ଋକ୍ମି କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ତୁମେ ମୋତେ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରହାର କରି ମୋତେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ାଇ ନ ଦେଉଅଁତ, ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମହିଳାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିବ ନାହିଁ!" ଏହାକୁ ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣ ହସିଲେ, ତାଙ୍କର ଧନୁଷ୍ୟ ଭଙ୍ଗ କରି, ରୁକ୍ମିଙ୍କୁ ଛଅଟି ବାଣ ଦ୍ୱାରା ବିଦ୍ଧ କଲେ। ପରେ, ଚାରିଟି ଘୋଡ଼ାକୁ ଆଠଟି ବାଣ ଦେଲେ, ଦୁଇଟି ଚାରିଅଟିୟର୍କୁ, ତିନିଟି ପତାକାକୁ ପ୍ରହାର କରିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ରୁକ୍ମି ଆଉ ଏକ ଧନୁଷ୍ୟ ନେଇ, ପଞ୍ଚଟି ବାଣ ଦ୍ୱାରା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଆହତ କଲେ। ଏପରି ବାଣ ବର୍ଷା ହେଉଥିବା ବେଳେ, ଅଚ୍ୟୁତ କୃଷ୍ଣ ରୁକ୍ମିଙ୍କ ଧନୁଷ୍ୟ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ। ରୁକ୍ମି ପୁଣି ଏକ ଧନୁଷ୍ୟ ନେଲେ, କିନ୍ତୁ ଅବିନାଶୀ ପ୍ରଭୁ ତାହାକୁ ମଧ୍ୟ କାଟିଦେଲେ। ରୁକ୍ମି ଯେଉଁ ଶସ୍ତ୍ର ଧରିଲେ—ମୁଷଳ, ଶୂଳ, ତ୍ରିଶୂଳ, ଢାଳ, ତଳୱାର, ଜାଭେଲିନ୍, ତୋମରା—ହରି ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଏକେକରି କାଟିଦେଲେ। ଏହାପରେ, ରୁକ୍ମି ରଥରୁ ଲାଫି ତଳକୁ ପଡ଼ିଲେ, ତଳୱାର ହାତରେ ଧରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଦୌଡ଼ିଲେ, ଯେପରି ଦୀପକୁ ଦେଖି ପତଙ୍ଗ ଦୌଡ଼ିଯାଏ। ଏହି ସମୟରେ, କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ତଳୱାର ଏବଂ ଢାଳକୁ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ। ତାପରେ, ନିଜ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାର ଉଠାଇ, ରୁକ୍ମିଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ସେଠି, ରୁକ୍ମିଣୀ ଦେଖିଲେ ଯେ, ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ତାଙ୍କର ଭାଇଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଭୟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୂମିକ୍ଷୁଦ୍ର, ଦୁଃଖରେ ମୁଖ ଶୁଷ୍କ, କଣ୍ଠ ଅଟକିଯାଇଛି, ସୁନାର ହାର ଖସିଯାଉଛି, ସେ ଦେଖି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଦକୁ ଧରି ଭୟଭୀତ ଭାବେ କହିଲେ, "ଯୋଗେଶ୍ୱର, ଅପାର, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଭୁ, ଜଗତ୍ର ନାଥ, ଅପରାଜିତ, ମୋ ଭାଇଙ୍କୁ ମାରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" ତାଙ୍କର ଶରୀର କମ୍ପିଥିଲା, ମୁଖ ଶୁଷ୍କ, ଗଳା ଅଟକିଯାଇଥିଲା, ହାର ଖସିଯାଉଥିଲା, ତିନି ପାଦକୁ ଧରିଥିଲେ; କୃପାବଶତଃ କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ମାରିବାରୁ ବିରତ ହେଲେ। କୃଷ୍ଣ ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ରୁକ୍ମିଙ୍କୁ ଚେନ୍ଦା ଦେଇ ବାନ୍ଧିଦେଲେ, ତାଙ୍କର କେଶ ଓ ଦାଢ଼ି କାଟି ତାଙ୍କୁ ବିକୃତ କରିଦେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଯଦୁବୀରମାନେ ଶତ୍ରୁ ସେନାକୁ ପଦ୍ମ ପୋଖରୀକୁ ହାତୀ ଦଳିଦେଉଥିବା ପରି ଭଞ୍ଜିଦେଲେ। ତାପରେ, ସେମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ଦେଖିଲେ ଯେ, ରୁକ୍ମି ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି, ପ୍ରାୟ ମୃତ୍ୟୁଶୟାୟ। ତାଙ୍କୁ ବାନ୍ଧିଥିବା ଦେଖି, କୃପାମୟ ସଂକର୍ଷଣ ତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ତୁମେ ଯେ କରିଛ, ଏହା ଆମ ପାଇଁ ଅନୁଚିତ ଓ ଲଜ୍ଜାଜନକ; କିଏ ମିତ୍ରଙ୍କ ଚୁଲ ଓ ଦାଢ଼ି କାଟେ, ବିକୃତ କରେ କିମ୍ବା ମାରିଦେଇଥାଏ?" "ଏହି ଧର୍ମମୟା ନାରୀ ତାଙ୍କ ଭାଇଙ୍କ ଦୁଃଖରେ ଆମକୁ ଦୋଷ ଦେଉନ୍ତୁ ନାହିଁ; କାରଣ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଲୋକ ନିଜ କର୍ମଫଳ ଭୋଗ କରେ, ଅନ୍ୟ କେହି ଦୁଃଖ ସୁଖ ଦେଇପାରେ ନାହିଁ। ଆତ୍ମୀୟ ହତ୍ୟା ବଡ଼ ପାପ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ନିଜ ଦୋଷରେ ଯଦି ସେ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ, ତେବେ ପୁଣି ତାଙ୍କୁ ମାରିବାର ଅର୍ଥ କ’ଣ?" "କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ନିୟମ ଏହି—ଭାଇ ଭାଇକୁ ମଧ୍ୟ ମାରିପାରିବେ, ଏହାଠାରୁ ଭୟଙ୍କର କିଛି ନାହିଁ। ସମ୍ପତ୍ତି, ରାଜ୍ୟ, ମହିଳା, ଅଭିମାନ, ଶକ୍ତି ପାଇଁ, ଅନ୍ଧ ଅଭିମାନରେ ନିଜ ଆତ୍ମୀୟକୁ ମଧ୍ୟ ଧ୍ୱଂସ କରନ୍ତି।" "ତୁମର ନ୍ୟାୟ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି କଠୋର, ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତିଙ୍କ ପ୍ରତି ଅଧିକ; ତୁମେ ମିତ୍ର ଭଲ ଭାବୁଥିବାକୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଭଲ ଭାବୁଛ, ଯେପରି ସେମାନେ ଅଜ୍ଞ। ଦେବୀୟ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମୁହଁ ଧରନ୍ତି; ଶରୀରକୁ ଆତ୍ମା ଭାବି, କେତେକୁ ମିତ୍ର, କେତେକୁ ଶତ୍ରୁ, କେତେକୁ ଉଦାସୀନ ଭାବନ୍ତି।" "ସତ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ଦେହୀମାନେ ପାଇଁ ଏକ ଏକାତ୍ମା; ମୂଢ଼ ଲୋକ ଏହାକୁ ବିଭିନ୍ନ ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି, ଯେପରି ପ୍ରକାଶ କିମ୍ବା ଆକାଶ ଭିନ୍ନ ଦେଖାଯାଏ। ଏହି ଦେହ ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷ ସହିତ, ପ୍ରକୃତି, ପ୍ରାଣ ଓ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ, ଅଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମା ଉପରେ ଆରୋପିତ, ଏହିଠାରେ ଦେହୀ ସଂସାର ଭ୍ରମଣ କରେ।" "ସତ୍ୟ ଆତ୍ମା ପାଇଁ ନ ଏକତା ଅଛି, ନ ବିଚ୍ଛେଦ; ଏହି ଧାରଣା ମିଥ୍ୟା ସଂଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ହୁଏ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ତାହାର