ଏକ ଅଜଣା ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦେଖି ଜାମ୍ବବାନଙ୍କ ଗୁହାରେ ଥିବା ଧାତ୍ରୀ ଭୟରେ ଚିତ୍କାର କଲେ। ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ ଜାମ୍ବବାନ୍ ଭୟଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ କ୍ରୋଧରେ ଆଗକୁ ଡାକିଲେ। ସେ ତାଙ୍କର ମାଲିକ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସାଧାରଣ ମଣିଷ ବୋଲି ଭାବି ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, କିନ୍ତୁ କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କର ସତ୍ୟ ଶକ୍ତିକୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା—ସେମାନେ ଅସ୍ତ୍ର, ପଥର, ଗଛ ଏବଂ ନିଜ ହସ୍ତପାଦ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟୋନ୍ୟଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ; ମାନେ ମାଂସ ଉପରେ ଲୋଭୀ ଗୃଧ୍ର ମାନେ ଯେପରି ଲୁଚିପଡ଼ନ୍ତି। ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଅଟୁଟ ଭାବରେ ଅଠାଇଶି ଦିନ ଦିନ ରାତି ଚାଲିଗଲା, ଦୁଇଁଜଣ ଅପାର କ୍ଷୀଣ ହେଉନଥିଲେ। ଶେଷରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅପାର ଘାତରେ ଜାମ୍ବବାନଙ୍କ ଦେହ ଅତିଶୟ ଦୁର୍ବଳ ହେଲା, ଶରୀର ଘମରେ ଭିଜିଯିବା ସହିତ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି କ୍ଷୟ ହେଲା। ଏହା ଦେଖି ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ, ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ—"ମୁଁ ବୁଝିଗଲି, ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜନଙ୍କର ଜୀବନ, ଶକ୍ତି, ପ୍ରଭାବ; ଆପଣ ବିଷ୍ଣୁ, ପୁରାତନ ପୁରୁଷ, ପରମେଶ୍ୱର ଏବଂ ସ୍ୱାମୀ। ଆପଣ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସୃଷ୍ଟିର ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, କାଳ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମା ଏବଂ ପରମାତ୍ମା। ଆପଣଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଉତ୍ତଳ ଦୃଷ୍ଟିରେ ମାତ୍ର ସମୁଦ୍ର ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ହୋଇଥିଲା, ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ପଥ ଦେଖାଇଥିଲା, ସେତୁ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା, ଲଙ୍କାର କୀର୍ତ୍ତି ଉଜ୍ୱଳ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ତୀରରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିଲା।" ଏପରି ଭାବେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଚିହ୍ନି, ଭାଲୁମାନଙ୍କ ରାଜା ଜାମ୍ବବାନ୍ ଦେବକୀନନ୍ଦନ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ କହିଲେ। ତାପରେ କମଳନୟନ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ମୃଦୁ ହସରେ ଏବଂ ମେଘସଦୃଶ ଗମ୍ଭୀର କଣ୍ଠରେ ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ସଂସ୍ପର୍ଶ କରି କହିଲେ, "ଏହି ମଣି ପାଇଁ ମୁଁ ତୁମ ଗୁହାକୁ ଆସିଛି, ମୋ ଉପରେ ଅପବାଦ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଏହି ମଣି ନେଇ।" ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଜାମ୍ବବାନ୍ ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ଜାମ୍ବବତୀ ଏବଂ ମଣିଟି କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ। ଏଠାରେ, ଲୋକମାନେ ଦେଖିଲେ ଯେ, ସୌରି କୃଷ୍ଣ ଗୁହାକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ବାହାରିଲେ ନାହିଁ, ସେମାନେ ବାର ଦିନ ଅପେକ୍ଷା କରି ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ନଗରକୁ ଫେରିଗଲେ। ଏହି ଖବର ଶୁଣି, ଦେବକୀ ରାଣୀ, ରୁକ୍ମିଣୀ, ବସୁଦେବ, ବନ୍ଧୁ, ଆତ୍ମୀୟମାନେ ସମସ୍ତେ ଶୋକାକୁଳ ହେଲେ। ଦ୍ୱାରକାବାସୀ ନାଗରିକମାନେ ଦୁଃଖରେ ସତ୍ରାଜିତଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ ଏବଂ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସୁସମ୍ବାଦ ପାଇଁ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା ଦୁର୍ଗା ଦେବୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେମାନଙ୍କ ଉପାସନାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଦେବୀ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ ଏବଂ ହରି ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧିତ କରି ଜାମ୍ବବତୀ ସହିତ ଦେଖାଦେଲେ, ଯାହା ଦେଖି ସମସ୍ତେ ଅନନ୍ୟ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲେ। ହୃଷୀକେଶ କଣ୍ଠେ ମଣି ଏବଂ ଜାମ୍ବବତୀ ସହିତ ଫେରିଲେ, ମନେ ହେଲା