ଯେତେବେଳେ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞରେ ମହାନ୍ତ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ଦେବା ପ୍ରସ୍ତାବ ହେଲା, ସହଦେବ କହିଲେ– “ଏହି ବଡ଼ ସମ୍ମାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ। ଏହି ଉପାଦାନରେ ସମସ୍ତ ଜୀବ ଓ ନିଜ ପ୍ରତି ସମ୍ମାନ ସ୍ଥାପିତ ହେବ।” କୃଷ୍ଣ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା, ସେ ସବୁଠାରୁ ଶାନ୍ତ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସ୍ବୟଂ ଦର୍ଶୀ; ଯେଉଁଠାରେ ଅନନ୍ୟ ଦେଖିବେ ନାହିଁ, ତେଣୁ ଅନନ୍ୟ ଫଳ ଚାହୁଁଥିବା ଲୋକେ ତାଙ୍କୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ଦେଇବା ଉଚିତ। ସହଦେବ ଏପରି ଉଚ୍ଚ ଉପଦେଶ ଦେଇ ସ୍ଥିର ହେଲେ; ସମସ୍ତ ମହାପୁରୁଷ ତାଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା କରି, “ଅତ୍ୟୁତ୍ତମ! ଅତ୍ୟୁତ୍ତମ!” ବୋଲି ସ୍ୱୀକାର କଲେ। ସେଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଉଚ୍ଚ ସଂକଳ୍ପ ଓ ସଭାସଦଙ୍କ ମନ ଅନୁଭବ କରି, ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ପ୍ରେମରେ ଭରି ହୃଷୀକେଶ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମର ପବିତ୍ର ଜଳ ଧୋଇ, ନିଜ ଭାଇ, ପତ୍ନୀ, ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପରିବାର ସହିତ ଶିରରେ ଧରି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ। ତାଙ୍କୁ ପିତାମ୍ବର ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧାଇ, ଚକ୍ଷୁ ଜଳରେ ଭରିଗଲା, ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏପରି ଦେଖି ସମସ୍ତ ଲୋକ ହାତ ଜୋଡି “ଜୟ! ନମସ୍କାର!” ବୋଲି ପ୍ରଣାମ କଲେ, ଆକାଶରୁ ପୁଷ୍ପବର୍ଷା ହେଲା। କିନ୍ତୁ ଏହା ଶୁଣି, ଦମଘୋଷପୁତ୍ର ଶିଶୁପାଳ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଗୁଣଗାନରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନରୁ ଉଠି, ହାତ ପସାରି, ନିର୍ଭୟ ଭାବରେ କଠୋର ଶବ୍ଦରେ ସଭାକୁ ଉଦ୍ଦେଶିତ କରି କହିଲେ, ଯାହା ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଶୁଣିଲେ। ସେ କହିଲେ, “ସତ୍ୟବତୀ ପରମ୍ପରା ବେଦ ଦେଖାଏ, ପ୍ରଭୁ ହେଉଛନ୍ତି ଅପରାଜେୟ କାଳ। କିନ୍ତୁ ବଡ଼ମାନେ କେବେ କେବେ ଶିଶୁର କଥାରେ ଭ୍ରମିତ ହୋଇପାରନ୍ତି। ତୁମେ ମୂଲ୍ୟ ବିଚାରରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ଏହିପରି ଶିଶୁସ୍ଥଳୀ କଥାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହେଉନାହାଁ। ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ମହାନ୍ତ, ଏହି ସମ୍ମାନକୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଛନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ତପ, ଜ୍ଞାନ, ନିୟମ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରନ୍ତି, ଅପବିତ୍ରତାକୁ ଜ୍ଞାନରେ ଦହିଦେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ, ଜଗତ୍ର ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି। ଏମିତି ମହାନ୍ତଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି, ଏକ ଗୋପାଳ, ନିଜ ବଂଶକୁ କଳଙ୍କିତ କରିଥିବା, କିପରି ଏହି ସମ୍ମାନ ପାଇବ? ଯେପରି ଏକ କାଉଁଆ ହବିଷ୍ୟ ପାଇବ ନାହିଁ। ଯେଉଁଠାରେ ଜାତି, ଆଶ୍ରମ, ବଂଶ ନାହିଁ, କୌଣସି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନାହିଁ, ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଚାଲେ, ଗୁଣ ନାହିଁ, ସେ କିପରି ପୂଜା ପାଇବ? ସେମାନଙ୍କ ବଂଶକୁ ଯୟାତି ଶାପ ଦେଇଥିଲେ, ସତ୍ପୁରୁଷମାନେ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ସଦା ମଦ୍ୟପାନରେ ଲିନ, ସେମାନେ କିପରି ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ? ଏମିତି ମନ୍ଦ ଭାଷା କହି, ତାଙ୍କ ଭାଗ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଲା; କିନ୍ତୁ ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ, ସିଂହ ଯେପରି ଶିଆଳର ଚିତ୍କାର ଶୁଣି ଉପେକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେପରି କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ।" ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଏହି ନିନ୍ଦା ସହିପାରିନଥିବା ସଭାସଦମାନେ ତାଙ୍କ କାନ ଢାକି ଦେଲେ, ସଭା ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ, ଏବଂ ଚେଦିରାଜଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଇ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ। ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରଭୁ କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କ ନିନ୍ଦା ଶୁଣିଲେ ଓ ତାହାରୁ ସ୍ଥାନ ଛାଡ଼ି ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ, ସେ ଧର୍ମରୁ ପତିତ ହୁଏ। ଏହି ସମୟରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ, ମତ୍ସ୍ୟ, କେକୟ, ଶୃଞ୍ଜୟ ରାଜାମାନେ ଶିଶୁପାଳଙ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ଶସ୍ତ୍ର ଉଠାଇଲେ। ଚେଦିରାଜ ଶିଶୁପାଳ ମଧ୍ୟ ଅବିଚଳିତ ଭାବେ ତାଲୱାର ଓ ଢାଲ ଧରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଥିବା ରାଜାମାନୋ ଉପରେ ଅପମାନସୂଚକ କଥା କହିଲେ। ସେତେବେଳେ ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ନିଜ ଭକ୍ତମାନୋକୁ ନିରୋଧ କରି, କ୍ରୋଧରେ ନିଜ ଚକ୍ର ଚଳାଇ, ଶିଶୁପାଳଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ। ଶିଶୁପାଳଙ୍କ ବଧ ଦେଖି ଭୟଙ୍କର ରବ ହେଲା, ତାଙ୍କ ଅନୁଚର ରାଜାମାନେ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଚାରିଦିଗରେ ପଳାଇଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଚେଦିରାଜଙ୍କ ଦେହରୁ ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ ଆତ୍ମା ବାହାରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆଗରେ ବାସୁଦେବ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦେହରେ ବିଲୀନ ହେଲା, ଯେପରି ଆକାଶରୁ ଉଲ୍କା ପୃଥିବୀରେ ପଡ଼େ। ତିନି ଜନ୍ମ ଧରି ଶତ୍ରୁତାରେ ମନ ଲଗାଇ ଥିବା ଶିଶୁପାଳ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରି, ଶେଷରେ ସେ ତାଙ୍କରେ ବିଲୀନ ହେଲେ; କାରଣ ଯେପରି ଭାବ ରହେ, ତାହା ଆଗାମୀ ଜନ୍ମର କାରଣ ହୁଏ। ଏହିପରେ ରାଜା ଯଜ୍ଞରେ ସମସ୍ତ ପୁରୋହିତ ଓ ସହାୟକମାନୋକୁ ପ୍ରଚୁର ଦାନ ଦେଲେ, ବିଧିମାନ୍ୟ ରୀତିରେ ସମ୍ମାନ କଲେ, ଏବଂ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞର ଅନ୍ତିମ ସ୍ନାନ କରିଲେ। ଏହିପରେ ଯୋଗେଶ୍ୱର କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀ ଓ ବନ୍ଧୁମାନୋର ଅନୁରୋଧରେ କିଛି ମାସ ରହିଲେ। ପରେ ରାଜାଙ୍କ ଅନୁମତି ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦେବକୀନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ ନିଜ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଓ ମନ୍ତ୍ରୀମାନୋ ସହ ନିଜ ନଗରକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ। ଏହା ସମସ୍ତେ ଦୁଇ ଭୈକୁଣ୍ଠବାସୀଙ୍କ ଗଳ୍ପ, ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଶାପରେ ପୁନଃପୁନଃ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ସମାପ୍ତି ସ୍ନାନ କରି, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନୋ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ମାନ ନେଇ, କୃଷ୍ଣ ଓ ଯଜ୍ଞର ସ୍ତୁତି କରି ଆନନ୍ଦରେ ନିଜ ନିଜ ଲୋକକୁ ଫେରିଗଲେ। କିନ୍ତୁ କଳିର ଅଂଶ ଦୁର୍ୟୋଧନ, ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଏହି ବିପୁଳ ସମୃଦ୍ଧି ଦେଖି, ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ଏହି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୀଳା, ଶିଶୁପାଳ ବଧ, ତାଙ୍କ ମୋକ୍ଷ ଓ ମହା ଯଜ୍ଞର କଥା ପଢ଼ନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏପରି ଭାବେ ‘ଶିଶୁପାଳ ବଧ’ ନାମକ ଚତୁର୍ଥଚତ୍ୱାରିଂଶତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା। ଏହିପରେ ରାଜା ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ଏ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଅଜାତଶତ୍ରୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ରାଜାମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ; କିନ୍ତୁ କେବଳ ଦୁର୍ୟୋଧନ ଛାଡ଼ି। ଏହାର କାରଣ କ’ଣ?” ଶ୍ରୀ ବାଦରାୟଣି କହିଲେ, “ତୁମ ମହାପୂର୍ବଜଙ୍କ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞରେ, ତାଙ୍କ ନିଜ ସମ୍ବନ୍ଧୀମାନେ ପ୍ରେମରେ ବିନ୍ଧି, ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଯୁକ୍ତ ଥିଲେ। ଭୀମ ରସୋଇ ଦେଖୁଥିଲେ, ସୁୟୋଧନ ଧନର ଦାୟିତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ, ସହଦେବ ପୂଜା ବ୍ୟବସ୍ଥା କରୁଥିଲେ, ନକୁଳ ସମଗ୍ରୀ ଯୋଗାଉଥିଲେ।