ଏହି ଘଟଣାରେ, ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖି Sudāmā ନିଜ ମନରେ ଚିନ୍ତା କଲେ—"ମୁଁ ଆପଣଙ୍କର ଦାସ, ଆପଣ ମୋତେ ଯାହା କହିବେ, ମୁଁ କରିବି। ଆପଣଙ୍କର ନିର୍ଦେଶ ପାଇବା ଏହି ଜୀବନର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଉପକାର।" ଏହି ଭାବରେ Sudāmā ଆନନ୍ଦିତ ହୃଦୟରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲର ମାଳା ଉପହାର ଦେଲେ। ସେହି ମାଳା ପିନ୍ଧି, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ ସହିତ ଖୁସି ହେଇ, Sudāmāଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ କଲେ। Sudāmā ନିଜ ପାଇଁ ନିର୍ମଳ ଭକ୍ତି, ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ସହିତ ମିତ୍ରତା ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବକୁ ପ୍ରମୁଖ କରୁଥିବା ଦୟା ଚୟନ କଲେ। ଏପରି Sudāmāଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ ଦେଇ, ତାଙ୍କ ବଂଶର ବୃଦ୍ଧି, ଶକ୍ତି, ଦୀର୍ଘାୟୁ, କୀର୍ତି ଓ ତେଜ ଦେଇ, ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କ ଭାଇ ବଳରାମ ସହିତ ଯାତ୍ରା କଲେ। ଏଠିରେ, ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତର ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ପ୍ରଥମାଧ୍ୟାୟର 'ନଗର ପ୍ରବେଶ' ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା। ପରେ, ଶୁକଦେବ କହିଲେ—ଏହିପରି କୁବ୍ଜାଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ କରି, ଧନୁସ୍ ଭଙ୍ଗ କରି, କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ରାଜପଥରେ ଯାଉଥିବାବେଳେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ମୁହଁବାଳି ଯୁବତୀ, କୁବ୍ଜା, ଏକ ଦ୍ୱିପ ପାତ୍ର ନିଁବା କରି ଚାଲିଥିବା ଦେଖିଲେ। ମାଧବ ହସି ଓ ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ତୁମେ କିଏ, ଏହି ଶୁଭ୍ର ଅଙ୍ଗରାଗ କଣ? କାହାର ଦାସୀ? ଆମ ଦୁଇ ଜଣାଙ୍କୁ ଏହି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅଙ୍ଗରାଗ ଲଗାଅ; ଏଥିରେ ତୁମର ଭାଗ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ଉନ୍ନତି ହେବ।" ସେଇ ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ କହିଲେ, "ମୁଁ କଂସଙ୍କ ଦାସୀ ତ୍ରିବକ୍ରା। ମୋ କାମ ଅଙ୍ଗରାଗ ତିଆରି କରିବା, ଏହା ଭୋଜ ରାଜାଙ୍କୁ ବହୁତ ପ୍ରିୟ। ଆପଣମାନେ ଦୁଇ ଜଣା ଛଡ଼ା, ଅନ୍ୟ କେଉଁଠି ଏହା ଯୋଗ୍ୟ?" କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ରୂପ, ମଧୁର ହସ, ମିଳୁଥିବା ଚାହାଁ, ଓ ମନୋହର କଥାରେ ମୁଗ୍ଧ ହେଇ, କୁବ୍ଜା ଦୁଇ ଜଣାଙ୍କୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅଙ୍ଗରାଗ ଲଗାଇଲେ। ଏହି ଅଙ୍ଗରାଗ ଲଗାଇ, ଦୁଇ ଜଣା ଅଧିକ ମନୋହର ଦେଖାଯାଇଲେ। ପ୍ରଭୁ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଖୁସି ହେଇ, ନିଶ୍ଚୟ କଲେ—କୁବ୍ଜାଙ୍କୁ ସିଧା କରିବେ। ତାଙ୍କ ପାଦ କୁବ୍ଜାର ପାଦରେ ରଖି, ହାତର ଆଙ୍ଗୁଠି ଦେଇ ଠଣ୍ଡ ବାହୁଡି ଉପରେ ଉଠାଇ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କୁବ୍ଜାଙ୍କ ଶରୀରକୁ ସିଧା କରିଦେଲେ। ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କ ସ୍ପର୍ଶରେ, କୁବ୍ଜା ସିଧା ଓ ଅତି ସୁନ୍ଦର ହେଲେ—ବଡ଼ ନିତମ୍ବ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଉରୁ। ସୁନ୍ଦରତା, ଗୁଣ ଓ ଦାନଶୀଳ ନିମିତ୍ତ, କୁବ୍ଜା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପର ଗୋପୀବାସ ଟାଣି, ହସି, ଅନୁରାଗ ଜାଗି, କେଶବଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଆସ, ମୋ ଘରକୁ ଚାଲ; ମୁଁ ତୁମକୁ ଛାଡ଼ିପାରିବିନି। ମୋ ହୃଦୟ ତୁମେ ଉପରେ ଆନନ୍ଦିତ—ଦୟାକରି ମୋପାଇଁ ଦୟା କର।" ନାରୀଙ୍କ ଏହି ଅନୁରୋଧ ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣ ବଳରାମ ଓ ଅନ୍ୟ ଗୋପମାନେ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ହସି, କୁବ୍ଜାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମ ଘରକୁ ଆସିବି, ମନୋହର ଭୃକ୍ତିବାଳି। ଯେତେବେଳେ ଆମର କାମ ସଫଳ ହେବ, ତୁମେ ଆମ ଯାତ୍ରାରେ ଆଶ୍ରୟ ହେବ।" ମଧୁର କଥା ଦେଇ, କୃଷ୍ଣ ବାଣିଜ୍ୟ ପଥରେ ଚାଲିଗଲେ, ବଳରାମ ସହିତ ଲୋକମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଉପହାର, ପାନ, ମାଳା, ଓ ସୁଗନ୍ଧି ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି ଓ ସ୍ମରଣ କରି, ନଗର ନାରୀମାନେ ଅପନା ନିଜ ଅବସ୍ଥା, ବସ୍ତ୍ର, କେଶ, ଚୂଡ଼ା ଭୁଲିଗଲେ—ଜଣେ ପ୍ରତିମା ଭଳି। ଏପରି, ଅଚ୍ୟୁତ ନଗରବାସୀଙ୍କୁ ଧନୁସ୍ ଥିବା ସ୍ଥାନ ପ୍ରଶ୍ନ କରି, ଏଠାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଲେ। ସେଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଧନୁସ୍ ଭଳି ଅଦ୍ଭୁତ ଧନୁସ୍ ଦେଖିଲେ, ଅନେକ ଲୋକ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ପୂଜା ହେଉଥିଲା, ତେଜ ଥିଲା। ରକ୍ଷକମାନେ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ କୃଷ୍ଣ ଶକ୍ତି ଦେଖାଇ, ଧନୁସ୍ ଉଠାଇଲେ। ବାମ ହାତରେ ଧନୁସ୍ ଉଠାଇ, ତାକୁ ତୁରନ୍ତ ତାଣି, ମଧ୍ୟରେ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ—ଜଣେ ହାତୀ ଖଣ୍ଡ ଅଖିର ଭଙ୍ଗ କରିବାଭଳି। ଧନୁସ୍ ଭଙ୍ଗର ଶବ୍ଦ ଆକାଶ, ପୃଥିବୀ ଓ ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ଭରିଦେଲା; ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, କଂସ ଭୟରେ ଆକୁଳ ହେଲେ। ରକ୍ଷକମାନେ, ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ ସହିତ, ରାଗରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଧରିବା ଓ ମାରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ଏହା