ଏହିପରି ଅଦ୍ଭୁତ ଲୀଳାମୟ ଦେବ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମ ଚରଣପଥ ମୁନିମାନେ ଆସ୍ୱାଦନ କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ମଣିଷ ଓ ପଶୁମାନେ ବୁଝିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, କାରଣ ତୁମ କ୍ରିୟାଗୁଡିକ ସାଧାରଣ ବୁଦ୍ଧିର ପାରାୟଣ ନୁହେଁ। କେବଳ ସେମାନେ ଯେମାନେ ତୁମ ପଥ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ତୁମ ଲୀଳାର ଅର୍ଥ ବୁଝିପାରନ୍ତି। ତୁମେ ଏକମାତ୍ର ସ୍ୱାମୀ, କାରଣ ତୁମଠାରୁ ବାହାରେ କିଛି ଅଛିନାହିଁ। ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କାମନା ଓ ଧନରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇଯାନ୍ତି, ସେମାନେ ତୁମକୁ ଚିହ୍ନିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଏହି ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପ୍ରିୟ, ଓ ତୁମେ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟ। ମାନବ ଜୀବନର ସମସ୍ତ ପୁରୁଷାର୍ଥ ଓ ତାହାର ଫଳ ତୁମେ ନିଜେ। ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତୁମକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ସମସ୍ତ କିଛି ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି। ଏହିପରି ମହାପୁରୁଷଙ୍କୁ ତୁମ ସଙ୍ଗ ଉପଯୁକ୍ତ, ଯେଉଁମାନେ ପୁରୁଷ ଓ ସ୍ତ୍ରୀର ସୁଖ-ଦୁଃଖରେ ଆସକ୍ତ ତାଙ୍କୁ ନୁହେଁ। ତୁମ ବିଶାଳତା କ୍ରୋଧ ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ମୁନିମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି। ତୁମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଆତ୍ମା ଓ ଦାତା। ତୁମ ଭୂକୁଟିର ଇଙ୍ଗিতରେ ସମୟ ଶକ୍ତି ଚଳିତ ହେଲେ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଶିବଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଅନୁଗ୍ରହ ହରାଯାଏ, ତେଣୁ ଅନ୍ୟ ହେଲେ କ’ଣ ହେବ? ହେ ଗଦାଗ୍ରଜ, ତୁମ ଶବ୍ଦ ଶାନ୍ତ ଲାଗିପାରେ, କିନ୍ତୁ ତୁମ ଧନୁର ଟଣାରେ ରାଜାମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇପାଳାଇଲେ ଓ ତୁମେ ମୋତେ ସିଂହ ଭଳି ନେଇଗଲେ। ତାଙ୍କ ଭୟରୁ ମୁଁ ସମୁଦ୍ରକୁ ଆଶ୍ରୟ ନେଲି। ହେ ପଦ୍ମନାଭ, ଅମ୍ବରୀଷ, ନହୁଷ, ଓ ଗୟା ଭଳି ରାଜାମାନେ ତୁମକୁ ଅଭିଲାଷା କରି ରାଜ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଗଲେ, ତେବେ ଏଠାରେ ରହୁଥିବା ଅନ୍ୟମାନେ କାହିଁକି ତୁମ ପଥ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ? ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ଚରଣକମଳର ସୁଗନ୍ଧ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି, ଯାହା ସାଧୁମାନେ ଗାନ କରନ୍ତି ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାଏ, ସେମାନେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ କାହିଁକି ନେବେ? ଯେଉଁମାନେ ମୃଗତୃଷ୍ଣାରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଲକ୍ଷ୍ମୀର ନିବାସ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି। ମୁଁ ଯଥାଯଥ ଭାବରେ ତୁମେ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ, ପୂଜିଛି। ଏହି ଜନ୍ମ ଓ ପରଜନ୍ମର କାମନା ପୂରଣ କରିବାରେ ତୁମେ ନିପୁଣ। ଜନ୍ମ-ମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ରରେ ଘୁଞ୍ଚୁଥିବା ବେଳେ ତୁମ ଚରଣ ମୋର ଏକମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟ ହେଉ, କାରଣ ଯେଉଁମାନେ ତୁମକୁ ଭଜନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ତୁମେ ନିଜେ ଆସି ମିଛ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଉଛ। ଅଚ୍ୟୁତ, ଯେଉଁ ପୁରୁଷମାନେ ତୁମ କଥା ଶୁଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ଘରେ ଗাধା, ଗାଈ, ଘୋଡ଼ା, ବିଲେଇ ବା ଦାସର ଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛନ୍ତି। ଯଦି ଶିବ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସଭାରେ ଗାଯାଯାଉଥିବା ତୁମ କଥା ସେମାନଙ୍କ କାନକୁ ନ ଯାଏ, ତେବେ ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କ’ଣ? ଏକ ମୂଢ଼ା ସ୍ତ୍ରୀ, ଯେଉଁଠାରେ ତୁମ ଚରଣକମଳର ଅମୃତ ଗନ୍ଧ ଶୁଘିନାହିଁ, ସେ ତାଙ୍କ ଭର୍ତ୍ତାକୁ ଭଲପାଏ, ଯାହା ଚର୍ମ, କେଶ, ନଖ, ମାଂସ, ହାଡ଼, ରକ୍ତ, କୀଟ, ମଳ, କଫ, ପିତ୍ତ, ବାୟୁ ଭରିଥିବା ମୃତଦେହ ଅଟୁଟ ଭାବେ ଧରିଥାଏ। ହେ ପଦ୍ମନାଭ, ତୁମ ଚରଣରେ ମୋର ଭକ୍ତି ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ରହୁ। ତୁମେ ସ୍ୱୟଂ ସଂତୁଷ୍ଟ ଓ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିଜ ଭାବେ ଦେଖ। ବୟସର ପ୍ରଭାବରେ ରଜୋଗୁଣ ବଢ଼ିଲେ ଓ ତୁମ ଦୃଷ୍ଟି ମୋ ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ, ଏହି ଅନୁଗ୍ରହ ଆମ ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦୟା। ମଧୁସୂଦନ, ମୁଁ ତୁମ କଥାକୁ ମିଛ ଭାବିନାହିଁ। ଏକ କୁମାରୀ ସ୍ତ୍ରୀର ପ୍ରେମ ସାଧାରଣତଃ ତାଙ୍କ ମାଆ ପାଇଁ ଥାଏ, ଅନ୍ୟ କେହି ପାଇଁ ଦୁର୍ଲଭ। ଏକ ଚଞ୍ଚଳ ସ୍ତ୍ରୀ, ବିବାହିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନଙ୍କ ମନ ନିତ୍ୟ ନୂତନ ପ୍ରେମରେ ଲଗିଥାଏ। ଜ୍ଞାନୀ ପୁରୁଷ ଏମିତି ଅବିଶ୍ୱାସୀ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଧରି ରଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହା କରିଲେ ଦୁଇପଟେ ହାରିଯାଏ। ତାପରେ ଭଗବାନ କହିଲେ: ହେ ପତିବ୍ରତା, ରାଜକୁମାରୀ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ପରୀକ୍ଷା କରିଥିଲି, ତୁମ ଶ୍ରବଣ ଆଶା ଜାଣିବାକୁ। ତୁମେ ଯାହା ପଚାରିଛ, ମୁଁ ଯାହା କହିଛି, ସେସବୁ ସତ୍ୟ। ହେ ଶୁଭେ, ଯେଉଁ କାମନା ତୁମର ଅଛି, ଯଦି ତୁମେ କେବଳ ମୋତେ ଭଜିବ, ମୋ ଏକାନ୍ତିକ ଭକ୍ତି ରଖିବ, ସେସବୁ ସଦା ପୂରଣ ହେବ। ହେ ନିର୍ମଳା, ତୁମର ପତିପ୍ରେମ ଓ ପତିନିଷ୍ଠା ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି। ମୋ ଶବ୍ଦରେ ତୁମ ମନ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଲେ ମଧ୍ୟ, ତୁମେ କେବଳ ମୋତେ ଧ୍ୟାନ କଲ। ଯେଉଁମାନେ ଘରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ, ବ୍ରତ ଓ ତ୍ୟାଗ କରି ମୋତେ ଭଜନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଏହି ସବୁ ଇଛାରେ ଆସକ୍ତ, ସେମାନେ ମୋ ମାୟାରେ ମୁହଁଡ଼ିଯାନ୍ତି, ମୋତେ ମୁକ୍ତିଦାତା ଭାବି। ଯେଉଁମାନେ ମୋତେ ଏବଂ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରି ମଧ୍ୟ, ଏହି ଲୋକ ଧନ, ପତି ଆଦି ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଅଭାଗା। ସ୍ଵଜନ ଆସକ୍ତିରେ ନରକ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସୁଖଦାୟକ। ହେ ଗୃହଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟରେ ତୁମେ ମୋ ଅନୁସରଣ କରିଛ, ଯାହା ଦୁର୍ଲଭ ଓ ଜନ୍ମରୁ ମୁକ୍ତ କରାଏ, ଯାହା ଅସାନ୍ତୁଷ୍ଟ ଓ ଚଞ୍ଚଳ ମହିଳାମାନେ ମଧ୍ୟ ଲାଭ କରିପାରିନାହାନ୍ତି। ଏମିତି ଦୃଢ଼ା ଭକ୍ତି ତୁମର, ମୁଁ କୌଣସି ଘରେ ଦେଖିନାହିଁ। ବିବାହ ସମୟରେ ଅନେକ ରାଜାମାନେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଅବହେଳା କରି, ମୋର କଥା ଶୁଣିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ମୋ ପାଖକୁ ପଠାଇଥିଲ। ତୁମ ଭାଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅପଙ୍ଗ ଓ ଦ୍ୱିବର ଦିନ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ, ତୁମେ ସେହି ଅସହ୍ୟ ଦୁଃଖ ମଧ୍ୟ ମୋ ସହ ଅଲଗା ହେବା ଭୟରେ ସହିଲ, କିଛି କହିଲ ନାହିଁ; ଏପରି ଭାବେ ତୁମେ ଆମକୁ ଜିତିଛ। ତୁମେ ଗୁପ୍ତ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇ ମୋତେ ଲାଗିଥିଲ, ଏବଂ ମୁଁ ଏହି ଦେହ ଛାଡ଼ିଦେବି ବୋଲି ଭାବିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ତୁମ ଭକ୍ତି ଦୃଢ଼ ରହିଲ; ଏହିପାଇଁ ଆମେ ତୁମକୁ ତାହାର ଫଳ ଦେଉଛୁ। ଶୁକଦେବ ଗୋସ୍ୱାମୀ କହିଲେ: ଏପରି ଭାବରେ ଭଗବାନ୍ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ରୁକ୍ମିଣୀ ସହ ମଧୁର ଆଲୋଚନା କରି, ନିଜ ଶବ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ, ମାନବ ଭାବ ଅନୁକରଣ କରୁଥିଲେ। ଏହିପରି, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ହରି, ଲୋକଶିକ୍ଷକ ଭାବେ, ନିଜ ଘରେ ଘରେ ଘରସ୍ଥ ଧର୍ମ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ତା’ପରେ, ଶୁକଦେବ କହିଲେ: ପ୍ରତ୍ୟେକ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ରାନୀଙ୍କୁ ଦଶ ଦଶ ପୁଅ ହେଲେ, ସେମାନେ ଶକ୍ତିରେ ସମାନ ଓ ପିତାଙ୍କ ଗୁଣ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।