ଏହି ଉତ୍ସବ ଅବସରରେ ଦ୍ରୋଣ, ଭୀଷ୍ମ, କୃପାଚାର୍ୟ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମହାନୁଭାବମାନେ ମଧ୍ୟ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହେଲେ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେ ସହିତ ଏସିଲେ, ଓ ଜ୍ଞାନୀ ବିଦୁର ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ଏହି ବିଶାଳ ଯଜ୍ଞ ଦେଖିବାକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ, ଓ ଶୂଦ୍ରମାନେ, ସମସ୍ତ ରାଜା ଓ ତାଙ୍କ ପ୍ରଜାମାନେ ଏଠାକୁ ଆସିଲେ। ପରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସୁନାର ହାଳ ଦ୍ୱାରା ପାରମ୍ପରିକ ଧାରାରେ ଯଜ୍ଞକ୍ଷେତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି, ରାଜାଙ୍କୁ ଦିକ୍ଷିତ କଲେ। ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ସାମଗ୍ରୀ ସୁନାର ଥିଲା, ପୂର୍ବକାଳରେ ବରୁଣ ପାଇଁ ଯେପରି ହୋଇଥିଲା। ଦିଗ୍ପାଳମାନେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଦେବମାନେ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଶିବ ସହିତ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ବିଦ୍ୟାଧର, ମହାନାଗ, ଋଷି, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ, ପକ୍ଷୀ, କିନ୍ନର, ଓ ଚାରଣମାନେ ତାଙ୍କ ସାଥୀମାନେ ସହିତ ଆସିଲେ। ସମସ୍ତ ରାଜା ଓ ତାଙ୍କ ରାଣୀମାନେ ପଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞକୁ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହେଲେ ଓ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସେମାନେ ଏପରି ଅଦ୍ଭୁତ ଉତ୍ସବ ଦେଖି ଚମତ୍କୃତ ହେଲେ, ଏବଂ ଏହି ମହାତ୍ମା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ନିବେଶିତ ଥିବା ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ମହତ୍ କାର୍ଯ୍ୟ ଯୋଗ୍ୟ ବୋଲି ଭାବିଲେ। ଦିବ୍ୟ ତେଜ଼ସ୍ବୀ ପୁରୋହିତମାନେ ଯଥାବିଧି ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କରାଇଲେ, ଯେପରି ଦେବମାନେ ପୂର୍ବେ ପ୍ରଚେତସଙ୍କ ପାଇଁ କରିଥିଲେ। ଯଜ୍ଞ ଦିନେ, ଭୂପତି ଯଥାଯଥ ଭାବେ ସମସ୍ତ ପୁରୋହିତ ଓ ସଭାସଦ୍ୟମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ବଡ଼ ସଉଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ। ଏବେ, ସଭାସଦ୍ୟମାନେ ବିଚାର କରିଲେ—ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ କାହାକୁ ଦିଆଯିବ? କିନ୍ତୁ ସମ୍ମତି ହେଲା ନାହିଁ। ତେବେ ସହଦେବ ଉଠି କହିଲେ: “ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ପାଇଁ ଏକମାତ୍ର ଯୋଗ୍ୟ ଅଛନ୍ତି ଅଚ୍ୟୁତ, ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ନାଥ କୃଷ୍ଣ। ସମସ୍ତ ଦେବ, ସ୍ଥାନ, କାଳ, ଧନ ଓ ଆଦି ସେଉଁଠି ଅନ୍ତର୍ଭୂତ। ସେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆତ୍ମା, ଯଜ୍ଞ ତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି, ହୋମ, ମନ୍ତ୍ର, ସାଂଖ୍ୟ ଓ ଯୋଗ ସବୁ ତାଙ୍କୁ ନିମିତ୍ତ କରାଯାଏ। ସେଉଁଠି ଏକମାତ୍ର ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଚେତନା, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଜଗତକୁ ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି, ଓ ବିନାଶ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା ଘଟେ, ଧର୍ମ ଆଦି ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଫଳ ତାଙ୍କୁ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ତେଣୁ, ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ମହାପୁରୁଷ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦିଆଯାଉ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଓ ନିଜ ଆତ୍ମାର ସମ୍ମାନ ହେବ। ଯେଉଁଠି ଅନନ୍ୟଦର୍ଶୀ, ଶାନ୍ତ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆତ୍ମା ଅଟୁଟ ରହନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ଯେ ଅନନ୍ତ ଦାନଫଳ ଚାହେ, ସେଉଁଠି ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।” ସହଦେବ ଏପରି କହି ଶାନ୍ତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ ‘ଶାବାଶ! ଶାବାଶ!’ ବୋଲି ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ଏହି କଥା ଶୁଣି ଓ ସଭାସଦ୍ୟମାନଙ୍କ ହୃଦୟ ବୁଝି, ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଓ ପ୍ରେମରେ ଭରି, ହୃଷୀକେଶ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମର ପବିତ୍ର ଜଳ ଧୋଇ, ସ୍ନେହ ଓ ଆନନ୍ଦରେ, ନିଜ ଭାଇ, ପତ୍ନୀ, ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ପରିବାର ସହିତ ମସ୍ତକରେ ଧରିଲେ। ତାଙ୍କୁ ପୀତାମ୍ବର ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ଭୂଷଣ ପିନ୍ଧାଇ, ଆଉ ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ନୟନରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏପରି ଦେଖି ସମସ୍ତ ଲୋକ ହାତ ଯୋଡ଼ି, “ଯୟ! ନମସ୍କାର!” ବୋଲି ଶିର ନମାଇଲେ, ଓ ଫୁଲର ବୃଷ୍ଟି ହେଲା। ଏହି ସମ୍ମାନ ଦେଖି ଦମଘୋଷ ପୁତ୍ର ଶିଶୁପାଳ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଗୁଣଗାନ ଶୁଣି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ଅଭୟ ହସ୍ତ ଉଠାଇ, ସଭାରେ ତୀବ୍ର ଶବ୍ଦରେ ଅପମାନ କଥା କହିଲେ, ଏବଂ ସେ କଥା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ। ସତ୍ୟବତୀ ପ୍ରମାଣ କରିଥିବା ବେଦବାଣୀ କହେ: “ପ୍ରଭୁ ସମୟ ଅଟଳ।” ତଥାପି, କେତେବେଳେ ବୃଦ୍ଧମାନେ ମଧ୍ୟ ଶିଶୁର କଥାରେ ଭ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି। ସେଉଁଠି ସଭାସଦ୍ୟମାନେ ଯଥାଯଥ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରିବାରେ ପ୍ରଥମ, ଏହି ଶିଶୁସ୍ଥଳୀୟ କଥାରେ ଭ୍ରମିତ ହେବେ ନାହିଁ। ସମସ୍ତ ଦିଗ୍ଗଜ ଏହି କଥାରେ ଏକମତ ଯେ, କୃଷ୍ଣ ଏହି ସମ୍ମାନର ଯୋଗ୍ୟ। ଯେଉଁମାନେ ତପ, ଜ୍ଞାନ, ନିୟମ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରନ୍ତି, ଦୂଷଣ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମୂଳ ହୋଇଛି, ସେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ, ଦିଗ୍ପାଳମାନେ ମଧ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି— ଏମିତି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, କୃଷ୍ଣ ଯେଉଁଠି ଗୋପାଳ, କୁଳକୁ ଅପମାନ କରିଛନ୍ତି, ସେ କିପରି ସମ୍ମାନର ଯୋଗ୍ୟ? ଯେପରି କାଉଁ ହବି ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ସେପରି। ଯେଉଁଠି ଜାତି, ଆଶ୍ରମ, କୁଳ ନାହିଁ, କୌଣସି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନାହିଁ, ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଚାଲନ୍ତି, ଗୁଣ ନାହିଁ—ସେ କିପରି ପୂଜ୍ୟ? ଯୟାତିଙ୍କ ଶାପରେ ଯେଉଁ କୁଳ ଦୂଷିତ ଓ ସଦ୍ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ସଦା ମଦ୍ୟପାନରେ ଲିନ, ସେମାନେ କିପରି ପୂଜ୍ୟ? ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମର୍ଷିମାନେ ଉପାସିତ ଭୂମି ତ୍ୟାଗ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ୱ ହୀନ, ଦୁର୍ଗମ ସାଗରରେ ଶରଣ ନେଇ, ଲୋକମାନେ ଦୁଃଖ ଦେଉଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଚୋରଙ୍କ ଭଳି। ଏପରି ଅଶୁଭ କଥା କହି, ଶିଶୁପାଳ ନିଜ ଭାଗ୍ୟ ହାରିଗଲେ; କିନ୍ତୁ ପ୍ରଭୁ ସିଂହ ଯେପରି ଶ୍ୟାଳର ଚିତ୍କାର ଶୁଣି ଉପେକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେପରି କୃଷ୍ଣ କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ଅସହ୍ୟ ନିନ୍ଦା ଶୁଣି ସଭାସଦ୍ୟମାନେ ନିଜ କାନ ଢାକି ଦେଲେ, ସଭା ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ, ଏବଂ ଚେଦିରାଜ ଉପରେ କ୍ରୋଧ କରି ଶାପ ଦେଲେ। ପ୍ରଭୁ ବା ତାଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କ ନିନ୍ଦା ଶୁଣି, ଯେଉଁଥିରେ ଅବସ୍ଥାନ କରେ, ସେ ପୂର୍ବ ଧର୍ମାନୁଷ୍ଠାନ କଲେ ମଧ୍ୟ ପତିତ ହୁଅନ୍ତି। ତେବେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ, ମତ୍ସ୍ୟ, କେକୟ, ଶୃଞ୍ଜୟ ରାଜାମାନେ କ୍ରୋଧରେ ଉଠି, ଅସ୍ତ୍ର ଧରି, ଶିଶୁପାଳଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଚେଦିରାଜ ଅନ୍ଦ୍ରିୟ ଅଚଳ ରହି, ତଳୱାର ଓ ଢାଲ ଧରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପକ୍ଷପାତୀ ରାଜାମାନେ ସମ୍ମୁଖରେ ଅପମାନ କଥା କହିଲେ। ତାହାବେଳେ, ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ ନିଜ ପକ୍ଷର ଲୋକଙ୍କୁ ଅଟକେଇ, କ୍ରୋଧରେ ନିଜ ସୂଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା ପତନଶୀଳ ଶତ୍ରୁ ଶିଶୁପାଳଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ। ଏହା ଦେଖି ବଡ଼ ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ ହେଲା, ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀ ରାଜାମାନେ ପ୍ରାଣ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ଦିଗ୍ଦିଗନ୍ତରେ ପଳାଇଗଲେ।