ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣା ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରର ମହିଳାମାନେ ବହୁତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ, ଏବଂ ବର୍ଷ ଧରି ହରାଇଯାଇଥିବା ଯେଉଁଜଣ ଏବେ ପୁନଃ ଫେରିଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ମୃତ୍ୟୁରୁ ବଞ୍ଚି ଆସିଥିବା ପରି ତାଙ୍କୁ ସ୍ନେହରେ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଦେବକୀ ଓ ବସୁଦେବ, କୃଷ୍ଣ, ବଳରାମ ଓ ତାଙ୍କର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ, ଏବଂ ରୁକ୍ମିଣୀ ମଧ୍ୟ, ସେହି ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ ଏବଂ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲେ। ଦ୍ୱାରକାବାସୀମାନେ ଯେପରି ଶୁଣିଲେ ଯେ, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଯେଉଁଠି ହରାଇଯାଇଥିଲେ, ସେଉଁଠି ପୁନଃ ଫେରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଚମତ୍କାରରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, "ହାଁ! ସେ ପୁଅ ମୃତ୍ୟୁରୁ ବଞ୍ଚି ଫେରିଛି—ଭାଗ୍ୟର ଦୟାରେ!" ଯେଉଁ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ମାନେ ପୁନଃ ପୁନଃ ନିଜ ପତି ଓ ପିତା ପ୍ରତି ସ୍ନେହରେ ଉପାସନା କରୁଥିଲେ, ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଦିନକୁ ଦିନ ସ୍ନେହ ବଢ଼ୁଥିଲା। ଏହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ, କାରଣ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ନିବାସର ପ୍ରତିବିମ୍ବରେ, କାମ ଓ ସ୍ନେହର ଅଞ୍ଚଳରେ, ଯେଉଁଠି ଗୁଣ ନାହିଁ, ସେଉଁଠି ଅନ୍ୟମାନେ କ'ଣ କରିପାରିବେ? ଏହିପରି ଉତ୍ତମ ମହାପୁରାଣ ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତଙ୍କ ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧ, ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାଗର ପଞ୍ଚାପଞ୍ଚାଶତମ ଅଧ୍ୟାୟ, "ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଜନ୍ମ ବୃତ୍ତାନ୍ତ" ଏଠାରେ ସମାପ୍ତ ହେଲା। ଏବେ ଛପ୍ପନତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ଶ୍ରୀ ଶୁକଦେବ କହିଲେ: ସତ୍ରାଜିତ, ଏକ ଅପରାଧ କରିଥିବାରୁ, ନିଜ କନ୍ୟାକୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ, ଏବଂ ନିଜେ ହାତରେ ସ୍ୟାମନ୍ତକ ମଣି ଦାନ କଲେ। ରାଜା ପଚାରିଲେ: "ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସତ୍ରାଜିତ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କଣ ଅପରାଧ କଲେ? ସେ କିପରି ସ୍ୟାମନ୍ତକ ମଣି ପାଇଲେ? ଏବଂ କାହିଁକି ତାଙ୍କର କନ୍ୟାକୁ ହରିଙ୍କୁ ଦେଲେ?" ଶୁକଦେବ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: ସତ୍ରାଜିତ ସୂର୍ୟଦେବଙ୍କ ଭକ୍ତ ଓ ବନ୍ଧୁ ଥିଲେ। ସୂର୍ୟଦେବ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସ୍ୟାମନ୍ତକ ମଣି ଦାନ କରିଥିଲେ। ସତ୍ରାଜିତ ଏହି ମଣି ଗଳାରେ ପିନ୍ଧି, ସୂର୍ୟପ୍ରଭା ଭଳି ଦ୍ୱାରକାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ତାଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦେଖି ଜନମାନେ ତାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିପାରିଲେନାହିଁ। ଦୂରରୁ ଦେଖି, ସେମାନେ ଅତିଶୟ ଚମକିଗଲେ ଏବଂ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଯେଉଁଠି ଡାଇସ୍ ଖେଳୁଥିଲେ, ସୂଚନା ଦେଲେ ଯେ, "ହେ ନାରାୟଣ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର! ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦାଧାରୀ! ଦାମୋଦର, କମଳନୟନ, ଗୋବିନ୍ଦ, ଯଦୁମାନ୍ୟଙ୍କ ଶୋଭା!" "ହେ ଲୋକନାଥ, ଦେଖନ୍ତୁ, ସୂର୍ୟଦେବ ଆସୁଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ତୀବ୍ର କିରଣ ଲୋକମାନଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଚୋରାଉଛି। ନିଶ୍ଚୟ ଦେବମାନ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ମାର୍ଗ ଖୋଜୁଛନ୍ତି, ଏବଂ ତିନି ଲୋକରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ଏହି ଅଜନ୍ମ ଭଗବାନ ଆଜି ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି।" ଶୁକଦେବ କହିଲେ: ଶିଶୁମାନଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, କମଳନୟନ କୃଷ୍ଣ ହସି କହିଲେ, "ସେ ସୂର୍ୟ ନୁହେଁ, ସେ ସତ୍ରାଜିତ, ସ୍ୟାମନ୍ତକ ମଣିର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ଚମକୁଛି।" ସତ୍ରାଜିତ ନିଜ ଶୁଭ ଶୃଙ୍ଗାରିତ ଗୃହକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପୂଜିତ ମଣିକୁ ମନ୍ଦିରରେ ରଖିଲେ। ପ୍ରତିଦିନ ଏହି ମଣି ଏଠାରେ ଅଷ୍ଟ ଭାର ସୁନା ଉତ୍ପାଦନ କରେ। ଯେଉଁଠି ଏହି ମଣି ପୂଜାଯାଏ, ସେଉଁଠି ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ, ଆପଦ, ସର୍ପଦଶ, ରୋଗ ଓ ଅପଶୁକୁନ ହୁଏ ନାହିଁ। ଯଦୁରାଜ ଶୌରି ଏହି ମଣିକୁ ଚାହିଲେ, କିନ୍ତୁ ସତ୍ରାଜିତ ଧନ ଚାହାନ୍ତିନଥିଲେ, ଏହି ଅନୁରୋଧକୁ ଅଗ୍ରାହ୍ୟ କଲେ। ଏକଦିନ ପ୍ରସେନ, ଏହି ଚମକୁଥିବା ମଣି ଗଳାରେ ପିନ୍ଧି, ଘୋଡ଼ା ଚଢ଼ି ଅରଣ୍ୟକୁ ସିକାର କରିବାକୁ ଗଲେ। ଏଠାରେ ଏକ ସିଂହ ପ୍ରସେନ ଓ ତାଙ୍କ ଘୋଡ଼ାକୁ ମାରିଦେଲା, ମଣିକୁ ନେଇ ପାହାଡ଼ ଗୁହାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା, କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ଜାମ୍ବବାନ୍ ଏହି ସିଂହକୁ ମାରିଦେଲେ ଏବଂ ମଣିକୁ ନେଇ ନିଜ ପୁଅ ପାଇଁ ଖେଳନା କଲେ। ସତ୍ରାଜିତ ତାଙ୍କ ଭାଇକୁ ଦେଖିନଥିବାରୁ ବହୁତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ଲୋକମାନେ କହିଲେ, "ଏହି ମଣି ଯାହାର ଗଳାରେ ଥିଲା, ସେ ନିଶ୍ଚୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛି; ତାଙ୍କ ଭାଇ ଏବେ ମୋର।" ଏହି ଗୁପ୍ତ ଆପବାଦ ଲୋକମାନେ ଅନ୍ୟମାନେର କାନକୁ କହିଲେ। ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ନିଜ ନାମ ଅପବାଦ ଦ୍ୱାରା ଦୂଷିତ ହେଉଛି ବୋଲି ଶୁଣି, ସେଉଁଠି ନିଜ ପରିଷଦ ସହିତ, ପ୍ରସେନଙ୍କ ପଥ ଅନୁସରଣ କରି, ନିଜ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷତା ପ୍ରମାଣ ପାଇଁ ଯାତ୍ରା କଲେ। ପ୍ରସେନ ମୃତ ଓ ତାଙ୍କ ଘୋଡ଼ାକୁ ସିଂହ ଦ୍ୱାରା ହତ ଦେଖିଲେ, ପରେ ସେହି ସିଂହକୁ ପାହାଡ଼ ଝାଡ଼ିରେ ଭଲୁଅ ଦ୍ୱାରା ହତ ଦେଖିଲେ। ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଏକାକି ସେହି ଭୟଙ୍କର ଭଲୁଅ ରାଜାଙ୍କ ଗୁହାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ ବାହାରେ ରହିଲେ। ସେଠାରେ ଏହି ମୂଲ୍ୟବାନ ମଣିକୁ ଏକ ଶିଶୁଙ୍କ ଖେଳନା ଭାବେ ଦେଖି, ତାହାକୁ ନେବା ପାଇଁ ଠିଆ ହେଲେ। ଅଜଣା ପୁରୁଷକୁ ଦେଖି, ଶିଶୁର ଧାତ୍ରୀ ଭୟରେ ଚିତ୍କାର କଲେ; ତାଙ୍କ ଚିତ୍କାର ଶୁଣି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଜାମ୍ବବାନ୍ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଗୁହାକୁ ଆସିଲେ। ଜାମ୍ବବାନ୍ ନିଜ ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସାଧାରଣ ମାନବ ଭାବି ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ଏବଂ କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କର ସ୍ଵରୂପ ଚିହ୍ନିଲେନାହିଁ। ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଦୁହେଁ ଜୟ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ, ଅସ୍ତ୍ର, ପାଥର, ଗଛ ଓ ନିଜ ହାତରେ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ମାନେ ମାଂସ ଉପରେ ଶ୍ୟାମପିକା ଭଳି। ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଅଠାଇଶି ଦିନ ଧରି ଦିନେ ରାତି ଚାଲିଲା, ଦୁହେଁ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଭଳି ମୁଷ୍ଟି ମାରି ଥକିଲେନାହିଁ। କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଘାତରେ ଜାମ୍ବବାନ୍ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇ, ଦେହ ଘମରେ ଭିଜିଗଲା, ଶକ୍ତି ଶେଷ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ: "ମୁଁ ଜାଣେ, ଆପଣ ସମସ୍ତ ଜୀବର ପ୍ରାଣ, ଶକ୍ତି, ଶୂର୍ଯ୍ୟ, ଓ ଶକ୍ତିର ମୂଳ—ବିଷ୍ଣୁ, ପୁରାତନ ପୁରୁଷ, ପରମେଶ୍ୱର, ନାଥ। ଆପଣ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିବା, ସୃଷ୍ଟିତରେ ବିଦ୍ୟମାନ, କାଳ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଆତ୍ମାଙ୍କର ଆତ୍ମା। ଆପଣଙ୍କ ମାତ୍ର ଅଳ୍ପ କ୍ରୋଧ ଦୃଷ୍ଟିରେ ସାଗର ଉଠିଥିଲା, ମାର୍ଗ ଦେଖାଇଥିଲା, ସେତୁ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା, ଲଙ୍କାର କୀର୍ତ୍ତି ଚମକିଥିଲା, ଏବଂ ଦାନବମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଥିଲା।" ଭଲୁଅ ରାଜା ଏପରି ଭାବେ ପ୍ରଭୁକୁ ପରିଚୟ କରି, ଦେବକୀନନ୍ଦନ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ।