ଏହି ସମୟରେ ଜରାସନ୍ଧ ଦୃଢ଼ ଆସ୍ଥା ସହିତ ରାମଙ୍କୁ ଚୁନ୍ତାଲେ—"ଯଦି ତୁମେ ନିଜେ ଉପରେ ଆସ୍ଥା ରଖ, ତେବେ ଯୁଦ୍ଧ କର, ତୁମର ପ୍ରଭାବ ଦେଖା। ମୋର ବାଣରେ ନିଜ ଦେହ ଛାଡ଼ି ଶ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ହତ୍ୟା କର।" ଏପରେ ଭଗବାନ କହିଲେ, "ବୀରମାନେ କେବେ ବଡ଼ଏଇ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ କାର୍ଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ଦେଖାନ୍ତି। ମୃତ୍ୟୁ ସମ୍ମୁଖୀନ ଏବଂ ଦୁଃଖିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ କଥା ଆମେ ଗଭୀରତାରେ ନେଉନାହିଁ, ରାଜନ।" ତାପରେ ଶୁକଦେବ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଲେ—ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ପୁତ୍ର ବିପୁଳ ସେନା, ରଥ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ଓ ପତାକା ସହିତ ଦୁଇ ମାଧବଙ୍କୁ ଘେରି ଆକ୍ରମଣ କଲେ—ଏମିତି ଯେପରି ଝଡ଼ ରବି ଓ ଅଗ୍ନିକୁ ଧୂଳି କଳା ମେଘରେ ବଢ଼ି ଯାଏ। ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ହରି ଓ ରାମଙ୍କର ଗରୁଡ଼ ଓ ତାଳ ଚିହ୍ନ ଥିବା ଦୁଇଟି ରଥ ଦେଖି, ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ପୁରୁଣା ଗଡ଼, ମହଳ ଓ ଦ୍ୱାରମାନେକୁ ଭୟରେ ଶରଣ ନେଲେ; ସେମାନେ ଦୁଃଖ ଓ ବିଭ୍ରାନ୍ତିରେ ଡୁବିଗଲେ। ଏହି ସମୟରେ ହରି ଦେଖିଲେ ତାଙ୍କର ସେନା, ଯାହାକୁ ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ଶତ-ଶତ ଶତୃ ବାଣବର୍ଷାରେ ଆବୃତ ହେଉଛି। ସେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନିରେ ତାଙ୍କର ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷ ଟାଣିଲେ। ପଛରୁ ପ୍ରବଳ ତୀର ତାଣି ଏବଂ ଛାଡ଼ି, ରଥ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ଓ ପଦାତିମାନେକୁ ଭୂଲି ଦେଲେ; ଏହି ସମୟରେ ଚକ୍ର କେବେ ତାଙ୍କର ହାତ ଛାଡ଼ିଲା ନାହିଁ। ହାତୀମାନଙ୍କର ଦାଢ଼ ଭଙ୍ଗ ହୋଇ ତଳେ ପଡ଼ିଗଲା; ଘୋଡ଼ାମାନେ ତୀରରେ ଗଳା କଟାଯାଇ ଭୂମିକୁ ଢେଇ ପଡ଼ିଲେ; ରଥମାନେ ତାଙ୍କର ଘୋଡ଼ା, ପତାକା, ସାରଥୀ, ଓ ନାୟକମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ, ପଦାତିମାନେ ହାତ, ଜଂଘା, ଓ ଗଳା କଟାଯାଇ ଛିଟିଯାଇଲେ। ଏମିତି ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗ ହେବାରୁ ଶତ-ଶତ ରକ୍ତ ନଦୀ ବହିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ହାତ, ଘୋଡ଼ାର ମୁଣ୍ଡ, ମଣିଷର ଖୋପଡ଼ି, କୁମ୍ଭୀ ଭଳି ଦେହ ଏବଂ ନିହତ ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଭରି ରହିଲେ। ସେହି ରକ୍ତ ନଦୀରେ ହାତ ତରଙ୍ଗ, କେଶ ଜଳଶୈବଳ, ଧନୁଷ ପ୍ରବାହ ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ରର ଗୁଛ ରହିଥିଲା; ଏହାର ଭୟଙ୍କର