ମାଗଧ ରାଜା ଜରାସନ୍ଧଙ୍କର ଅହଂକାର ଦୃଢ଼ ଥିଲା। ସେ ସାରା ପୃଥିବୀକୁ ବିଜୟ କରିବାରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅସୀମ ଶକ୍ତି ସାମ୍ନାରେ ସେ ପୁନିପୁନି ପରାଜିତ ହେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲେ। ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଚକ୍ରକୁ ଏକେଏକେ ବଇଶି ଥର ଭଙ୍ଗ କରିଦେଲେ କୃଷ୍ଣ। ଏଉଁ ଜରାସନ୍ଧ ବର୍ତ୍ତମାନ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଜନତାଙ୍କୁ ଦୁଃଖ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହି ଦୁଃଖ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ, ଅପରାଜିତ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରାଗଲା। ତାଳେ ରାଜଦୂତ କହିଲେ, “ମାଗଧ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧିତ ହୋଇ, ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷିତ ଓ ଦୁଃଖିତ ଅବସ୍ଥାରେ ଆପଣଙ୍କ ଚରଣରେ ଶରଣ ନେଇଛୁ। ଦୟାକରି ଆମର କଳ୍ୟାଣ କରନ୍ତୁ।” ଏହିପରି ଅନୁରୋଧ ସୁନି, ତିକେ ସୂର୍ୟ ପ୍ରଭା ଭଳି ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ ଜଟାଧାରୀ ଦିବ୍ୟ ଋଷି ନାରଦ ଅଚାନକ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଜଗତ୍ର ଏହିଶ୍ୱର, ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ସଭାସଦ ଓ ସମସ୍ତ ସାଥୀମାନେ ସହିତ ଉଠି ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ଉପବେଶ ଦେଇ, ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଭକ୍ତିରେ ତାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କଲେ ଏବଂ ମଧୁର କଥା ରେ ଆଶୀର୍ବାଦ ମାଗିଲେ। କୃଷ୍ଣ ପଚାରିଲେ, “ତିନି ଲୋକ ଶାନ୍ତିତ ଓ ନିରଭୟ ଅଛି କି? ନିଶ୍ଚୟ, ଭଗବାନଙ୍କର ଧର୍ମ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସଂଚାରିତ ହେଉଛି। ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଘଟଣା ଜାଣନ୍ତି, ତେଣୁ ପାଣ୍ଡବମାନେ କ’ଣ ଚିନ୍ତା କରୁଛନ୍ତି, ଆମେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହାଁଛୁ।” ନାରଦ କହିଲେ, “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ମାୟାକୁ ମୁଁ ଅନେକଥର ଦେଖିଛି, ଯାହା ଅତି ଦୁର୍ଜୟ। ଆପଣ ସ୍ୱଶକ୍ତିରେ ଜନମ ନେଇ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚରଣ କରନ୍ତି, ଆପଣଙ୍କ ମହିମା ଅଗ୍ନିରେ ଲକଢ଼ରେ ଲୁଚିଥିବା ଅଗ୍ନି ଭଳି ଲୁଚିଯାଏ। ତେଣୁ କୌଣସି ଘଟଣା ମୋତେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦିଏନାହିଁ। ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ଆପଣଙ୍କ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ଓ ଲୟ ହୁଏ। ଯାହା ଦେଖାଯାଏ, ସେ କେବଳ ଜ୍ଞାନର ପ୍ରତିବିମ୍ବ ମାତ୍ର। ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଭେଦରୁ ପରେ। ଆପଣ ଯିଏ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଯିଏ ଦେହ ଦ୍ୱାରା ଆସିଥିବା ଦୁଃଖ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ, ଲୀଳା ଅବତାର ଦ୍ୱାରା ନିଜ କୀର୍ତ୍ତିକୁ ପ୍ରଭାସିତ କରନ୍ତି, ମୁଁ ସେ ଅନ୍ଧକାର ନାଶକ ଭଗବାନଙ୍କ ଶରଣ ନେଉଛି। ଏବେ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଭକ୍ତା, ଆପଣଙ୍କ ପିତୃସ୍ଵସାପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ରାଜାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ କହିଦେବି। ସେ ଏପରି ଏକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ, ଯାହା ମାନବ ଲୋକକୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦିଏ। ସେ ବ୍ରହ୍ମାପଦ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଆପଣଙ୍କୁ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯଜ୍ଞରେ ଦେବତାମାନେ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜାମାନେ ଆସି ଆପଣଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରିବେ। ଆପଣଙ୍କ ଶ୍ରବଣ, କୀର୍ତ୍ତନ, ଧ୍ୟାନ କରିବାମାନେ ପବିତ୍ର ହେଇଯାନ୍ତି, ତେଣୁ ଦର୍ଶନ କିମ୍ବା ସ୍ପର୍ଶ କରିବାରେ ତ ଅନେକୁଣା ପବିତ୍ରତା ହେବ। ଆପଣଙ୍କ ପଦପଦ୍ମର କୀର୍ତ୍ତି ସ୍ୱର୍ଗ, ପୃଥିବୀ, ପାତାଳେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ଯାହାର ଜଳ ମନ୍ଦାକିନୀ, ଭୋଗବତୀ, ଓ ଗଙ୍ଗା ଭାବେ ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ପବିତ୍ର