ଏହି ଗଢ଼ିଆ କଥାରେ, ଯେଉଁଠାରେ ମୁକ୍ତି ପାଇବା ପାଇଁ ବହୁ ବିଦ୍ୱାନ, ଯୋଗରତ, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ବ୍ରହ୍ମବାଦୀମାନେ ଅନେକ ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ଗ୍ରନ୍ଥ ଖୋଜିଲେ ମଧ୍ୟ, କୌଣସି ଉପାୟ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ। ସେମାନେ ଯେତେ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁକ୍ତିର ଉପାୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇ ରହିଲା। ତେବେ ସମସ୍ତେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କର ଉପଦେଶକୁ ସର୍ବୋପରି ମନେ କଲେ, ଏବଂ ଏହି ସମୟରେ ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଗତିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଦେଲେ। ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲେ, "ହେ ଜଗତ୍ ସାକ୍ଷୀ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପ୍ରଣାମ କରେ। ଦୟାକରି ମୋତେ ମୁକ୍ତିର କାରଣ କହ।" ଦୂରରୁ ଏହି କଥା ଶୁଣି ସୂର୍ଯ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କଥା କହିଲେ, "ଏକ ସପ୍ତାହ ଧରି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ ଶ୍ରବଣ କର; ଏହା ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ।" ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶକୁ ସମସ୍ତେ ଧର୍ମର ସ୍ଵରୂପ ଭାବେ ମାନିଲେ। ସମସ୍ତେ କହିଲେ, "ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସହଜ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରୟାସ ସହ କରିବା ଉଚିତ।" ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ କରି ଭାଗବତର ପାଠ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହି ଶ୍ରବଣ ପାଇଁ ଗ୍ରାମ ଓ ଜିଲ୍ଲାରୁ ଲୋକମାନେ—ଅନ୍ଧ, ଲଙ୍ଗଡ଼, ବୃଦ୍ଧ, ଦୁର୍ବଳ—ସମସ୍ତେ ନିଜ ପାପ ନାଶ ପାଇଁ ଆସିଲେ। ଏଠାରେ ଏକ ବିଶାଳ ସଭା ହେଲା, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ତାଙ୍କ ସିଂହାସନରେ ବସି ଭାଗବତ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଏକ ପୂର୍ବବତୀ ପ୍ରେତ୍ୟାତ୍ମା ମଧ୍ୟ ଆସିଲେ, ସେ ଏଠାରେ ଏଉଁଠାରେ ଥାଉଥିବା ଏକ ସାତ ଗଠି ବାଂସ ଦେଖିଲେ। ସେ ଏହି ବାଂସର ତଳ ଛିଦ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଶୁଣିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ବାୟୁ ଆକାର ରହିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ବାଂସ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଗୋକର୍ଣ୍ଣ, ମୁଖ୍ୟ ବୈଷ୍ଣବ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶ୍ରୋତା ଭାବେ ଭାବି, ପ୍ରଥମ ସ୍କନ୍ଧରୁ ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତ କଥା ଏକଦମ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ପ୍ରତିଦିନ ଶେଷରେ, ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣା ଘଟିଲା—ବାଂସର ଗଠି ଫାଟିଯାଉଥିଲା, ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଲୋକମାନେ ଦେଖିଲେ। ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିନ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଗଠି ଫାଟିଲା, ତୃତୀୟ ଦିନ ତୃତୀୟ ଗଠି, ଏଭଳି ସପ୍ତ ଦିନ ଧରି ସାତ ଗଠି ଫାଟିଗଲା। ସେ ପ୍ରେତ୍ୟାତ୍ମା ଦ୍ୱାଦଶ ସ୍କନ୍ଧ ଶୁଣି ନିଜ ପୂର୍ବ ଦେହ ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ଏବେ ସେ ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଧାରଣ କଲେ—ତୁଳସୀ ମାଳା, ପିତାମ୍ବର, ଘନ ମେଘ ଭଳି ଶ୍ୟାମ ଦେହ, ମୁକୁଟ ଓ କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିଲେ। ସେ ତୁରନ୍ତ ଗୋକର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି କହିଲେ, "ଭାଇ, ତୁମର କୃପାରେ ମୁଁ ପାଶବନ୍ଧନ ଓ ପୂର୍ବ ପ୍ରେତ୍ୟାତ୍ମା ଦୂଷଣରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଛି।" ସେ କହିଲେ, "ଧନ୍ୟ ହେଉ ଭାଗବତ କଥା, ଯାହା ପ୍ରେତ୍ୟାତ୍ମାଙ୍କ ଦୁଃଖ ନାଶ କରେ; ଧନ୍ୟ ହେଉ ସପ୍ତାହିକ ପାଠ, ଯାହା କୃଷ୍ଣଧାମ ଦେଇଥାଏ। ଏହି ସପ୍ତାହିକ ଶ୍ରବଣ ଆରମ୍ଭ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ କମ୍ପି ଉଠେ; ଏହି କଥା ଆମ ଦ୍ରୁତ ମୁକ୍ତି ଦେଖାଏ।" ସେଉଁଠି କହିଲେ, "ଭାଷା, ମନ, କିମ୍ବା କାର୍ଯ୍ୟରେ କୃତ ହେଉ, ଭିଜା କିମ୍ବା ଶୁକ୍କିଳା, ହଳକା କିମ୍ବା ଭାରୀ, ଶ୍ରବଣ ଅଗ୍ନିରେ ଇନ୍ଦନ ଭଳି ପାପ ଦହିଯାଏ। ଭାରତ ଭୂମିରେ, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଦେବସଭାରେ ଯେଉଁମାନେ ଏହି କଥା ଶୁଣିନାହାନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ଜନ୍ମ ନିର୍ଥକ।" "ଏତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେହକୁ ରକ୍ଷା କରିବାର କଣ ଉପକାର, ଯଦି ଶୁକଦେବଙ୍କ କଥା ଶୁଣାଯିବ ନାହିଁ? ଏହି ଦେହ ଅସ୍ଥିର, ଅସ୍ଥି ଦ୍ୱାରା ଗଢ଼ା, ମାଂସ ଓ ରକ୍ତରେ ଲିପ୍ତ, ଚର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଢାକା, ଦୁର୍ଗନ୍ଧ ଓ ମଳମୁତ୍ରର ପାତ୍ର।" "ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା, ଦୁଃଖ, କର୍ମଫଳରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ, ରୋଗ ଓ ଯନ୍ତ୍ରଣାର ଘର, ଅପୂର୍ଣ୍ଣ, ଅସହ୍ୟ, ଦୁଷିତ, ଦୋଷପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ନଶ୍ୱର। ଶେଷରେ କୀଟ, ମଳ ଓ ଭସ୍ମରେ ପରିଣତ ହୁଏ—ଏପରି ଦେହ ଦ୍ୱାରା କୌଣସି ଚେଷ୍ଟା କେବେ ଟିକିପାରିବ କି?" "ପ୍ରଭାତରେ ପକାଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ସନ୍ଧ୍ୟାକୁ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ଏପରି ଖାଦ୍ୟରେ ପୋଷିତ ଦେହ କେତେ ସ୍ଥାୟୀ ହେବ? ଏହିପରି ଦୁଷ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି, ଦେହ ଦୁଷିତି ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ସପ୍ତାହିକ ଶ୍ରବଣ ଦ୍ୱାରା ଏଠି ହରିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରାଯାଏ।" "ପାଣିରେ ବୁଲବୁଲି, ପ୍ରାଣୀମାନେ ମଧ୍ୟ କୀଟ ଭଳି, ଯେଉଁମାନେ ଏହି କଥା ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ଜନ୍ମିବା ପାଇଁ ମାତ୍ର ମୃତ୍ୟୁ ହେବେ। ଶୁଖିଲା ବାଂସର ଗଠି ଫାଟିଯିବା ଅଦ୍ଭୁତ, କିନ୍ତୁ ଏହି କଥା ଶୁଣି ହୃଦୟର ଗଠି ଫାଟିଯିବା ତ ଅଧିକ ଅଦ୍ଭୁତ।" "ଏହି ସପ୍ତାହିକ ଶ୍ରବଣରେ ହୃଦୟର ଗଠି ଭାଙ୍ଗିଯାଏ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଦେହ କଟିଯାଏ, କର୍ମ ଶେଷ ହୁଏ। ମନ ଯେତେବେଳେ ଏହି ପୂନ୍ୟ କଥାର ତୀରେ ନିର୍ମଳ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ମୁକ୍ତି ଏକମାତ୍ର ଉପାୟ।" ଏପରି କଥା ଚାଲିଥିବା ବେଳେ, ଏକ ଦିବ୍ୟ ରଥ ଆସିଲା, ଯାହା ଚାରିପାଖରେ ବୈକୁଣ୍ଠବାସୀ ଘେରିଥିଲେ, ଦୀପ୍ତିମାନ ଅଲୋକରେ ଆବୃତ। ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ସାମ୍ନାରେ ଧୁନ୍ଧୁଳୀପୁତ୍ର ଏହି ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ। ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ବୈଷ୍ଣବମାନେ ଥିବା ରଥକୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି ପଚାରିଲେ, "ମୋ ପ୍ରଶ୍ନ—ଏଠି ଅନେକ ଶୁଦ୍ଧ ଶ୍ରୋତା ଅଛନ୍ତି, ତେବେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଏମିତି ଦିବ୍ୟ ରଥ କାହିଁକି ଆସିଲା ନାହିଁ?" "ଏଠି ସମସ୍ତେ ସମାନ ଭାବେ ଶୁଣିଲେ, ତେବେ ଫଳରେ ଭିନ୍ନତା କାହିଁକି? ହରିଭକ୍ତମାନେ ଏହି ପ୍ରସ୍ନର ଉତ୍ତର ଦିଅନ୍ତୁ।" ତେବେ ହରିର ସେବକମାନେ କହିଲେ, "ଏଠି ଫଳର ଭିନ୍ନତା ଶ୍ରବଣର ଭିନ୍ନତା ଦ୍ୱାରା; ସମସ୍ତେ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ, ତାଳମେଳ, ଚିନ୍ତନ ଓ ଏକାଗ୍ରତା ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମାନ ନଥିଲା। ଏହିପରି ଭିନ୍ନତା ପୂଜାରେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ।" "ଏହି ପ୍ରେତ୍ୟାତ୍ମା ସପ୍ତ ରାତି ଉପବାସରେ ଶ୍ରବଣ କରିଥିଲେ, ଗଭୀର ଚିନ୍ତନ ଓ ଏକାଗ୍ରତା ରଖିଥିଲେ। ଦୃଢ଼ ଜ୍ଞାନ ନ ଥିଲେ ତାହା ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ଅଲସ୍ୟରେ ଶ୍ରବଣ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ସନ୍ଦେହରେ ମନ୍ତ୍ର ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ଅନ୍ୟମନସ୍କ ହେଲେ ପାଠ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।" "ଯେଉଁ ସ୍ଥାନ ଵିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉପାସନା କରିନାହାଁତି, ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଅନର୍ହ ପାଇଁ, ଦାନ ଅଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ପାଇଁ, କୁଳ ଅଚରଣରେ ନଷ୍ଟ ହୁଏ। ଗୁରୁବାକ୍ୟରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା, ନିଜରେ ନମ୍ରତା, ମନର ଦୋଷ ଜୟ, କଥାରେ ଏକାଗ୍ରତା—ଏହି ଗୁଣ ଥିଲେ ନିଶ୍ଚୟ ଫଳ ମିଳେ।