ଆଲୋକରେ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ। ଜନ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟ ପରିଣାମ ଦେହର, କଦାଚିତ୍ ଆତ୍ମାର ନୁହେଁ—ଏହିପରି ଚନ୍ଦ୍ରମା ରେଖା ବଦଳିଲେ ମଧ୍ୟ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ କିଛି ହୁଏନାହିଁ, ଗ୍ରହଣ ମଧ୍ୟ ତାକୁ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ କରେନାହିଁ।" "ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯେପରି ଅସତ୍ୟ ଜିନିଷକୁ ଅନୁଭବ କରି ତାହାର ଫଳ ଭୋଗ କରାଯାଏ, ଅଜ୍ଞ ଲୋକ ମଧ୍ୟ ସଂସାର ଭ୍ରମଣ କରେ, ଅସତ୍ୟକୁ ସତ୍ୟ ଭାବି। ଏହିପରି ଅଜ୍ଞାନ ଜନିତ ଶୋକକୁ ସତ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଦୂର କର, ନିଜ ସ୍ୱଭାବରେ ଅବସ୍ଥିତ ହେଉ, ହେ ସୁମୁଖୀ।" ସଂକର୍ଷଣଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ରୁକ୍ମିଣୀ ଦୁଃଖ ତ୍ୟାଗ କରି, ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତରେ ଅବସ୍ଥିତ ହେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ରୁକ୍ମିଙ୍କ ଜୀବନ ଶକ୍ତି ଶେଷ ହେଉଥିଲା, ତାଙ୍କର ପ୍ରଭା ଓ ଶକ୍ତି ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନଶ୍ଟ ହୋଇଥିଲା। ସେ ତାଙ୍କର ବିକୃତ ଦେହ ଓ ଅନର୍ଥକ ଆଶାକୁ ମନେ ପକାଇଲେ। ପରେ, ତିନି ନିଜ ବାସସ୍ଥାନ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ସହର "ଭୋଜକଟ" ନାମରେ ସ୍ଥାପନା କଲେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ ନାହିଁ, ନ କି ନିଜ ଭଉଣୀକୁ ବାଧା ଦେଲେ। ସେ ଘୋଷଣା କଲେ, "ମୁଁ କୁଣ୍ଡିନାରେ ପ୍ରବେଶ କରିବି ନାହିଁ," ଏହିପରି ହାରି ଯିବା ପରେ, ପ୍ରଭୁ ଓ ଭୀଷ୍ମକନନ୍ଦିନୀଙ୍କ ସହିତ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠି ରହିଲେ। ଏହାପରେ, କୃଷ୍ଣ ବିଧିମତ୍ ରୀତିରେ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ନଗରକୁ ନେଇ ଆସି, ବିବାହ କଲେ। ଯଦୁନଗରୀର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଘରେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ ଲୋକମାନେ ବଡ଼ ଉତ୍ସବ କଲେ। ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ, ଚମକୁଥିବା ମଣିର କଣ୍ଠା ଧାରି, ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଉପହାର ନେଇ ଆସିଥିଲେ। ଭୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ନଗର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପତାକା, ଅଦ୍ଭୁତ ମାଳା, ବସ୍ତ୍ର, ମଣିମୟ ଦ୍ୱାରପାଳ, ମଙ୍ଗଳ ଉପକରଣ—ପୁରଣ କୁମ୍ଭ, ଧୂପ, ଦୀପ—ସହିତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ସେହି ସହର ରାସ୍ତା ଶୁଭାସିତ ମଦିର ଜଳରେ ସିଞ୍ଚିତ, ଦ୍ୱାରରେ ପ୍ରିୟ ରାଜାଙ୍କ ହାତୀ ଦଣ୍ଡାୟମାନ, ପ୍ରତି ଦ୍ୱାରରେ କଦଳୀ ଓ ଗୁଆ ବିଛିତି।