ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ଯେତେବେଳେ ମଥୁରା ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କରୁଥିଲେ, ସେମାନେ ରାସ୍ତାରେ ଏକ ଧୋବୀ—ରଙ୍ଗରେ ରଙ୍ଗାଇଥିବା ବସ୍ତ୍ର ଉଠାଇ ଆସୁଥିବାକୁ ଦେଖିଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ଯିଏ ଗଦାଙ୍ଗ ଭାଇ, ସେ ଧୋବୀଙ୍କୁ ନମ୍ରତାର ସହିତ କହିଲେ, "ଓ ଭଲ ମଣିଷ, ଆମେ ଯୋଗ୍ୟ ଥିବାରୁ ଆମକୁ ଅନୁକୂଳ ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛ ବସ୍ତ୍ର ଦିଅ। ଦାନ କଲେ ତୁମେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମଙ୍ଗଳ ଲାଭ କରିବ।" ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଏହି ଅନୁରୋଧ ସତ୍ୱେ, ରାଜାଙ୍କ ଦାସ ଏହାକୁ ଅଭିମାନ ଓ କ୍ରୋଧରେ ଅସ୍ୱୀକାର କଲେ। ସେ ଅଭିମାନରେ କହିଲେ, "ଏହି ବସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ଅରଣ୍ୟ ଓ ପାହାଡ଼ରେ ବସୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ। ତୁମେ କିଏ ହେଉଛ, ଏମିତି ଦୃଢ଼ ହୋଇ ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଚାହୁଁଛ?" ସେ ଆଉ ଦୁଃସାହସ କରି କହିଲେ, "ତୁମେ ଯଦି ବଞ୍ଚିବାକୁ ଚାହୁଁଛ, ତେବେ ଏମିତି ଅନୁରୋଧ କରିବା ବନ୍ଦ କର। ଏଠାର ରାଜପରିବାର ଅଭିମାନୀ, ସେମାନେ ବନ୍ଧି, ମାରି, ଓ ଲୁଟି ନେଇଥାନ୍ତି।" ଏମିତି ଅଭିମାନ ଦେଖି, ଦେବକୀନନ୍ଦନ କୃଷ୍ଣ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ହାତରେ ଧୋବୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଛେଦ କରିଦେଲେ। ଧୋବୀଙ୍କ ସମସ୍ତ ସହଚରମାନେ ତାଙ୍କର ବସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି ଏଦିଗେ ସେଦିଗେ ପଳାଇଗଲେ। ଏବେ ଅଚ୍ୟୁତ କୃଷ୍ଣ ସେଇ ବସ୍ତ୍ର ନେଇଲେ। କୃଷ୍ଣ ଓ ସଙ୍କର୍ଷଣ ନିଜମାନେ ପସନ୍ଦ କରୁଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଲେ ଏବଂ ଅବଶିଷ୍ଟ ବସ୍ତ୍ର ଗୋପମାନେକୁ ଦେଲେ, କିଛି ବସ୍ତ୍ର ଭୂମିରେ ରଖିଦେଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଏକ ଦର୍ଜି ଆସି, ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗ ଓ ରୂପର ବସ୍ତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଦେଲେ। କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ଏହି ନୂତନ ବସ୍ତ୍ରରେ ଅପୂର୍ବ ଭାବରେ ଚମକୁଥିଲେ, ଏକ ଧଳା ଏବଂ ଏକ କଳା ଯୁବ ହାତୀ ପରି ଉତ୍ସବ ମଧ୍ୟରେ ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲେ। ଭଗବାନ ଦର୍ଜି ଉପରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ନିଜ ସଦୃଶ ରୂପ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଗ୍ୟ, ଶକ୍ତି, ରାଜ୍ୟ, ସ୍ମୃତି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଦେଇ ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ। ତା'ପରେ ସେମାନେ ସୁଦାମା