତିଟିକୁ ଦଶ ଶର, ଯାନମାନେକୁ ପ୍ରତିଟିକୁ ତିନି ଶର ଦେଇ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।