ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଅଶ୍ୱଧାମାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ମୋ ପ୍ରତି ଅଚଳ ଭକ୍ତି ଧାରଣ କରି, ମନକୁ ମୋତେ ଲଗାଇ ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଇଚ୍ଛାମତ ଚାଲ। ତୁମେ ଯଦ୍ୟପି କ୍ଷତ୍ରିୟର ଧର୍ମରେ ଅନେକ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଶିକାର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଉପାୟରେ ବଧ କରିଛ, ଏବେ ତୁମେ ଏହି ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ହୁଅ, ମୋର ଶରଣ ନିଅ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ପାପକୁ ତ୍ୟାଗ କର। ରାଜା, ତୁମର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜନ୍ମରେ ତୁମେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ ହେବ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପ୍ରତି ଉତ୍ତମ ବନ୍ଧୁ ହେବା, ଏବଂ ଶେଷରେ ମୋତେ ଲାଭ କରିବା।” ଏପରି କୃପା ପାଇ ଶୁକଦେବ ଗୋସ୍ୱାମୀ କହିଲେ, “ହେ ପ୍ରିୟ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁବଂଶୀ ରାଜା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି, ଶିର ନମାଇ, ଗୁହାର ମୁଖରୁ ବାହାରିଗଲେ। ସେ ଛୋଟ ମାନବ, ପଶୁ, ଔଷଧି ଓ ଗଛଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖି, କଳିଯୁଗ ଆସିଗଲା ବୋଲି ବୁଝି, ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଚାଲିଗଲେ। ତପସ୍ୟା ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଯୁକ୍ତ, ନିଶ୍ଚିତ, ଆସକ୍ତି ଓ ସନ୍ଦେହ ରହିତ, ମନକୁ କୃଷ୍ଣରେ ଲଗାଇ, ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଶେଷରେ ବଦରୀଆଶ୍ରମକୁ, ନର-ନାରାୟଣଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଞ୍ଚି, ସମସ୍ତ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସହି, ଶାନ୍ତ ହୋଇ, ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ହରିଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ ଯବନମାନେ ଘେରାଇଥିବା ନଗରକୁ ପୁଣି ଫେରି, ବର୍ବର ସେନାକୁ ବଧ କରି, ସେମାନଙ୍କର ଧନ-ଧାନ୍ୟ ଡ୍ୱାରକାକୁ ଆଣିଥିଲେ। ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଏହି ଧନ, ଗୋମାନ୍ୟ ଓ ଲୋକମାନେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ, ଜରାସନ୍ଧ ନାମକ ମଗଧର ରାଜା ତାଙ୍କର ୨୩ଟି ସେନା ନେଇ ଆସିଲେ। ଶତ୍ରୁ ସେନା ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଦୁଇ ମାଧବ ମାନବୀୟ ଆଚରଣ ଅନୁସରି, ତୁରନ୍ତ ପଳାଇଗଲେ। ସେମାନେ ଅନେକ ଧନ ଛାଡ଼ି, ଭୟ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଭୀତ ଭଳି ଦେଖାଉଥିଲେ, ଅନେକ ଯୋଜନା ଦୂର ପଦଯାତ୍ରା କରିଲେ। ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ପଳାଉଥିବା ଦେଖି, ମଗଧର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ହସି, ତାଙ୍କର ରଥ ବାହିନୀ ନେଇ ପଛୁଆଇଲେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କର ଏକାଗ୍ର ଶକ୍ତି ଅବଗତ ନ ଥିଲେ। ଅନେକ ଦୂର ପଳାଇ, କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ, ସେମାନେ ପ୍ରବର୍ଷଣ ପର୍ବତରେ ଚଢ଼ିଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସବୁବେଳେ ବର୍ଷା ହୁଏ। ପର୍ବତରେ ତାଙ୍କର ପଦଚିହ୍ନ ନ ମିଳିଲାବେଳେ, ରାଜା ଭାବିଲେ ସେମାନେ ଲୁଚିଛନ୍ତି, ତେଣୁ ସେ ପର୍ବତକୁ ଚାରିପାଖରେ ଆଗୁନ ଲଗାଇଦେଲେ। ତାପରେ, ଦୁଇଜଣ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଜଳୁଥିବା ପର୍ବତ ଢାଳୁଠାରୁ ଦଶ ଯୋଜନା ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଶିଖରରୁ ନମିଗଲେ। ଶତ୍ରୁ ଓ ତାଙ୍କର ସାଥୀମାନେ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯାଦବମାନେ ପୁଣି ସମୁଦ୍ରରେ ରକ୍ଷିତ ତାଙ୍କର ନଗରକୁ ଫେରିଗଲେ। ବଳରାମ ଓ କେଶବ ଦୁଇଜଣ ଜଳିଗଲେ ବୋଲି ଭାବି, ମଗଧର ରାଜା ତାଙ୍କ ଅନେକ ସେନା ନେଇ ମଗଧକୁ ଫେରିଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଆନର୍ତ୍ତର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜା ରୈବତ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ରୈବତୀଙ୍କୁ ବଳଦେବଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଇଦେଲେ। ଗୋବିନ୍ଦ, ସ୍ବୟଂବରରେ, ଭୀଷ୍ମକଙ୍କର କନ୍ୟା ଓ ଶ୍ରୀଙ୍କର ମାତା ବୈଦର୍ଭୀଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ। କୃଷ୍ଣ ଶାଲ୍ୱ ଓ ଚେଦି ମିଳିତ ରାଜାମାନେ ଓ ତାଙ୍କ ସାଥୀମାନେଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଜୟ କରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ଗରୁଡ଼ ଯେମିତି ଅମୃତ ନେଇଯାଏ, ସେମିତି ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ନେଇଗଲେ। ତାପରେ ରାଜା ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ଶୁଣିଛି, ଭଗବାନ ଭୀଷ୍ମକଙ୍କର ସୁନ୍ଦରୀ କନ୍ୟା ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କୁ ରାକ୍ଷସ ବିଧିରେ ବିବାହ କରିଥିଲେ। ମୁଁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି, କୃଷ୍ଣ କିପରି ଜରାସନ୍ଧ, ଶାଲ୍ୱ ଓ ଅନ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ଜୟ କରି, ଏହି ଅପୂର୍ବ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ? ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରିତ୍ର କଥା ମଧୁର, ପବିତ୍ର, ସଦା ନୂତନ, ଏବଂ ଶୁଣିଲେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହାଁଥିବା କଥା—ମୁଁ ଏହା ଶୁଣିବାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଇଚ୍ଛା କରେ।” ଏହି ପ୍ରଶ୍ନରେ ବାଦରାୟଣ କହିଲେ, “ବିଦର୍ଭର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜା ଭୀଷ୍ମକ ଥିଲେ, ତାଙ୍କର ପାଞ୍ଚ ପୁଅ ଓ ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ କନ୍ୟା ଥିଲେ। ବଡ଼ ଛୁଆଁ ରୁକ୍ମି, ତାପରେ ରୁକ୍ମରଥ, ତାପରେ ରୁକ୍ମବାହୁ, ରୁକ୍ମକେଶ, ରୁକ୍ମମାଳି ଏବଂ ତାଙ୍କର ଧର୍ମପରାୟଣ କନ୍ୟା ରୁକ୍ମିଣୀ। ଘରକୁ ଆସୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ଠାରୁ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ୟ, ପ୍ରତାପ, ଗୁଣ ଓ କୀର୍ତ୍ତି ଶୁଣି, ରୁକ୍ମିଣୀ ତାଙ୍କୁ ଯୋଗ୍ୟ ବର ବୋଲି ଭାବିଲେ। କୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ବୁଦ୍ଧି, ଚରିତ୍ର, ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଓ ଗୁଣ ଜାଣି, ମନରେ ତାଙ୍କୁ ଯୋଗ୍ୟ ପତ୍ନୀ ବୋଲି ନିଶ୍ଚୟ କଲେ। ଯଦ୍ୟପି ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କର ଆତ୍ମୀୟମାନେ ତାଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ଭାଇ ରୁକ୍ମି କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଘୃଣା କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ଶିଶୁପାଳଙ୍କୁ ବିବାହ ପାଇଁ ବିଚାର କଲେ। ଏହା ଜାଣି, ରୁକ୍ମିଣୀ ଗଭୀର ଦୁଃଖିତ ହେଲେ, ଭଲଭାବେ ଚିନ୍ତା କରି, ଏକ ବିଶ୍ୱାସୁଯୋଗ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କଠାରେ ପଠାଇଲେ। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଡ୍ୱାରକାକୁ ପହଞ୍ଚି, ଦ୍ୱାରପାଳମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭିତରକୁ ଯାଇ, ସ୍୵ର୍ଣ୍ଣ ସିଂହାସନରେ ବସିଥିବା ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ଭକ୍ତବତ୍ସଳ ଭଗବାନ ନିଜ ସିଂହାସନରୁ ଉଠି, ସେଉଁଠି ବସାଇ ଆଦର ସହିତ ସମ୍ମାନ କଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭୋଜନ ଓ ବିଶ୍ରାମ କରିବା ପରେ, କୃଷ୍ଣ ନିଜ ହାତରେ ତାଙ୍କର ପାଦ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ସାନ୍ତ୍ୱନା ଓ ଆଦର ସହିତ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବଡ଼ମାନେ ଯେଉଁ ଧର୍ମକୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ତୁମର ସେଇ ଧର୍ମ କଷ୍ଟ ଛଡ଼ା ଚାଲିଛି କି? ତୁମର ମନ ସଦା ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ତୋ?” “ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯାହା ମିଳେ ତାହିରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ରହି, ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ଅଡ଼ିଗ, ସେ ସମସ୍ତ ଆଶା ପୂରଣ କରିପାରେ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ମଧ୍ୟ ଯଦି ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଥାଆନ୍ତି, ତେବେ ସେ ଏକ ଲୋକରୁ ଅନ୍ୟ ଲୋକକୁ ଭ୍ରମଣ କରିଥାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଯିଏ ନିର୍ମୋହ ଓ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ସେ କିଛି ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ ଶୂନ୍ୟ ନିଦ୍ରା କରେ। ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯାହା ମିଳେ ତାହିରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ବନ୍ଧୁ, ନମ୍ର ଓ ଶାନ୍ତ, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁଁ ଏକଥର ଶିର ନମାଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସବୁ ଭଲ ଅଛି କି? ରାଜା ଯେଉଁଠି ପ୍ରଜାମାନେ ସୁଖରେ ରହନ୍ତି, ସେ ମୋ ପ୍ରିୟ। ତୁମେ ଏତେ ଅସୁବିଧା ଅଟକି ଏଠାକୁ ଆସିଛ, ଏଠି ଆସିଛ କିଛି ଗୁପ୍ତ କଥା ରହିଛି କି? ମୋ ପାଖରେ କଣ କରିବା ଉଚିତ୍ତ, ସେଠାରେ କହ।