କରେ। ଏହି ଜଳ ସମସ୍ତ ଜଗତର କଳ୍ୟାଣ କରୁ।" ଏବେ ସମସ୍ତେ ବିଜୟ ଆଶାରେ ତ୍ୱରିତ ହେଉଥିବାବେଳେ, କେଶବ କୃଷ୍ଣ ହସି ମଧୁର କଥାରେ ନିଜ ଦାସ ଉଦ୍ଧବଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ, “ତୁମେ ଆମର ଚକ୍ଷୁ, ନିଜ ମିତ୍ର ଓ ନୀତିର ତତ୍ତ୍ୱ ବୁଝିପାରିବା ଦକ୍ଷ। ଏଠାରେ କ’ଣ କରିବା ଉଚିତ, ସେ ବିଷୟରେ କହ; ଆମେ ତୁମର ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭରସା ରଖିଛୁ।” ମାସ୍ତ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି, ଉଦ୍ଧବ ମୃଦୁ ଭାବରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ କହିଲେ, “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଋଷି ଯେଉଁପରି କହିଛନ୍ତି, ଆପଣ ଏହି ଯଜ୍ଞର ଉପଦେଷ୍ଟା ହେବା ଉଚିତ, ପିତୃସ୍ଵସାପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ଓ ଶରଣାଗତଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେବା ଉଚିତ। ଏହି ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ଆପଣ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ପରାଜୟ ଦ୍ୱିତୀୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିବ। ଆମ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଲାଭକର ହେବ, ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ଶ୍ରୀଖ୍ୟାତି ବଢ଼ିବ, କାରଣ ଆପଣ ବନ୍ଧିତ ରାଜାମାନେକୁ ମୁକ୍ତ କରିବେ। ଜରାସନ୍ଧ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦଶ ହଜାର ହାଥୀର ଶକ୍ତି ତାଙ୍କରେ ଅଛି, ତାଙ୍କୁ ଭୀମ ଛାଡ଼ି କେହି ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ। ତାଙ୍କୁ ସେନା ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ କରିବା ଦରକାର। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିଶୀଳ ଓ କେବେ ଅନୁରୋଧ ଅସ୍ଵୀକାର କରିନାହାନ୍ତି, ତେଣୁ ଭୀମ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବେଶରେ ଯାଇ ତାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିବେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ତାଙ୍କୁ ମାରିଦେବେ। ଭଗବାନ ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟର କାରଣ; ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ ଓ ଶର୍ବ ଆପଣଙ୍କ ଶକ୍ତିର ରୂପ। ଆପଣଙ୍କ ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ଦେବତାମାନେ, ଗୋପୀମାନେ, ହସ୍ତୀପତିଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ, ଜନକନନ୍ଦିନୀମାନେ, ପିତାମାତା, ଋଷିମାନେ ଓ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଗାଉଛୁ। ଏହି ଜରାସନ୍ଧ ବଧ ଅନେକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିବ ଓ ଆପଣଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ସଫଳ ହେବ।” ଏପରି ଉଦ୍ଧବଙ୍କ ଶୁଭ ମତ ସମସ୍ତେ ସ୍ୱୀକାର କଲେ—ଦିବ୍ୟ ଋଷି, ଯଦୁବୃଦ୍ଧମାନେ ଓ କୃଷ୍ଣ ନିଜେ। ତା’ପରେ ଦେବକୀନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ। ବଡ଼ମାନେଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଦାରୁକ, ଜୟତ୍ରା ଆଦି ସେବକମାନେକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇ, ନିଜ ପତ୍ନୀ, ପୁତ୍ର, ସମସ୍ତ ପରିଚାରକଙ୍କୁ ପଠାଇ, ସଙ୍କର୍ଷଣ ଓ ଯଦୁରାଜଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦେଇ, ଗରୁଡ ଚିହ୍ନିତ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ। ତାଙ୍କ ସେନା—ରଥ, ହାଥୀ, ପଦାତି, ଅଶ୍ୱାରୋହୀ ସେନାପତିମାନେ ସହିତ—ଅପୂର୍ବ ଶଙ୍ଖ, ମୃଦଙ୍ଗ, ଦୁନ୍ଦୁଭି, ତୁରୀ ଧ୍ୱନିରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗ୍ ଗଞ୍ଜାଇ ଯାତ୍ରା କଲେ। ଧର୍ମପତ୍ନୀମାନେ ନିଜ ପୁତ୍ରମାନେ ସହିତ, ଶୁଭ ବସ୍ତ୍ର, ଅଳଙ୍କାର, ଚନ୍ଦନ, ମାଳା ପିନ୍ଧି, ସୁରକ୍ଷିତ ରଥ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପଳଙ୍କିରେ ଚଢ଼ି, ତାଙ୍କ ପତି ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ସହ ଯାତ୍ରା କଲେ। ଲୋକ, ଉଠ, ଗାଈ, ମହିଷ, ଗଧା, ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ହାଥୀ, ପରିଚାରକ, ଅଳଙ୍କୃତ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ—ସମସ୍ତେ ନିଜ ଜୀବନ୍ତ ଓ ଜରୁରୀ ସାମଗ୍ରୀ ସହିତ ଯାତ୍ରାରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହେଲେ।