ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ, ଶୌରି କୃଷ୍ଣ, ଜ୍ରୁମ୍ଭଣା ଅସ୍ତ୍ରରେ ମୁହଁ ହେଇ ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଥିବା ଗିରିଶଙ୍କୁ ବିମୃହ କରିଦେଲେ । ତାପରେ, କୃଷ୍ଣ ତଳୱାର, ଗଦା ଓ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ବାଣାଙ୍କର ସେନାକୁ ଭୂଲି ଦେଲେ । ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କର ଅନେକ ବାଣର ଅତିବୃଷ୍ଟି ଦେଖି, ମୟୂରଧ୍ୱଜ ସ୍କନ୍ଦ ଶରୀରରୁ ରକ୍ତ ଝରାଇ ଯୁଦ୍ଧ ଚାଡ଼ି ଫେରିଗଲେ । କୁମ୍ଭାଣ୍ଡ ଓ କୂପକର୍ଣ୍ଣ, ହଳ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମିତ ହୋଇ, ପୃଥିବୀରେ ଲୁଟି ପଡ଼ିଲେ; ତାଙ୍କ ସେନାପତି ନଥିବାରୁ, ସେନା ଚାରିପାଖରେ ଭାଗିଗଲା । ଏହି ସମୟରେ, ନିଜ ସେନାକୁ ଭଙ୍ଗ ହେଉଥିବା ଦେଖି ବାଣା ରୋଷରେ ଜଳି, ସାତ୍ୟକିକୁ ଛାଡ଼ି ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ । ବାଣା ତାଙ୍କ ପାଞ୍ଚଶ ଧନୁକୁ ଏକସାଥି ଟାଣି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଧନୁରେ ଦୁଇଟି ବାଣ ଲଗାଇ ଅତିବ୍ୟଗ୍ର ରୋଷରେ ନିକ୍ଷେପ କଲେ । ଭଗବାନ୍ ହରି ସମୟ ସାଥି ତାଙ୍କ ଧନୁକୁ କାଟିଦେଲେ, ରଥ, ରଥୀ ଓ ଘୋଡ଼ାକୁ ମାରିଦେଲେ, ତାପରେ ଶଂଖ ଦ୍ୱନି କଲେ । ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ବାଣାଙ୍କ ମାଆ କୋଟରା, ନିର୍ବସ୍ତ୍ର ଓ ବିକ୍ଷିପ୍ତ କେଶରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଦଢ଼ି ନିଜ ପୁଅଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ । ଗଦାଗ୍ରଜ କୃଷ୍ଣ ମୁହଁ ଅଉଟାଇ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ; ବାଣା ଏବେ ରଥ ବିନା, ଭଙ୍ଗ ଧନୁ ସହିତ ନିଜ ନଗରକୁ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ । ସମସ୍ତ ସେନା ଭାଗିବା ପରେ, ତିନି ମୁଣ୍ଡ ଓ ତିନି ପା ଥିବା ଜ୍ୱର ଦେବତା ଦଶ ଦିଶାକୁ ଉତ୍ପାତ କରି, ଦାଶାର୍ହ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ । ଏହି ଦେଖି ଦିବ୍ୟ ନାରାୟଣ ନିଜ ଜ୍ୱର ଦେବତାକୁ ପ୍ରକାଶ କଲେ; ଶିବ ଜ୍ୱର ଓ ବିଷ୍ଣୁ ଜ୍ୱର ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା । ବିଷ୍ଣୁ ଜ୍ୱରର ଶକ୍ତିରେ ଅତିବିହ୍ୱଳ ହୋଇ, ଶିବ ଜ୍ୱର ଚିତ୍କାର କରି, ଭୟରେ ନିଜକୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଶରଣେ ଦେଲା, ହାଁଜୋଡି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲା: "ଅନନ୍ତ ଶକ୍ତିର ମାଳିକ, ସମସ୍ତର ଆତ୍ମା, ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନା, ବ୍ରହ୍ମର ଲକ୍ଷଣ, ତ୍ରିଜଗତ୍ ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ, ଏବଂ ପ୍ରଳୟର କାରଣ – ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରୁଛି । ସମୟ, ଦୈବ, କ୍ରିୟା, ଜୀବ, ପ୍ରକୃତି, ଦ୍ରବ୍ୟ, କ୍ଷେତ୍ର, ପ୍ରାଣ, ଆତ୍ମା ଓ ବ୍ୟବହାର – ଏହି ସବୁ ଆପଣଙ୍କ ମାୟାର ବିକଳ୍ପ; ମୁଁ ଏହାର ଅନୁଳୋମ ଶରଣେ ଯାଉଛି । ଆପଣ ନିଜ ଲୀଳାରେ ବିଭିନ୍ନ ରୂପ ଧାରଣ କରି ଦେବତା, ସାଧୁ ଓ ଜଗତର ସେତୁକୁ ରକ୍ଷା କରିଥାନ୍ତି, ଅଧର୍ମୀଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରିଥାନ୍ତି, ଭୂମିର ଭାର ହରିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି । ଆପଣଙ୍କ ଅସହ୍ୟ ତୀବ୍ର ଜ୍ୱରରେ ମୁଁ ଦଗ୍ଧ; ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକ ଆଶାରେ ବନ୍ଧିତ, ତାଲେ ଆପଣଙ୍କ ପଦମୂଳକୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ତେଣୁ ତାଙ୍କର ଦୁଃଖ ଚାଲିଥାଏ ।" ତାପରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ: "ତ୍ରିଶିରା, ମୁଁ ତୁମରେ ପ୍ରସନ୍ନ; ତୁମର ଜ୍ୱର ଭୟ ଅପସାରିଯାଉ। ଯେଉଁଠି ମନୁଷ୍ୟ ଆମ ଆଲୋଚନାକୁ ସ୍ମରଣ କରିବେ, ସେ ତୁମର ଭୟରେ ପଡ଼ିବେ ନାହିଁ ।" ଏପରି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଶିବ ଜ୍ୱର ନମସ୍କାର କରି ଚାଲିଗଲା; ବାଣା ରଥ ଚଡ଼ି ଫେରି ଜନାର୍ଦନଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଯୁଦ୍ଧ କରିଲେ । ଏହି ସମୟରେ, ବାଣା ହଜାର ଭୁଜା ଓ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ, ଚକ୍ରଧାରୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଉପରେ ଅତିବ୍ୟଗ୍ର ରୋଷରେ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲେ । ପ୍ରଭୁ ପୁନିପୁନି ତାଙ୍କ ମୁଁଠୁ ଆସୁଥିବା ଅସ୍ତ୍ରକୁ ରେଜର ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା କାଟିଦେଲେ, ବାଣାଙ୍କ ଭୁଜାକୁ ଗଛର ଡାଲି ପରି କାଟିଦେଲେ । ବାଣାଙ୍କ ଭୁଜା କାଟିଯାଉଥିବା ବେଳେ, ଭଗବାନ୍ ଭବ ନିଜ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଦୟା କରି, ଚକ୍ରଧାରୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଆସି କହିଲେ: "ତୁମେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜ୍ୟୋତି, ଶବ୍ଦରେ ବ୍ୟକ୍ତ ହୋଇଥିବା ବ୍ରହ୍ମ ମଧ୍ୟରେ ଲୁଚିଥିବା; ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମା ତୁମକୁ ଆକାଶ ଭଳି ଦେଖନ୍ତି । ତୁମର ନାଭି ଆକାଶ, ମୁଁ ତୁମର ଜଠର ମହାସାଗର, ଅଗ୍ନି ତୁମର ମୁଁଠ, ଜଳ ତୁମର ଶୁକ୍ର, ଦିଶା ତୁମର କଣ, ଚନ୍ଦ୍ର ତୁମର ମନ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ତୁମର ଚକ୍ଷୁ, ସ୍ଵୟଂ ଆତ୍ମା ତୁମର ଆତ୍ମା, ଶେଷନାଗ ତୁମର ଭୁଜା । ତୁମର କେଶ ଉଦ୍ଭିଦ, ବାଦଳ ଜଳ, ବ୍ରହ୍ମା ତୁମର କେଶ, ବୁଦ୍ଧି ତୁମର ସୃଜନଶକ୍ତି, ପ୍ରଜାପତି ତୁମର ହୃଦୟ, ଧର୍ମ ତୁମର ସାର; ତୁମେ ଏହି ବିଶ୍ୱର