ଘୂର୍ଣ୍ଣି ଘୁରୁଥିବା ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ରତ୍ନ, ମୁକ୍ତା, ଅଳଙ୍କାର ଓ ପାଥରରେ ଚମକୁଥିଲା। ଏହି ବିପୁଳ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅପାର ତେଜସ୍ୱୀ ସଙ୍କର୍ଷଣ ତାଙ୍କର ଗଦା ଦ୍ୱାରା ଅଭିମାନୀ ଶତୃମାନେକୁ ବିନଶ୍ଟ କଲେ, ଭୀତମାନେ ଭୟଭୀତ ହେଲେ, ସାହସୀମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ନାଶ କରୁଥିଲେ। ମଗଧର ରାଜା ଯେଉଁ ସେନା ଏକ ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନି ସମୁଦ୍ର ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ଓ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରତିତିତ ହେଉଥିଲା, ସେହି ସେନାକୁ ବସୁଦେବଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଜଗତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୀଳା କରନ୍ତି, ସମୂଳେ ବିନଶ୍ଟ କରିଦେଲେ। ଯିଏଙ୍କ ଅସୀମ ଶକ୍ତି ତିନି ଲୋକର ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ, ଓ ପ୍ରଳୟ କରେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଶତୃମାନେକୁ ଦମନ କରିବା କୌଣସି ଅଦ୍ଭୁତ କଥା ନୁହେଁ; ତଥାପି ମର୍ତ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଏହି ଘଟଣା ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ରଥ ଭଙ୍ଗ ଓ ସେନା ବିନଶ୍ଟ ହେବା ପରେ, ରାମ ତାଙ୍କୁ ଶକ୍ତିରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ସିଂହ ସମ୍ମୁଖରେ ଧରିଲେ। ଗୋବିନ୍ଦ ଏହା ଦେଖି, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ବରୁଣ ପାଶରେ ବାନ୍ଧିବାରୁ ରୋକିଲେ, କାରଣ ତାଙ୍କର ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାମ୍ୟ ଥିଲା। ବିଶ୍ୱର ନାୟକମାନେ ତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କଲେ; ନାୟକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଶଂସିତ ଜରାସନ୍ଧ ଲଜ୍ଜିତ ହେଲେ, ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତି କଲେ, କିନ୍ତୁ ରାଜାମାନେ ତାଙ୍କ ପଥରେ ବାଧା ଦେଲେ। ଶୁଦ୍ଧ ଅର୍ଥ ଥିବା ଶବ୍ଦ ଓ ସାଧାରଣ ଦୃଷ୍ଟିରେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ପରାଜୟ ତାଙ୍କ ନିଜ କର୍ମର ଫଳରେ ଯାଦବମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘଟିଲା। ସମସ୍ତ ସେନା ନଶ୍ଟ ହେବା ପରେ, ବୃହଦ୍ରଥ ବଂଶର ଏହି ରାଜାକୁ ଭଗବାନ ଅବହେଳା କଲେ, ସେ ମନସ୍ତାପରେ ମଗଧକୁ ଫେରିଗଲେ। ମୁକୁନ୍ଦ, ଅକ୍ଷତ ଶକ୍ତି ସହିତ ଶତୃ ସେନା ସମୁଦ୍ର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଦେବତାମାନେ ପୁଷ୍ପ ବୃଷ୍ଟି ଓ ସ୍ତୁତି କଲେ। ମଥୁରାବାସୀ, ଦୁଃଖ ହୀନ ଓ ଆନନ୍ଦମୟ ହେଇ, ତାଙ୍କୁ ଆଗ୍ରହରେ ଆସିଲେ; ରଥୀ, ସୂତ, ଗାୟକମାନେ ତାଙ୍କର ବିଜୟ ଗାଇଲେ। ଶଂଖ, ଢୋଲ, ତୁରୀ, ଭେରି ଓ ଅନେକ ବାଦ୍ୟ ଝଙ୍କାରିଲା, ପ୍ରଭୁ ନଗରକୁ ବୀଣା, ବାଂଶୀ, ମୃଦଙ୍ଗ ସହିତ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ରାସ୍ତା ଝାଡ଼ାଯାଇଥିଲା, ଲୋକମାନେ ଆନନ୍ଦରେ, ପତାକାରେ ଶୋଭିତ, ବେଦ ଧ୍ୱନିରେ ଗଞ୍ଜିଉଥିଲା, ମାଳା ଦ୍ୱାରରେ ଶୂଭିତ। ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମାଳା, ଦହି, ଅଙ୍କୁରିତ ଧାନ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ, ଆସକ୍ତ ନୟନରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ଯୁଦ୍ଧରେ ଲଭ୍ୟ ଅସୀମ ଧନ, ନାୟକମାନଙ୍କ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ପ୍ରଭୁ ଯାଦବ ରାଜାଙ୍କୁ ଉପହାର ଦେଲେ। ଏପରି ଭାବେ ମଗଧର ରାଜା ସତର ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ସହିତ ଯାଦବମାନେ, ଯେଉଁମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ଥିଲେ, ସହିତ ପୁନଃପୁନଃ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ବୃଷ୍ଣିମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ତେଜରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହୋଇ ସମସ୍ତ ସେନାକୁ ବିନଶ୍ଟ କଲେ; ତାଙ୍କର ନିଜ ସେନା ନଶ୍ଟ ହେଲାପରେ ରାଜା ସହଯୋଗୀ ଛାଡ଼ି ଚଲିଗଲେ। ଅଠାରୋତମ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ ଥିଲା, ଏବେ ନାରଦଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ଏକ ବୀର, ଯବନ, ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେହି ବିଦେଶୀ ତିନି ଲକ୍ଷ୍ୟ ବାର୍ବରିକ ସେନା ସହିତ ମଥୁରାକୁ ଘେରିଲେ; ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କ ସମାନ କେହି ନଥିଲେ, ବୃଷ୍ଣିମାନେ ତାଙ୍କ ସମାନ ବଳ ଥିବା କଥା ଶୁଣିଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, କୃଷ୍ଣ ସଙ୍କର୍ଷଣ ସହିତ ଚିନ୍ତା କଲେ—"ହାଁ, ଦୁଇ ପଟେ ଯାଦବମାନେ ଉପରେ ବଡ଼ ବିପଦ ଆସିଛି।" "ଏହି ଯବନ ଆଜି ବିପୁଳ ଶକ୍ତି ସହିତ ଆମକୁ ଘେରିଛି; ମଗଧର ରାଜା ଆଜି, କିମ୍ବା ଆସନ୍ତାକାଲି, କିମ୍ବା ପରେ ଆସିପହଁଚିବେ।" "ଯଦି ଆମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିବାବେଳେ ଜରାସନ୍ଧ ଆସନ୍ତି, ସେ ନିଶ୍ଚିତ ଆମ ନିଜ ଜନମାନେକୁ ମାରିଦେବେ କିମ୍ବା ଶକ୍ତିରେ ତାଙ୍କ ସହରକୁ ନେଇଯିବେ।" "ତେଣୁ, ଆଜି ଆମେ ଏମିତି ଏକ ଦୁର୍ଗ ତିଆରି କରିବା, ଯେଉଁଠାରେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପହଁଚିପାରିବେ ନାହିଁ; ଏଠାରେ ଆମ ଜନମାନେକୁ ବସାଇ ଯବନକୁ ବିନଶ୍ଟ କରିବା।" ଏଭଳି ଭାବି, ଭଗବାନ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ବାରହ ଯୋଜନା ଚୌଡ଼ା ଦୁର୍ଗ ତିଆରି କଲେ।