ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଜୀବନର ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଅଧ୍ୟାୟ ଆମେ ଏଠାରେ ଦେଖୁଛୁ। ଶୃତକୀର୍ତ୍ତିଙ୍କ ଝିଅ ଏବଂ କୈକେୟ ରାଜ୍ୟର ରାଜକୁମାରୀ ଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବିବାହ କରିଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ, ଯେପରିକି ସନ୍ତର୍ଦ୍ଦନ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିଥିଲେ। ଏହିପରି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମଦ୍ରର ରାଜାଙ୍କ ଝିଅ ଲକ୍ଷ୍ମଣାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସ୍ୱୟଂବରରୁ ଗରୁଡ଼ ଯେପରି ଅମୃତ ଉଠାଇନେଇଥିଲେ, ସେଇପରି ନେଇଯାଇଥିଲେ। ଏଭଳି ଅନେକ ରୂପବତୀ ରାଜକୁମାରୀମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଭୌମ ନାମକ ଦାନବଙ୍କ ହାତରେ ବନ୍ଧିଥିଲେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରି, ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେବାକୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ଏହା ଶୁଣି ରାଜା ପରୀକ୍ଷିତ ଋଷି ଶୁକଦେବଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “ହେ ମହାମୁନି, ଭୌମ କିପରି ବଧ ହେଲେ ଏବଂ ଏହି ବନ୍ଧିତ ମହିଳାମାନେ କିପରି ମୁକ୍ତିଲାଭ କଲେ?” ତେବେ ଶୁକଦେବ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଛତ୍ର, କୁଣ୍ଡଳ ଓ ସହଚରମାନେ ହରାଇବା ପରେ, ଦେବତାମାନେ ରହୁଥିବା ପର୍ବତର ଅଂଶ ଭୌମ ଦ୍ୱାରା ଅଦିଗ୍ରହଣ ହେବା ଓ ପୃଥିବୀର ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଷୟରେ ଶୁଣି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ଚଢ଼ି ପ୍ରାଜ୍ୟୋତିଷପୁରକୁ ଯାଇଥିଲେ। ସେଠାରେ ସେ ପ୍ରବଳ ପାହାଡ଼, ଅସ୍ତ୍ରକୋଟ, ଓ ଜଳ-ଅଗ୍ନି-ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ଦୃଢ଼ ଦୁର୍ଗ ଓ ମୁର ନାମକ ଦାନବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗଢ଼ିଯାଇଥିବା ଘନ ଶୃଙ୍ଖଳ ଦେଖିଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ଗଦା ଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକୁ ଭଙ୍ଗ କଲେ, ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଅସ୍ତ୍ରକୋଟ ଭେଦିଲେ, ଚକ୍ରଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନି, ଜଳ, ବାୟୁ ଓ ତାଲୱାର ଦ୍ୱାରା ମୁରଙ୍କ ଶୃଙ୍ଖଳ ଭଙ୍ଗ କଲେ। ପଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଂଖର ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି ଶୁଣି, ପାଞ୍ଚମୁଖୀ ଦାନବ ମୁର ଜଳରୁ ଉଠିଲେ। ସେ ତୀବ୍ର ତ୍ରିଶୂଳ ଦାନ୍ତରେ ଧରି, ତାପ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ପରି ଜ୍ୱାଲାମୟ ଦେହରେ, ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ତାଙ୍କର ପଞ୍ଚମୁଖର ଭୟଙ୍କର ରୋଷ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦିଗ ଓ ଆକାଶ ଭରିଗଲା। ମୁରଙ୍କ ତ୍ରିଶୂଳ ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ପଡ଼ିଲା, କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱିତୀୟ ତ୍ରିଶୂଳବାଣ ଦ୍ୱାରା ତାହାକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ ଓ ମୁରଙ୍କ ପଞ୍ଚମୁଖରେ ବାଣ ଛାଡ଼ିଲେ। ମୁର ରାଗରେ ତାଙ୍କ ଗଦା ଛିଁଡ଼ିଲେ, କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ଗଦା ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ହଜାର ଖଣ୍ଡ କରିଦେଲେ। ଏହା ପରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଚକ୍ରଦ୍ୱାରା ମୁରଙ୍କ ପାଞ୍ଚଟି ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ। ମୁଣ୍ଡହୀନ ଶରୀର ଜଳରେ ପଡ଼ିଗଲା, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼ର ଶିଖର କାଟିଦିଆଯାଏ। ମୁରଙ୍କ ସାତଜଣ ପୁଅ—ତାମ୍ର, ଅନ୍ତରିକ୍ଷ, ଶ୍ରବଣ, ବିଭାବସୁ, ବସୁ, ନଭସ୍ୱାନ, ଓ ସପ୍ତମ ଅରୁଣ—ପୀଠ ନାମକ ସେନାନାୟକଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି, ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧସାମଗ୍ରୀ ସହିତ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କର ତୀର ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ଭଙ୍ଗ କଲେ ଓ ଚକ୍ର ଓ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ, ହାତ, ପା, ଓ ଅସ୍ତ୍ର ଚିରିଦେଲେ। ଏପରି ଭାବେ ଭୌମ ଦାନବ ବିଜୟୀ ହେଲେ। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଦୁର୍ମର୍ଷଣ ନାମକ ଦାନବ, ଏକ ଶତ୍ରୁନାଶକ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ, ସମୁଦ୍ରଜନିତ ହାତୀମାନେ ସହିତ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତୀବ୍ର ବାଣ ଓ ଗଦା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ସେନା, ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଓ ଯୋଧ୍ୟାମାନେ କୁ ଧ୍ୱଂସ କଲେ। ଯେଉଁଅସ୍ତ୍ର ଏଲା, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ ଓ ତାଲୱାର ଦ୍ୱାରା ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଭଙ୍ଗ କରିଦେଲେ। ଗରୁଡ଼ ତାଙ୍କ ପଖ ଦ୍ୱାରା ହାତୀମାନେ କୁ ମାରିଦେଲେ, ତାଙ୍କ ଚଞ୍ଚୁ, ପଖ ଓ ନଖ ଦ୍ୱାରା ହାତୀମାନେ ନିହତ ହେଲେ। ଭୌମ ଦାନବ ଦୁଃଖିତ ହେଇ ଯୁଦ୍ଧ କରି କରି ତାଙ୍କ ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଉପରେ ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ିଲେ, କିନ୍ତୁ ଏହା କିଛି କରିପାରିଲା ନାହିଁ। ଏଥିରେ ଭୌମ ବେଫଳ ଚେଷ୍ଟା କରି ତୀବ୍ର ଶୂଳ ନେଇ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ। ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ରତ୍ନମୟ କୁଣ୍ଡଳ ଓ ମୁକୁଟ ସହ ବିଭାବରୀ ଅନ୍ତରେ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ପଡ଼ିଲା। ଦେବତାମାନେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, “ଅହୋ! ଶାବାଶ!” ବୋଲି ଶ୍ରୀମୁକୁନ୍ଦଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପବୃଷ୍ଟି କଲେ। ଏହା ପରେ ଭୂଦେବୀ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସି, ସୁନା ଓ ମଣିମୟ କୁଣ୍ଡଳ, ବୈଜୟନ୍ତୀ ମାଳା, ମହାମଣି ଓ ରାଜଛତ୍ର ସମେତ ଉପହାର ଦେଲେ। ସେ ଦେବୀ, ଯିଏ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଶ୍ରଦ୍ଧା ଭରା ହୃଦୟ ଓ ଜୋଡା ହାତରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ— “ଦେବତାମାନ୍ୟଙ୍କ ନାଥ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ, ଭକ୍ତଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିବା ପରମାତ୍ମନ୍, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର। ପଦ୍ମନାଭ, ପଦ୍ମମାଳାଧାରୀ, ପଦ୍ମନେତ୍ର, ପଦ୍ମପାଦ ଭଗବାନ୍, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ସାଧୁବାଦ। ବାସୁଦେବ, ବିଷ୍ଣୁ, ପରମପୁରୁଷ, ମୂଳକାରଣ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜ୍ଞାନମୟ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ। ଅଜନ୍ମା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅନନ୍ତଶକ୍ତିମାନ୍, ସର୍ବଜୀବର ଆତ୍ମା, ପରମେଶ୍ୱର, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର। ଅଜନ୍ମା, ବିଶ୍ୱସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଲୋକମାନେ ନିର୍ବିଘ୍ନ ରହିବାକୁ ସତ୍ତ୍ୱ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, କାଳ, ପ୍ରକୃତି, ପରମପୁରୁଷ—ସବୁ ଆପଣେ। ପଞ୍ଚଭୂତ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ଦେବତା, ମନ, ମହତ୍ତତ୍ତ୍ୱ, ଚଳ-ଅଚଳ ସବୁ ଆପଣଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଗତ, ଦ୍ୱିତୀୟତା ନାହିଁ, ଏଠାରେ ମାୟା ନାହିଁ। ଏହି ମୋର ପୁଅ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଆପଣଙ୍କ ପଦପଦ୍ମରେ ଶରଣ ନେଇଛି, ଦୁଃଖ ଦୂରିକରିବାକୁ ଚାହେଁ; ତେଣୁ ଦୟାକରି ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଆପଣଙ୍କ ପବିତ୍ର ହସ୍ତ ରଖନ୍ତୁ।” ଏପରି ଭୂଦେବୀଙ୍କ ଦେବୀୟ ଭାବ ଓ ନମ୍ର ବାଣୀ ଶୁଣି, ଭଗବାନ୍ ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଲେ ଓ ଭୌମଙ୍କ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭବ୍ୟ ଗୃହ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେଠାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦେଖିଲେ—ଅଠର ହଜାର ରାଜକୁମାରୀ, ଯେଉଁମାନେ ଭୌମ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧିତ ହୋଇଥିଲେ, ଏବଂ ରାଜାମାନେ ଠାରୁ ଉଦ୍ଧାର ହୋଇଥିଲେ। ଏହି ରୂପବତୀ ରାଜକୁମାରୀମାନେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି ମନରେ ଏହି ଇଚ୍ଛା କଲେ—“ଏହି ମହାପୁରୁଷ ମୋର ସ୍ୱାମୀ ହେଉନ୍ତୁ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଏହାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରନ୍ତୁ।