ଶ୍ରୀ ଶୁକଦେବ କହିଲେ—ଏପରି ଭାବେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ହାତରେ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ବଧ ଓ ତାଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ ଶୁଣି, ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଅତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ—“ତିନି ଲୋକର ଗୁରୁମାନେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ମହାସ୍ୱାମୀମାନେ ମଧ୍ୟ, ଯେଉଁଠି ପ୍ରାପ୍ତି କଠିନ, ତାହା ପାଇଲେ ମଧ୍ୟ ମାଥା ଉପରେ ଶିକ୍ଷାକୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ହେ କମଳନୟନ, ଆପଣ ଦୁଃଖୀମାନେ ଯେଉଁମାନେ ନିଜକୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅଧିକାର କରନ୍ତି—ଏହା ଅତି ଗଭୀର ରହସ୍ୟ। ପରମାତ୍ମା, ଏକମାତ୍ର ଅଦ୍ୱିତୀୟ, କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ମହିମା ବୃଦ୍ଧି କିମ୍ବା କ୍ଷୟ ହୁଏନାହିଁ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେପରି ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ। ହେ ଅଜୟ, ମାଧବ, ଆପଣଙ୍କ ଭକ୍ତମାନେ ମଧ୍ୟରେ ‘ମୋର’ ଓ ‘ତୁମର’ ଭେଦ ନାହିଁ; ଏପରି ଭେଦ ଜନ୍ତୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଭିନ୍ନତା ପରି।" ଏପରି କହି, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଯଜ୍ଞର ଉଚିତ ସମୟରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସମ୍ମତିରେ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ବେଦବିଦ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଚୟନ କଲେ। ସେମାନେ ଥିଲେ—ବ୍ୟାସ, ଭରଦ୍ୱାଜ, ସୁମନ୍ତୁ, ଗୌତମ, ଅସିତ, ବଶିଷ୍ଠ, ଚ୍ୟବନ, କଣ୍ୱ, ମୈତ୍ରେୟ, କବଷ, ତ୍ରିତ। ଏହିଁ ସହିତ—ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର, ବାମଦେବ, ସୁମତି, ଜୈମିନି, କ୍ରତୁ, ପୈଲ, ପରାଶର, ଗର୍ଗ, ବୈଶମ୍ପାୟନ। ଏହିଁ ସହିତ—ଅଥର୍ବା, କଶ୍ୟପ, ଧୌମ୍ୟ, ଭାର୍ଗବ ରାମ, ଆସୁରି, ବୀତିହୋତ୍ର, ମଧୁଚ୍ଛନ୍ଦା, ବୀରସେନ, ଅକୃତବ୍ରଣ। ଅନ୍ୟମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଆସିଥିଲେ, ସେମାନେ ହେଲେ—ଦ୍ରୋଣ, ଭୀଷ୍ମ, କୃପ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ; ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେ ସହିତ, ଓ ବିଦୁର ମଧ୍ୟ ଆସିଥିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର—ସମସ୍ତେ ଏହି ଯଜ୍ଞ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଥିଲେ; ସମସ୍ତ ରାଜା ଓ ତାଙ୍କ ପ୍ରଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠାକୁ ଆସିଥିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସୁନାର ହାଳ ଦ୍ୱାରା ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଯଜ୍ଞଭୂମି ତିଆରି କଲେ, ଏବଂ ରାଜାଙ୍କୁ ଦୀକ୍ଷିତ କଲେ। ଯଜ୍ଞ ସାମଗ୍ରୀ ସବୁ ସୁନାର ଥିଲା, ପୁରାତନ କାଳରେ ବରୁଣଙ୍କ ପାଇଁ ଯେପରି; ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଲୋକପାଳମାନେ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଶିବ ସହିତ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ବିଦ୍ୟାଧର, ମହାନାଗ, ଋଷି, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ, ପକ୍ଷୀ, କିନ୍ନର, ଚାରଣ—ସେମାନେ ତାଙ୍କ ପରିବାର ସହିତ ଆସିଥିଲେ। ସମସ୍ତ ରାଜା ତାଙ୍କ ରାଣୀମାନେ ସହିତ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞକୁ ଆସିଥିଲେ। ଏହି ଭାବେ ଦେଖି, ସମସ୍ତେ ଭାବିଲେ—ଏହି ମହାତ୍ମା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରତି ଏପରି ଶ୍ରଦ୍ଧା ଯଥାଯଥି; ଦିବ୍ୟ ତେଜସ୍ୱୀ ପୂରୋହିତମାନେ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞକୁ ଦେବତାମାନେ ପ୍ରଚେତସଙ୍କ ପାଇଁ ଯେପରି କରିଥିଲେ, ସେପରି ଚାଲାଇଲେ। ଯଜ୍ଞ ଦିନରେ, ପୃଥିବୀର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୟାନରେ, ପୂରୋହିତ ଓ ସଭାପତିମାନେଙ୍କୁ ଯଥାଯଥି ସମ୍ମାନ କଲେ। ସଭାସଦସ୍ୟମାନେ ଚିନ୍ତା କରିଲେ—ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ କାହାକୁ ଦେବା ଉଚିତ? କିନ୍ତୁ ସମ୍ମତିକୁ ପୌଁଚିପାରିଲେ ନାହିଁ; ତେବେ ସହଦେବ କହିଲେ—“ଏହି ସଭାରେ ଅଚ୍ୟୁତ, ସାତ୍ୱତମାନଙ୍କ ନାଥ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ; ସେଠି ଦେବତା, ସ୍ଥାନ, କାଳ, ଧନ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ବିଦ୍ୟମାନ। ସେହି ଏହି ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ତାଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭର୍ଷିତ; ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର, ମନ୍ତ୍ର, ସାଂଖ୍ୟ ଓ ଯୋଗ—ସବୁ ତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି। ସେଠି ଏକମାତ୍ର ଅଦ୍ୱିତୀୟ; ନିଜେ, ଏହି ଜଗତକୁ ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ, ବିନାଶ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟିରେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏ; ଧର୍ମ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ ତାଙ୍କୁ ଉପଲବ୍ଧ। ତେଣୁ, ଏହି ମହା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ଦିଅ; ଏହା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଓ ଆତ୍ମାଙ୍କ ସମ୍ମାନ ହେବ। କୃଷ୍ଣ, ଯିଏ ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା, ଯିଏ ଅନ୍ୟ କିଛି ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ, ଶାନ୍ତ ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ତାଙ୍କୁ ଅନନ୍ୟ ଦାନ ଫଳ ଚାହିଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।” ସହଦେବ ଏପରି କହି ଶାନ୍ତ ହେଲେ; ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ‘ଶାବାଶ, ଶାବାଶ’ ବୋଲି ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଉଚିତ କଥା ଓ ସଭାର ମନୋଭାବ ବୁଝି, ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଓ ପ୍ରେମରେ, ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମର ପବିତ୍ର ଜଳ ଧୋଇ, ତାଙ୍କ ଭାଇ, ପତ୍ନୀ, ମନ୍ତ୍ରୀ, ପରିବାର ସହିତ ମଥାରେ ଧରି ଆନନ୍ଦ କଲେ। ପିତାମ୍ବର ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ଆଭୂଷଣ ଦେଇ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ଚକ୍ଷୁରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିପାରୁ ନଥିଲେ। ଏଭଳି ସମ୍ମାନ ଦେଖି, ସମସ୍ତେ ହସ୍ତ ଯୋଡି ‘ଜୟ, ନମସ୍କାର’ କହି, ମାଳାର ବୃଷ୍ଟି କଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଦମଘୋଷପୁତ୍ର ଶିଶୁପାଳ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଗୁଣଗାନ ଶୁଣି ରୋଷାନ୍ୱିତ ହେଲେ; ସେ ଆସନରୁ ଉଠି, ହାତ ଦୀର୍ଘ କରି, ଭୟ ବିନା, କଠୋର କଥା କହିଲେ—ଏହି କଥା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ। ସତ୍ୟବତୀ ପରମ୍ପରା ବେଦ କହେ—‘ପ୍ରଭୁ ହେଉଛନ୍ତି କାଳ, ଅତିତ କରିପାରିବା ନୁହେଁ।’ କିନ୍ତୁ ଏକ ଶିଶୁର ଅନୁଚିତ କଥାରେ ବୃଦ୍ଧମାନେ ମଧ୍ୟ ବିମୂଢ ହୋଇଯାନ୍ତି। ଆପଣ ମୂଲ୍ୟ ବିଚାରରେ ପ୍ରଥମ, ଏହିପରି ଶିଶୁ ସ୍ୱର କଥାରେ ଚିତ୍ତ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ; ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଭ୍ୟ ଏହି ମତରେ ଏକମତ। ଯେଉଁମାନେ ତପ, ଜ୍ଞାନ, ନିୟମ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରନ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଦୋଷ ନାଶ କରିଛନ୍ତି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ, ଏପରି ଯେଉଁମାନେ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି— ସେମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି, ଏକ ଗୋପାଳ, ଯାହା ନିଜ ବଂଶକୁ ଅପମାନ କରେ, କିପରି ଆର୍ଚ୍ଚନା ଯୋଗ୍ୟ? ଯେପରି କାଉଁ ହବିଷ୍ୟ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ଯିଏ ଜାତି, ଆଶ୍ରମ, ବଂଶ ରହିତ, ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଛାଡ଼ି, ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଚଳି, ଗୁଣ ଶୂନ୍ୟ—ସେ କିପରି ଆର୍ଚ୍ଚନା ଯୋଗ୍ୟ? ତାଙ୍କ ବଂଶକୁ ଯୟାତି ଶାପ ଦେଇଥିଲେ, ଧର୍ମିକମାନେ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ମଦ୍ୟପାନରେ ଲିନ୍ନ—କିପରି ଆର୍ଚ୍ଚନା ଯୋଗ୍ୟ? ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ଯେଉଁ ଭୂମିକୁ ସେବା କରନ୍ତି, ତାହା ଛାଡ଼ି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ତେଜ ଶୂନ୍ୟ, ଏହି ଦୁଷ୍ଟମାନେ ଦୁର୍ଗମ ସମୁଦ୍ରକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ଲୋକମାନେକୁ ଦୁଃଖ ଦେଇଥିଲେ।