ପୁରୁଷ, ଜଗତର ଆଦର୍ଶ ।" "ତୁମର ଏହି ଅବତାର ଧର୍ମର ରକ୍ଷା ଓ ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ; ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ସପ୍ତ ଲୋକକୁ ବୁଝିପାରିଛୁ । ତୁମେ ଆଦି, ଏକମାତ୍ର ପୁରୁଷ, ଚତୁର୍ଥ, ସ୍୵ୟଂଦ୍ରଷ୍ଟା, କାରଣ ଓ ଅକାରଣ; ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରହି ବିଭିନ୍ନ ଗୁଣ ପ୍ରକାଶ କରିଥାନ୍ତି ।" "ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜ ଛାୟାରେ ଲୁଚି ଛାୟା ଓ ଆକୃତି ପ୍ରକାଶ କରେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଗୁଣରେ ଲୁଚି ଗୁଣ ଓ ଗୁଣୀକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଥାନ୍ତି । ଯେଉଁ ଲୋକ ତୁମର ମାୟାରେ ଅନ୍ଧା ହୋଇ, ପିଲା, ଜାୟା, ଘର ଆଦିରେ ଆସକ୍ତ, ସେ ଦୁଃଖର ସାଗରରେ ଉଠିପଡ଼ି ଚାଲିଥାନ୍ତି ।" "ଏହି ମାନବ ଜନ୍ମ ମିଳିଲା ପରେ ଯଦି କୌଣସି ଜଣେ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସହିତ ତୁମର ପଦକୁ ସମ୍ମାନ ନାଦେଇ, ସେ ନିଜକୁ ଧୋକା ଦେଉଛି । ଯେଉଁଠି ଲୋକ ତୁମକୁ ଛାଡ଼ି ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଭୋଗକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ସେ ଅମୃତ ଛାଡ଼ି ବିଷ ଖାଉଛି ।" "ମୁଁ, ବ୍ରହ୍ମା, ଦେବତା ଓ ଶୁଦ୍ଧ ମନ ବିଶ୍ୱର ଋଷିମାନେ – ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମକୁ ନିଜ ଶରୀର ଦେଇ ଶରଣଗତ ।" "ତୁମେ ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ ଓ ବିନାଶର କାରଣ, ବନ୍ଧୁ, ଆତ୍ମା, ଦେବତା, ଏକମାତ୍ର ଅଦ୍ୱିତୀୟ; ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଆମେ ତୁମକୁ ଉପାସନା କରୁଛୁ ।" "ଏହି ବାଣା ମୋର ପ୍ରିୟ, ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ, ଅନୁଗତ; ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟତା ଦେଇଛି, ମୋର ଭଗବାନ୍, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଦୟା କର; ଯେପରି ବିଶ୍ୱର ଦୈତ୍ୟପତି ପ୍ରହ୍ଲାଦକୁ ଦୟା କରିଥିଲା ।" ତାପରେ, କୃଷ୍ଣ କହିଲେ: "ଏ ମହାଦେବ, ତୁମେ ଯାହା କହିଛ, ମୁଁ ସେ କରିବି; ତୁମେ ଯାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିଛ, ମୋ ପାଇଁ ଏହା ଯଥାଯଥ ।" "ଏହି ବିରୋଚନପୁତ୍ର ବାଣା, ଏକ ଅସୁର, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ମାରିପାରିବି ନାହିଁ; ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ବର ଅନୁସାରେ, ତାଙ୍କ ଏବଂ ତୁମର ବଂଶ ମୁଁ ନଶ୍ଟ କରିବି ନାହିଁ ।" "ତାଙ୍କର ଅଭିମାନ ଅପହାରିବା ପାଇଁ ମୁଁ ତାଙ୍କ ଭୁଜା ଭଙ୍ଗ କରିଛି; ତାଙ୍କର ବିଶାଳ ସେନା, ଯାହା ଭୂମିକୁ ଭାରି ଦେଇଥିଲା, ମୁଁ ନଶ୍ଟ କରିଛି ।