ବିଦର୍ଭର ରାଜା ଭୀଷ୍ମକଙ୍କ ଅତି ସୁନ୍ଦର କନ୍ୟା ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ବିବାହ ଆସନ୍ତାରେ ବହୁତ ଉତ୍ସାହ ଓ ଉତ୍ସବ ହେଉଥିଲା। ରାଜା ଭୀଷ୍ମକଙ୍କ ପାଖରେ ପାଞ୍ଚଟି ପୁଅ ଓ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁଣବତୀ କନ୍ୟା ଥିଲେ—ରୁକ୍ମି, ରୁକ୍ମରଥ, ରୁକ୍ମବାହୁ, ରୁକ୍ମକେଶ, ରୁକ୍ମମାଳୀ ଓ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ ରୁକ୍ମିଣୀ। ରୁକ୍ମିଣୀ ସଦା ମାନ୍ୟ ଲୋକମାନେ ଘରକୁ ଆସି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଶୌର୍ୟ, ଶ୍ରୀ, ଗୁଣ ଓ ବିଭୂତିର କଥା କହିଥିବାକୁ ଶୁଣି ତାଙ୍କୁ ନିଜ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ମନେ ନେଇଥିଲେ। ଏପଟେ କୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ବୁଦ୍ଧି, ଶିଳ, ଶୌଭଗ୍ୟ ଓ ଗୁଣ ଦେଖି ମନେ ଭାବିଥିଲେ ଯେ ଏହି କନ୍ୟା ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଉଚିତ ବିବାହିତା। ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ପିତାମାତା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆତ୍ମୀୟ ବଂଧୁମାନେ ତାଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଚାହିଁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ଭାଇ ରୁକ୍ମି, ଯିଏ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଘୃଣା କରୁଥିଲେ, ଶିଶୁପାଳଙ୍କ ସହିତ ବିବାହ ନିଷ୍ପତ୍ତି କଲେ। ଏହି ଖବର ଶୁଣି ରୁକ୍ମିଣୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ବହୁତ ଚିନ୍ତା କରି, ଏକ ବିଶ୍ୱସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦ୍ୱାରକାକୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଦୂତି ଭାବେ ପଠାଇଲେ। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦ୍ୱାରକାରେ ପହଞ୍ଚି କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସିଂହାସନରେ ବସିଥିବା ଦେଖିଲେ। କୃଷ୍ଣ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଆଦର ଦେଲେ, ଖାଇବା ଦେଲେ, ବିଶ୍ରାମ କରାଇଲେ, ତାଙ୍କ ପାଦ ସ୍ପର୍ଶ କରି ମଧୁର ଭାବରେ ଜିଜ୍ଞାସା କଲେ—"ମହାବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣଙ୍କ ଧର୍ମ କିପରି ଚାଲୁଛି? ଆପଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ତୋ?" କୃଷ୍ଣ କହିଲେ, "ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ୱଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ ଓ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ସେ ସମସ୍ତ ଆଶା ପୂରଣ କରେ। ଏମିତି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ମୁଁ ମସ୍ତକ ନମାଏ। ଆପଣ ଭଲ ଅଛନ୍ତି କି? ରାଜାଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ପ୍ରଜାମାନେ ଶୁଭେଚ୍ଛାରେ ରହିଲେ, ସେ ରାଜା ମୋ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ। ଆପଣ ଏତେ ଦୁର ଆସିଛନ୍ତି, କୌଣସି ଗୁପ୍ତ କଥା ଥିଲେ କହନ୍ତୁ, ମୁଁ କ'ଣ କରିପାରିବି?" ଏଭଳି ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଆଦର ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ଗୁପ୍ତ ସନ୍ଦେଶ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ। ରୁକ୍ମିଣୀ ଲେଖିଥିଲେ: "ହେ ମୁକୁନ୍ଦ, ଆପଣଙ୍କ ଗୁଣ ଶୁଣି ମୋର ମନ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖାର ଆଶାରେ ଏମିତି ବନ୍ଧିଯାଇଛି, ଯେଉଁପରି ମୋର ମନ ଆପଣ ଠାରେ ଏକାନ୍ତରେ ଲଗିଛି। ଏପରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୁଳ, ଚରିତ୍ର, ଶୌର୍ୟ, ଶ୍ରୀ, ଜ୍ଞାନ, ଧନ, ବୟସ, ଏବଂ କୀର୍ତ୍ତିରେ ଆପଣ ସମ ଆଉ କେହି ନାହାନ୍ତି। ଏପରି ମହାନ ପୁରୁଷଙ୍କୁ କେଉଁ ଗୁଣବତୀ କନ୍ୟା ଅସ୍ୱୀକାର କରିପାରିବ? ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ଚୟନ କରିଛି, ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ। ଦୟାକରି ଶିଶୁପାଳ ଭଳି ଶୃଙ୍ଗାଳ ଆସି ସିଂହ ପାଇଁ ଉପହାର ନେଇଯିବା ପରି ମୋତେ ନେଇଯିବାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଯଦି ମୋର ସେବା, ଦାନ, ଯଜ୍ଞ, ବ୍ରତ, ଦେବତା, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବୃଦ୍ଧ ସେବା ଆଦିରେ ଆପଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ତେବେ ଆସି ମୋ ହାତ ଧରନ୍ତୁ।" "ଆସନ୍ତାକାଲି ଆପଣ ଯେତେବେଳେ ବିଦର୍ଭକୁ ବିବାହ ପାଇଁ ଆସିବେ, ଆପଣଙ୍କ ସେନାପତିମାନେ ସହିତ ଗୁପ୍ତଭାବେ ଆସି, ଚେଦି ଓ ମଗଧର ସେନାମାନେ ଆସିଲେ ମୋତେ ବଳପୂର୍ବକ ଉଠାଇ ନେଉନ୍ତୁ, ଯେପରି ରାକ୍ଷସ ପ୍ରଥାରେ ନାୟକ ନାୟିକାକୁ ବିବାହ କରନ୍ତି। ଆପଣ ଚିନ୍ତା କରିପାରନ୍ତି, ମୁଁ ତ ଅନ୍ତଃପୁରେ ରହୁଛି, କିପରି ଆସିବି? ବିବାହର ପୂର୍ବ ଦିନ ମୋତେ ଦେବୀ ଗିରିଜାଙ୍କ ପୂଜା ପାଇଁ ବାହାରେ ନେଇଯିବେ, ସେଠି ଆସି ମୋତେ ନେଇଯିବେ। ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ଦୟା ମୋପରି ନ ହୁଏ, ମୁଁ ଏହି ଜୀବନ ଛାଡ଼ିଦେଇ ଶତ ଜନ୍ମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାପସ୍ୟା କରିବି।" ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ: "ଏହି ଗୁପ୍ତ ସନ୍ଦେଶ ନେଇ ଆସିଛି। ଆପଣ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ କରନ୍ତୁ।" ଏହି ସନ୍ଦେଶ ଶୁଣି କୃଷ୍ଣ ମନେ ହସି, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ହାତ ଧରି କହିଲେ: "ମୋର ମନ ମଧ୍ୟ ରୁକ୍ମିଣୀ ପାଇଁ ଅଶାନ୍ତ ରହୁଛି। ତାଙ୍କ ଭାଇ ରୁକ୍ମି ଦ୍ୱାରା ମୋ ସହ ବିବାହ ବାଧା ପାଇଛି। ମୁଁ ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ସେନାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବଳପୂର୍ବକ ଆଣିବି।" ଏହିପରେ ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଜାଣି ମଧୁସୂଦନ ତାଙ୍କ ରଥଚାଳକ ଦାରୁକଙ୍କୁ କହିଲେ: "ତୁରନ୍ତ ରଥ ଯୋଡ଼।" ଦାରୁକ ଶୈବ୍ୟ, ସୁଗ୍ରୀବ, ମେଘପୁଷ୍ପ, ବଳାହକ ନାମକ ଘୋଡ଼ା ଯୋଡ଼ି ରଥ ଆଣିଲେ। କୃଷ୍ଣ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସହ ରଥରେ ବସାଇ, ଏକ ରାତିରେ ଆନର୍ତ୍ତରୁ ବିଦର୍ଭକୁ ପହଞ୍ଚିଗଲେ। ଏଠାରେ କୁଣ୍ଡିନାର ରାଜା ତାଙ୍କ ପୁଅ ପ୍ରତି ଭଲପାଇ, ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ଶିଶୁପାଳଙ୍କୁ ଦେବା ପାଇଁ ବିବାହ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସମସ୍ତ ସହର ଯଥାଯଥ ଭାବେ ସଫା କରାଯାଇ, ରାସ୍ତା, ଚକ, ଚଉକ ଓ ଗଲିଗୁଡ଼ିକୁ ଝଣ୍ଡା, ପତାକା, ତୋରଣ ଓ ଆଲୋକରେ ଶୋଭିତ କରାଯାଇଥିଲା। ଲୋକେ ଧବଳ ବସ୍ତ୍ର, ମାଳା, ଫୁଲ ଓ ଗହଣା ପିନ୍ଧି ଶୋଭା ପାଉଥିଲେ, ଘର ଘର ଅଗୁରୁ ଧୂପର ସୁଗନ୍ଧରେ ଭରିଥିଲା। ରାଜା ପୂର୍ବଜ, ଦେବତା, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ପୂଜା କରି, ଭୋଜନ ଓ ମଙ୍ଗଳ ମନ୍ତ୍ର ପାଠ କରାଇଥିଲେ। ରୁକ୍ମିଣୀ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଭ ଶୃଙ୍ଗାର ଓ ଅଳଂକାର ପିନ୍ଧି ବିବାହ ଆନ୍ଦାନ୍ତରେ ବସିଥିଲେ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସାମ, ଋଗ୍, ଯଜୁର୍ ଓ ଅଥର୍ବବେଦର ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ବଧୁଙ୍କ ପାଇଁ ଶାନ୍ତି ଓ ସୁରକ୍ଷାର ଅନୁଷ୍ଠାନ କରୁଥିଲେ।