ଦେଖି, ବଳରାମ ଓ କୃଷ୍ଣ ରାଗି, ଧନୁସ୍ ଭଙ୍ଗ ଖଣ୍ଡ ନେଇ, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁକୁ ମାରିଦେଲେ। କଂସଙ୍କ ଦଳକୁ ହତ୍ୟା କରି, ଦୁଇ ଜଣା ଆନନ୍ଦରେ ମଣ୍ଡପ ଛାଡ଼ି, ନଗରର ଶୋଭା ଦେଖି ବ୍ରମଣ କଲେ। ନଗରବାସୀମାନେ ତାଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ ପ୍ରାକ୍ରମ, ତେଜ, ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ଓ ରୂପ ଦେଖି, ଦୁଇ ଜଣାକୁ ଦେବମାନେ ଭଳି ଗଣନା କଲେ। ଏପରି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ହେଲା; କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ, ଗୋପମାନେ ସହିତ, ନଗରରୁ ତାଙ୍କ ଗାଡ଼ିକୁ ଫେରିଗଲେ। ମଥୁରାରେ ମୁକୁନ୍ଦଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଦୁଃଖିତ ଗୋପୀମାନେ ଏକାନ୍ତ ଭାବେ ଶୁଭ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ; ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଅନୁରାଗ କଲେ। ପାଦ ଧୋଇ, ଦୁଧ ମିଶିତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ, ଦୁଇ ଜଣା ଖୁସିରେ ରାତି ଅଟକିଲେ, କଂସଙ୍କ ଅଭିପ୍ରାୟ ଜାଣିଥିଲେ। କଂସ ଧନୁସ୍ ଭଙ୍ଗ, ରକ୍ଷକମାନେ ହତ୍ୟା, ଏବଂ ଗୋବିନ୍ଦ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ କ୍ରୀଡା ଶୁଣି, ଭୟରେ ଆକୁଳ ହେଲେ। ସେ ରାତିରେ ଘୁମିପାରିଲେନି, ଭୟ ଓ ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତରେ ଚିନ୍ତିତ; ଏକାନ୍ତ ସତ୍ୟ ଓ ମିଥ୍ୟା ଅନେକ ଚିହ୍ନ ଦେଖି, ମୃତ୍ୟୁ ଆସୁଛି ବୋଲି ଭାବିଲେ। ଆତ୍ମପ୍ରତିବିମ୍ବରେ ମୁଣ୍ଡ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ଦୁଇଟି ଦେଖିଲେ; ତାରାରେ ଦ୍ୱିତୀୟତା; ଛାୟାରେ ଖାଲି; ନିଜ ଶ୍ୱାସ ଶୁଣିପାରିଲେନି; ଗଛରେ ସୁନା ଦେଖିଲେ; ପଦଚିହ୍ନ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲା। ସ୍ୱପ୍ନରେ, ମୃତଦେହକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ଗାଡ଼ିରେ ଗଧା ଚାଲିଲେ, ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କଲେ, ନାଲଦା ମାଳା ପିନ୍ଧିଲେ, ତେଲ ଲଗାଇଲେ, ନିଙ୍ଗା ଘୁରିଯାଇଲେ। ଏପରି ଦିନ ଓ ରାତିରେ ଦେଖିଥିବା ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତରେ, ମୃତ୍ୟୁ ଭୟରେ ଘୁମିପାରିଲେନି, ଚିନ୍ତାରେ ମନ ଭରିଗଲା। ପ୍ରଭାତ ହେଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହେଲା; କଂସ ଏକ ବିଶାଳ କୁସ୍ତି ମହୋତ୍ସବ ଆୟୋଜନ କଲେ। ଲୋକମାନେ ମଣ୍ଡପ ସଜାଇଲେ, ଢୋଲ ଓ ତୁରୀ ବଜିଲା; ମଣ୍ଡପ ମାଳା, ଝଣ୍ଡା, ବସ୍ତ୍ର, ଓ ତୋରଣ ଦେଇ ଶୋଭା ପାଇଲା। ଏଠିରେ ନଗରବାସୀ, ଗ୍ରାମବାସୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟ ମୁଖ୍ୟମାନେ ନିଜ ଉପଯୁକ୍ତ ଅନୁସାରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ରାଜାମାନେ ନିଜ ଆସନ ନେଲେ।