ସୌତି କହିଲେ— ଏହିପରି ଅପୂର୍ବ ଆଚରଣ ବିଶ୍ୱରେ କାହା ପାଇଁ ଅଜ୍ଞାତ ରହେ? ହେ କ୍ରିୟାମୟ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଲୋକର ଘଟଣା ଅଜଣା ନୁହେଁ। ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରୁଛୁ— ପାଣ୍ଡବମାନେ କ’ଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି? ଏହା ସୁଣି ଶ୍ରୀନାରଦ ଭଗବାନଙ୍କୁ କହିଲେ— ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କର ମାୟାକୁ ମୁଁ ଅନେକଥର ଦେଖିଛି; ସେ ମାୟା ବଡ଼ ଦୁର୍ଲଘ୍ୟ, ହେ ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ହେ ମାୟାଧିଶ। ଆପଣ ନିଜ ଶକ୍ତି ସହିତ ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଚରଣ କରୁଛନ୍ତି, ଆପଣଙ୍କର ମହିମା ଲୁଚିଥାଏ— ଅଗ୍ନି କାଠରେ ଲୁଚିଥିବା ପରି। ଏହିପରି ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି, ମୋ ପାଇଁ କିଛି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ। ଏହି ସଂସାରରେ କିଏ ଆପଣଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଭଲଭାବେ ବୁଝିପାରିବ? ଆପଣ ନିଜ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟ କରନ୍ତି। ଯାହା ଦେଖାଯାଏ, ସେ କେବଳ ବୁଦ୍ଧିର ପ୍ରତିବିମ୍ବ ମାତ୍ର। ମୁଁ ସେଇ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ୱଭାବରେ, ଭେଦ-ଭାବରୁ ପାରେ ଥିବା ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ। ଯିଏ ସଂସାରରେ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବା ଆତ୍ମାକୁ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଯିଏ ଦେହର ଦୁଃଖକୁ ଜାଣିନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ନିଜ ଲୀଳା ଅବତାର ଦ୍ୱାରା ନିଜ ମହିମାକୁ ବିକାଶ କରନ୍ତି, ସେଇ ଅନ୍ଧକାର ନାଶକ ଭଗବାନଙ୍କ ଶରଣ ନେଉଛି। ଯାହାହେଉ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣଙ୍କର ପିତୃବନ୍ଧୁ, ରାଜା, ଏବଂ ଭକ୍ତ, ଏଠାରେ ଲୋକମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେବା ଏକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି, ସେ କ’ଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି, ମୁଁ କହିବି। ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ରାଜା, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମାନ୍ୟତା ଆଶା କରି, ଆପଣଙ୍କୁ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞରେ ପୂଜିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ହେ ପ୍ରଭୁ। ଆପଣ ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତୁ। ସେଇ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଯଜ୍ଞରେ, ଦେବତାମାନେ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜାମାନେ, ଉତ୍ସାହରେ ଏଠାରେ ଆସି, ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବେ। କେବଳ ଶ୍ରବଣ, କୀର୍ତ୍ତନ କିମ୍ବା ଧ୍ୟାନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ, ହେ ବ୍ରହ୍ମଣ୍ୟଦେବ, ଆପଣଙ୍କୁ ନିକଟରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି— ତେଣୁ ଯେଉଁମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି କିମ୍ବା ସ୍ପର୍ଶ କରନ୍ତି, ସେମାନେ କେତେ ଅଧିକ ପବିତ୍ର ହେବେ! ଯାହାଙ୍କ ଚରଣର ପବିତ୍ର କୀର୍ତ୍ତି ସ୍ୱର୍ଗ, ପୃଥିବୀ ଓ ପାତାଳରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଯାହାର ଚରଣଜଳ ସ୍ୱର୍ଗରେ ମନ୍ଦାକିନୀ, ପାତାଳରେ ଭୋଗବତୀ ଓ ଏଠାରେ ଗଙ୍ଗା ନାମରେ ପରିଚିତ, ସେଇ ଜଳ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ପବିତ୍ର କରୁ। ଏହି ଚରଣଜଳ ସମସ୍ତ ଲୋକର ମଙ୍ଗଳ କରୁ। ତାପରେ, ଯଦୁବଂଶୀମାନେ ଜୟର ଆଶାରେ ଉତ୍ସାହିତ ହେବା ସମୟରେ, କେଶବ ମୃଦୁ ହସରେ ନିଜ ପ୍ରିୟ ଦାସ ଉଦ୍ଧବଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ। ପ୍ରଭୁ କହିଲେ— ତୁମେ ଆମର ଚକ୍ଷୁସ୍ୱରୂପ, ସତ୍ୟ ବନ୍ଧୁ, ଯିଏ ଉପଦେଶର ତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି। ଏହିଠାରେ କ’ଣ କରାଯିବା ଉଚିତ, ତୁମେ କହ; ଆମେ ତୁମର ଉପଦେଶ ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଏପରି ନିଜ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି, ସବୁ କିଛି ଜାଣିଥିବା ଉଦ୍ଧବ ନମ୍ରତାରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ, ଆଦେଶ ଗ୍ରହଣ କରି, ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ଏହିପରି ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଅନୁସନ୍ଧାନ ନାମକ ସପ୍ତତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଦ୍ୱିତୀୟ ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ଶେଷ ହେଲା। ଏଉଁପରି ଦିବ୍ୟ ମୁନିଙ୍କ ବାଣୀ ଶୁଣି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଉଦ୍ଧବ, ସଭା ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମନୋଭାବ ବୁଝି, ଏପରି କହିଲେ— ଉଦ୍ଧବ କହିଲେ— ହେ ପ୍ରଭୁ, ଯେପରି ମୁନି କହିଛନ୍ତି, ଆପଣ ଉପଦେଷ୍ଟା ଭାବେ ଯଜ୍ଞରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ, ନିଜ ପିତୃବନ୍ଧୁଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରି, ଶରଣାଗତଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେବା ଉଚିତ। ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ଦିଗ୍ବିଜୟୀ ଭାବେ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତୁ, ଏହାର ଲାଭ ହେବ ଯେ, ଜରାସନ୍ଧ ନିବୃତ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଉଭୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ହେବ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଆମ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବଡ଼ ଉପକାର ହେବ, ହେ ଗୋବିନ୍ଦ, ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ଖ୍ୟାତି ବଢ଼ିବ, ଯେତେବେଳେ ଆପଣ ବନ୍ଧିତ ରାଜାମାନେକୁ ମୁକ୍ତ କରିବେ। ସେ ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଜୟ, ଦଶ ହଜାର ହାତୀର ଶକ୍ତି ସମ, ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସମ କେବଳ ଭୀମ ଅଟୁଟ ରହିଛନ୍ତି। ସେ ମାତ୍ର ଏକାନ୍ତ ଯୁଦ୍ଧରେ ହରାଯିପାରିବେ, ଶତ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ; ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତିଶୀଳ ଓ କେବେ ଅନୁରୋଧ ଅସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି ନାହାନ୍ତି। ଏହିପରି, ଭୀମ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ବେଶ ଧାରଣ କରି, ତାଙ୍କଠାରେ ଭିକ୍ଷା ମାଗିବେ; ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଏକାନ୍ତ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିଶ୍ଚିତ ତାଙ୍କୁ ବଧ କରିପାରିବେ— ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରଭୁ, ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟର କାରଣ, ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ ଓ ଶର୍ବ ଆପଣଙ୍କ ଅନନ୍ୟ ଶକ୍ତିର ରୂପ। ଆପଣଙ୍କ ଶୁଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେବତାମାନେ, ରାଜାମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ ବଧ, ଗୋପୀମାନେ, ହସ୍ତୀପତିଙ୍କ ଭାର୍ୟାମାନେ, ଜନକନନ୍ଦିନୀମାନେ, ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ ଶରଣାଗତ ପିତାମାତା, ଋଷିମାନେ ଓ ଆମେ ଗାଉଛୁ। ହେ କୃଷ୍ଣ, ଜରାସନ୍ଧ ବଧ ଅନେକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିବ, ଏବଂ ଆପଣ ଯେଉଁ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ତାହା ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସଫଳ ହେବ। ଏପରି, ରାଜା, ଉଦ୍ଧବଙ୍କ ଉପଦେଶ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ମଙ୍ଗଳକାମୀ ଥିଲା— ଦିବ୍ୟ ମୁନି, ଯଦୁବୃଦ୍ଧମାନେ ଓ କୃଷ୍ଣ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ସ୍ୱୀକାର କଲେ। ତାପରେ ଦେବକୀନନ୍ଦନ ପ୍ରଭୁ ଯାତ୍ରା ଆଦେଶ ଦେଲେ; ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଦାରୁକ, ଜୈତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ସେବକମାନେକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇ, ସେ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ସେ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ, ପୁତ୍ର ଓ ପରିଚାରକମାନେକୁ ପଠାଇ, ସଂକର୍ଷଣ ଓ ଯଦୁରାଜଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ଗରୁଡ଼ ଚିହ୍ନିତ ରଥରେ ଆସି ବସିଲେ। ତାପରେ, ଚତୁର୍ଦ୍ଦଳୀ ସେନା— ରଥ, ହାତୀ, ପଦାତି, ଘୋଡ଼ାର ନାୟକମାନେ ଆସି, ମୃଦଙ୍ଗ, ଦୁନ୍ଦୁଭି, ଶଂଖ, ତୁର୍ୟ ଧ୍ୱନିରେ ଦିଗ୍ବଳୟ ଗଞ୍ଜାଇଦେଲେ। ନିଜ ପୁତ୍ରମାନେ ସହ ସତୀମାନେ, ଅଲଙ୍କୃତ ଅଳଙ୍କାର, ଲେପ, ମାଳା ଧାରି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାଲକି ଓ ରଥରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ; ତାଙ୍କୁ ତଳୱାର, ଢାଳ ଧାରୀ ନରମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ କରୁଥିଲେ। ପୁରୁଷ, ଉଠ, ଗାଈ, ମହିଷ, ଗଧା, ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ହାତୀ, ପରିଚାରକ, ମହିଳାମାନେ, ଚୂଡ଼ା, ବାହୁଳ, କମ୍ବଳ, ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ନିଜ ସାମଗ୍ରୀ ନେଇ ଚାରିଦିଗେ ବିସ୍ତାରିତ ହେଲେ।