ମାଳାକାରଙ୍କ ଘରକୁ ଗଲେ। ସୁଦାମା ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ଦେଖି ମାଥା ନମାଇ ଶୀର୍ଷବନ୍ଦନା କଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆସନ, ପାଦପ୍ରକ୍ଷାଳନ ପାଇଁ ପାଣି, ଅର୍ଘ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆଦର ସହିତ ତାଙ୍କୁ ଏବଂ ସାଥିମାନେକୁ ମାଳା, ତମ୍ବୁଳ ଓ ଚନ୍ଦନ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ସୁଦାମା କହିଲେ, "ପ୍ରଭୁ, ଆପଣମାନେ ଆସି ମୋ ଜନ୍ମ ସାର୍ଥକ କଲେ, ମୋ ବଂଶ ପବିତ୍ର ହେଲା, ମୋ ପୂର୍ବଜ ଓ ଦେବତାମାନେ ଖୁସି ହେଲେ। ଆପଣମାନେ ସଂସାରର ମୂଳ କାରଣ, ବିଶ୍ୱର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଅଂଶ ରୂପେ ଅବତରିଛନ୍ତି। ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖନ୍ତି, ପୂଜିତ କିମ୍ବା ପୂଜକ ଯେହେଉନାହୁଁ। ଏବେ ଆପଣଙ୍କ ଦାସକୁ ଆଦେଶ ଦିଅନ୍ତୁ, ମୁଁ କ'ଣ କରିବି? ଆପଣଙ୍କ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିବା ପ୍ରାଣୀ ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ କୃପା।" ଏପରି ଭାବି, ସୁଦାମା ଆନନ୍ଦରେ ଉତ୍କଣ୍ଠିତ ହୋଇ ଉତ୍ତମ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ମାଳା ଦାନ କଲେ। ଏହି ମାଳା ପିନ୍ଧି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ବଳରାମ ଓ ସାଥିମାନେ ଖୁସି ହେଲେ ଏବଂ ଶରଣାଗତ ସୁଦାମାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ସୁଦାମା ଅଚଳ ଭକ୍ତି, ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ସହିତ ମିତ୍ରତା ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ପ୍ରତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଦୟା ବାଛିଲେ। ଭଗବାନ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦ ସହିତ ବଂଶବୃଦ୍ଧି, ଶକ୍ତି, ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଖ୍ୟାତି ଓ ତେଜ ଦେଇ, ବଳରାମ ସହ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଗଲେ। ଏଭଳି ଦୃଶ୍ୟରେ ଚାଳିଶି ଏକ ଅଧ୍ୟାୟ 'ନଗରପ୍ରବେଶ' ଶେଷ ହେଉଛି। ପରେ, ଶୁକଦେବ ଗୋସ୍ୱାମୀ କହିଲେ, "ଏବେ କୃଷ୍ଣ କୁବ୍ଜାଙ୍କୁ କୃପା, ଧନୁର୍ଭଙ୍ଗ ଓ ମଲ୍ଲଯୁଦ୍ଧ ରଙ୍ଗ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଆଦି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ।" ମାଧବ ରାଜପଥରେ ଚାଲିଥିବାବେଳେ ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ ଯୁବତୀ, ହାତରେ ଚନ୍ଦନର ଭାଣ୍ଡ ନେଇ ଯାଉଥିବାକୁ ଦେଖିଲେ। ସେ କୁବ୍ଜା, ତିନିଠିଆ ଦେହ ଓ ମଧୁର ମୁହଁ ଥିଲା। କୃଷ୍ଣ ହସି ମଧୁର କଥାରେ ପଚାରିଲେ, "ତୁମେ କିଏ? ଏହି ସୁଗନ୍ଧିତ ଚନ୍ଦନ କାହିଁକି? କାହାର ଦାସୀ? ଆମ ଦୁଇଁଠାରେ ଏହି ଉତ୍ତମ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଦିଅ, ତୁମର ଭାଗ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ଉନ୍ନତି ପାଇବ।" ସେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ମୁଁ କଂସଙ୍କ ଅନୁମୋଦିତ ଦାସୀ, ମୋ ନାମ ଟ୍ରିବକ୍ରା। ମୋ କାମ ଚନ୍ଦନ ତିଆରି କରିବା, ଏହା ବୋଜ ରାଜାଙ୍କୁ ବହୁତ ପ୍ରିୟ। ଆପଣମାନେ ଛାଡ଼ି ଆଉ କିଏ ଏହାର ଯୋଗ୍ୟ?" ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ରୂପ, ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ, ହସ, ଭାଷା ଓ ନଜରରେ ମନମୁହି ହୋଇ, କୁବ୍ଜା ଦୁଇଁଠାରେ ଏହି ମୂଲ୍ୟବାନ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଦେଲେ। ଏହି ଚନ୍ଦନ ଦ୍ୱାରା ଦୁଇଁଠାର ରୂପ ଅଧିକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ହେଲା। ପ୍ରଭୁ ଏହା ଦେଖି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଏବଂ ଏହି ଦର୍ଶନର ଫଳ ଦେଖାଇବାକୁ ଚାହିଲେ। ତାଙ୍କ ପାଦ କୁବ୍ଜାଙ୍କ ପାଦରେ ରଖି, ହାତରେ ଠାଉ ଦେଇ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରକୁ ଉଠାଇଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ଦେହକୁ ସିଧା କରିଦେଲେ। କୁବ୍ଜା ତୁରନ୍ତ ସିଧା ଏବଂ ଅପୂର୍ବ ସୁନ୍ଦରୀ ହେଲେ। ଏହି ନୂତନ ରୂପ, ଗୁଣ ଓ ଦାନଶୀଳତାରେ ଅଳଙ୍କୃତ ହୋଇ, ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପର ଚାଦର ଧରି ହସି, ଅଭିଲାଷା ଭରିତ ହୃଦୟରେ କହିଲେ, "ଆସ, ପ୍ରଭୁ, ମୋ ଘରକୁ ଚଳ। ମୁଁ ଆପଣକୁ ଛାଡ଼ିପାରିବି ନାହିଁ, ମୋ ହୃଦୟ ଆପଣ ପାଇଁ ଆନ୍ଦୋଳିତ—ଦୟାକରି ମୋତେ କୃପା କର।" ଏହିପରି ଅନୁରୋଧରେ, କୃଷ୍ଣ ବଳରାମ ଓ ସାଥିମାନେ ଦେଖି ହସି କୁବ୍ଜାକୁ କହିଲେ, "ସୁନ୍ଦରୀ, ଆମେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସଫଳ କରିବା ପରେ ତୁମ ଘରକୁ ଆସିବା। ତୁମେ ଆମ ପାଇଁ ଆଶ୍ରୟ ହେବ।" ମଧୁର କଥା କହି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବଣିକ୍ ରାସ୍ତାରେ ଆଗକୁ ଚାଲିଗଲେ। ତାଙ୍କ ସହ ବଳରାମ ଥିଲେ ଏବଂ ଲୋକମାନେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଉପହାର, ତମ୍ବୁଳ, ମାଳା, ଚନ୍ଦନ ଆଣି ସମ୍ମାନ କରୁଥିଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି ଓ ସ୍ମରଣ କରି ନଗରର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଅତି ଆନ୍ଦୋଳିତ ହେଲେ, ସେମାନେ ନିଜକୁ ଭୁଲିଗଲେ, ବସ୍ତ୍ର, କେଶ, ବାଲା ଖସିଯାଉଥିଲା, ଏମିତି ଲାଗୁଥିଲା ଯେ, ସେମାନେ ଚିତ୍ର ମାନେ ପରି। ତା'ପରେ ଅଚ୍ୟୁତ କୃଷ୍ଣ ନଗରବାସୀଙ୍କୁ ପଚାରି ଧନୁର ଅସ୍ଥାନକୁ ପହଁଚିଲେ। ସେଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଧନୁ ପରି ଏକ ବିଶ୍ୱମୟ ଧନୁ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ଅନେକ ସେବକ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ଏବଂ ପୂଜିତ ହେଉଥିଲା। ରକ୍ଷକମାନେ ରୋକିଲେ ବି, କୃଷ୍ଣ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବରେ ଏହି ଧନୁ ଉଠାଇଲେ।