ଅନ୍ୟାୟ ନୁହେଁ, ତିନି ରାତି ହେଉଛି ମୋ ବିବାହ ପରେ, ମୁଁ କୌଣସି ଦୋଷ କରିନାହିଁ, ତଥାପି କମଳନୟନ ମଧୁସୂଦନ ଆସୁନାହାନ୍ତି, କାହିଁକି ଏହା ଘଟୁଛି ମୁଁ ଜାଣିପାରୁନାହିଁ। ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୋର ସନ୍ଦେଶ ନେଇଥିଲେ, ସେ ଏଯାଁ ଆଜି ଯାଁହାଁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଫେରିନାହାନ୍ତି। ବୁଝିପାରୁଛି, ଶୁଦ୍ଧ ଚିତ୍ତ ଥିବା ସେ ମାଧବ, ସାୟଦ୍ଧା ମୋରେ କିଛି ଦୋଷ ଦେଖି, ବିବାହ କରିବାର ନିଶ୍ଚୟ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମୋର ହାତ ଧରିବାକୁ ଏବେ ସନ୍ଦେହ କରୁଛନ୍ତି। ମୋର ଭାଗ୍ୟ ଅଶୁଭ; ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ମୋପାଇଁ ଅନୁକୂଳ ନୁହେଁ, ମହାଦେବ ନୁହେଁ, ଗୌରୀ, ରୁଦ୍ରାଣୀ, ଗିରିଜା କିମ୍ବା ସତୀ—କେହି ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ଗୋବିନ୍ଦରେ ମନ ଲଗାଇଥିବା ଯୁବତୀ ରୁକ୍ମିଣୀ ଅନ୍ତର୍ଜ୍ଞାନରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ, ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ଚକ୍ଷୁ ମୁଦିଲେ। ବିବାହ କୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିବା କନ୍ୟାଙ୍କ ଶରୀରର ଶୁଭ ଭାଗ—ବାମ ଜଂଘା, ବାହୁ ଓ ଚକ୍ଷୁ—କମ୍ପିତ ହେଲା। ଏହି ସମୟରେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଆଦେଶରେ ସେଠାକୁ ଆସିଥିବା ପ୍ରମୁଖ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ଚଳାଚଳ କରୁଥିବା ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ସେ, ମନେ ଅଶାନ୍ତି ନଥିବା ଏବଂ ଚିହ୍ନ ବୁଝିବାରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିବା ରୁକ୍ମିଣୀ, ଖୁସି ମୁହଁରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେଲେ ଯେ, ଯଦୁବଂଶୀ କୃଷ୍ଣ ଆସିଛନ୍ତି ଏବଂ ସ୍ୱୟଂବର ବିଷୟରେ ତାଙ୍କର ସତ୍ୟ ବାକ୍ୟ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ। ଏହା ଶୁଣି, ରୁକ୍ମିଣୀ ମନରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଭାବେ ଆଦର କରୁଥିବାରୁ ତାଙ୍କୁ ଅଧିକ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ସମୟରେ, ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣ ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ରର ଧ୍ୱନି ସହିତ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଦର ନେଇ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ବିବାହ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ। ସେମାନେ ମଧୁ, ଦୁଧ, ଶୁଦ୍ଧ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅନେକ ଉପହାର ଆଣି, ଉପଚାର ଅନୁଯାୟୀ ପୂଜା କଲେ। ତା’ପରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ପିତା ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସେନା ଓ ପରିଚାରକ ସହିତ ଅତି ଚମତ୍କାର ନିବାସ ଦେଇ ଅତିଥି ସତ୍କାର କଲେ। ଏହିପରି, ଏକତ୍ରିତ ରାଜାମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁଠାରେ ଯେପରି ଶକ୍ତି, ବୟସ, ଧନ ଓ ବଳ ରହିଛି, ତାହାଅନୁଯାୟୀ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ। କୃଷ୍ଣ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି, ବିଦର୍ଭ ପୁରବାସୀମାନେ ହସ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଆଖି ଢାକି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ମୁହଁକୁ ଦେଖି ମନୋହର ଭାବେ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ: "ରୁକ୍ମିଣୀ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କେହି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେବାଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ; ଏବଂ ଦୋଷରହିତ କୃଷ୍ଣ ଭୀଷ୍ମପୁତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍୵ାମୀ। ଆମେ ଯେଉଁ କିଛି ନିମ୍ନ ମାତ୍ର ନ୍ୟାୟ କରିଛୁ, ତାହାରେ ତ୍ରିଲୋକ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ପ୍ରସନ୍ନ; ଆଚ୍ୟୁତ ଦୟାକରି ବିଦର୍ଭ କନ୍ୟାଙ୍କ ହାତ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।" ଏଭଳି ପ୍ରେମର ତାନେ ବିଦର୍ଭବାସୀମାନେ କଥାହେଉଥିଲେ, ରୁକ୍ମିଣୀ ଅନ୍ତଃପୁରରୁ ଅମ୍ବିକା ମନ୍ଦିରକୁ ଯିବାକୁ ନିକଳିଲେ, ସେଠାରେ ସେ ସେନାପତିମାନେ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ହେଉଥିଲେ। ପଦେ ପଦେ ଚାଲି, ଭବାନୀଙ୍କ କମଳପଦ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଯାଉଥିଲେ, ମନେ କିନ୍ତୁ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କ ଚରଣ ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ମାତାମାନେ, ସଖୀମାନେ ଓ ରାଜସେନା ରହିଥିଲେ, ସେମାନେ ଶସ୍ତ୍ର ଉଠାଇ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ; ତାଳ, ଶଂଖ, ଝାଞ୍ଜ, ତୁରୀ, ମୃଦଙ୍ଗ ଇତ୍ୟାଦିର ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଯାଉଥିଲା। ହଜାର ହଜାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାରୀ ଅନେକ ବିଧ ଉପହାର, ମାଳା, ଗନ୍ଧ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର ନେଇ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ଦେଉଥିଲେ। ଗାୟକ ଓ ବାଦକମାନେ ଗୀତ ଓ ସ୍ତୁତି କରୁଥିଲେ, ସଂଗେ ବର୍ଣ୍ଣକାର, କୁଳଗାନକାର ଓ ଦୂତମାନେ ଥିଲେ। ଦେବୀଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ପହଞ୍ଚି, ଚରଣ ଓ ହସ୍ତ ଧୁଇ ସ୍ନିଗ୍ଧ ଓ ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତରେ ଅମ୍ବିକାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ବୃଦ୍ଧ ଓ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତ୍ରୀମାନେ, ଭବାନୀଙ୍କ ସହିତ ଭବପତ୍ନୀ ଅମ୍ବିକାଙ୍କୁ ଧନ୍ୟତା ଓ ପୂଜା କଲେ। ରୁକ୍ମିଣୀ ବିନୟରେ କହିଲେ: "ଅମ୍ବିକେ, ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଣାମ। ଆପଣ ନିଜ ସନ୍ତାନମାନେ ସହିତ ମଙ୍ଗଳମୟ। ମୋର ସ୍ୱାମୀ ହେଉନ୍ତୁ ଧନ୍ୟ କୃଷ୍ଣ; ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ।" ସେଠାରେ ଚନ୍ଦନ, ଅକ୍ଷତ, ଧୂପ, ବସ୍ତ୍ର, ମାଳା, ଅଳଙ୍କାର, ନାନା ବିଧ ଭୋଜ୍ୟ ଓ ଦୀପମାଳା ସହିତ ପୂଜା ହେଲା। ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତ୍ରୀମାନେ ତାଙ୍କ ପତିମାନେ ସହିତ ଲୁଣ, ପିଠା, ପାନ, ମାଳା, ଫଳ ଓ ଅଖଣ୍ଡ ଇଖୁ ଦେଇ ଅମ୍ବିକାଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ। ସେମାନେ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ପୂଜା ଶେଷର ପ୍ରସାଦ ଓ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ; ରୁକ୍ମିଣୀ ସମ୍ମାନରେ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ପ୍ରସାଦ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଏପରେ ମୌନବ୍ରତ ଛାଡ଼ି, ରୁକ୍ମିଣୀ ଅମ୍ବିକାଙ୍କ ଘରୁ ବାହାରିଲେ, ଗହନ ଅଙ୍ଗୁଠି ପିନ୍ଧିଥିବା ହାତରେ ଦାସୀଙ୍କୁ ଧରି। ତାଙ୍କ କମର ସୁକୁମାର, ମୁହଁରେ ଅଳଙ୍କାର ଓ କୁନ୍ଦଳ ଶୋଭିତ, ଗାଢ଼ ଗୋରା ରଙ୍ଗ, ନୀଳମଣି ମେଖଳା ପିନ୍ଧି, ଉନ୍ନତ ପୟୋଧର, କୁନ୍ଦଳିତ କେଶ ଚିହ୍ନ ଚାପି ରହିଥିବା ନୟନ—ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମାୟା ପରି ଅପୂର୍ବ ଲାଗୁଥିଲେ। ଶୁଭ୍ର ହସ, ବିମ୍ବଫଳ ସଦୃଶ ଓଠ, ଦନ୍ତ ଚମେଳି କୁଡ଼ିକି ପରି, ହଂସୀର ଚାଲି, ଗୁଞ୍ଜୁନ ନୂପୁର ଶବ୍ଦରେ ଅତି ମନୋହର ଲାଗୁଥିଲେ। ସେଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଥିବା ଶୂରବୀରମାନେ, ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ପ୍ରେମରେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ, ଅଚେତ ହେଲେ; ରାଜାମାନେ ତାଙ୍କ ମୁହଁର ମଧୁର ହସ ଓ ଲଜ୍ଜିତ ନୟନ ଦେଖି, ଶସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି ଦେଲେ। ଏହି ଭ୍ରମିତ ରାଜାମାନେ, ହାତୀ, ରଥ ଓ ଘୋଡ଼ା ଉପରେ ବସିଥିବା ବେଳେ, ଭୂମିକୁ ଲୁଡ଼ି ପଡ଼ିଲେ; ରୁକ୍ମିଣୀ ଏହି ବିବାହ ଯାତ୍ରାର ଅବସରକୁ ଉପଲକ୍ଷ୍ୟ କରି, ନିଜ ଶୋଭା ହରିଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲେ, ମନ୍ଦ ଚାଲି ତାଙ୍କର କମଳପଦ ଚଳାଇ, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଗମନ ଦିଗକୁ ଦେଖୁଥିଲେ। ବାମହସ୍ତର ଆଙ୍ଗୁଳି ଦ୍ୱାରା କେଶ ବିଛେଡ଼ି, ହାଁସି ଚାହାଁ, ଲଜ୍ଜିତ ଚାହୁଁ ଦେଖି, ରୁକ୍ମିଣୀ ଏସା ଆସିଥିବା ରାଜାମାନେ ଦେଖିଲେ, ଏବଂ ଏହି ବେଳେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ରାଜକୁମାରୀ ରଥାରୋହଣ କରୁଥିବାବେଳେ, କୃଷ୍ଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ସାମ୍ନାରେ ତାଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ ରଥରେ ବସାଇଲେ।