ମୃତ୍ୟୁରୁ ଫେରିଆସିଛନ୍ତି; ସମସ୍ତେ ଉତ୍ସବରେ ମଗ୍ନ ହେଲେ। ପରେ, ରାଜସଭାରେ ସତ୍ରାଜିତଙ୍କୁ ଡାକି, ପ୍ରଭୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ମଣି ଫେରାଇ ଦେଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ଘଟିଥିବା ସବୁ ଘଟଣା କହିଦେଲେ। ସତ୍ରାଜିତ ଅତି ଲଜ୍ଜିତ ହୋଇ, ମଣି ନେଇ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ, ନିଜ ଅପରାଧରେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ମନ ମଧ୍ୟରେ ଘୋର ଅନୁତାପ ଏବଂ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଆସିଲା—'ମୁଁ କିପରି ଏହି ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବି? କିପରି ଅଚ୍ୟୁତ ପ୍ରସନ୍ନ ହେବେ?' ତାହା ସହିତ, 'ମୋତେ ଲୋକମାନେ ନୀତିମାନ୍ୟ ବୋଲି ମନେ କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ମୋତେ ଲୋଭୀ, ମୂର୍ଖ, ଅଲ୍ପଦୃଷ୍ଟି ବୋଲି ନ ଦେଖନ୍ତୁ; ଏହିପାଇଁ କ'ଣ କରିବି?' ତାପରେ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ, 'ମୁଁ ମୋର କନ୍ୟା, ମହାମଣି ନାରୀ ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କୁ ଏବଂ ମଣିଟିକୁ ଦେଇ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରିବି; ଏହାଠାରୁ ଉତ୍ତମ ଉପାୟ ନାହିଁ।' ଏପରି ନିଶ୍ଚୟ କରି, ସେ ନିଜେ ନିଜ କନ୍ୟା ସତ୍ୟଭାମା ଏବଂ ମଣି ସହିତ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ। ପ୍ରଭୁ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ଗୁଣ, ରୂପ ଏବଂ ଚରିତ୍ରରେ ପ୍ରଶଂସିତ ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ। ପ୍ରଭୁ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏହି ମଣି ଗ୍ରହଣ କରୁନାହିଁ, ଏହା ତୁମ ପାଖରେ ରହ, ଆମେ ତାହାର ଉପକାର ଉଠିବୁ।" ଏହି ପରେ, ଶୁକଦେବ କହିଲେ—ଏକଦିନ, ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ସେବକମାନେ ଯେପରିକି ଯୁୟୁଧାନ, ସେମାନେ ସହିତ ପରମେଶ୍ୱର କୃଷ୍ଣ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥକୁ ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଗଲେ। ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କ ଆଗମନ ଦେଖି, ପାଣ୍ଡବମାନେ ଏମିତି ଉଠିଲେ ଯେ, ମନେ ହେଲା ଜଣେ ମୃତ୍ୟୁପ୍ରାୟ ଲୋକ ଆବା ଜୀବନ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ତାଙ୍କର ସ୍ନେହମୟ ମୁହଁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂର କରି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ। କୃଷ୍ଣ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଏବଂ ଭୀମଙ୍କ ପାଦ ପ୍ରଣାମ କଲେ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ ଏବଂ ନକୁଳ-ସହଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ। ଏଠାରେ ସ୍ନିଗ୍ଧ ଏବଂ ଲଜ୍ଜିତ ଦ୍ରୌପଦୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମୁଖ୍ୟ ଆସନରେ ବସିଥିବା ଦେଖି ଭକ୍ତିଭାବରେ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ଏହିପରି ଭାବେ ସତ୍ୟକି ଓ ଅନ୍ୟ ଅତିଥିମାନେ ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ଆସନ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ପରେ, କୃଷ୍ଣ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ, କୁନ୍ତୀ ଗଭୀର ସ୍ନେହରେ ଅଶ୍ରୁଭିନ୍ନ ଚକ୍ଷୁରେ ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ; ସେ ତାଙ୍କର ମାନ୍ୟ, ବଧୁମାନେ, ଭଉଣୀ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆତ୍ମୀୟଙ୍କ ଖବର ନେଲେ। ଦୀର୍ଘ ଦୁଃଖ ସହି ସ୍ୱାତ୍ମାନୁଭୂତି ପରେ, କୁନ୍ତୀ ଭଲପାଇବାରେ ଗଳା ଚାପି ଆଶ୍ରୁଭିନ୍ନ ଚକ୍ଷୁରେ କହିଲେ, "ମୋତେ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଆପଣ ଆସିଥିବାବେଳେ ଆମ ପ୍ରଭୃତି ଶୁଭ ହେଲା; ଆପଣଙ୍କୁ ମନେ ପକାଇ ମୋ ଭାଇକୁ ଆପଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ପଠାଇଥିଲି। ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କର ବନ୍ଧୁ ଏବଂ ଆତ୍ମା, ଆପଣଙ୍କୁ 'ଏମାନେ' 'ସେମାନେ' ଭାବ ନାହିଁ; ତଥାପି ଯେଉଁମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଦୁଃଖ ଆପଣ ନିଶ୍ଚୟ ଦୂର କରନ୍ତି।" ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ, "ମୁଁ କ'ଣ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କରିନଥିଲି, ଏହା ମୋତେ ଜଣା ନାହିଁ; କାରଣ, ଯେଉଁଠାରେ ମହାଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ଆପଣଙ୍କୁ ଆମେ ଦେଖିପାଇଲୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଆମେ ଅତି ଅବିଦ୍ୟାମୟ।